Podawanie antybiotyków w hodowli
Arkadiusz Dąbek

Antybiotykooporny szczep gronkowca może przenieść się ze świń na ludzi, ostrzegają naukowcy

Coraz powszechniejsze stosowanie antybiotyków przez ludzi, jak i rolników prowadzących gospodarstwa hodowlane, może mieć katastrofalne skutki dla zdrowia publicznego. Pojawiają się bowiem nowe szczepy drobnoustrojów odporne na antybiotyki.

Światowa Organizacja Zdrowia uważa gronkowca złocistego (MRSA) za poważne zagrożenie dla zdrowia. Jeden z jego szczepów – CC398 – występujący powszechnie u zwierząt hodowlanych coraz częściej jest wykrywany u ludzi, nawet tych niemających kontaktu z gospodarstwami rolnymi. MRSA CC398 jest odporny na leczenie niemal wszystkimi antybiotykami.

Antybiotyki coraz mniej skuteczne

Bakterie oporne na antybiotyki stanowią coraz większe zagrożenie dla zdrowia człowieka. W 2019 roku tego typu infekcje były przyczyną prawie 5 milionów zgonów. Podłożem takiej sytuacji jest przede wszystkim nadmierne stosowanie antybiotyków u ludzi, jednak naukowcy coraz częściej zwracają także uwagę, że przyczynia się do tego stosowanie antybiotyków w gospodarstwach hodowlanych.

Nowe badanie przeprowadzone na University of Cambridge w Anglii wykazało, że szczep gronkowca złocistego opornego na metycylinę (MRSA, ang. methicillin-resistant Staphylococcus aureus) o nazwie CC398 pojawił się u zwierząt hodowlanych prawdopodobnie z powodu powszechnego stosowania antybiotyków w hodowli świń. Jego wzrost był szczególnie widoczny na duńskich fermach trzody chlewnej, gdzie odsetek stad zarażonych MRSA wzrósł z mniej niż 5% w 2008 roku do 90% w 2018 roku. Badacze ostrzegają, że bakteria posiada geny, które pomagają jej przystosować się do organizmu człowieka, zachowując jednocześnie antybiotykooporność.

MRSA CC398 – charakterystyka

Gronkowiec złocisty (Staphylococcus aureus) jest powszechnie występującym gatunkiem bakterii Gram-dodatniej, zdolnym do wywoływania zakażeń zarówno u ludzi, jak i u zwierząt. Ma znakomitą zdolność do adaptacji do nowego środowiska, cechuje się również wysoką opornością na leki przeciwbakteryjne.

MRSA CC398 jest najpowszechniejszym szczepem gronkowca występującym u zwierząt hodowlanych. Pomimo tego, że został on zidentyfikowany stosunkowo niedawno, bo w 2005 roku, stał się przyczyną infekcji bakteryjnych opornych na leczenie u Europejczyków, tendencja ta ma charakter wzrostowy. Głównie kolonizuje on osoby mające bezpośredni kontakt ze zwierzętami hodowlanymi oraz członków ich gospodarstw domowych, jednak MRSA CC398 występuje także u osób, które nigdy nie miały żadnego kontaktu z hodowlami zwierząt.

Za odporność patogenu na prawie wszystkie antybiotyki β-laktamowe odpowiada gen mecA, który koduje dodatkowe białko wiążące penicylinę o nazwie PBP2a. U świń oraz innych zwierząt gospodarskich MRSA CC398 nie powoduje objawów. U ludzi drobnoustrój ten, podobnie jak inne szczepy gronkowca złocistego, może być przyczyną m.in.: zakażeń skóry (ropni, czyraków, zapalenia mieszków włosowych), infekcji układu oddechowego (zapalenia gardła, płuc, zatok), układu moczowego, zapalenia szpiku i kości, a nawet sepsy (posocznicy).

Powiązane produkty

Czy MRSA CC398 stanowi zagrożenie dla człowieka?

Naukowcy z Uniwersytetu Cambridge przeanalizowali genomy z ponad 1000 próbek pobranych od ludzi, świń i 13 innych gatunków zwierząt. Materiał do badań gromadzono w 28 krajach, dane te wykorzystano do zrekonstruowania historii ewolucyjnej bakterii. Analizy jasno wskazują, że wysoki poziom stosowania antybiotyków w hodowlach zwierząt przez wiele lat mógł doprowadzić do ewolucji tego wysoce opornego na antybiotyki szczepu MRSA.

Wyniki badań uwidaczniają, że MRSA CC398 stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia publicznego. Pomimo, iż obecnie antybiotyków nie stosuje się u zwierząt hodowlanych już tak często jak kiedyś, ograniczenie ich podawania może nie przynieść oczekiwanego, szybkiego rezultatu w postaci zmniejszenia rozprzestrzeniania się patogenu, o czym świadczy wzrost liczby zakażeń u ludzi niemających kontaktu ze zwierzętami hodowlanymi.

  1. J. Larsen, A. Petersen, M. Sørum i in., Meticillin-resistant Staphylococcus aureus CC398 is an increasing cause of disease in people with no livestock contact in Denmark, 1999 to 2011, „Euro Surveill” 2015, nr 20(37).
  2. M. Matuszewska, G. Murray, X. Ba i in., Stable antibiotic resistance and rapid human adaptation in livestock-associated MRSA, „elifesciences.org” [online], https://elifesciences.org/articles/74819, [dostęp:] 25.07.2022.
  3. Highly antibiotic-resistant strain of MRSA that arose in pigs can jump to humans, „cam.ac.uk” [online], https://www.cam.ac.uk/research/news/highly-antibiotic-resistant-strain-of-mrsa-that-arose-in-pigs-can-jump-to-humans, [dostęp:] 25.07.2022.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl