Spacery w smogu. Wychodzić czy nie wychodzić?

Smog jest zjawiskiem atmosferycznym polegającym na wymieszaniu powietrza z dymem i spalinami. Występuje najczęściej w miastach w mroźne, bezwietrzne dni. W skład smogu wchodzą związki pochodzące z węgla, ropy naftowej, benzyny, związki siarki i azotu, a także cząstki stałe. Wszystkie te składniki stanowią zanieczyszczenie powietrza, którym oddychamy. 

Dlaczego smog jest niebezpieczny dla zdrowia? 

Cząstki stałe, określane jako pył PM10 to mieszanina stałych i ciekłych cząstek o średnicy mniejszej niż 10 µm, które unoszone są w powietrzu w postaci aerozolu. Pył ten zawiera bardzo toksyczne dla zdrowia związki siarki, metali ciężkich, związki organiczne (dioksyny) oraz wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (tzw. WWA, np. benzo-a-piren), a ponadto liczne alergeny (pyłki roślin i zarodniki grzybów). Pył oznaczony tym symbolem, najbardziej jest szkodliwy dla górnych dróg oddechowych i oczu. Istnieje również tzw. drobny pył zawieszony, oznaczany jako PM2,5. W tym pyle, średnica cząstek jest mniejsza od 2,5µm. Jest na tyle drobny, że dociera do pęcherzyków płucnych i przenika do krwiobiegu, co może przyczyniać się do powstawania wielu chorób zarówno dróg oddechowych, jak i schorzeń całego organizmu włącznie z nowotworami.

Wiadomo, że krótkotrwałe narażenie na wysokie stężenie pyłu, może zaostrzać choroby serca lub płuc, choroby alergiczne, atopowe zapalenie skóry, astmę czy katar sienny. Wzrasta również zapadalność na infekcje dróg oddechowych. Z kolei długotrwałe narażenie, może prowadzić do przewlekłych chorób i mniejszej wydolności układu oddechowego, niewydolności nerek, wątroby, wystąpienia nowotworów lub zaćmy.

Kto jest najbardziej narażony?

Rozwijające się płody oraz dzieci we wczesnym etapie rozwoju, są bardzo podatne na działanie szkodliwych związków, szczególnie wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych. U tak młodych organizmów kontakt z WWA może doprowadzić m.in. do opóźnień w rozwoju umysłowym. Ponadto, najbardziej narażone są osoby cierpiące na choroby serca i płuc oraz osoby starsze. Narażone są także osoby aktywne fizycznie, gdyż uprawiając sport na wolnym powietrzu, oddychamy częściej i głębiej wdychając większą ilość zanieczyszczeń. 

Czy wolno wychodzić na spacer?

Warto śledzić komunikaty dotyczące stężenia pyłu zawieszonego w rejonie, w którym zamieszkujemy. Jeżeli poziom jest wysoki, bardzo wysoki lub określany jako ryzykowny, kobiety w ciąży, dzieci, osoby starsze oraz osoby cierpiące na astmę, choroby płuc, alergiczne choroby skóry i oczu, choroby układu krążenia (stany pozawałowe i zaburzenia rytmu serca) powinny bezwzględnie ograniczyć do minimum czas przebywania na wolnym powietrzu. Unikać należy wysiłku fizycznego na wolnym powietrzu lub ograniczyć go do minimum. Zaleca się również zaniechanie lub ograniczenie palenia papierosów. Kiedy poziom zanieczyszczeń jest niski, możemy korzystać ze spacerów bez ograniczeń.

Maski antysmogowe. Czy są dobrym rozwiązaniem?

Wiele osób decyduje się na zakup masek antysmogowych, by chronić się przed szkodliwym działaniem zanieczyszczeń. Mówiąc bardziej precyzyjnie, są to półmaski antysmogowe, polecane spacerowiczom. Powinny okrywać nos, usta oraz brodę, dodatkowo mogą mieć zawór wdechowy i/lub wydechowy. Warto z nich korzystać, pod warunkiem, że maski te spełniają swoje zadanie. 

Czym kierować się przy wyborze maski antysmogowej? 

Aby wybrać maskę, która będzie skutecznie chronić przed zanieczyszczeniami, można wziąć pod uwagę wskazówki zawarte w poradniku konsumenta przygotowanym przez Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK).

Dobra półmaska antysmogowa powinna być idealnie dopasowana do kształtu twarzy i szczelnie do niej przylegać, nie powinna zsuwać się lub odstawać. Produkt powinien zawierać instrukcję użytkowania w języku polskim, a z instrukcji powinno wynikać, jak prawidłowo zakładać maskę lub konserwować, jeśli jest to maska wielokrotnego użytku z wymiennym filtrem.

Jakie oznaczenia powinna posiadać maska antysmogowa?

Zgodnie z poradnikiem przygotowanym przez UOKiK, przy zakupie maski warto zwróć uwagę, czy maska posiada oznaczenia gwarantujące jej jakość i opisujące jej zastosowanie. Najważniejsze oznaczenia to:

  • CE — oznacza, że producent przeprowadził procedurę oceny zgodności i deklaruje, że produkt spełnia wszystkie wymagania techniczno-prawne;
  • FFP1, FFP2, FFP3 — symbol oznacza klasę ochrony filtra (1 — najsłabsza, 3 — najwyższa);
  • NR — półmaska jednorazowego użytku, nie należy nosić jej dłużej niż 8 godzin; 
  • R — półmaska wielokrotnego użytku;
  • D — oznacza, że półmaska pozytywnie przeszła badanie na zatkanie pyłem dolomitowym, tego typu maska może być stosowana w pomieszczeniach o dużym zapyleniu np. podczas remontu domu.

Podsumowując, warto chronić swoje zdrowie minimalizując niekorzystny wpływ zanieczyszczonego powietrza na nasz organizm.


Podziel się: