Płyn w zatoce Douglasa – o czym świadczy? - portal DOZ.pl
Płyn w zatoce Douglasa – o czym świadczy?
Anna Posmykiewicz

Płyn w zatoce Douglasa – o czym świadczy?

Zatoka Douglasa, lub inaczej zagłębienie odbytniczo-maciczne, to u kobiet najniżej położony zachyłek otrzewnej, znajdujący się między ścianą macicy a przednią ścianą odbytnicy (dokładnie mieści się ona między tylną ścianą macicy, częścią nadpochwową szyjki macicy, sklepieniem tylnym pochwy a przednią ścianą odbytnicy). U mężczyzn przestrzeni tej odpowiada zagłębienie odbytniczo-pęcherzowe.
W prawidłowych warunkach mówi się, że zatoka Douglasa jest wolna, czyli nie znajduje się w niej płyn ani masy tkankowe. Obecność płynu w zatoce Douglasa zawsze wzbudza czujność i niepokój.

Czy obecność płynu w zatoce Douglasa zawsze musi świadczyć o patologii i chorobie?

Otóż nie. Niewielka ilość surowiczego płynu w jamie otrzewnowej jest zjawiskiem całkowicie fizjologicznym. Opisuje się ją wtedy jako "ślad płynu w zatoce Dougalsa". U dojrzałych płciowo kobiet i dziewcząt niewielka ilość płynu z zatoce Douglasa może się pojawiać i zwiększać cyklicznie. Dzieje się to zwykle przed rozpoczęciem miesiączki, jak również w czasie owulacji (jajeczkowania). U małych dziewczynek, niedojrzałych płciowo, wykrycie przypadkowo w czasie badania usg jamy brzusznej śladu płynu w zatoce Douglasa również nie wymaga diagnostyki i kontroli.
Należy jednak pamiętać, że obecność w zatoce Douglsa znacznej ilości płynu, bardzo często współwystępująca z dolegliwościami bólowymi, zwykle niestety świadczy o patologii i wymaga rozszerzenia diagnostyki, aby wyjaśnić przyczynę dolegliwości i zalecić dalsze, właściwe postępowanie.

Jakie choroby mogą być przyczyną płynu w zatoce Douglasa?

  • Pęknięcie torbieli jajnika
Czym zatem jest torbiel jajnika? Jest to patologiczna przestrzeń w obrębie jajnika otoczona ścianą. Wyróżnia się kilka rodzajów torbieli jajnika: torbiele surowicze (tzw. torbiele proste wypełnione płynem surowiczym), torbiele dermatoidalne (skórzaste) oraz torbiele endometrialne (torbiele czekoladowe, które tworzą się w przebiegu endometriozy). Czasami torbielą może stać się przetrwały pęcherzyk jajnikowy Graafa, który nie pęknie w czasie owulacji – ten rodzaj torbieli ulega zazwyczaj samoistnemu wchłonięciu. Może zdarzyć się niestety także, że torbiel w jajniku świadczy o obecności nowotworu. Torbiele czasami mogą w ogóle nie dawać żadnych objawów i są  wykrywane przypadkowo w czasie wykonywania rutynowego usg jamy brzusznej. Czasami jednak ich obecność może wywoływać różne dolegliwości:

- zaburzenia cyklu miesiączkowego,
- nieregularne krwawienia niezwiązane z cyklem miesięcznym,
- bóle podbrzusza,
- bóle w okolicy jajnika, w którym zlokalizowana jest torbiel.

Zdarza się, że dochodzi do pęknięcia torbieli, wtedy kobieta odczuwa silniejszy ból, a w czasie wykonywania usg jamy brzusznej będzie można stwierdzić obecność płynu w zatoce Douglasa. Leczenie torbieli, jeśli nie dają one żadnych objawów, może polegać tylko na ich systematycznej obserwacji. Jednak jeśli torbiele dają dolegliwości lub powiększają się, wymagają usunięcia (metodą laparoskopową lub tradycyjną, w zależności od rodzaju torbieli). 
  • Pęknięcie ciąży ektopowej (pozamacicznej)
Kiedy dochodzi do ciąży ektopowej? Do ciąży ektopowej dochodzi wówczas, kiedy zapłodniona komórka jajowa zagnieżdża się w innym miejscu niż trzon macicy. Częstość występowania ciąży ektopowej szacuje się na około 1% wszystkich ciąż.
Najczęstszą lokalizacją ciąży ektopowej jest bańka jajowodu. Tak naprawdę zarodek może ulec zagnieżdżeniu prawie wszędzie: w szyjce macicy, jajniku czy jamie brzusznej. Najbardziej niebezpieczna dla zdrowia i życia kobiety lokalizacja to ciąża brzuszna lub szyjkowa, ale na szczęście zdarzają się one bardzo rzadko. Jakie są objawy ciąży ektopowej? W przebiegu ciąży ektopowej mogą pojawić się nieprawidłowe plamienia i krwawienia, ponadto obecne jest pobolewanie w dole brzucha, ból w okolicy jajników, czasami również uczucie niepełnego wypróżnienia. W sytuacji kiedy dojdzie do pęknięcia ciąży pozamacicznej, pojawia się ostry przeszywający ból brzucha, zaś w badaniu usg widoczny będzie płyn w zatoce Douglasa. Leczenie ciąży pozamacicznej jest zawsze operacyjne. 
  • Zapalenie przydatków
Do zapalenia przydatków dochodzi tzw. drogą wstępującą – drobnoustroje z pochwy przedostają się do wyżej położonych narządów układu rozrodczego kobiety. Do niedawna najczęstszym patogenem, wywołującym zapalenie przydatków, była dwoinka rzeżączki (Neisseria gonorrhoeae). Obecnie, ze względu na znaczny spadek zachorowalności na rzeżączkę, bakteria nie jest już najczęstszym drobnoustrojem odpowiedzialnym za rozwój choroby. Do czynników etiologicznych zapalenia przydatków, zalicza się zatem także (poza dwoinką rzeżączki) następujące patogeny:
– Chlamydia trachomatis,
– Mycoplasma genitalium i inne mykoplazmy,
– Escherichia coli,
– Haemophilus influenzae,
– Streptococcus pyogenes,
– Streptococcus agalactiae oraz inne paciorkowce,
– Gardnerella vaginalis.
Największy udział w powstawaniu zakażeń doprowadzających do zapalenia przydatków ma Chlamydia trachomatis i Neisseria gonorrhoeae. Jakie dolegliwości daje zapalenie przydatków? Przede wszystkim może pojawić się ból w podbrzuszu, zazwyczaj ból jest obustronny. Ponadto może być obecna głęboka dyspareunia (bolesność w czasie stosunku płciowego), jak również upławy, czyli nieprawidłowa wydzielina z dróg rodnych związana z zapaleniem szyjki macicy lub pochwy, nieprawidłowe  krwawienia – krwawienia międzymiesiączkowe, bardzo obfite miesiączki oraz gorączka powyżej 38 st.C. W badaniu usg można stwierdzić obecność płynu w zatoce Douglasa. Leczenie zapalenia przydatków polega na stosowaniu właściwej antybiotykoterapii oraz leczeniu objawowym. 
  • Rak jajnika
Nowotwór ten przez długi okres czasu nie daje żadnych dolegliwości, obecność takich objawów jak ból w podbrzuszu, zwiększenie obwodu brzucha czy też krwawienia z pochwy świadczą niestety o zaawansowaniu nowotworu. 
  • Zapalenie otrzewnej
Stwierdzenie w zatoce Douglasa ropnego płynu może świadczyć o obecności zapalenia otrzewnej i wymaga poszerzenia diagnostyki o dokładną ocenę przewodu pokarmowego i układu moczowego. 
Stwierdzenie w badaniu usg płynu w zatoce Douglasa nie jest podstawą do postawienia żadnej diagnozy. Zawsze należy brać pod uwagę obraz kliniczny, bowiem tylko w połączeniu z objawami klinicznymi obecność płynu w zatoce Douglasa może świadczyć o chorobie.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Torbiel Bakera – przyczyny, objawy, leczenie cysty Bakera

    Torbiel Bakera (nazywana również cystą Bakera lub też torbielą dołu podkolanowego) to zmiana wypełniona płynem stawowym, która przybiera kształt guzka i lokalizuje się w dole podkolanowym. Torbiel ta jest zmianą nienowotworową i nie ulega zezłośliwieniu. Przyczyn powstawania torbieli Bakera może być kilka, np. urazy, stan zapalny czy przewlekłe schorzenia dotyczące stawu kolanowego. Objawy cysty Bakera to m. in. ból z tyłu kolana, obrzęk kolana oraz uczucie dyskomforu podczas zginania nogi w stawie kolanowym.

  • Klasterowy ból głowy – przyczyny, objawy i leczenie zespołu Hortona

    Klasterowy ból głowy (łac. cephalae Hortoni), określany także jako zespół Hortona, to jednostronny, bardzo silny ból w okolicy oczodołu. Pojawia się on nagle, może trwać od kilkunastu minut do nawet 3 godzin. Klasterowy ból głowy występuje zawsze po tej samej stronie – może być zlokalizowany z prawej bądź z lewej strony. Towarzyszą mu objawy wegetatywne, takie jak łzawienie czy uczucie zatkania nosa. Napadowy, idiopatyczny ból głowy może występować w każdym wieku, a szczyt zachorowań przypada na 20.–30. rok życia. 

  • Bóle stawów – przyczyny, diagnostyka, leczenie. Rehabilitacja i ćwiczenia na bóle stawów

    Bóle stawów to jedna z częstych przypadłości, która dotyka zarówno osoby starsze, jak i te w młodym wieku, niezależnie od płci. Bolące stawy są najczęściej objawem świadczącym o występowaniu jakiejś choroby, mogą pojawić się jako konsekwencja urazu, np. zwichnięcia, przeciążenia czy skręcenia, ale także występują u osób z nadwagą i tych, prowadzących bardzo statyczny tryb życia. W medycynie ból stawów określa się jako artralgia. 

  • Zespół sztywnego człowieka – przyczyny, objawy, leczenie zespołu sztywności uogólnionej

    Zespół sztywnego człowieka (ang. stiff man syndrome), inaczej zespół Moerscha- Woltmanna, to bardzo rzadkie zaburzenie o podłożu neurologicznym. Charakteryzuje się postępującym sztywnieniem w obrębie mięśni, dodatkowo często można zaobserwować powtarzające się epizody skurczów mięśniowych. Odnotowuje się zmienność tych objawów, ich intensywność może być uzależniona od czynników takich jak: nagłe zdarzenia wzbudzające wiele emocji, gwałtowne dźwięki czy kontakt fizyczny.

  • Biceps – budowa, funkcje, urazy mięśnia dwugłowego ramienia

    Mięsień dwugłowy ramienia, zwany także bicepsem (łac. biceps brachii), jest wrzecionowatą, zaobloną tkanką złożoną z dwóch brzuśćców. Biegnie od łopatki aż do kości promieniowej. Przyczep głowy długiej jest zlokalizowany w okolicy guzka nadpanewkowego łopatki oraz obrąbka stawowego. Przyczepy głowy krótkiej bicepsa to wyrostek kruczy łopatki i dystalnie – guzowatość kości promieniowej. Biceps umożliwia zginanie ramienia oraz zginanie i odwracanie przedramienia. Jakie urazy bicepsów są najczęstsze?

  • Grota solna – wskazania, przeciwwskazania, działanie

    Grota solna to pomieszczenie, w którym panuje wyjątkowy mikroklimat, zbliżony do nadmorskiego, posiadający właściwości prozdrowotne. Jaskinia wyłożona jest blokami soli, najczęściej morskiej, nie bez znaczenia są także światło oraz odpowiednia temperatura w niej panująca. Wszystko to powoduje, że pobyt w grocie solnej wpływa korzystnie na skórę, układ oddechowy,  krwionośny oraz nerwowy.

  • Ból zatok – przyczyny, diagnostyka, leczenie

    Okres jesienno-zimowy to czas wzmożonego występowania infekcji układu oddechowego. W sezonie przeziębieniowym, lecz również w innych porach roku, chorzy często skarżą się na ból zatok. Jakie mogą być jego przyczyny? Czy jest to niebezpieczne? Jak sobie radzić z bólem w okolicy zatok?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij