Rozpoznanie ciąży
Anna Posmykiewicz

Rozpoznanie ciąży

Ciążę rozpoznaje się na podstawie objawów odczuwanych przez kobietę, jak również na podstawie objawów obiektywnych, które pojawiają się w organizmie kobiety ciężarnej. Należy pamiętać, że czasem rozpoznanie wczesnej ciąży bywa trudne, nawet dla doświadczonego lekarza, dlatego w razie braku pewności ginekolog stawia takie rozpoznanie bardzo ostrożnie.

Objawy w pierwszej połowie ciąży

Objawy prawdopodobne odczuwane przez kobietę:

  • Zatrzymanie krwawienia miesiączkowego

Jest to zazwyczaj pierwszy objaw ciąży u zdrowej, regularnie miesiączkującej kobiety. Należy jednak pamiętać, że czasem na początku ciąży u niektórych kobiet może pojawić się delikatne krwawienie lub plamienie w okresie kolejno przypadających miesiączek.

  • Nudności, wymioty, ślinotok, zgaga

Występują z bardzo różnym nasileniem u wielu kobiet. Często pojawiają się w godzinach porannych, ale mogą także trwać przez cały dzień. Poranne nudności i wymioty zaczynają się najczęściej w 6-8 tygodniu ciąży i ustępują po 12-14 tygodniach ciąży. W tym okresie kobiety powinny stosować lekkostrawną dietę, jeść często, ale niewielkie posiłki oraz unikać zdenerwowania.

  •  Częstsze oddawanie moczu

Objaw ten spowodowany jest działaniem estrogenów i progesteronu, które powodują przekrwienie całego układu moczowego, co zwiększa parcie na mocz. Dodatkowo, wraz z rozwojem ciąży, powiększająca się macica uciska na pęcherz moczowy, co także przyczynia się do częstszego oddawania moczu.

  • Zaparcia

Pojawiają się zazwyczaj na początku ciąży i trwają przez cały jej okres. Związane są z działaniem progesteronu, który zwiotcza mięśnie gładkie odpowiedzialne za proces defekacji. W celu zmniejszenia dolegliwości należy stosować lekkostrawną dietę, jak również pić duże ilości płynów.

  • Zmiana samopoczucia

Najczęściej jest to zmęczenie, rozdrażnienie, bardzo często występuje także niechęć do niektórych zapachów, potraw oraz zmniejszone bądź zwiększone łaknienie.

  •  Bolesność gruczołów sutkowych

Może pojawić się około 6 tygodnia ciąży, związana jest z działaniem progesteronu i estrogenów na miąższ gruczołu sutkowego.

  • Zmiany w paznokciach

Czasem płytka paznokciowa staje się cienka, bardziej miękka i łamliwa. Zmiany te mogą pojawić się od 6 tygodnia ciąży.

Objawy obiektywne:  

  • Podwyższenie podstawowej temperatury ciała. W okresie wczesnej ciąży temperatura ciała utrzymuje się nieznacznie powyżej 37 stopni przez co najmniej trzy tygodnie od okresu owulacji. Jest to spowodowane dużą produkcją progesteronu.
  • Zmiany w gruczołach sutkowych. Pojawiają się około 6-8 tygodnia ciąży i są spowodowane podwyższonym poziomem estrogenów i progesteronu oraz prolaktyny. Zalicza się do nich:

Powiększenie, wzmożone napięcie i obrzmienie piersi,

Poszerzenie żylnych naczyń podskórnych,

Przebarwienie brodawek piersiowych,

Wydzielanie płynu pod wpływem ucisku - widoczne wyraźnie od 12 tygodnia ciąży.

Zmiany w narządach płciowych

  • Zasinienie przedsionka i ścian pochwy, rozpulchnienie pochwy, wzmożona elastyczność pochwy. Objawy te związane są z przekrwieniem wywołanym działaniem progesteronu.
  • Zmiany w szyjce macicy. Występuje kilka charakterystycznych dla ciąży objawów:

Zasinienie - podobnie jak w pochwie związane jest z przekrwieniem narządu.
Rozpulchnienie - pojawia się zazwyczaj około 4 tygodnia ciąży.
Zmiana śluzu szyjkowego - traci on swą rozciągliwość, przez okres ciąży jest cały czas nierozciągliwy, zmętniały.

  • Zmiany w dolnym odcinku macicy - pojawiają się około 6 tygodnia ciąży, charakteryzują się rozpulchnieniem tej części narządu.
  • Zmiany w trzonie macicy - pojawiają się prawie od razu od momentu zagnieżdżenia się zarodka, czyli około 4-5 tygodnia ciąży. Polegają na rozpulchnieniu i powiększeniu wymiarów narządu - pod koniec ciąży macica jest ponad 2 razy większa od macicy nieciężarnej.
  • Wzmożona wydzielina z pochwy - jest ona najczęściej biała lub szarawa, związana jest z dużą produkcją hormonów płciowych.

Wymienione zmiany w narządach płciowych mogą być oczywiście stwierdzone tylko przez lekarza ginekologa, mającego doświadczenie w rozpoznawaniu subtelnych objawów ciąży w kobiecym organizmie.

Próby ciążowe

Wszystkie próby ciążowe polegają na stwierdzeniu w organizmie kobiety podwyższonego poziomu hormonu gonadotropiny kosmówkowej, czyli beta-HCG. Test potwierdzający ciążę można wykonać samodzielnie w domu (są to testy paskowe, które badają stężenie beta-HCG w moczu, aczkolwiek nie dają one stuprocentowej pewności), jak również w laboratorium, gdzie ocenie zostaje poddana zawartość beta-HCG w surowicy krwi. Jednak dodatni wynik testu niekoniecznie musi świadczyć o ciąży. Istnieją bowiem stany, w których także dochodzi do podniesienia poziomu beta-HCG, np. niektóre nowotwory.

Metody pewne 

  • USG: za pomocą badania USG narządów rodnych można uzyskać najwcześniejsze rozpoznanie ciąży, bowiem zapłodniona komórka jajowa widoczna jest już na monitorze urządzenia od 5 tygodnia ciąży.
  • Elektrokardiografia płodowa: dzięki temu badania można stwierdzić czynność serca płodu. Badanie wykonuje się od około 12 tygodnia ciąży.

Druga połowa ciąży 

Objawy, które mogą występować u kobiet ciężarnych:

  • Zwiększenie owłosienia (hirsutyzm) na twarzy i całym ciele. Jeśli w ogóle występuje, to najczęściej u brunetek mających ciemną karnację.
  • Zmiany skórne. Najczęściej mają charakter wzmożonego zabarwienia skóry - zaciemnienie wokół brodawek sutkowych i brzucha, często także pojawiają się rozstępy.

Objawy pewne - stwierdzenie któregokolwiek z nich wystarcza do rozpoznania ciąży

  • Ruchy płodu. Wieloródki zaczynają odczuwać ruchy dziecka około 18 tygodnia ciąży, natomiast kobiety nigdy wcześniej nierodzące około 20 tygodnia ciąży. 
  • Wyczucie przez lekarza w trakcie badania części płodu. Możliwe od około 22 tygodnia ciąży.
  • Wysłuchanie czynności serca płodu. Daje niepodważalną możliwość stwierdzenia ciąży.

Różnicowanie objawów ciążowych z innymi zmianami w organizmie

Wszystkie wyżej wymienione zmiany i objawy doświadczony lekarz musi potrafić zróżnicować z innymi zjawiskami zachodzącymi w organizmie kobiety, nie mającymi żadnego związku z ciążą.

Zatrzymanie krwawienia miesiączkowego. Do jego zahamowania może dojść także w następujących sytuacjach:

  •  Duży stres.
  • Choroby endokrynologiczne, np. zaburzenia czynności jajników, przysadki czy nadnerczy.
  • Choroby i zaburzenia metaboliczne, np. cukrzyca, nieprawidłowe odżywianie (anoreksja).
  • Wady narządów płciowych, np. zarośnięcie macicy.

Nudności i wymioty. Mogą być spowodowane:  

  • Wzmożonym napięciem emocjonalnym.
  • Zaburzeniami ze strony przewodu pokarmowego, np. zatruciem, zakażeniem przewodu pokarmowego, zapaleniem wyrostka robaczkowego, niedrożnością jelit.
  • Chorobami neurologicznymi.

Powiększenie się i bolesność gruczołów sutkowych. Do tego stanu mogą przyczyniać się także:

  • Ostre lub przewlekłe zapalenie gruczołu sutkowego.
  • Zespół napięcia przedmiesiączkowego.
  • Ciąża rzekoma.
  • Mastopatia.

Częste oddawanie moczu. Objaw ten należy różnicować z:

  • Stanami zapalnymi układu moczowego.
  • Cukrzycą.
  • Stanami napięcia emocjonalnego.

Zwiększona ilość wydzieliny z pochwy. Duża ilość wydzieliny pochwowej może być spowodowana również:  

  • Stanami zapalnymi szyjki macicy lub pochwy.
  • Rakiem szyjki macicy.
  • Endometriozą.

Zmiany zabarwienia błony śluzowej szyjki macicy i pochwy. Często objaw ten spowodowany jest:

  • Okresem przedmiesiączkowym.
  • Stanami zapalnymi szyjki macicy i pochwy.
  • Guzami jajników produkującymi hormony płciowe.

 Zmiany wielkości oraz kształtu szyjki macicy i trzonu macicy. Mogą być związane z: 

  • Mięśniakami macicy.
  • Ciążą szyjkową.
  • Endometriozą. 

Wydzielina z gruczołów sutkowych. Czasem występuje także:  

  • Po stosowaniu tabletek antykoncepcyjnych.
  • Po niektórych lekach psychotropowych.
  • W związku z gruczolakami przysadki lub guzami gruczołu sutkowego oraz niektórymi chorobami endokrynologicznymi.

Podwyższona temperatura ciała. Może być wynikiem stanu zapalnego lub terapii progesteronem.

Dodatnie testy z gonadotropiną kosmówkową. Wynik dodatni może być uzyskany przez:  

  • Błąd w laboratorium.
  • Zaburzenia hormonalne.
  • Nieprawidłową zbiórkę moczu.
  • Niektóre nowotwory produkujące beta-HCG.

Co należy zrobić, kiedy kobieta podejrzewa, że jest w ciąży? 

Kobieta zaczyna myśleć, że jest w ciąży, kiedy w planowanym terminie nie występuje u niej krwawienie miesięczne. Wiele kobiet, zwłaszcza tych bardzo młodych, zaczyna zastanawiać się, co powinno zrobić. 

W pierwszej kolejności należy udać się do apteki i zakupić test ciążowy.  

Mechanizm działania domowego testu ciążowego polega na ocenie zawartości poziomu hormonu, jakim jest gonadotropina kosmówkowa (beta-HCG) w moczu. Test taki nigdy nie daje stuprocentowej pewności, ale warto go wykonać. Najbardziej pewny wynik uzyskuje się wtedy, kiedy wykona się test w terminie wystąpienia planowanej miesiączki lub kilka dni później. Wcześniejsze wykonywanie testu, czyli przed terminem miesiączki, daje zdecydowanie mniej wiarygodny wynik.

W aptekach dostępnych jest kilka rodzajów testów ciążowych (w cenach zawartych mniej więcej pomiędzy 10 a 20 zł), których mechanizm działania jest ten sam, a różnią się one tylko między sobą sposobem oceniania stężenia beta-HCG:

  • Testy płytkowe - najbardziej popularne, wymagają zebrania moczu w naczyniu (najlepiej, jeśli jest to mocz poranny, bezpośrednio po wstaniu z łóżka) i naniesieniu kilku jego kropel na specjalną płytkę. Wynik uzyskuje się już po kilkunastu sekundach lub kilku minutach w postaci najczęściej różowego (wynik dodatni-ciąża) lub niebieskiego (wynik ujemny-brak ciąży) prążka. Kolory prążków mogą być jednak odwrotne lub zupełnie inne - zależy to od producenta testu.
  • Testy w postaci flamastra - test należy umieścić na kilka sekund pod strumieniem moczu, na wynik czeka się około 5 minut.
  • Testy paskowe - wymagają zebrania moczu w naczyniu i umieszczeniu w nim specjalnego paska z przeciwciałami skierowanymi przeciwko beta-HCG.

Kolejny krok to wizyta u ginekologa.

Nawet, jeśli domowy test da wynik ujemny (brak ciąży), wizyta u lekarza jest niezbędna. Tylko bowiem lekarz po zbadaniu pacjentki może z całą pewnością stwierdzić lub wykluczyć ciążę. Dodatkowo, lekarz na pewno zleci wykonanie usg narządów rodnych, badanie beta-HCG z surowicy krwi oraz inne badania laboratoryjne, które uzna za potrzebne.

Właściwa dieta i rzucenie używek.

Nawet, kiedy nie ma jeszcze stuprocentowej pewności o ciąży, a istnieje jedynie jej przypuszczenie, konieczne jest zaprzestanie palenia i picia alkoholu oraz wprowadzenie do swojego jadłospisu zdrowego żywienia.

Poinformowanie rodziców w przypadku bardzo młodych kobiet.

Młode dziewczyny nie powinny bać się powiedzieć o swoich podejrzeniach rodzicom. Rodzice, wbrew temu, co myśli wiele młodych ludzi, zawsze wspierają swoje dzieci i pomagają im w trudnych sytuacjach życiowych.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Badanie EKG – co to jest i jak wygląda elektrokardiografia?

    EKG (elektrokardiografia) to zabieg diagnostyczny, który wykonywany jest w celu wykrycia ewentualnych zaburzeń pracy serca. EKG jest badaniem bezbolesnym i nieinwazyjnym, może zostać wykonane zarówno u dziecka, nawet u niemowlęcia, jak i u człowieka dorosłego. Kiedy wykonuje się badanie EKG? Jak ono przebiega?

  • Zapalenie piersi - przyczyny, objawy i leczenie

    Każda kobieta po urodzeniu dziecka stara się karmić je piersią. Mleko matki zawiera m.in. cenne przeciwciała, aminokwasy, enzymy i czynniki wzrostu. Zwykle w czasie karmienia nie pojawiają się żadne problemy zdrowotne, jednak raz na jakiś czas dochodzi do sytuacji, w której rozwija się zapalenie piersi. Jest to stan często połączony z zakażeniem, który objawia się najczęściej w pierwszych sześciu tygodniach od dnia porodu. Przyczyną jest najczęściej nieefektywne i niepełne opróżnianie piersi z mleka, co doprowadza do jego zastoju. Jak leczyć i zapobiegać zapaleniu piersi? Odpowiedź znajduje się w niniejszym artykule.

  • Wyprawka dla noworodka - lista najpotrzebniejszych rzeczy do domu i szpitala

    Oczekiwanie na narodziny dziecka są dla obojga rodziców ogromnym przeżyciem. Czekają oni, kiedy w końcu będą mogli wziąć na ręce i przytulić maluszka, planują, jakie imię otrzyma maleństwo, jak również zastanawiają się, co będzie im potrzebne, kiedy dziecko już się urodzi. Wyprawka dla noworodka jest bowiem bardzo istotną sprawą, w jej skład powinny bowiem wchodzić przedmioty, które będą pomagały nowo upieczonym rodzicom w zajmowaniu się maleństwem i w jego codziennej pielęgnacji.

  • Zabiegi kosmetyczne na jesień i zimę – które wybrać?

    Okres jesienno-zimowy to znakomity czas na to, aby wykonać niektóre zabiegi na twarz i ciało, ponieważ części zabiegów kosmetycznych nie powinno się wykonywać wiosną i latem – nie jest wskazana ekspozycja na silne promienie słoneczne po ich wykonaniu, co jak wiadomo wiosną i latem byłoby to nieuniknione. Poza tym część zabiegów kosmetycznych lepiej jest wykonywać jesienią i zimą – w znakomity sposób przygotują one naszą twarz i ciało do nowego letniego sezonu, w którym dzięki nim od razu będziemy mogły zabłysnąć.

  • RSV — objawy, przebieg, leczenie zakażenia wirusem RSV

    Wirus RSV (Respiratory Syncytial Virus) to wirus nabłonka oddechowego, który należy do rodziny paramyksowirusów (łac. Paramyxoviridae). Jest głównym czynnikiem etiologicznym odpowiedzialnym za rozwój ostrego zapalenia oskrzelików u najmłodszych dzieci.

  • Paracetamol czy ibuprofen — który lek na gorączkę wybrać dla dziecka i jak go prawidłowo dawkować?

    Gorączka u dzieci bardzo często przysparza ogromnego problemu rodzicom. Część z nich boi się dawać dzieciom leki przeciwgorączkowe, nie wiedząc dokładnie, w jaki sposób należy je dawkować i jakie odstępy czasu należy zachować pomiędzy poszczególnymi dawkami leków. Który lek w walce z infekcją podawać dzieciom, jaka jest bezpieczna dawka ibuprofenu lub paracetamolu, która można podać maluchowi? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • TSH – o czym świadczy podwyższone i obniżone TSH? Wskazania do badania, normy, cena

    TSH (hormon tyreotropowy) jest produkowany przez przysadkę mózgową i stymuluje tarczycę do wydzielania hormonów (trójjodotyroniny – T3 oraz tyroksyny – T4). Oznaczenie poziomu TSH we krwi jest podstawowym badaniem, dzięki któremu można sprawdzić, czy tarczyca funkcjonuje prawidłowo. Co oznacza podwyższone TSH lub obniżony poziom tyreotropiny?

  • Kaszel krtaniowy – objawy i leczenie szczekającego kaszlu u dzieci i dorosłych

    Kaszel krtaniowy, nazywany też kaszlem szczekającym, to charakterystyczny, uporczywy rodzaj kaszlu towarzyszący najczęściej zapaleniu krtani. Częściej pojawia się u dzieci niż u dorosłych, zazwyczaj w nocy oraz rano. Bywa, że towarzyszą mu duszności oraz świst wdechowy. Sprawdź, jakie są przyczyny kaszlu krtaniowego i jak wygląda leczenie.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij