Jedziesz na wakacje do Grecji, Hiszpanii lub Chorwacji? Groźna choroba atakuje w tych miejscach

Rozpoczął się okres wakacji, a wraz z nim zaczęliśmy podróżować do popularnych europejskich kurortów. Planując wypoczynek w Hiszpanii, Włoszech, Grecji, Francji czy Chorwacji, należy wiedzieć, że w tych krajach znacząco wzrosła liczba zachorowań wywołanych przez wirusa gorączki krwotocznej. Jakie są objawy dengi? Czy można się przed nią uchronić?

1. Denga – zakaźna choroba wirusowa przenoszona przez komary
2. Jakie są objawy dengi?
3. Denga atakuje Europę – wakacje 2024
4. Jak rozpoznać dengę? Jakie są objawy?
5. Jak się leczy dengę?
6. Denga – jak nie zachorować? Szczepionki, repelenty

Denga – zakaźna choroba wirusowa przenoszona przez komary

Gorączka denga jest tropikalną chorobą wirusową, którą przenoszą komary egipskie i tygrysie. Wirus dengi należy do rodziny Flaviviridae z rodzaju Flavivirus. Wyróżnia się cztery typy (serotypy) tego wirusa, którymi zakażenie może wywołać różne objawy.

Jakie są objawy dengi?

Denga to choroba, która może przebiegać objawowo, bezobjawowo (nawet 80% przypadków) lub łagodnie (do 15% przypadków). W pełni rozwinięte objawy przypominają grypę, niemniej są ostrzejsze. Okres, w którym dochodzi do wylęgania choroby, trwa 3 do 14 dni (zazwyczaj 4–7). Dzieci przechodzą chorobę łagodniej niż osoby dorosłe.

Objawy dengi:

• wysoka gorączka, nawet do 40°C (spada po około 2–4 dniach, po czym wraca na okres kilkunastu godzin),
• bardzo silne bóle głowy, mięśni i stawów (szczególnie kolan),
• charakterystyczny ból gałek ocznych (tzw. ból za oczami, ból za gałkami ocznymi),
• ogólne osłabienie, brak sił,
• nudności, wymioty,
• plamisto-grudkowa wysypka na skórze (zazwyczaj podczas nawrotu gorączki) na początku na grzbietach dłoni i nóg, potem zajmuje dalsze fragmenty kończyn i tułów,
• powiększone węzły chłonne.

Jeśli denga rozwinie się do ciężkiej postaci, wówczas mówi się o gorączce krwotocznej lub zespole wstrząsu denga. Te odmiany dengi wywoływane są przez serotypy 3 i 4. Zazwyczaj obserwuje się ja na terenie Filipin i Tajlandii.

Objawy gorączki krwotocznej:

• silne bóle brzucha,
• wymioty,
• powiększona wątroba,
• wybroczyny, krwawe podbiegnięcia na kończynach, na dole pleców i na twarzy,
• silne dreszcze,
• śpiączka.

Denga atakuje Europę – wakacje 2024

Globalne ocieplenie klimatu sprawia, że ogniska chorób przestają być już tylko endemiczne. Denga występowała dotychczas głównie w gorącej strefie klimatycznej Azji Południowo-Wschodniej, w Ameryce Środkowej i Południowej, w Oceanii, a także w Afryce Subsaharyjskiej. Przyjmuje się również, że rejony położone na wysokości powyżej 1000 m n.p.m. są mniej zagrożone.

W 2024 roku opublikowano nową mapę występowania azjatyckiego komara tygrysiego. Obszary, w których stwierdzono jego obecność, to wspomniana Francja, Włochy, Hiszpania, Niemcy, Grecja i Chorwacja, Austria, Bułgaria, Malta, Niemcy, Portugalia, Rumunia, Słowenia i Węgry. Pojedyncze osobniki zaobserwowano także na obszarze Belgii, Cyprze, w Czechach, Holandii i na Słowacji. Przypadki dengi występowały przede wszystkim w trzech pierwszych z wymienionych krajów.

Jak rozpoznać dengę? Jakie są objawy?

Na obszarach, na których choroba występuje endemicznie, rozpoznanie choroby jest „oczywiste” i nie sprawia większych problemów.

W pozostałych przypadkach ocenia się miano przeciwciał w badaniach krwi. Dodatkowo wykonuje się badania laboratoryjne, takie jak oznaczenie poziomu leukocytów, limfocytów, poziomu płytek krwi, albumin, transaminaz i mocznika. W dendze dojdzie do leukopenii z limfocytozą, czyli do niskiego poziomu białych krwinek, któremu towarzyszy podniesiony poziom limfocytów. Poziom albumin będzie niski, z kolei transaminaz i mocznika wysoki.

Jak się leczy dengę?

Leczenie dengi polega na leczeniu objawowym. Jeśli dojdzie do gorączki krwotocznej, leczenie będzie polegało przede wszystkim na zapobieganiu lub terapii skazy krwotocznej i wstrząsu.

Denga – jak nie zachorować? Szczepionki, repelenty

Biorąc pod uwagę zagrożenie dengą, często wśród podróżujących pojawia się pytanie, czy na dengę można się zaszczepić. Odpowiedź brzmi: tak. Aktualnie zarejestrowane są dwa preparaty szczepionkowe przeciwko dendze. W Polsce (i poza krajami endemicznymi zakażenia dengą) dostępny jest jeden z preparatów. Indukuje odporność przeciwko wszystkim 4 serotypom wirusa (najsilniej przeciwko serotypowi drugiemu). Jest to szczepionka dwudawkowa. Druga dawka podawana jest w odstępie 3 miesięcy po podaniu pierwszej. Nie mogą jej przyjmować osoby z obniżoną odpornością i kobiety w ciąży. Odporność występuje przez kilka lat od momentu zaszczepienia.

Według specjalistów przydatne w przypadku ochrony ciała przed komarami roznoszącymi dengę mogą okazać się repelenty, które zawierają DEET, IR3535 lub ikarydynę. Ponadto ważne jest stosowanie moskitier i odpowiedniej odzieży – długie rękawy, długie spodnie (zwłaszcza w godzinach wieczornych i w nocy).

Co więcej, Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób zaleca, aby spać w klimatyzowanych pomieszczeniach. Ma to związek z powiewami powietrza wytwarzanymi przez urządzenia, które dezorientują owady i utrudniają im lądowanie. Dodatkowo warto dbać o regularne usuwanie lub oczyszczanie pojemników ze stojącą w nich wodą. Wskazane jest także zakrywanie zbiorników na wodę, np. studni czy beczek.