W jaki sposób dopamina przyczynia się do nadwagi i otyłości?
Katarzyna Szulik

W jaki sposób dopamina przyczynia się do nadwagi i otyłości?

Jedzenie jest źródłem przyjemności, której niektórzy nie potrafią sobie odmówić, co nakręca spiralę nadwagi i otyłości. Ten mechanizm ma źródło w biologii, ponieważ jedzeniu towarzyszy wydzielanie się hormonów szczęścia, ze szczególnym uwzględnieniem dopaminy. Jak pokazują najnowsze badania prowadzone przez naukowców z Uniwersytetu w Virginii, dopamina przyczynia się do objadania, zaburzając funkcjonowanie zegara biologicznego, przez co zjadamy więcej niż potrzebujemy. 

Dopamina a nadwaga

Przyczyna problemu tkwi w dostępności – jeśli jedzenie jest pod ręką przez cały czas, regulacja apetytu, w której uczestniczy zegar biologiczny zostaje zaburzona, skutkując nadmierną wagą. Wynika to z faktu, że, jak odkryli badacze, wydzielanie dopaminy wpływa na funkcjonowanie zegara biologicznego, który „podpowiada” naszemu organizmowi, kiedy wymaga kolejnej dawki energii. Wspomniane wnioski zostały potwierdzone w badaniu na zwierzętach, a dokładniej na myszach. Jedna grupa była utrzymywana na diecie naśladującej naturalną, druga natomiast przebywała na diecie bogatej w tłuszcze i cukry. Gryzonie z pierwszej grupy w okresie badawczym utrzymały normalną wagę i pomimo pełnej dostępności jedzenia, sięgały po nie w regularnych odstępach. Z kolei te, mające stały dostęp do pokarmu bogatego w cukier i tłuszcz jadły w zasadzie nieustannie, co skutkowało nadwagą i otyłością

Jemy mniej, gdy jedzenie nie daje nam szczęścia

Dodatkowo w badanie zaangażowano grupę myszy, u której zaburzono wydzielanie dopaminy powiązane z jedzeniem, a następnie przestawiono na żywienie wysokokaloryczne. Jak się okazało, gdy przyjemność z jedzenia tłustych i słodkich pokarmów została im odebrana, jadały o regularnych porach i nie stały się otyłe, mimo stałego dostępu do jedzenia.

To doprowadziło naukowców do wniosku, że to właśnie dopamina odpowiada za deregulację zegara biologicznego, która skłania nas do sięgania po jedzenie również między posiłkami i o nietypowych porach. Co więcej, dodatkowe badania pokazały, że nadmiar kalorii dostarczanych organizmowi między posiłkami znacznie łatwiej odkłada się pod postacią tkanki tłuszczowej niż pokarmy, które zjadamy w ramach posiłków bazowych.

W tym sensie podjadanie prowadzi do otyłości w sposób bardzo bezpośredni, ponieważ większość naszych „grzeszków jedzeniowych” natychmiast przekształca się w dodatkową tkankę tłuszczową. 

Nowe zasady żywienia na nowe czasy

Problem z podjadaniem wynika przede wszystkim z drastycznych zmian, jakie zaszły w naszej diecie. Jeszcze kilkadziesiąt lat temu nasze posiłki były znacznie mniej kaloryczne i obfite, a ich przygotowanie lub zdobycie wymagało znacznie więcej pracy i zachodu. Obecnie paczka chipsów, ciastek czy opakowanie napoju gazowanego często zawiera tyle kalorii, ile normalny posiłek, ale dostarcza znikomą ilość wartościowych składników odżywczych. Jemy i czerpiemy z tego przyjemność, ale nie zaspokajamy głodu. W efekcie zjadamy znacznie więcej, co prowadzi do wzrostu liczby osób zmagających się z nadwagą i otyłością. To automatycznie zwiększa skalę rozmaitych problemów zdrowotnych. Mowa między innymi o problemach układu sercowo–naczyniowego i cukrzycy, ale szacuje się, że około połowa wszystkich znanych chorób ma źródło w nadwadze i otyłości. 

Otyłość sprzyja demencji

Do tej listy niedawno dołączyła demencja, co wyszło na jaw w badaniach prowadzonych przez naukowców z Oxford University. Naukowcy znaleźli związek między BMI a prawdopodobieństwem zachorowania na demencję w ciągu kolejnych 5 do 10 lat. To powiązanie pokazały także wcześniejsze analizy, łączące niezdrową dietę i brak ruchu z pogorszeniem zdolności kognitywnych. Wspomniane badanie trwało od 1996 do 2017 r. i odbyło się na grupie ponad 1 mln kobiet z Wielkiej Brytanii o średniej wieku wynoszącej 56 lat.

W tym okresie śledzono między innymi przyrost ich wagi, aktywność fizyczną, sposób odżywania, palenie papierosów, konsumpcję alkoholu, jak również wykształcenie, wzrost, miejsce zamieszkania i kilka dodatkowych czynników środowiskowych. Jak się okazało, kobiety, które miały problem z otyłością na początku badania, były o 1 proc. bardziej narażone na wystąpienie demencji od tych, które miały prawidłowy indeks masy ciała.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Wielkanoc dla alergików: bez mleka, jaj i pszenicy

    Nietolerancje pokarmowe dają się szczególnie we znaki podczas świąt. Osoby nietolerujące laktozy, a więc mleka i jego przetworów, muszą zapomnieć o tradycyjnym serniku, bezglutenowcy nie zjedzą żurku, zaś uczuleni na jaja zostaną zmuszeni obyć się bez koronnej, wielkanocnej potrawy. Czym zastąpić żelazne pozycje ze świątecznego menu?

  • 5 najczęstszych błędów popełnianych przy redukcji wagi

    Redukcja wagi ciała, czyli odchudzanie to nie tylko modny trend robienia formy na wakacje i bycia fit. Bardzo często jest ona konieczna ze względów zdrowotnych, dlatego istotne jest, aby była przeprowadzona mądrze, a najlepiej pod okiem specjalisty dietetyka lub trenera personalnego. Wiele osób przechodzących na dietę redukcyjną popełnia szereg błędów, które mogą skutkować brakiem spodziewanych rezultatów, efektem „yo-yo”, frustracją, złym nastrojem a nawet problemami zdrowotnymi. Oto 5 najczęstszych błędów popełnianych podczas redukcji wagi.

  • Jak nie przytyć w Święta?

    Święta dla wielu z nas są okazją do spotkań z rodziną i przyjaciółmi. Będąc zaproszonym na spotkanie świąteczne, zazwyczaj jesteśmy częstowani wyśmienitymi smakołykami. Trudno odmówić gdy mamy do wyboru świąteczne przysmaki. Jeżeli już dziś myślisz o tym, jak nie przytyć w Święta, przedstawiamy kilka sposobów, by temu zapobiec.

  • Dieta matki karmiącej – jak powinna wyglądać? Czy podczas karmienia piersią można jeść wszystko?

    Jak powinna wyglądać dieta w czasie karmienia piersią? Co jeść, pić, a czego unikać? Czy sposób żywienia wpływa na jakość oraz ilość mleka matki? Dowiedz się wszystkiego o diecie mamy karmiącej. 

  • Dieta biegacza – najważniejsze zasady. Przykładowy jadłospis dla biegaczy

    Prawidłowe żywienie ma znaczenie nie tylko w przypadku profilaktyki czy leczenia chorób dietozależnych, ale i w sytuacji podejmowania konkretnego rodzaju wysiłku fizycznego, np. długodystansowego biegania. Jak powinna wyglądać dieta biegacza? Czego nie powinno w niej zabraknąć? Dowiedz się, jakie są jej zasady i zapoznaj się  przykładowym jadłospisem dla biegaczy.

  • Przejedzenie – jak go uniknąć? Co robić, gdy zjemy za dużo? Objawy przepełnionego żołądka

    Jak poradzić sobie z przejedzeniem nie tylko od święta? Co warto zastosować, by szybciej uporać się z dokuczliwymi objawami towarzyszącymi przepełnionemu żołądkowi, jak wzdęcia, ból brzucha, zgaga, a nawet biegunka czy wymioty? Podpowiadamy.

  • Dieta przed kolonoskopią – o czym warto wiedzieć? Co i kiedy można jeść przed i po badaniu?

    Kolonoskopia to badanie endoskopowe polegające na wprowadzeniu kolonoskopu do jelita grubego. Dzięki niemu możliwa jest ocena wnętrza dolnego odcinka przewodu pokarmowego. Do badania należy się odpowiednio przygotować. Jednym z zaleceń jest zastosowanie właściwej diety, która pozwoli na oczyszczenie jelita. Co jeść i pić przed kolonoskopią? Jaką dietę należy zastosować i kiedy ją wdrożyć? Podpowiadamy.

  • Dieta przy nadciśnieniu – co jeść, aby obniżyć ciśnienie?

    Właściwa dieta przy nadciśnieniu odgrywa ważną rolę. Dzięki niej mamy szansę uregulować zbyt wysokie ciśnienie krwi, a w dalszej perspektywie zapobiec rozwojowi chorób związanych właśnie z nadciśnieniem. Które ze znanych diet zaleca się przy podwyższonym ciśnieniu? Które produkty należy włączyć do codziennego menu, a które wykluczyć? Podpowiadamy.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij