Kompleksowa diagnoza nowotworowa z krwi
Katarzyna Szulik

Kompleksowa diagnoza nowotworowa z krwi

Naukowcy z Dana–Farber Cancer Institute pracują nad nowym testem krwi, który na podstawie jednej próbki mógłby wykrywać kilka rodzajów raka z bardzo wysoką skutecznością. Technologia, której używają bazuje na rozpoznawaniu nowotworowego DNA, które przenika do ludzkiej krwi w chwili, gdy komórki raka obumierają. Ta metoda ma być znacznie bardziej wiarygodna od stosownej dotychczas tzw. płynnej biopsji, która również wykorzystuje próbki krwi. 

Szansa dla chorych na raka

Dokładny sposób działania testu opiera się na technologii nowoczesnego sekwencjonowania DNA pod kątem poszukiwana grup metylowych wskazujących na aktywność genów lub jej brak. By sprawdzić jej skuteczność, testom poddano niemal 3600 próbek krwi podchodzących od osób ze zdiagnozowanym nowotworem oraz tych, u których do chwili badania go nie stwierdzono. Próbki zawierały wskaźniki aż 20 typów raka, w tym piersi, głowy i szyi, płuc, czerniaka czy trzustki. Ogólna skuteczność testu w ich rozpoznawaniu wyniosła 99.4 proc., przy czym w przypadku nowotworów złośliwych, skutkujących wysokim ryzykiem śmiertelności, sprawność wykrywania wyniosła 76 proc. Ponadto im bardziej rozwinięty był nowotwór, tym wyższa była skuteczność jego wykrycia: zaczynając od 32 proc., w przypadku raka w stadium I, po 93 proc. w stadium IV. Z kolei skuteczność w wykrywaniu organu pierwotnego występowania nowotworu wyniosła średnio 89 proc. 

Jak widać, test był w stanie nie tylko prawidłowo wskazać obecność raka, ale również określić, w której tkance rozwinął się jako pierwszy. Skuteczność wykrywalności raka we wczesnym stadium okazała się najmniejsza, niemniej 30 proc. to i tak spory odsetek gdy mowa o możliwości zwiększenia szans chorego na przeżycie.

Wczesne wykrycie nowotworu daje szansę na jego całkowite wyleczenie, więc w tym kontekście test może okazać się przełomowym odkryciem dla wielu pacjentów. 

Alternatywa dla płynnej biopsji

Obecnie jedynym sposobem na wykrycie raka z krwi jest przeprowadzenie tzw. płynnej biopsji, która jednak nie jest stosowana często z powodu wysokiego poziomu technicznego skomplikowania procesu analizy. Z drugiej jednak strony biopsja tego typu jest znacznie mniej inwazyjna niż pobranie materiału z guza, a dodatkowo pozwala stwierdzić, czy nowotwór w organizmie pacjenta ma złośliwy charakter. Ta metoda również bazuje na analizie DNA uwalnianego do krwi w procesie apoptozy, czyli śmierci komórek. Informacje uzyskane w ten sposób bywają bardziej wiarygodne od standardowej biopsji tkankowej, a ich czułość w niektórych przypadkach raka sięga aż 95 proc.

Nowe testy z krwi

Prace nad skutecznym testem na raka z krwi trwają nieustannie. Wiosną tego roku własną propozycję takiego rozwiązania przedstawili naukowcy z John Hopkins Kimmel Cancer Center w USA, którzy również opracowali test oparty na analizie nowotworowego DNA. W ich przypadku miałby on być skupiony na wykryciu siedmiu typów nowotworów – piersi, okrężnicy, płuc, jajników, trzustki, żołądka oraz przewodu żółciowego. Skuteczność w tym wypadku wyniosła od 57 do ponad 99 proc. Test bazuje na technologii tzw. mechanicznego uczenia się, czyli odmianie sztucznej inteligencji, która jest w stanie zidentyfikować niestandardowe układy we fragmentach nowotworowego DNA, które trafią do krwi osoby zarażonej nowotworem. Również na tej podstawie test miałby być zdolny do identyfikacji pochodzenia nowotworu (tzn. organu, w którym wystąpił pierwotnie) z 75 proc. skutecznością. 

  1. M. C. Liu, E. A. Klein, M. A. Sekeres, New blood test capable of detecting multiple types of cancer, Dana–Farber Cancer Institute "dana–farber.org" [online], https://www.dana–farber.org/newsroom/news–releases/2019/new–blood–test–capable–of–detecting–multiple–types–of–cancer/, [dostęp:] 30.09.2019 r. 
  2. Dana–Farber Cancer Institute, New blood test capable of detecting multiple types of cancer, “sciencedaily.com” [online], www.sciencedaily.com/releases/2019/09/190928082724.htm [dostęp:] 30.09.2019 r.
  3. M. Marcinkowska, Płynna biopsja w diagnostyce onkologicznej, "zwrotnikraka.pl" [online], https://www.zwrotnikraka.pl/?p=5919, [dostęp:] 30.09.2019 r.
  4. The Johns Hopkins University School of Medicine, New blood test uses DNA 'packaging' patterns to detect multiple cancer types [online], https://medicalxpress.com/news/2019–05–blood–dna–packaging–patterns multiple.html?utm_source=TrendMD&utm_medium=cpc&utm_campaign=MedicalXpress_TrendMD_1, [dostęp:] 30.09.2019 r.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Co to jest USG? Co warto wiedzieć o badaniu? Rodzaje, wskazania i przeciwskazania do badania ultrasonograficznego

    Jednym z chętniej przeprowadzanych badań z zakresu diagnostyki obrazowej jest USG. Dzięki niemu możliwe jest dokonanie oceny kształtu i wielkości narządów wewnętrznych, stwierdzenie obecności guzów, zmian nowotworowych czy innych stanów patologicznych. Z powodzeniem od wielu lat stosuje się je także w trakcie monitorowania ciąży, już od jej pierwszych tygodni. Jakie są rodzaje badania USG, jak się do niego przygotować i ile kosztuje? Odpowiedzi na te pytania znajdują się niniejszym artykule.

  • GGTP – Gamma-glutamylotranspeptydaza – badanie, normy, wskazania

    GGTP to enzym pomocny w diagnozowaniu między innymi chorób wątroby, trzustki czy nerek. Jego wysoki  poziom obserwuje się również u osób z problemem nadużywania alkoholu. Istnieje szereg objawów towarzyszących chorobom wątroby i dróg żółciowych, które powinny skłonić pacjenta do oznaczenia poziomu gamma-glutamylotranspeptydazy. Uwagę powinno przykuć chociażby żółte zabarwienie skóry i błon śluzowych, obrzęki i świąd skóry czy ból po prawej stronie brzucha. Jak się przygotować do badania GGTP, ile kosztuje to oznaczenie i czy do badania należy zgłosić się na czczo? Odpowiadamy w niniejszym artykule.

  • Tomografia komputerowa naczyń krwionośnych – kiedy wykonać badanie?

    Angio-TK jest mniej inwazyjną techniką angiografii naczyń krwionośnych. Badanie to pozwala na zobrazowanie stanu żył i tętnic praktycznie każdego obszaru naszego ciała. Zaletą angio-TK, będącego jednym z najdroższych badań obrazowych, jest z pewnością sposób podawania kontrastu. Jakie badania diagnostyczne należy wykonać przed tomografią komputerową naczyń krwionośnych, czy istnieją przeciwwskazania do przeprowadzania obrazowania i czy trzeba mieć skierowanie na angiografię tomografii komputerowej? Odpowiedzi znajdują się w niniejszym artykule. 

  • RTG kręgosłupa – badanie, wskazania, przeciwwskazania, refundacja, cena

    RTG kręgosłupa jest metodą obrazową, którą od wielu lat wykorzystuje się podczas diagnozowania wad postawy, zmian zapalnych czy zwyrodnieniowych, a także w przypadku urazów i bóli kręgosłupa. Co prawda interpretacja wyników prześwietlania kręgosłupa może stanowić problem dla pacjenta, niemniej samo RTG kręgosłupa nie jest badaniem bolesnym lub długotrwałym. Ile kosztuje rentgen kręgosłupa, jak należy się przygotować do badania i czy istnieją przeciwwskazania do jego wykonania? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Glikemia – badanie, wskazanie, normy. Jak interpretować wyniki poziomu cukru we krwi?

    Regularne badanie poziomu cukru we krwi (glikemia) jest jednym z podstawowych oznaczeń parametrów krwi, które może pomóc wykryć choroby związane z gospodarką węglowodanową, jak np. cukrzycę i odpowiednio wcześnie wdrożyć niezbędne leczenie. Na badanie glikemii trzeba być na czczo, nie jest wskazane wykonywanie analizy bezpośrednio po jakiejkolwiek infekcji, ciężkim wysiłku fizycznym lub w trakcie zażywania niektórych leków, np. aspiryny. Kto powinien regularnie sprawdzać poziom cukru we krwi, jak dokładnie wygląda badanie glikemii na czczo i czy podlega ono refundacji przez NFZ? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Aminogram – badanie poziomu aminokwasów

    Do oceny stężenia wolnych aminokwasów służy aminogram (profil aminokwasów). Badanie jest stosowane w diagnostyce wrodzonych wad metabolicznych, ale także przy projektowaniu odpowiedniej diety uzupełniającej lub obniżającej poziom konkretnych aminokwasów. Badanie poziomu aminokwasów zaleca się także sportowcom. Wynik oznaczenia w tym przypadku pozwala na wprowadzenie właściwej suplementacji diety, od której m.in. zależy osiągnięcie założonych celów treningowych.  Czy do profilu aminokwasów trzeba być na czczo, ile kosztuje aminogram i jakie są objawy niedoboru i nadmiaru aminokwasów?

  • Holotranskobalamina – badanie wczesnych niedoborów witaminy B12

    Istnieje pula badań, które regularnie powinien wykonać każdy weganin lub wegetarianin, a także osoby, które mają wszelkie objawy niedokrwistości lub zauważają u siebie niedobory witaminy B12, do których należy, chociażby mrowienie i pieczenie skóry, drętwienie kończyn lub zaburzenia snu. Postawienie diagnozy dotyczącej groźnego niedoboru wit. B12 jest możliwe już na jego wczesnym etapie, dzięki wykonaniu oznaczenia poziomu holoTC, czyli holotranskobalaminy. Jak się przygotować do badania poziomu holoTC, czy trzeba być na czczo i jakie są objawy obniżonego poziomu witaminy B12? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Aminopeptydaza leucynowa (LAP) – badanie, normy, wskazania

    Badanie poziomu aminopeptydazy leucynowej, w wyniku oznaczanej jako LAP, zleca się najczęściej podczas prowadzenia diagnostyki uszkodzenia komórek wątroby, trzustki i dróg żółciowych. Podwyższone LAP świadczy o możliwej chorobie tych narządów, w tym także tej o podłożu onkologicznym. Oznaczenie aktywności aminopeptydazy leucynowej pozwala również na zróżnicowanie przyczyn w odpływie żółci w sytuacji, kiedy u pacjenta oznaczono także podwyższony poziom ALP, czyli fosfatazy alkalicznej. Jak się przygotować do badania LAP, ile kosztuje i czy jest refundowane? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij