Małe dawki izotretynoiny skuteczne w leczeniu trądziku różowatego

Według badania opublikowanego niedawno w czasopiśmie „Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology” już niewielkie dawki izotretynoiny, leku zbliżonego swoją budową do witaminy A, mogą być skuteczne w leczeniu trądziku różowatego (łac. acne rosacea).

1. Doustne leczenie izotretynoiną w walce z trądzikiem różowatym
2. Niska dawka izotretynoiny na trądzik różowaty
3. Jak działa izotretynoina?

Doustne leczenie izotretynoiną w walce z trądzikiem różowatym

Według badania o charakterze przeglądu systematycznego i metaanalizy, które zostało przeprowadzone niedawno przez naukowców z Kanady i Stanów Zjednoczonych, izotretynoina – lek stosowany głównie w ciężkich postaciach trądziku pospolitego – może być skuteczna również w terapii trądziku różowatego. Chociaż już wcześniej wykazano, że substancja ta może wywołać remisję w przypadku tego schorzenia, to analizy dotyczyły tradycyjnych dawek powodujących liczne skutki uboczne.

Trądzik różowaty (łac. rosacea) to przewlekła zapalna choroba skóry obejmująca przede wszystkim twarz, szczególnie nos, policzki, brodę i czoło.

Charakteryzuje się okresami zaostrzeń i remisji, a typowe objawy to:

• zaczerwienienie skóry (rumień),
• widoczne rozszerzone naczynka krwionośne (teleangiektazje),
• grudki i krostki (przypominające trądzik młodzieńczy),
• uczucie pieczenia lub swędzenia skóry,
• obrzęk.

Trądzik różowaty występuje głównie u osób dorosłych, najwięcej przypadków jest wśród kobiet po 30. roku życia o jasnej karnacji. Leczenie zazwyczaj polega na stosowaniu antybiotyków, a także kwasu azelainowego czy nadtlenku benzoilu.

Niska dawka izotretynoiny na trądzik różowaty

Do ostatecznej analizy zespół z Kanady i USA włączył 16 badań, w których wzięło udział 1445 pacjentów z umiarkowaną lub ciężką postacią trądziku różowatego opornego na inne leczenie. Rumień został zmniejszony odpowiednio o 70% i 47% (w porównaniu z chorymi, u których stosowano odmienne opcje terapeutyczne) po 16 tygodniach od zakończenia leczenia izotretynoiną. Współczynnik nawrotów wyniósł 35% po 5,5 miesiąca, u trzech pacjentów nastąpiło pogorszenie zmian trądzikowych.

Co istotne, w badaniu oceniano skuteczność i bezpieczeństwo stosowania małych dawek izotretynoiny, wynoszących ≤0,5 mg/kg/dzień. Poważne działania niepożądane występowały tylko u 0,36% pacjentów i ustąpiły po zmniejszeniu dawki lub zaprzestaniu stosowania izotretynoiny. Jak podkreślają naukowcy, odkrycia dostarczają solidnych dowodów na to, że izotretynoina w małych dawkach może być skuteczną i bezpieczną opcją leczenia dla pacjentów z trądzikiem różowatym, którzy nie zareagowali na tradycyjne metody leczenia.

Jak działa izotretynoina?

Izotretynoina jest syntetyczną pochodną kwasu retinowego (witaminy A). Główne mechanizmy jej działania to:

• Hamowanie wydzielania łoju przez gruczoły łojowe – izotretynoina zmniejsza aktywność gruczołów łojowych, dzięki czemu zmniejsza produkcję sebum (łoju).
• Normalizacja keratynizacji (rogowacenia) – lek reguluje procesy złuszczania komórek naskórka, co zapobiega zatykaniu porów i powstawaniu zaskórników.
• Działanie przeciwzapalne – izotretynoina zmniejsza reakcję zapalną w obrębie skóry poprzez hamowanie aktywności komórek układu odpornościowego w miejscu stanu zapalnego. Zapobiega to rozwojowi zmian zapalnych charakterystycznych dla trądziku.

Chociaż izotretynoina jest skuteczna w leczeniu trądziku, może powodować poważne skutki uboczne, dlatego leczenie nią wymaga ścisłego nadzoru lekarza.

Podczas leczenia mogą występować m.in.:

• suchość skóry, ust i oczu,
• podrażnienia i zaczerwienienia skóry,
• zwiększona wrażliwość na słońce,
• bóle mięśniowo-szkieletowe,
• niedokrwistość,
• wzrost poziomu cholesterolu oraz trójglicerydów we krwi.