Orzeszki pinii (orzechy piniowe, piniole) – właściwości, wartości odżywcze, zastosowanie
Maria Brzegowy

Orzeszki pinii (orzechy piniowe, piniole) – właściwości, wartości odżywcze, zastosowanie

Orzechy piniowe (piniole) to jadalne nasiona niektórych gatunków sosny, które znane były już w czasach paleolitu. Choć są niewielkich rozmiarów, posiadają liczne właściwości zdrowotne i odżywcze. Dlaczego warto włączyć orzeszki pinii do codziennej diety?

Orzeszki pinii to małe ziarenka, kryjące w sobie smaczny, maślany smak, dlatego świetnie sprawdzają się jako pożywna przekąska. Stanowią nieodłączny element wielu tradycyjnych przepisów na całym świecie. Ich smak to nie jedyna zaleta. Biorąc pod uwagę bogactwo zawartych w nich witamin, minerałów i przeciwutleniaczy, orzeszki piniowe przynoszą wiele korzyści zdrowotnych. Jakie właściwości mają orzeszki pinii i gdzie znalazły swoje zastosowanie? 

Orzeszki pinii – czym są orzechy piniowe? 

Pomimo tego, co sugeruje ich nazwa, orzeszki piniowe w rzeczywistości wcale nie są orzechami, a jadalnymi nasionami wybranych gatunków sosny – wiecznie zielonych, iglastych drzew z rodziny Pinaceae.

Choć nasiona sosny najczęściej występują pod nazwą „orzeszków pinii” należy pamiętać, że oprócz sosny pinii, od której pochodzi ta nazwa, nasiona zbierane są również z sosny Gerarda, sosny koreańskiej, sosny himalajskiej i kilku innych. Z kolei nasiona z sosny syberyjskiej (zwanej też limbą syberyjską) nazywane są często orzeszkami cedrowymi. Pomimo tych różnic w sprzedaży detalicznej wszystkie są objęte ogólną nazwą – „orzeszki piniowe”.

Sosny, z których pozyskiwane są jadalne nasiona, występują głównie na półkuli północnej: w Azji, Europie, na Bliskim Wschodzie i w Ameryce Północnej. Głównymi producentami są: Chiny, Korea Północna, Rosja, Pakistan i Afganistan. W Europie na obszarach o klimacie śródziemnomorskim w głównej mierze uprawiana jest sosna pinia, a kraje o największej produkcji to: Włochy, Hiszpania i Portugalia. 

Te małe, niepozorne nasionka, mierzące zaledwie od 2,5 do 5 cm, znane były człowiekowi już w paleolicie. Stanowiły wtedy popularne źródło pożywienia. Zbierano je również w czasach starożytnych. Cieszyły się uznaniem u Rzymian i Greków, były podstawowym pożywieniem kilku plemion rdzennej ludności w Ameryce Północnej, na Syberii i Rosyjskim Dalekim Wschodzie.

Dziś orzeszki piniowe są uważane za wyśmienity produkt stosowany jako składnik wielu potraw. Większość orzeszków piniowych sprzedawana jest bez łupin – w formie gotowej do spożycia. Orzeszki pinii są znane na całym świecie jako pożywna przekąska.  

Właściwości orzechów pinii 

Orzeszki piniowe są bogate w tłuszcze jednonienasycone, które pomagają obniżyć poziom cholesterolu we krwi. Regularne spożywanie orzeszków piniowych podnosi poziom „dobrego” cholesterolu HDL, a obniża poziom „złego” (LDL) w organizmie.

Na dodatek orzeszki pinii są bardzo skuteczne w hamowaniu apetytu. Zawarty w nich kwas pinolenowy stymuluje CCK (cholecystokininę – hormon, który sygnalizuje mózgowi, że żołądek jest pełny). To ogranicza apetyt, zapewniając uczucie sytości przez dłuższy czas.

Kwas oleinowy, obecny w orzeszkach piniowych, pomaga wątrobie w usuwaniu trójglicerydów z organizmu. Sprzyja również zachowaniu prawidłowego profilu ​​lipidowemu krwi, zapobiegając chorobom tętnic wieńcowych i udarom.  

Orzechy sosny są niezwykle bogate w przeciwutleniacze, które spowalniają proces starzenia oraz usuwają nadmiar wolnych rodników sprzyjających rozwojowi nowotworów i innych chorób. Pomagają również organizmowi wzmocnić działanie układu immunologicznego.  

Dodatkowo orzechy pinii zawierają beta-karoten, który wpływa na prawidłowe widzenie. Luteina w orzeszkach piniowych pomaga oczom filtrować światło UV, zapobiegając uszkodzeniom plamki żółtej, a także pogarszaniu się wzroku wraz z wiekiem.  

Wartości odżywcze – co zawierają orzechy pinii? 

Orzechy pinii, pomimo tego, że charakteryzują korzystnym wpływem na zdrowie, zaliczane są niestety do wysoko kalorycznych przekąsek. 100 g suszonych ziaren orzeszków pinii dostarczy nam aż 673 kilokalorie. Pomimo to zawierają szereg witamin, przeciwutleniaczy i minerałów, przez co warto włączyć je do swojej diety.  

Ich wysoka kaloryczność pochodzi głównie z tłuszczów. Orzechy te są szczególnie bogate w jednonienasycone kwasy tłuszczowe, takie jak kwas oleinowy, który korzystnie wpływa na odpowiedni poziom cholesterolu we krwi. Orzechy pinii są także doskonałym źródłem witamin z grupy B, takich jak: tiamina, niacyna, ryboflawina, kwas pantotenowy, witamina B6 (pirydoksyna), a także są zawierają znaczną ilość witaminy E. Ponadto orzeszki piniowe dostarczają niezbędnych minerałów, takich jak: mangan, potas, wapń, żelazo, magnez, cynk i selen. 

Warto zwrócić uwagę na zawartość manganu – 8,802 mg na 100 g, dzięki czemu te niewielkie nasiona są jednym z najbogatszych źródeł wspomnianego pierwiastka. 

Przepisy z wykorzystaniem orzeszków piniowych 

Oto kilka przepisów z orzechami pinii:

Aromatyczne ciasto z orzeszkami pinii, pomarańczą i cynamonem 

  • 1,5 szklanki mąki pszennej,
  • 4 jajka, 
  • 0,5 szklanki ksylitolu,
  • 2 łyżeczki proszku do pieczenia,
  • otarta skórka z pomarańczy,
  • łyżeczka cynamonu,
  • 1 mały jogurt naturalny albo jogurt typu greckiego,
  • 3 łyżki oliwy z oliwek albo oleju rzepakowego,
  • 60 dag orzeszków pinii.

Piekarnik rozgrzej do 180°C, rozłóż orzeszki piniowe na blaszce i piecz ok. 7 min. Wyciągnij z piekarnika i zostaw do ostudzenia. 

Do miski wlej jogurt naturalny, wbij całe jajka, wsyp ksylitol i całość zmiksuj. Następnie dosyp mąkę, proszek do pieczenia, cynamon i skórkę pomarańczy, połącz składniki miksując na niskich obrotach. Później dodaj oliwę z oliwek i ponownie zmiksuj. Na końcu wsyp ostudzone orzeszki pinii i delikatnie zamieszaj. Ciasto przelej do wyłożonej papierem do pieczenia keksówki i piecz w temperaturze 180°C około 30 minut lub do suchego patyczka.  

Tagliatelle z ricottą, szpinakiem i orzeszkami pinii 

  • makaron tagliatelle pełnoziarnisty,
  • ricotta (250 g),
  • 200 g szpinaku mrożonego albo opakowanie świeżego,
  • 3 łyżki orzeszków piniowych,
  • 2-3 ząbki czosnku,
  • oliwa z oliwek (1 łyżka),
  • 2 łyżki listków świeżego tymianku oraz natki pietruszki,
  • sól,
  • pieprz. 

Ugotuj makaron. Czosnek obierz, drobno posiekaj, podsmaż na oliwie. Dodaj szpinak, smaż na małym ogniu, aż się rozmrozi. Następnie dodaj ricottę, wymieszaj. Wsyp orzeszki piniowe, dopraw tymiankiem, pietruszką, solą i pieprzem. Makaron przełóż na patelnię i wymieszaj z sosem.  

  1. D. Verma, R. K. Yadav, B. Rani, R. K. Maheshwari, Health Advantages of Pine Nuts (Chilgoza): The WhackyWintertimeFolly, "Int. Arch. App. Sci. Technol.", nr 8 3 2017. 
  2. J. Biernat, M. Drzewicka, K. Łoźna, J. Hyla, M. Bronkowska, H. Grajeta, Skład kwasów tłuszczowych orzechów i nasion dostępnych aktualnie w handlu w kontekście prozdrowotnych zaleceń żywieniowych, "Bromatologia i Chemia Toksykologiczna", tom XLVII, nr 2 2014.  
  3. International Nut and Dried Fruit Council, Pine Nut, "nutfruit.org" [online],  https://www.nutfruit.org/consumers/about-nuts/pine-nut, [dostęp:] 15.08.2020. 
  4. M-D. Munk, 2010, “PineMouth” Syndrome: Cacogeusia Following Ingestion of Pine Nuts (Genus: Pinus). An Emerging Problem?, "Journal of Medical Toxicology", nr 6 (2)  2010. 

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Naturalne elektrolity – przegląd najlepszych produktów

    Elektrolity są to roztwory wodne posiadające ładunek elektryczny, może on być dodatni lub ujemny. Odpowiedni poziom elektrolitów jest bardzo istotnym elementem prawidłowego funkcjonowania organizmu. Elektrolity są obecne we wszystkich strukturach komórkowych żywego organizmu. Do naturalnych najważniejszych elektrolitów należą: sód, potas, wapń, magnez, chlorki i fosforany.

  • Miód manuka – właściwości i zastosowanie

    Ostatnimi czasy coraz intensywniej obserwowany jest wzrost zainteresowania naturalnymi metodami leczenia różnorodnych schorzeń – apiterapia jest jedną z nich. To praktyka wykorzystująca produkty pszczele podczas procesu leczenia. W apiterapii stosuje się miód, ale również wosk, kit pszczeli czy zasklep miodowy. Ze względu na swoje specyficzne właściwości, miód manuka jest jednym z najbardziej popularnych gatunków miodów stosowanych w apiterapii. Dlaczego? Dowiedz się więcej w poniższym artykule. 

  • Pigwa – właściwości zdrowotne, wartości odżywcze i przepisy

    Pigwa jest owocem, który wykorzystuje się przy problemach trawiennych i przeziębieniu. Stosuje się ją także na poprawę apetytu. Jej dojrzałe owoce nie nadają się do spożywania na surowo, ale doskonale sprawdzają się w przetworach (konfitury, nalewki czy syropy z pigwy). Jakie inne właściwości zdrowotne mają owoce pigwy? 

  • Imbir – jak i kiedy go jeść? Właściwości lecznicze, zastosowanie, przeciwwskazania

    Imbir to roślina o wielu właściwościach zdrowotnych. Wśród nich wymienia się m.in. pomoc w łagodzeniu bólu gardła, mdłości w czasie ciąży czy zgagi. Co więcej, imbir wspomaga trawienie i działa przeciwzapalnie. Na jego bazie tworzy się napoje, syropy czy olejki, ale spożywa się go również na surowo. Jakie jeszcze właściwości ma imbir? Jak go przechowywać? Komu odradza się regularne stosowanie imbiru?

  • Tran – właściwości. Czy tran wpływa na odporność?

    Tran to olej otrzymywany z dorsza atlantyckiego lub innych ryb dorszowatych (olej z wątroby rekina nie jest tranem, ma bowiem inny skład i inne właściwości). Tran zawiera witaminę D i A, a także kwasy omega-3 (DHA i EPA), które mają korzystny wpływ na układ odpornościowy, nerwowy oraz krwionośny. Kiedy stosować olej z wątroby dorsza? Jak wybrać najlepszy tran dla dziecka i dla osoby dorosłej?

  • Fitoestrogeny – czym są, gdzie występują i jak działają?

    Fitoestrogeny to grupa ponad 300 biologicznie aktywnych związków występujących w roślinach. W organizmie ludzkim pełnią nieprzebrane ilości ról, mogą wpływać na setki procesów o szerokim spektrum oddziaływania. Co to są fitoestrogeny, gdzie występują i jak działają? 

  • Lecytyna sojowa (E322) – czym jest i gdzie ją znaleźć? Kiedy należy ją suplementować?

    Lecytyna jako apteczny preparat na pamięć znana jest każdemu, niezależnie od wieku: stosowana jest i przez studentów w trakcie sesji, i przez osoby starsze. Jakie jeszcze zastosowania można jej przypisać? Jakie ma właściwości i do czego służy lecytyna sojowa? Dowiedzmy się więcej. 

  • Glutation – czym jest? Co warto o nim wiedzieć?

    Rozwój nauki powoduje, że jesteśmy w stanie coraz częściej powiązać wybrane cząsteczki chemiczne z dobrym bądź złym stanem badanego organizmu lub wręcz z wybraną jednostką chorobową. Jedną z takich cząsteczek jest glutation. Co to jest? Kiedy zaleca się badać jego poziom? Czy ma właściwości prozdrowotne? Czy możemy wpłynąć na jego ilość w organizmie? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.  

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij