Rzuć palenie - przegląd aptecznych wspomagaczy

Zawsze jest dobry moment, aby w końcu rzucić palenie. Jakie preparaty mogą nam pomóc w walce z tym nałogiem - tabletki z cytyzyną, gumy, pastylki do ssania, a może specjalny inhalator? Dowiedz się również czy po rzuceniu palenia przytyjesz, a także dlaczego rzucenie palenia jest takie trudne.

Gumy, pastylki do ssania, a może specjalny inhalator?

Często stosowanym farmakologicznym wsparciem jest nikotynowa terapia zastępcza (NTZ). Ma ona za zadanie dostarczyć organizmowi nikotynę w inny sposób niż palenie papierosów, a więc bez udziału szkodliwych substancji, które powstają w procesie ich spalania. Pozwala to na zminimalizowanie pojawiających się w trakcie palenia wspomnianych już, nieprzyjemnych objawów, ale także oddala wrażenie braku czynności palenia papierosów. Powstrzymanie się od palenia staje się łatwiejsze.

  • Gumy do żucia

Najpopularniejszą formą NTZ są lecznicze gumy do życia. Wyglądem przypomina ona zwykłą gumę do żucia. Jednak nic bardziej błędnego! Nie należy jej w żadnym wypadku mylić z gumą spożywczą. Nikotynowej gumy do żucia nie można żuć w sposób ciągły i energiczny jak zwykłej gumy. Gumę tą należy żuć, gdy odczuwa się potrzebę zapalenia papierosa. Nie może to być jednak w żadnym wypadku nieograniczona ilość.

Pamiętajmy, że nadużywanie nikotyny z produktów ją zastępujących może spowodować wystąpienie objawów przedawkowania. Należy więc bezwzględnie przestrzegać dawkowania zalecanego przez producenta.

Gumę tą żujemy w celu uwolnienia nikotyny, a następnie przerywamy żucie (zatrzymując gumę między dziąsłem a policzkiem), aby umożliwić wchłonięcie nikotyny poprzez błonę śluzową jamy ustnej. Dokładne przestrzeganie tej techniki jest niezbędne do prawidłowego wchłaniania się nikotyny, bowiem połknięta ze śliną nie ma korzystnego działania i w nadmiarze może podrażnić gardło lub żołądek powodując np. czkawkę.

W czasie trwania terapii stopniowo zmniejsza się dawkę dostarczanej nikotyny aż do całkowitego zaprzestania stosowania gum. Niewątpliwie zaletą tej postaci NTZ jest możliwość łatwego, samodzielnego dawkowania w momentach wystąpienia głodu nikotynowego.

Inne formy NTZ to:

  • Plastry - wygodne i dyskretne. Ich zaletą jest uzyskanie stałego stężenia nikotyny w organizmie podczas całego dnia.
  • Tabletki do ssania - polecane tym, którzy nie lubią lub nie mogą żuć gum.
  • Inhalator - przeznaczony dla tych, którzy cierpią na syndrom "pustej dłoni" i nerwowo poszukują papierosa  (zbudowany z ustnika i wymienialnego wkładu).

Jeśli mimo stosowania NTZ nie uda się zapanować nad głodem nikotynowym, warto skontaktować się z lekarzem. Może on przepisać jeden z leków wydawanych na podstawie recepty lekarskiej.

Cytyzyna, czyli wsparcie bez nikotyny?

Cytyzyna to alkaloid pobudzający autonomiczny układ nerwowy w sposób podobny jak nikotyna, występujący m.in. w nasionach złotokapu (Laburnum anagyroides). Ma ona budowę podobną do nikotyny i łączy się z tymi samymi receptorami. Ponieważ receptory silniej wiążą cytyzynę niż nikotynę, ta ostatnia jest stopniowo wypierana. Uważa się, że w ośrodkowym układzie nerwowym cytyzyna działa na mechanizm powodujący uzależnienie od nikotyny i w ten sposób wpływa na uwalnianie pewnych neuroprzekaźników, że pozwala to na uzyskanie stopniowego zmniejszenia zależności organizmu bez objawów abstynencji. Jedno opakowanie wystarcza na pełną terapię (25 dni), przy czym należy się stosować ściśle do schematu przyjmowania wyszczególnionego przez producenta w ulotce. Osoba paląca powinna zrezygnować z palenia najpóźniej 5 dnia po rozpoczęciu leczenia.

Kudzu – roślinna pomoc

Jest jeszcze jedna możliwość – preparaty ziołowe. Zawierają one ekstrakt z korzenia kudzu. Istnieją pewne dane o wykorzystywaniu tej azjatyckiej rośliny, której prawdziwa nazwa brzmi Pueraria lobata (opornik łatkowaty), w walce z uzależnieniami takimi jak nikotynizm oraz alkoholizm. Paląc papieros pobudzamy tzw. układ nagrody. Substancje czynne zawarte w korzeniu tej rośliny również stymulują ten układ, co daje efekt zadowolenia i poprawy nastroju, a dzięki temu chęć zapalenia papierosa może się zmniejszać. Pamiętajmy jednak, że tego typu preparaty nie są produktami leczniczymi, a jedynie suplementami diety.

Jak rzucić palenie i nie przytyć?

Często palacze, a w szczególności kobiety „zasłaniają się” obiegowym stwierdzeniem, że skończenie z nałogiem przyczyni się do niechcianego przytycia.

Nie jest to prawda! Rzucając palenie możemy przytyć tylko i wyłącznie dlatego, że zajęcie polegające na celebrowaniu palenia papierosów (ruchów przybliżających papierosa do ust) zastępujemy kalorycznymi przekąskami. Jeśli po odstawieniu papierosów, nie pójdziemy na łatwiznę i nie sięgniemy po kaloryczne przekąski, nie musimy się obawiać, że przytyjemy.

W razie głodu w ciągu dnia warto mieć przy sobie butelkę niegazowanej wody, której kilka łyków skutecznie pomoże nam przetrwać do czasu kolejnego posiłku. Pomocne mogą być również preparaty z błonnikiem, które zniwelują tez zaparcia występujące u osób które zrezygnowały z palenia papierosów.

Dlaczego rzucenie palenia jest takie trudne?

Z pewnością kluczowym elementem w rzucaniu nałogu palenia jest motywacja.

Wszyscy doskonale znamy jednak dowcipy krążące wśród nałogowych palaczy: "Rzucanie palenia to żaden problem! Robiłem to już wiele razy…”.

Otóż organizm uzależnionego palacza stale potrzebuje nikotyny. Gdy zaprzestajemy palenia papierosów i nikotyna przestaje być regularnie dostarczana do organizmu, zaczyna pojawiać się szereg objawów wynikających z jej odstawienia (między innymi frustracja, nadpobudliwość, lęk, trudności w koncentracji, bezsenność).

Wszystkie te symptomy są przejściowe i żaden z nich nie stanowi zagrożenia dla życia (w przeciwieństwie do kontynuowania palenia). Niestety bardzo często sprawiają one, że nasze samodzielne próby walki z nałogiem kończą się przerwaniem abstynencji i fiaskiem.

Najgorsze momenty to pierwsze dni bez palenia tytoniu. Wtedy dajemy się we znaki rodzinie i wystawiamy na próbę cierpliwość najbliższych. Dlatego walkę z nałogiem dobrze jest zacząć od sprawdzenia, jak silna jest nasza chęć rzucenia palenia.

Jednym z najlepszych sposobów na zbadanie swojej motywacji do jest rozwiązanie prostej ankiety (test Schneider). Kolejnym ważnym krokiem jest określenie prawdziwego stopnia uzależnienia. Do określenia poziomu uzależnienia najczęściej stosuje się tzw. test Fagerströma.

Dlaczego warto podjąć decyzję o rzuceniu palenia już dzisiaj?

Papierosy to nie tylko nieświeży oddech, żółte zęby czy ziemista cera. Używanie wyrobów tytoniowych jest przyczyną przedwczesnych zgonów, istotnym czynnikiem ryzyka nowotworów, chorób układu oddechowego i sercowo-naczyniowego. Największe żniwo zbiera rak płuc. Liczne badania ujawniają także wysokie zagrożenie zdrowotne biernego palacza tytoniu.

W badaniach zaobserwowano, że dzieci śpiące w tym samym pomieszczeniu co palący papierosy rodzice, mają trzykrotnie wyższy poziom nikotyny w organizmie, niż dzieci, które śpią w osobnym pokoju. Oznacza to, że cierpią one z powodu tak zwanego dymu z trzeciej ręki ("third-hand smoke"). Nie ma tu znaczenia wietrzenie pomieszczenia.

Praktycznie żaden z palących nie wie też, że papierosy mogą modyfikować i niwelować farmakologiczne działanie przyjmowanych przez niego lekarstw. Do leków, które wchodzą w interakcje u palaczy, należą między innymi:

  • teofilina (lek rozkurczający drogi oddechowe),
  • klozapina (lek przeciwpsychotyczny stosowany w leczeniu schizofrenii),
  • beta-blokery (grupa leków używanych w leczeniu nadciśnienia tętniczego).

To zaledwie garstka spośród nich. Tymczasem w przypadku leków o wąskim indeksie (np. teofilina), nawet niewielkie zmiany mogą mieć znaczący wpływ na bezpieczeństwo terapii.

Papierosy to nie tylko tzw. „tytoniowa twarz” w lustrze (jak określają to dermatolodzy) i nie oszukujmy się twierdząc, że związek między paleniem papierosów a nowotworami nie został wystarczająco udowodniony, albo że filtry wychwytują większość niebezpiecznych substancji.

Skoro innym się udało, Tobie też się może udać!


Podziel się:

Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus