Orzeszki pinii (orzechy piniowe, piniole) – właściwości, wartości odżywcze, zastosowanie - portal DOZ.pl
Orzeszki pinii (orzechy piniowe, piniole) – właściwości, wartości odżywcze, zastosowanie
Maria Brzegowy

Orzeszki pinii (orzechy piniowe, piniole) – właściwości, wartości odżywcze, zastosowanie

Orzechy piniowe (piniole) to jadalne nasiona niektórych gatunków sosny, które znane były już w czasach paleolitu. Choć są niewielkich rozmiarów, posiadają liczne właściwości zdrowotne i odżywcze. Dlaczego warto włączyć orzeszki pinii do codziennej diety?

Orzeszki pinii to małe ziarenka, kryjące w sobie smaczny, maślany smak, dlatego świetnie sprawdzają się jako pożywna przekąska. Stanowią nieodłączny element wielu tradycyjnych przepisów na całym świecie. Ich smak to nie jedyna zaleta. Biorąc pod uwagę bogactwo zawartych w nich witamin, minerałów i przeciwutleniaczy, orzeszki piniowe przynoszą wiele korzyści zdrowotnych. Jakie właściwości mają orzeszki pinii i gdzie znalazły swoje zastosowanie? 

Orzeszki pinii – czym są orzechy piniowe? 

Pomimo tego, co sugeruje ich nazwa, orzeszki piniowe w rzeczywistości wcale nie są orzechami, a jadalnymi nasionami wybranych gatunków sosny – wiecznie zielonych, iglastych drzew z rodziny Pinaceae.

Choć nasiona sosny najczęściej występują pod nazwą „orzeszków pinii” należy pamiętać, że oprócz sosny pinii, od której pochodzi ta nazwa, nasiona zbierane są również z sosny Gerarda, sosny koreańskiej, sosny himalajskiej i kilku innych. Z kolei nasiona z sosny syberyjskiej (zwanej też limbą syberyjską) nazywane są często orzeszkami cedrowymi. Pomimo tych różnic w sprzedaży detalicznej wszystkie są objęte ogólną nazwą – „orzeszki piniowe”.

Sosny, z których pozyskiwane są jadalne nasiona, występują głównie na półkuli północnej: w Azji, Europie, na Bliskim Wschodzie i w Ameryce Północnej. Głównymi producentami są: Chiny, Korea Północna, Rosja, Pakistan i Afganistan. W Europie na obszarach o klimacie śródziemnomorskim w głównej mierze uprawiana jest sosna pinia, a kraje o największej produkcji to: Włochy, Hiszpania i Portugalia. 

Te małe, niepozorne nasionka, mierzące zaledwie od 2,5 do 5 cm, znane były człowiekowi już w paleolicie. Stanowiły wtedy popularne źródło pożywienia. Zbierano je również w czasach starożytnych. Cieszyły się uznaniem u Rzymian i Greków, były podstawowym pożywieniem kilku plemion rdzennej ludności w Ameryce Północnej, na Syberii i Rosyjskim Dalekim Wschodzie.

Dziś orzeszki piniowe są uważane za wyśmienity produkt stosowany jako składnik wielu potraw. Większość orzeszków piniowych sprzedawana jest bez łupin – w formie gotowej do spożycia. Orzeszki pinii są znane na całym świecie jako pożywna przekąska.  

Właściwości orzechów pinii 

Orzeszki piniowe są bogate w tłuszcze jednonienasycone, które pomagają obniżyć poziom cholesterolu we krwi. Regularne spożywanie orzeszków piniowych podnosi poziom „dobrego” cholesterolu HDL, a obniża poziom „złego” (LDL) w organizmie.

Na dodatek orzeszki pinii są bardzo skuteczne w hamowaniu apetytu. Zawarty w nich kwas pinolenowy stymuluje CCK (cholecystokininę – hormon, który sygnalizuje mózgowi, że żołądek jest pełny). To ogranicza apetyt, zapewniając uczucie sytości przez dłuższy czas.

Kwas oleinowy, obecny w orzeszkach piniowych, pomaga wątrobie w usuwaniu trójglicerydów z organizmu. Sprzyja również zachowaniu prawidłowego profilu ​​lipidowemu krwi, zapobiegając chorobom tętnic wieńcowych i udarom.  

Orzechy sosny są niezwykle bogate w przeciwutleniacze, które spowalniają proces starzenia oraz usuwają nadmiar wolnych rodników sprzyjających rozwojowi nowotworów i innych chorób. Pomagają również organizmowi wzmocnić działanie układu immunologicznego.  

Dodatkowo orzechy pinii zawierają beta-karoten, który wpływa na prawidłowe widzenie. Luteina w orzeszkach piniowych pomaga oczom filtrować światło UV, zapobiegając uszkodzeniom plamki żółtej, a także pogarszaniu się wzroku wraz z wiekiem.  

Polecane dla Ciebie

Wartości odżywcze – co zawierają orzechy pinii? 

Orzechy pinii, pomimo tego, że charakteryzują korzystnym wpływem na zdrowie, zaliczane są niestety do wysoko kalorycznych przekąsek. 100 g suszonych ziaren orzeszków pinii dostarczy nam aż 673 kilokalorie. Pomimo to zawierają szereg witamin, przeciwutleniaczy i minerałów, przez co warto włączyć je do swojej diety.  

Ich wysoka kaloryczność pochodzi głównie z tłuszczów. Orzechy te są szczególnie bogate w jednonienasycone kwasy tłuszczowe, takie jak kwas oleinowy, który korzystnie wpływa na odpowiedni poziom cholesterolu we krwi. Orzechy pinii są także doskonałym źródłem witamin z grupy B, takich jak: tiamina, niacyna, ryboflawina, kwas pantotenowy, witamina B6 (pirydoksyna), a także są zawierają znaczną ilość witaminy E. Ponadto orzeszki piniowe dostarczają niezbędnych minerałów, takich jak: mangan, potas, wapń, żelazo, magnez, cynk i selen. 

Warto zwrócić uwagę na zawartość manganu – 8,802 mg na 100 g, dzięki czemu te niewielkie nasiona są jednym z najbogatszych źródeł wspomnianego pierwiastka. 

Przepisy z wykorzystaniem orzeszków piniowych 

Oto kilka przepisów z orzechami pinii:

Aromatyczne ciasto z orzeszkami pinii, pomarańczą i cynamonem 

  • 1,5 szklanki mąki pszennej,
  • 4 jajka, 
  • 0,5 szklanki ksylitolu,
  • 2 łyżeczki proszku do pieczenia,
  • otarta skórka z pomarańczy,
  • łyżeczka cynamonu,
  • 1 mały jogurt naturalny albo jogurt typu greckiego,
  • 3 łyżki oliwy z oliwek albo oleju rzepakowego,
  • 60 dag orzeszków pinii.

Piekarnik rozgrzej do 180°C, rozłóż orzeszki piniowe na blaszce i piecz ok. 7 min. Wyciągnij z piekarnika i zostaw do ostudzenia. 

Do miski wlej jogurt naturalny, wbij całe jajka, wsyp ksylitol i całość zmiksuj. Następnie dosyp mąkę, proszek do pieczenia, cynamon i skórkę pomarańczy, połącz składniki miksując na niskich obrotach. Później dodaj oliwę z oliwek i ponownie zmiksuj. Na końcu wsyp ostudzone orzeszki pinii i delikatnie zamieszaj. Ciasto przelej do wyłożonej papierem do pieczenia keksówki i piecz w temperaturze 180°C około 30 minut lub do suchego patyczka.  

Tagliatelle z ricottą, szpinakiem i orzeszkami pinii 

  • makaron tagliatelle pełnoziarnisty,
  • ricotta (250 g),
  • 200 g szpinaku mrożonego albo opakowanie świeżego,
  • 3 łyżki orzeszków piniowych,
  • 2-3 ząbki czosnku,
  • oliwa z oliwek (1 łyżka),
  • 2 łyżki listków świeżego tymianku oraz natki pietruszki,
  • sól,
  • pieprz. 

Ugotuj makaron. Czosnek obierz, drobno posiekaj, podsmaż na oliwie. Dodaj szpinak, smaż na małym ogniu, aż się rozmrozi. Następnie dodaj ricottę, wymieszaj. Wsyp orzeszki piniowe, dopraw tymiankiem, pietruszką, solą i pieprzem. Makaron przełóż na patelnię i wymieszaj z sosem.  

  1. D. Verma, R. K. Yadav, B. Rani, R. K. Maheshwari, Health Advantages of Pine Nuts (Chilgoza): The WhackyWintertimeFolly, "Int. Arch. App. Sci. Technol.", nr 8 3 2017. 
  2. J. Biernat, M. Drzewicka, K. Łoźna, J. Hyla, M. Bronkowska, H. Grajeta, Skład kwasów tłuszczowych orzechów i nasion dostępnych aktualnie w handlu w kontekście prozdrowotnych zaleceń żywieniowych, "Bromatologia i Chemia Toksykologiczna", tom XLVII, nr 2 2014.  
  3. International Nut and Dried Fruit Council, Pine Nut, "nutfruit.org" [online],  https://www.nutfruit.org/consumers/about-nuts/pine-nut, [dostęp:] 15.08.2020. 
  4. M-D. Munk, 2010, “PineMouth” Syndrome: Cacogeusia Following Ingestion of Pine Nuts (Genus: Pinus). An Emerging Problem?, "Journal of Medical Toxicology", nr 6 (2)  2010. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Zdrowe i lekkie grillowanie – czy to możliwe?

    Sezon grillowy kocha chyba każdy. Niezależnie od tego, czy jesteśmy smakoszami wege, czy z uwielbieniem wcinamy mięso, z niecierpliwością oczekujemy pierwszej sprzyjającej biesiadowaniu pod chmurką pogody! Co jednak, gdy dbamy o figurę, a żołądek niekoniecznie przyjmuje cięższą dietę? Czy da się grillować zdrowo?

  • Jajka a cholesterol

    W kontekście zwiększonego ryzyka rozwoju chorób sercowo-naczyniowych, jajka to temat stale wypływający w sieci i mediach pisanych. Jednego roku są absolutnie złe i zakazane, kolejnego – za sprawą zwolenników alternatywnych diet – niezwykle potrzebne i odżywcze. Temat jaj to temat aktualny również i w okresie Świąt Wielkanocnych, kiedy to (prawdopodobnie) spożywamy ich najwięcej.

  • Dieta biegacza – najważniejsze zasady. Przykładowy jadłospis dla biegaczy

    Prawidłowe żywienie ma znaczenie nie tylko w przypadku profilaktyki czy leczenia chorób dietozależnych, ale i w sytuacji podejmowania konkretnego rodzaju wysiłku fizycznego, np. długodystansowego biegania. Jak powinna wyglądać dieta biegacza? Czego nie powinno w niej zabraknąć? Dowiedz się, jakie są jej zasady i zapoznaj się  przykładowym jadłospisem dla biegaczy.

  • Dieta na płaski brzuch – jak powinna wyglądać? Wskazówki dietetyczne dla kobiet i mężczyzn

    Płaski brzuch to obiekt pożądania większości z nas. Szukamy więc specjalnych diet, sięgamy po „cudowne” specyfiki i podejmujemy się określonych ćwiczeń fizycznych w nadziei, że uda się nam wyszczuplić tę konkretną partię ciała. Tymczasem dieta na płaski brzuch tak naprawdę nie istnieje – trudno „miejscowo” odchudzić się samą dietą. Można natomiast zastosować pewne zasady, które pozwolą nam zachować zdrowie i ładną sylwetkę ogółem, co przysłuży się poprawie wyglądu również i naszego brzucha. 

  • Ile wody dziennie? Czy organizm można przewodnić?

    Woda – każdego dnia tracimy ją wraz z potem, łzami oraz moczem. Gdy nie równoważymy tych strat, rośnie ryzyko niebezpiecznego dla zdrowia, a nawet życia odwodnienia. Jaką rolę pełni w naszym organizmie woda? Ile powinniśmy jej pić? Czym grozi odwodnienie?

  • Adiponektyna – czym jest? Jak wpływa na otyłość?

    Adiponektyna jest białkiem syntetyzowanym przez tkankę tłuszczową. Wykazuje nie tylko korzystny wpływ na metabolizm glukozy i tłuszczów, ale także działa ochronnie na naczynia krwionośne. Obniżony poziom adiponektyny w surowicy zaobserwowano m.in. w otyłości, cukrzycy typu 2, nadciśnieniu tętniczym czy chorobie wieńcowej – co to oznacza?

  • Olej sezamowy – wartości odżywcze i właściwości. Jak go stosować?

    Olej sezamowy od wieków jest ważnym dodatkiem do diet stosowanych pod różnymi szerokościami geograficznymi. Pomaga w walce z licznymi dolegliwościami, ale jest również wykorzystywany w przemyśle kosmetycznym – między innymi do pielęgnacji włosów. Warto znać cenne właściwości oleju sezamowego, ale i przeciwwskazania do jego użycia.

  • Acesulfam K – czy szkodzi zdrowiu?

    Acesulfam K (acesulfam potasu) należy do grupy słodzików charakteryzujących się bardzo intensywnym, słodkim smakiem. Pomimo że stanowi jeden z popularniejszych produktów zastępujących cukier, nie kojarzy się zbyt dobrze. Czym właściwie jest ta substancja? Czy jest szkodliwa? Czy acesulfam K to dobry i zdrowy zamiennik cukru? 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij