Jak zadbać o serce w młodym wieku?
Ewa Nowacka-Polka

Jak zadbać o serce w młodym wieku?

Powszechnie wiadomo, że bez względu na to, o jakich schorzeniach byśmy nie mówili, to lepiej jest im zapobiegać niż leczyć. Te znane od starożytności słowa (łac. morbum evitare quam curare facilius est), przypisywane Hipokratesowi oznaczają, że profilaktyka (w tym przypadku chorób układu krążenia) jest łatwiejszym, skuteczniejszym i tańszym rozwiązaniem, niż usuwanie skutków chorób, którym nie udało się zapobiec. Na to, w jak dobrym lub w jak złym stanie jest lub będzie nasze serce pracujemy całe życie, dlatego profilaktykę i dbałość o nie powinniśmy rozpocząć od jak najmłodszych lat.

Choroby układu krążenia od lat znajdują się w czołówce przyczyn zgonów w naszym kraju. To skutek przede wszystkim niewłaściwego stylu życia – niestety w zdecydowanej większości przypadków kłopoty z sercem to nasza własna zasługa, na którą zazwyczaj pracujemy przez kilkanaście lat, a może nawet całe życie.

Czynniki ryzyka

Wystarczy spojrzeć na czynniki ryzyka wystąpienia chorób układu krążenia, które możemy podzielić na niemodyfikowalne (czyli takie, na które nie mamy wpływu):

  • wiek: mężczyźni > 55 rż.; kobiety > 65 rż.
  • płeć: męska
  • wywiad rodzinny
  • choroby układu krążenia występujące w rodzinie: zawał serca, nagły zgon lub udar mózgu

oraz modyfikowalne (czyli takie, które możemy i powinniśmy zminimalizować (właściwie leczyć), a najlepiej całkowicie wyeliminować z naszego życia):

  • mała aktywność fizyczna,
  • spożywanie alkoholu,
  • palenie papierosów,
  • stres,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • podwyższony poziom cholesterolu,
  • nieprawidłowe odżywianie,
  • nadwaga i otyłość,
  • zespół metaboliczny,
  • cukrzyca.

W związku z powyższym, z punktu widzenia opieki zdrowotnej, profilaktyka chorób układu krążenia u dzieci i młodzieży powinna obejmować:

  • edukację prozdrowotną,
  • identyfikację grup zwiększonego ryzyka wystąpienia chorób układu krążenia,
  • interwencje prewencyjne w tych grupach.

W ramach edukacji prozdrowotnej wszystkim dzieciom zaleca się:

  • odpowiednią dietę pozwalającą na prawidłowy wzrost i rozwój, utrzymanie należnej masy ciała (określonej na podstawie siatek centylowych), ciśnienia tętniczego i profilu lipidowego. Podaż kalorii powinna być dostosowana do zapotrzebowania. Zaleca się zbilansowane spożywanie warzyw i owoców, produktów zbożowych pełnoziarnistych, produktów mlecznych, ryb, orzechów, drobiu i chudego mięsa. Zaleca się ograniczenie spożycia nasyconych kwasów tłuszczowych, a także soli <6 g/d i cukrów prostych.
  • niepalenie tytoniu, ale także nieprzebywanie w pomieszczeniach, gdzie się go pali
  • zwiększenie aktywności fizycznej do co najmniej 60 minut dziennie. Wskazane jest ograniczenie przebywania przed ekranem monitora do maksymalnie 2 godzin dziennie.

Kilka słów więcej o aktywności fizycznej

Systematyczny wysiłek fizyczny to jeden z najważniejszych i najprostszych sposobów, by pozytywnie wpłynąć na nasz organizm. Aktywność fizyczna warunkuje prawidłowy rozwój psychofizyczny, poprawia jakość życia i zmniejsza ryzyko wystąpienia modyfikowalnych czynników ryzyka chorób układu krążenia. Propagowanie wysiłku fizycznego (dostosowanego do wieku, aktualnej sprawności fizycznej i stanu zdrowia) powinno rozpoczynać się w okresie wczesnego dzieciństwa i trwać do okresu późnej starości. Nadmiernie intensywna aktywność fizyczna, to znaczy nieracjonalna, niedostosowana do możliwości organizmu, nawet u osoby mającej poczucie pełnego zdrowia może być niebezpieczna, dlatego podejmowanie intensywnej aktywności fizycznej powinno być poprzedzone konsultacją lekarską. Zalecana aktywność fizyczna dla osób zdrowych to wysiłek o umiarkowanej intensywności wykonywany systematycznie (co najmniej 3 razy w tygodniu, a najlepiej codziennie), trwający nie mniej niż 30 minut. Zalecany jest: szybki marsz lub marszobieg, jazda rowerem, gimnastyka ogólnorozwojowa lub pływanie. Należy jednak pamiętać, że wysiłek o mniejszej intensywności lub krótszym czasie trwania zawsze jest lepszy niż brak jakiejkolwiek aktywności.

Mimo poczucia całkowitego zdrowia, nie należy zapominać o systematycznych badaniach kontrolnych!

Zaleca się:

  • wykonać pomiar ciśnienia tętniczego u wszystkich osób bez rozpoznanego nadciśnienia tętniczego, począwszy od 3 roku życia, przynajmniej raz w roku, z zastosowaniem odpowiedniego mankietu.
  • badanie przesiewowe stężenia cholesterolu całkowitego, u zdrowych dorosłych, należy wykonywać co 5 lat. Pierwsze oznaczenie powinno być wykonane w wieku 20 lat. Badaniami pod kątem zaburzeń lipidowych należy objąć także dzieci >2 roku życia – przede wszystkim te z rodzinnym wywiadem dyslipidemii lub przedwczesnej choroby układu krążenia. Przy prawidłowym lipidogramie wskazane jest powtórzenie badania co 3-5 lat.
  • badanie przesiewowe glikemii na czczo, które należy wykonać u wszystkich pacjentów powyżej 45 roku życia, co 3 lata; natomiast co dwa lata, u otyłych dzieci należy wykonywać ocenę glikemii w doustnym teście obciążenia glukozą.
  • oceniać u każdego pacjenta powyżej 10 roku życia status dotyczący palenia tytoniu. Pacjentom, którzy palą, należy zapewnić chociażby minimalną interwencję antytytoniową.
  • obliczyć wskaźnik masy ciała (BMI) a u pacjentów z widoczną nadwagą (co 2 lata) dodatkowo należy zmierzyć obwód pasa.
  • zadawać wszystkim pacjentom powyżej 13 roku życia pytanie o ilość i częstotliwość spożywania alkoholu oraz liczbę dni w tygodniu bez alkoholu.

Źródło: wytyczne Polskiego Forum Profilaktyki Chorób Układu Krążenia

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Haluksy – przyczyny, objawy, leczenie palucha koślawego. Ćwiczenia na haluksy

    Haluksy, inaczej paluch koślawy, to schorzenie, którego objawem jest deformacja stopy polegająca na znacznym odchyleniu palucha na zewnątrz oraz jednoczesnym odchyleniu I kości śródstopia w kierunku wewnętrznej krawędzi stopy. Haluksy to nie tylko defekt kosmetyczny, ale również problem zdrowotny. Haluksy mogą powodować silny ból, ograniczenie ruchomości palców stopy, mogą się również przyczyniać do powstawania zmian zwyrodnieniowych w obrębie innych stawów kończyn dolnych. Jak leczy się haluksy?

  • Liszajec zakaźny – przyczyny, objawy, leczenie. Jak można zapobiec zarażeniu?

    Liszajec zakaźny jest bakteryjną chorobą skóry wywoływaną przez zakażenie paciorkowcami lub gronkowcami. Cechuje się wysoką zakaźnością dla otoczenia. Charakterystycznym objawem liszajca zakaźnego jest obecność pęcherzyków oraz żółtawych, miodowych strupów. Jak się go leczy? 

  • Masaż – rodzaje, wskazania, przeciwwskazania, techniki masażu stosowanego w fizjoterapii

    Masaż jest jedną z najstarszych terapii leczniczych. Termin ten jest używany do opisania szerokiej gamy zabiegów fizjoterapeutycznych, które mają odmienne wskazania, przeciwwskazania, różnią się rodzajem stosowanego ucisku i intensywnością zabiegu. Także efekty masażu, w zależności od jego rodzaju, mogą być odmienne. Część terapii służy wyłącznie relaksowi i głębokiemu odprężeniu (masaż relaksacyjny), część stosuje się natomiast w leczeniu schorzeń układu ruchu czy układu nerwowego (masaż leczniczy). 

  • Nowa metoda oceny wieku biologicznego. Skaner oczu odczyta, jak szybko się starzejesz

    U każdego człowieka proces starzenia się przebiega w indywidualnym tempie. Do tej pory nie powstała uniwersalna metody śledzenia wieku biologicznego. Naukowcy z Bostonu stworzyli nieinwazyjną technologię skanowania oczu, a dokładniej białek soczewki, która zapewnia szybki i obiektywny pomiar molekularnego starzenia się organizmu, co w przyszłości może mieć istotne znaczenie dla medycyny klinicznej.

  • Jak działają tabletki na rzucenie palenia? Czy te preparaty pomagają nie przytyć w trakcie kuracji?

    Palacze, chcąc rzucić nałóg, próbują wspomóc ten proces, stosując tzw. tabletki na rzucanie palenia, które zawierają w swoim składzie cytyzynę albo żywicę nikotynową. Działanie tych substancji ma na celu pozbycie się uczucia głodu nikotynowego, a tym samym skuteczne rzucenie palenia, niemniej mechanizm ich wpływu na organizm jest odmienny. Przyjmuje się, że cytyzyna zwiększa skuteczność zerwania z nałogiem lepiej niż wykorzystywana w nikotynowej terapii zastępczej żywica nikotynowa, niemniej cechuje się także większą ilością działań niepożądanych. Jakie to skutki uboczne, czy można nie przytyć, rzucając palenie oraz co wspólnego mają antydepresanty z rzucaniem palenia? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Coraz bliżej powstania skutecznej „pigułki na cukrzycę”. Naukowcy opracowali system doustnego dostarczania leków insulinowych

    Dla osób zmagających się z cukrzycą podstawowym mechanizmem aplikacji insuliny jest jej wstrzyknięcie podskórne. Wiele osób w obawie przed bólem opóźnia rozpoczęcie terapii, średnio o dwa lata. Technologia opracowana w ramach Trabolsi Research Group w NYU Abu Dhabi (NYUAD) może poprawić sytuację pacjentów z cukrzycą, uwolnić ich od dyskomfortu i skutków ubocznych częstych iniekcji. Na czym polega innowacja? Czym są nCOF? Dlaczego doustna metoda podawania leku może być skuteczniejsza?

  • Kariotyp – czym jest badanie? Czy analiza chromosomów pomaga znaleźć przyczynę poronień i wykryć wadę genetyczną?

    Badanie kariotypu wykonuje się w wielu przypadkach zarówno wśród kobiet, jak i mężczyzn. Do najczęstszych powodów należą podejrzenia związane z chorobą genetyczną lub niepowodzenia rozrodu, np. kolejnym poronieniem ciąży.  Cennik badań kariotypu jest zmienny i zależy od metody, jaka została wykorzystana do przeprowadzenia analizy. Na uzyskanie wyniku badania także należy poczekać nawet kilka tygodni. Do badania kariotypu najczęściej wykorzystuje się krew z żyły obwodowej (konkretnie limfocyty) lub szpik kostny, ślinę, płyn owodniowy lub kosmówkę. Na czym polega badanie kariotypu, dlaczego wykonuje się je tylko raz w życiu i co na wyniku analizy oznaczają skróty „t, del, inv, +"? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Kariotyp – czym jest badanie? Czy analiza chromosomów pomaga znaleźć przyczynę poronień i wykryć wadę genetyczną?

    Badanie kariotypu wykonuje się w wielu przypadkach zarówno wśród kobiet, jak i mężczyzn. Do najczęstszych powodów należą podejrzenia związane z chorobą genetyczną lub niepowodzenia rozrodu, np. kolejnym poronieniem ciąży.  Cennik badań kariotypu jest zmienny i zależy od metody, jaka została wykorzystana do przeprowadzenia analizy. Na uzyskanie wyniku badania także należy poczekać nawet kilka tygodni. Do badania kariotypu najczęściej wykorzystuje się krew z żyły obwodowej (konkretnie limfocyty) lub szpik kostny, ślinę, płyn owodniowy lub kosmówkę. Na czym polega badanie kariotypu, dlaczego wykonuje się je tylko raz w życiu i co na wyniku analizy oznaczają skróty „t, del, inv, +"? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Kariotyp – czym jest badanie? Czy analiza chromosomów pomaga znaleźć przyczynę poronień i wykryć wadę genetyczną?

    Badanie kariotypu wykonuje się w wielu przypadkach zarówno wśród kobiet, jak i mężczyzn. Do najczęstszych powodów należą podejrzenia związane z chorobą genetyczną lub niepowodzenia rozrodu, np. kolejnym poronieniem ciąży.  Cennik badań kariotypu jest zmienny i zależy od metody, jaka została wykorzystana do przeprowadzenia analizy. Na uzyskanie wyniku badania także należy poczekać nawet kilka tygodni. Do badania kariotypu najczęściej wykorzystuje się krew z żyły obwodowej (konkretnie limfocyty) lub szpik kostny, ślinę, płyn owodniowy lub kosmówkę. Na czym polega badanie kariotypu, dlaczego wykonuje się je tylko raz w życiu i co na wyniku analizy oznaczają skróty „t, del, inv, +"? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Kariotyp – czym jest badanie? Czy analiza chromosomów pomaga znaleźć przyczynę poronień i wykryć wadę genetyczną?

    Badanie kariotypu wykonuje się w wielu przypadkach zarówno wśród kobiet, jak i mężczyzn. Do najczęstszych powodów należą podejrzenia związane z chorobą genetyczną lub niepowodzenia rozrodu, np. kolejnym poronieniem ciąży.  Cennik badań kariotypu jest zmienny i zależy od metody, jaka została wykorzystana do przeprowadzenia analizy. Na uzyskanie wyniku badania także należy poczekać nawet kilka tygodni. Do badania kariotypu najczęściej wykorzystuje się krew z żyły obwodowej (konkretnie limfocyty) lub szpik kostny, ślinę, płyn owodniowy lub kosmówkę. Na czym polega badanie kariotypu, dlaczego wykonuje się je tylko raz w życiu i co na wyniku analizy oznaczają skróty „t, del, inv, +"? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij