Jak zadbać o serce w młodym wieku?
Ewa Nowacka-Polka

Jak zadbać o serce w młodym wieku?

Powszechnie wiadomo, że bez względu na to, o jakich schorzeniach byśmy nie mówili, to lepiej jest im zapobiegać niż leczyć. Te znane od starożytności słowa (łac. morbum evitare quam curare facilius est), przypisywane Hipokratesowi oznaczają, że profilaktyka (w tym przypadku chorób układu krążenia) jest łatwiejszym, skuteczniejszym i tańszym rozwiązaniem, niż usuwanie skutków chorób, którym nie udało się zapobiec. Na to, w jak dobrym lub w jak złym stanie jest lub będzie nasze serce pracujemy całe życie, dlatego profilaktykę i dbałość o nie powinniśmy rozpocząć od jak najmłodszych lat.

Choroby układu krążenia od lat znajdują się w czołówce przyczyn zgonów w naszym kraju. To skutek przede wszystkim niewłaściwego stylu życia – niestety w zdecydowanej większości przypadków kłopoty z sercem to nasza własna zasługa, na którą zazwyczaj pracujemy przez kilkanaście lat, a może nawet całe życie.

Czynniki ryzyka

Wystarczy spojrzeć na czynniki ryzyka wystąpienia chorób układu krążenia, które możemy podzielić na niemodyfikowalne (czyli takie, na które nie mamy wpływu):

  • wiek: mężczyźni > 55 rż.; kobiety > 65 rż.
  • płeć: męska
  • wywiad rodzinny
  • choroby układu krążenia występujące w rodzinie: zawał serca, nagły zgon lub udar mózgu

oraz modyfikowalne (czyli takie, które możemy i powinniśmy zminimalizować (właściwie leczyć), a najlepiej całkowicie wyeliminować z naszego życia):

  • mała aktywność fizyczna,
  • spożywanie alkoholu,
  • palenie papierosów,
  • stres,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • podwyższony poziom cholesterolu,
  • nieprawidłowe odżywianie,
  • nadwaga i otyłość,
  • zespół metaboliczny,
  • cukrzyca.

W związku z powyższym, z punktu widzenia opieki zdrowotnej, profilaktyka chorób układu krążenia u dzieci i młodzieży powinna obejmować:

  • edukację prozdrowotną,
  • identyfikację grup zwiększonego ryzyka wystąpienia chorób układu krążenia,
  • interwencje prewencyjne w tych grupach.

W ramach edukacji prozdrowotnej wszystkim dzieciom zaleca się:

  • odpowiednią dietę pozwalającą na prawidłowy wzrost i rozwój, utrzymanie należnej masy ciała (określonej na podstawie siatek centylowych), ciśnienia tętniczego i profilu lipidowego. Podaż kalorii powinna być dostosowana do zapotrzebowania. Zaleca się zbilansowane spożywanie warzyw i owoców, produktów zbożowych pełnoziarnistych, produktów mlecznych, ryb, orzechów, drobiu i chudego mięsa. Zaleca się ograniczenie spożycia nasyconych kwasów tłuszczowych, a także soli <6 g/d i cukrów prostych.
  • niepalenie tytoniu, ale także nieprzebywanie w pomieszczeniach, gdzie się go pali
  • zwiększenie aktywności fizycznej do co najmniej 60 minut dziennie. Wskazane jest ograniczenie przebywania przed ekranem monitora do maksymalnie 2 godzin dziennie.

Kilka słów więcej o aktywności fizycznej

Systematyczny wysiłek fizyczny to jeden z najważniejszych i najprostszych sposobów, by pozytywnie wpłynąć na nasz organizm. Aktywność fizyczna warunkuje prawidłowy rozwój psychofizyczny, poprawia jakość życia i zmniejsza ryzyko wystąpienia modyfikowalnych czynników ryzyka chorób układu krążenia. Propagowanie wysiłku fizycznego (dostosowanego do wieku, aktualnej sprawności fizycznej i stanu zdrowia) powinno rozpoczynać się w okresie wczesnego dzieciństwa i trwać do okresu późnej starości. Nadmiernie intensywna aktywność fizyczna, to znaczy nieracjonalna, niedostosowana do możliwości organizmu, nawet u osoby mającej poczucie pełnego zdrowia może być niebezpieczna, dlatego podejmowanie intensywnej aktywności fizycznej powinno być poprzedzone konsultacją lekarską. Zalecana aktywność fizyczna dla osób zdrowych to wysiłek o umiarkowanej intensywności wykonywany systematycznie (co najmniej 3 razy w tygodniu, a najlepiej codziennie), trwający nie mniej niż 30 minut. Zalecany jest: szybki marsz lub marszobieg, jazda rowerem, gimnastyka ogólnorozwojowa lub pływanie. Należy jednak pamiętać, że wysiłek o mniejszej intensywności lub krótszym czasie trwania zawsze jest lepszy niż brak jakiejkolwiek aktywności.

Mimo poczucia całkowitego zdrowia, nie należy zapominać o systematycznych badaniach kontrolnych!

Zaleca się:

  • wykonać pomiar ciśnienia tętniczego u wszystkich osób bez rozpoznanego nadciśnienia tętniczego, począwszy od 3 roku życia, przynajmniej raz w roku, z zastosowaniem odpowiedniego mankietu.
  • badanie przesiewowe stężenia cholesterolu całkowitego, u zdrowych dorosłych, należy wykonywać co 5 lat. Pierwsze oznaczenie powinno być wykonane w wieku 20 lat. Badaniami pod kątem zaburzeń lipidowych należy objąć także dzieci >2 roku życia – przede wszystkim te z rodzinnym wywiadem dyslipidemii lub przedwczesnej choroby układu krążenia. Przy prawidłowym lipidogramie wskazane jest powtórzenie badania co 3-5 lat.
  • badanie przesiewowe glikemii na czczo, które należy wykonać u wszystkich pacjentów powyżej 45 roku życia, co 3 lata; natomiast co dwa lata, u otyłych dzieci należy wykonywać ocenę glikemii w doustnym teście obciążenia glukozą.
  • oceniać u każdego pacjenta powyżej 10 roku życia status dotyczący palenia tytoniu. Pacjentom, którzy palą, należy zapewnić chociażby minimalną interwencję antytytoniową.
  • obliczyć wskaźnik masy ciała (BMI) a u pacjentów z widoczną nadwagą (co 2 lata) dodatkowo należy zmierzyć obwód pasa.
  • zadawać wszystkim pacjentom powyżej 13 roku życia pytanie o ilość i częstotliwość spożywania alkoholu oraz liczbę dni w tygodniu bez alkoholu.

Źródło: wytyczne Polskiego Forum Profilaktyki Chorób Układu Krążenia

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Jak bezpiecznie usunąć kleszcza?

    Im krótszy czas przyssania kleszcza, tym lepiej. Należy jednak pamiętać, iż nieumiejętne usuwanie powoduje oderwanie tylko odwłoku – w skórze pozostaje główka i tułów kleszcza. Może to przynieść więcej szkody niż kilkudziesięciominutowa zwłoka i usunięcie za pomocą odpowiednich akcesoriów. Jak poprawnie usunąć kleszcza? Jakich błędów unikać?

  • Zespół Pica – czym jest zespół łaknienia spaczonego? Jak go leczyć?

    O zespole łaknienia spaczonego mówi się wtedy, gdy osoba spożywa produkty, których nie można zaliczyć do żywności. Zaburzenie to może prowadzić do szeregu powikłań zagrażających życiu. Dlaczego chory odczuwa pragnienie do zjedzenia ziemi, lodu czy szkła? W jaki sposób leczy się zespół Pica? 

  • Czym jest wstrząs anafilaktyczny (anafilaksja)? Jak udzielić pierwszej pomocy osobie z ciężką reakcją alergiczną?

    Badania sugerują, że częstość występowania reakcji anafilaktycznych wzrosła w ostatnich latach. Dowiedz się, czym jest anafilaksja. Jak zapobiegać oraz udzielić pomocy w nagłym przypadku ciężkiej reakcji anafilaktycznej?

  • Pilates okiem fizjoterapeuty – wskazania i efekty treningów metodą Pilatesa

    Pilates to rodzaj treningu o umiarkowanej intensywności, który koncentruje się na wzmacnianiu mięśni głębokich. Jego podstawą jest wykonywanie precyzyjnych, płynnych ruchów, świadomy oddech i maksymalne skupienie na ćwiczeniach. Efekty treningu metodą Pilatesa to wzmocnienie mięśni, poprawa równowagi i koordynacji ruchowej, wysmuklenie sylwetki, redukcja napięcia oraz rozluźnienie całego ciała. Ćwiczenia pilates mogą być częścią procesu rehabilitacji po przebytych urazach, także u zawodowych sportowców. Pilates mogą ćwiczyć również osoby starsze i kobiety w ciąży.

  • Egzema – przyczyny i objawy. Leczenie egzemy na dłoniach i twarzy. Które preparaty wybrać, a których unikać?

    Egzema, inaczej wyprysk lub atopowe wyprysk skóry, to niezakaźna choroba, którą nie można się zarazić od drugiej osoby poprzez kontakt bezpośredni lub korzystanie z tych samych kosmetyków czy ręczników i pościeli. Leczenie egzemy jest niezwykle uporczywe, ponieważ zazwyczaj ciężko jest wytypować czynnik wywołujący bolesne, swędzące, pękające i suche plamy na skórze dłoni i twarzy (czasem występujące na całym ciele). Leczenie egzemy z użyciem najlepeszych dermokosmetyków, będąc pod opieką najlepszego dermatologa lub arelgologa może być nieskuteczne, jeśli pacjent będzie miał stały kontakt z czynnikiem drażniącym.

  • Skrzywienie kręgosłupa – rodzaje, przyczyny, leczenie, rehabilitacja

    Skrzywienie kręgosłupa może być fizjologiczne, wynikające z esowatej budowy ludzkiego kręgosłupa (lordoza oraz kifoza) lub patologiczne, gdy naturalne krzywizny ulegają pogłębieniu (hiperkifozą i hiperlordozą) bądź zniesieniu (zniesienie lordozy szyjnej lub lędźwiowej). Powstałe wówczas wady kręgosłupa mogą być przyczyną dolegliwość i wymagają korekcji. Często występującą wadą postawy, zwłaszcza u dzieci, jest  również boczne skrzywienie kręgosłupa, mogące prowadzić do poważnych zniekształceń sylwetki.  

  • Kleszczowe zapalenie mózgu – przyczyny, objawy, leczenie, szczepionka

    Kleszczowe zapalenie mózgu to odzwierzęca choroba zakaźna. Czynnikiem, który ją wywołuje jest ukąszenie kleszcza i przedostanie się do organizmu człowieka wirusa z rodzaju flawiwirusów (rzadko KZM może być spowodowane spożyciem niepasteryzowanego mleka zakażonego zwierzęcia). Objawy kleszczowego zapalenia mózgu obejmują m.in. wysoką gorączkę, silne bóle głowy, wymioty, nudności, objawy oponowe, zaburzenia świadomości, niedowłady, zaburzenia oddychania. Dowiedz się, jak wygląda leczenie KZM oraz jak mu zapobiegać.

  • Lumbago (postrzał) – co to jest? Przyczyny, objawy, leczenie lumbalgii

    Lumbago, inaczej postrzał lub heksenszus, to zespół bólowy dotyczący odcinka lędźwiowo-krzyżowego kręgosłupa. Ból w dole pleców pojawiający się w przebiegu lumbalgii jest spowodowany przeciążeniem struktur kręgosłupa, do którego może dojść np. na skutek dźwigania ciężkich przedmiotów, braku aktywności fizycznej, długotrwałego przyjmowania pozycji siedzącej lub stojącej, nadwagi i otyłości. Czynnikiem zwiększonego ryzyka wystąpienia lumbago są także zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa. Jakie są domowe sposoby walki z lumbago?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij