×
DOZ.PL Darmowa
aplikacja
DOZ.pl
Zainstaluj

Kuchenna gąbka pomoże w walce z antybiotykoopornością

Czy wirusy mogą stać się naszym sprzymierzeńcem w walce o zdrowie? Okazuje się, że jak najbardziej, przynajmniej gdy mowa o zwalczaniu antybiotykoodporności bakterii. Bakteriofagi, bo o nich mowa, mają zdolność do zwalczania bakterii opornych na inne formy terapii, a ich bogatym źródłem mogą być… kuchenne gąbki. Takich obserwacji dokonali naukowcy z New York Institute of Technology (NYIT).

Studenckie badanie obejmowało badanie „mikrobioty” kuchennych gąbek, na co dzień narażonych na kontakt z drobnoustrojami różnego typu. Powszechnie wiadomo, że w miejscach zasiedlanych przez bakterie szybko pojawiają się także żerujące na drobnoustrojach fagi, więc młodzi naukowcy postanowili sprawdzić, czy ta prawidłowość dotyczy również gąbek kuchennych używanych w ich domach. Pierwszym etapem ich badań było wyizolowanie z gąbek bakterii w celu odnalezienia fagów mogących się nimi pożywić. Ostatecznie udało się odnaleźć dwa wirusy bakteryjne o tym działaniu. Wspomniane fagi zostały wyizolowane i umieszczone w jednym środowisku z bakteriami wywołującymi ludzkie zakażenia, które również pobrano z gąbek. W ten sposób chciano sprawdzić, czy uda im się zwalczyć szkodliwe mikroorganizmy. Ten eksperyment zakończył się sukcesem.

Pożyteczne fagi

Kolejnym krokiem była analiza samych bakterii, z intencją sprawdzenia ich charakteru i pochodzenia (zostały wyizolowane z dwóch różnych gąbek). Po porównaniu ich DNA okazało się, że oba szczepy należą do rodziny Enterobacteriaceae, a więc do grupy bakterii kałowych. Mimo licznych podobieństw, naukowcy stwierdzili również znaczące różnice w budowie bakterii z obu szczepów.

Ich charakter ma znaczenie, ponieważ budowa bakterii decyduje o tym, że konkretny fag jest w stanie ją zaatakować i zniszczyć. Ta wiedza jest więc kluczowa dla ustalenia, jakie fagi mogłyby stać się bazą nowych terapii zakażeń odpornych na standardową antybiotykoterapię. Badania na gąbkach to więc dopiero pierwszy krok, ponieważ istnieje wiele ekosystemów, w których fagi i bakterie współistnieją i wchodzą ze sobą w interakcje.

Opisany projekt rozpoczął się w ramach studiów licencjackich siedmiu studentów New York Institute of Technology (NYIT) w Old Westbury w Nowym Jorku. Kurs został sfinansowany z wewnętrznych grantów (NYIT), które również wspierały ich późniejszą pracę nad dalszym scharakteryzowaniem izolowanych bakterii i bakteriofagów. Ta druga faza pracy została zaprezentowana na plakacie w ASM Microbe w niedzielę 23 czerwca.

Jelitowe rewolucje

O roli bakteriofagów w walce z bakteriami opornymi na antybiotyki już w 2017 roku informowali naukowcy z University College Cork w Wielkiej Brytanii. W opublikowanej wówczas pracy podkreślali, że fagi mają złożone związki z bakteriami w jelitach, co w sposób istotny może wpływać na zdrowie. Od ich aktywności może zależeć utrzymanie zmiany równowagi mikrobiologicznej w danym ekosystemie, co jest istotną kwestią, ponieważ należą do najliczniej występujących bytów biologicznych na Ziemi. Jest ich dziesięciokrotnie więcej niż wszystkich znanych bakterii. Dzięki temu są elementem terapii niektórych schorzeń, w tym dotykających jelit, jako składnik przeszczepów kałowych mających poprawić ich kondycję.

W jaki sposób uniknąć antybiotykoooporności?

Uodparnianie się bakterii na antybiotyki to coraz powszechniejsze i groźne zjawisko, do którego przyczyniamy się również my sami. Zmiana lub praktykowanie pewnych nawyków może jednak pomóc w ograniczeniu skali problemu. Jednym ze sposobów jest podejmowanie świadomych wyborów konsumenckich przez wybór mięsa z hodowli, w których antybiotykoterapia została ograniczona do minimum. Kolejnym jest zachowanie podstawowych zasad higieny przy przygotowywaniu posiłków, żeby do minimum ograniczyć ryzyko zakażenia bakteryjnego. To samo dotyczy regularnego mycia rąk i przestrzegania zasad higieny osobistej.

Nie powinniśmy również wymuszać na lekarzach przepisywania antybiotyków na infekcje, które tego nie wymagają. Trzeba pamiętać, że antybiotyk zadziała wyłącznie w przypadku zakażenia bakteriami, a nie wirusami wywołującymi na przykład przeziębienie czy grypę.

Gdy jednak antybiotyk jest konieczny, należy postępować zgodnie z zaleceniami lekarza i zakończyć terapię zgodnie z ustaleniami, a nie przerywać ją w chwili, gdy poczujemy się lepiej. Tylko w ten sposób możemy mieć pewność, ze bakteria została zniszczona i nie wywoła spustoszeń w organizmie w przyszłości.

Bibliografia  zwiń/rozwiń

American Society for Microbiology, The solution to antibiotic resistance could be in your kitchen sponge, „ScienceDaily” [online], www.sciencedaily.com/releases/2019/06/190623143057.htm, 23.06.2019.


Podziel się: