Czy wiśnie mogą być skutecznym sposobem na bezsenność?

Jak pokazują badania, wiśnie mogą ułatwić zasypianie i wydłużyć czas snu nocnego. Dzieje się tak dlatego, że owoce te zawierają melatoninę, czyli organiczny związek chemiczny regulujący rytm dobowy. Dowiedz się więcej na temat tego, jak wiśnie pomagają w walce z zaburzeniami snu oraz jakie inne właściwości prozdrowotne posiadają.

Jakie są przyczyny bezsenności?

Bezsenność jest najczęściej rozpoznawanym zaburzeniem snu. Charakteryzuje się występowaniem trudności w zasypianiu lub utrzymaniu snu (pomimo obecności odpowiednich warunków do spania), wczesnym wybudzaniem się oraz faktem, że sen nie zapewnia właściwego odpoczynku, co utrudnia normalne funkcjonowanie w ciągu dnia. Według ICD-10 (Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10), aby postawić diagnozę, objawy te powinny występować przynajmniej trzy razy w tygodniu, przez okres dłuższy niż miesiąc. Badania przekrojowe donoszą, że z bezsennością zmaga się około 10–30% populacji ogólnej (w zależności od źródła).

Przyczyny zaburzeń snu mogą być różne, wśród nich znajdują się czynniki fizyczne, emocjonalne oraz środowiskowe:

• przewlekły stres,
• depresja,
• zła higiena snu, np. korzystanie z urządzeń elektronicznych tuż przed snem,
• występowanie innych chorób lub dolegliwości, m.in. zgagi, bezdechu sennego, schorzeń, którym towarzyszy silny ból, takich jak chociażby zwyrodnienie stawów,
• zaburzenia hormonalne, np. w przebiegu nadczynności tarczycy czy menopauzy,
• styl życia, np. brak aktywności fizycznej (lub nadmierna aktywność fizyczna przed snem), niezdrowa dieta i nadużywanie alkoholu bądź innych substancji psychoaktywnych,
• zażywanie niektórych leków, m.in. selektywnych inhibitorów zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI) stosowanych w leczeniu depresji, beta-adrenolityków (β-adrenolityków) zażywanych przy nadciśnieniu czy teofiliny – leku na astmę,
• zmiana strefy czasowej, praca zmianowa,
• zbyt głośne otoczenie, zbyt jasne pomieszczenie, niewygodne łóżko.

Jak wiśnie pomagają w zasypianiu?

Leczenie bezsenności obejmuje zazwyczaj farmakoterapię oraz psychoterapię. Walkę z tą przypadłością można także wspomagać stosowaniem suplementów zawierających na przykład walerianę czy wyciąg z szyszek chmielu. Co ciekawe, badania sugerują, że spożywanie wiśni lub soku z nich wyciśniętego tuż przed snem również może pomóc w skróceniu czasu potrzebnego na zaśnięcie oraz w poprawie ogólnej jakości snu.

Badanie opublikowane w czasopiśmie „Journal of Medicinal Food” przeprowadzone na dorosłych osobach z przewlekłą bezsennością wykazało, że wspomniany owoc pomaga wydłużyć sen nocny oraz ogranicza wybudzanie. Uczestnicy spożywali sok z wiśni każdego wieczoru przez 2 tygodnie. W innym badaniu opublikowanym w „European Journal of Nutrition” naukowcy odkryli, że sok z cierpkiej odmiany wiśni – Montmorency (Prunus cerasus) – wspomaga regulację cyklu snu i czuwania u ludzi. Z kolei jeszcze inna praca (opublikowana w czasopiśmie „Experimental Biology”) udowodniła pozytywny wpływ wiśni na sen osób w podeszłym wieku.

Wiśnie zawierają melatoninę

Wszystko za sprawą obecności w wiśniach melatoniny, czyli hormonu występującego naturalnie w organizmie człowieka, odpowiadającego za koordynację rytmu dobowego. Melatonina jest wytwarzana głównie przez szyszynkę, czyli jeden z gruczołów dokrewnych, który znajduje się w mózgu. Produkcja tego związku wzrasta w ciemności i spada w odpowiedzi na światło – w nocy jej poziom jest wyższy, co umożliwia spokojny sen, a w ciągu dnia następuje zmniejszenie syntezy i uwalniania melatoniny.

Wiśnie – inne właściwości prozdrowotne

Wiśnie to owoce bogate w witaminy, minerały oraz polifenole. Zawierają wiele składników odżywczych przy jednoczesnej stosunkowo niskiej kaloryczności. Ich spożywanie może mieć więc pozytywny wpływ na zdrowie. Jakie dokładnie korzyści płyną z jedzenia owoców wiśni bądź przetworów wiśniowych?

• Działanie antyoksydacyjne i przeciwzapalne – polifenole, melatonina, karotenoidy oraz witaminy E i C przyczyniają się do właściwości przeciwutleniających i przeciwzapalnych wiśni. Liczne badania wskazują, że markery stresu oksydacyjnego oraz markery stanu zapalnego u osób regularnie spożywających te owoce obniżały się.
• Obniżenie poziomu cholesterolu – spożywanie wiśni wspiera zdrowie serca poprzez obniżanie poziomu „złego” cholesterolu, regulację ciśnienia krwi i tym samym redukcję ryzyka wystąpienia chorób układu krążenia.
• Zdrowa skóra – witamina C zawarta w wiśniach (w 100 g jest jej około 173 mg) przyczynia się do opóźnienia procesów starzenia się skóry. Stymuluje bowiem produkcję kolagenu i chroni przed działaniem wolnych rodników.
• Lepsze trawienie – wiśnie zawierają błonnik, który poprawia pracę układu pokarmowego (w 100 g owoców znajduje się około 1,6 g błonnika).
• Regeneracja mięśni – wiśnie mogą łagodzić ból mięśni wywołany wysiłkiem fizycznym. Co ważne, badania w tym zakresie prowadzono, codziennie podając badanym produkty z wiśniami w ilości odpowiadającej od 50 do 270 owoców.
• Właściwości przeciwnowotworowe – kwas elagowy znajdujący się w wiśniach (ale także w owocach jagodowych) wykazuje potencjał antykancerogenny, ponieważ ma zdolność hamowania wzrostu komórek nowotworowych.