Krwawienie z odbytu - przyczyny

Krwawienie z odbytu jest wstydliwą dolegliwością i w związku z tym nie zawsze pacjent, który w czasie wypróżniania zaobserwuje krew, decyduje się zgłosić do lekarza. Jest to duży błąd, bowiem krwawienie może być związane z naprawdę poważnymi chorobami. Dlatego też każdy, kto choć raz zaobserwuje w czasie wizyty w toalecie krew na papierze toaletowym czy też w muszli klozetowej, koniecznie musi zgłosić się do lekarza!

Czym jest krwawienie z odbytu? 

Jako krwawienie z odbytu określa się obecność świeżej krwi lub skrzepów krwi w stolcu. Jeśli już zaobserwujemy w toalecie krew, wtedy warto zwrócić uwagę, jak krew wygląda. Jeśli jest to obecność świeżej krwi na papierze toaletowym lub pasemka świeżej krwi na stolcu lub też świeża krew w wodzie obok stolca w muszli klozetowej, wtedy najprawdopodobniej jest to właśnie krwawienie z samego odbytu. Jeśli krew miałaby wygląd skrzepów lub byłaby wymieszana ze stolcem, wtedy prawdopodobnie do krwawienia doszło w świetle jelita.

Jakie są najczęstsze przyczyny krwawienia z odbytu?

  • Żylaki odbytu

Bardzo często krwawienie z odbytu ma związek z obecnością żylaków odbytu, popularnie nazywanych hemoroidami. Hemoroidy, czyli guzki krwawnicze, są uwypuklonymi splotami żylnymi. Wyróżnia się 4 stopnie powiększenia guzków krwawniczych.

Stopień pierwszy to powiększenie się guzków bez ich wypadania na zewnątrz.
W stopniu drugim guzki wypadają na zewnątrz w czasie wypróżniania się, jednak cofają się samoistnie.
W stopniu trzecim guzki wypadają na zewnątrz w czasie wypróżnień, jednak wymagają odprowadzenia.
W stopniu czwartym natomiast guzki utrzymują się na zewnątrz i nie dają się odprowadzić ręcznie.

Krwawienie z żylaków odbytu jest ich wczesnym objawem, krew jest jasnoczerwona, z biegiem czasu krwawienia mogą stawać się bardziej nasilone. Hemoroidy mogą dawać też uciążliwy świąd oraz ból, w sytuacji, kiedy dojdzie do zakrzepicy we wnętrzu guzka. Rozpoznanie polega na oglądaniu przez lekarza okolicy odbytu, badaniu per rectum (palcem przez odbyt) oraz ewentualnym badaniu endoskopowym. W leczeniu bardzo ważna jest profilaktyka zaparć, ponadto stosuje się ciepłe nasiadówki, czopki i maści działające miejscowo znieczulająco  (preparaty zawierają np. lignokainę). Guzki drugiego i trzeciego stopnia oraz guzki pierwszego stopnia, w przypadku których leczenie zachowawcze nie jest skuteczne, stosuje się metody zabiegowe, najmniej nawrotów obserwuje się po powiązaniu żylaków specjalnymi opaskami. Guzki czwartego stopnia wymagają usunięcia w warunkach szpitalnych.

  • Szczelina odbytu

Inną przyczyną krwawienia z odbytu jest szczelina odbytu. Przyczyny jej powstawania nie są znane. Objawy, które obserwuje się przy obecności szczeliny, to krwawienie jasna krwią w czasie wypróżnień oraz ból w czasie oddawania stolca. W leczeniu bardzo ważna jest profilaktyka zaparć. Stosuje się też ciepłe nasiadówki, leki działające miejscowo przeciwbólowo w postaci maści i czopków. Czasami zachodzi potrzeba wycięcia szczeliny, jeśli inne metody leczenia okazują się nieskuteczne.

  • Rak odbytu

Krwawienie z odbytu jest także objawem raka odbytu. Poza krwawieniem, rak odbytu może również dawać dolegliwości bólowe, jest też widoczny lub wyczuwalny guz w kanale odbytu, ujściu odbytu lub w jego sąsiedztwie. Rozpoznanie stawia się na podstawie oceny histologicznej wycinka pobranego z guza. Pacjent, u którego jest podejrzenie raka odbytu, najpierw jest badany przez lekarza per rectum, musi też zostać poddany badaniu anoskopowemu. Dodatkowo zaleca się badania obrazowe, dzięki którym można odnaleźć ewentualne przerzuty w miednicy. W leczeniu stosuje się metody leczenia skojarzonego: radiochemioterapię w połączeniu z zabiegiem operacyjnym.

Inne przyczyny krwawienia z odbytu to:

  • polipy,
  • uchyłki,
  • zmiany zapalne,
  • zmiany naczyniowe (angiodysplazje). 

Co należy zrobić w przypadku pojawienia się krwawienia z odbytu?

W przypadku pojawienia się krwawienia z odbytu, nawet, jeśli jest ono jednorazowe, należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza. W pierwszej kolejności zawsze warto udać się do swojego lekarza POZ, który zbierze dokładny wywiad, wypyta o wszystkie szczegóły dotyczące dolegliwości (kolor krwi, jej ilość, czy obecna jest ona na papierze toaletowym czy też w muszli klozetowej, czy jest wymieszana ze stolcem). Wtedy lekarz zdecyduje czy zachodzi potrzeba dalszej diagnostyki i skieruje pacjenta do specjalisty - najlepiej, aby był to proktolog lub chirurg. Specjalista wykonana badanie per rectum (palcem przez odbyt), uzupełni je na pewno o badanie anoskopem (wziernikowanie krótkim aparatem) lub rektoskopem (wziernikowanie nieco dłuższym aparatem). Jeśli w czasie tego badania lekarz stwierdzi obecność żylaków odbytu, a pacjent ma mniej niż 40 lat, wtedy nie ma konieczności prowadzenia dalszej diagnostyki. Jeśli jednak pacjent jest starszy, lekarz nie stwierdzi obecności guzków krwawniczych lub innych zmian, pacjent jest rodzinnie obciążony rakiem jelita grubego lub po prostu lekarz ma niepewność co do postawienia rozpoznania, zmusza go to  do poszerzenia diagnostyki i zalecenia wykonania kolonoskopii.

Czy krwawienie z odbytu może dawać jakieś powikłania?

Krwawienia z łagodnych chorób odbytu rzadko prowadzą do wystąpienia powikłań. Jeśli są one dość mocno nasilone i często się powtarzają, mogą ewentualnie przyczynić się do powstania niedokrwistości - w tej sytuacji należy w pierwszej kolejności wyeliminować przyczynę krwawienia, jak również prowadzić suplementację preparatem żelaza, najlepiej razem z witaminą C, która ułatwia jego wchłanianie. Jeśli jednak krwawienie jest wywołane rakiem odbytu, a pacjent nie zgłosi się do lekarza, następstwa będą bardzo poważne: stopniowo będą pojawiać się coraz silniejsze dolegliwości bólowe, chudnięcie, wyniszczenie oraz przerzuty. 

Należy pamiętać też o tym, że przyjmując leki wpływające na działanie układu krzepnięcia (np. kwas acetylosalicylowy czy antagoniści witaminy K) krwawienia z odbytu, bez względu na przyczynę, mogą się nasilać. Dlatego też zawsze, przy stwierdzeniu krwawienia z odbytu, należy poinformować lekarza o wszystkich zażywanych lekach, być może bowiem zajdzie potrzeba modyfikacji leczenia. 

Jeśli chociaż raz w czasie pobytu w toalecie zaobserwujesz krew, niezwłocznie udaj się do lekarza. Przyczyny krwawienia z odbytu mogą być bowiem zupełnie błahe, jednak czasami mogą zagrażać życiu. Dlatego też każde krwawienie wymaga szybkiej i trafnej diagnostyki, a następnie właściwego leczenia. 

Podziel się:

Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus