Ceramidy – czym są? Jakie mają właściwości? Dla kogo kosmetyki z ceramidami?
Joanna Orzeł

Ceramidy – czym są? Jakie mają właściwości? Dla kogo kosmetyki z ceramidami?

Ceramidy to naturalnie występujące w naskórku substancje budulcowe, które dzięki swej budowie i właściwościom mają szerokie zastosowanie w przemyśle kosmetycznym. W artykule odpowiemy na pytania o to, czym są ceramidy, jakie jest ich znaczenie w skórze oraz jak je stosować w codziennej pielęgnacji. 

Dom lub potężny mur to nie tylko cegły. By budowla była trwała, niezbędna jest również solidna zaprawa, spajająca poszczególne elementy. Na podstawie takiej właśnie analogii tłumaczy się budowę warstwy rogowej naskórka (stratum corneum): korneocyty (czyli komórki tejże warstwy) są cegłami połączonymi w jedno za pomocą kompleksu lipidów, tworzących swoistą zaprawę. 

Ceramidy – czym są? Jakie są rodzaje ceramidów? 

Ceramidy to różnorodne związki organiczne z grupy lipidów. Są to połączenia sferoidalnej długołańcuchowej zasady azotowej z kwasem tłuszczowym, w którym acyle mają długość od 16 do 26 atomów węgla. Do biosyntezy ceramidów zdolny jest każdy organizm i każda jego tkanka

Obecnie rozpoznano u ssaków 14 podklas tych lipidów, a w tym ponad 200 poszczególnych struktur ceramidów. U człowieka w warstwie rogowej naskórka występuje 9 podklas ceramidów (oznaczanych cyframi od 1 do 9) różniących się strukturą chemiczną i polarnością. Obecność wielu z nich stwierdzono wyłącznie w stratum corneum, nie występują one nigdzie indziej. 

Działanie i właściwości ceramidów 

Ceramidy tworzą spoiwo przestrzeni międzykomórkowej warstwy rogowej naskórka. Są lipidami polarnymi, układającymi się w warstwach lamelarnych identycznie jak struktury błon komórkowych. Dzięki temu, wraz z innymi lipidami (m.in. kwasami tłuszczowymi, cholesterolem), łatwo wbudowują się w warstwy cementu i tworzą regularną, zwartą strukturę ciekłych kryształów. Wśród składników cementu w stratum corneum to jednak ceramidy są grupą najważniejszą i najliczniejszą – stanowią w niej aż 40% wszystkich lipidów. 

Jakie znaczenie mają te związki dla organizmu? Ceramidy są kluczowe dla utrzymania homeostazy skóry, czyli równowagi między środowiskiem zewnętrznym a wewnętrznym. Ich zadaniem jest zatrzymywanie wody w naskórku, ponieważ tylko odpowiednio nawilżony naskórek prawidłowo wypełnia swoje fizjologiczne funkcje. Dbają o spoistość naskórka, jego elastyczność i szczelność. Są przekaźnikami międzykomórkowymi oraz biorą udział w procesach różnicowania keratynocytów. 

Polecane dla Ciebie

Ceramidy – zastosowanie do celów kosmetycznych 

Ceramidy do celów kosmetycznych są najczęściej pochodzenia roślinnego lub syntetycznego. 

Ceramidy w kosmetykach i dermokosmetykach stosowane są przede wszystkim do zapobiegania i leczenia stanów suchości skóry. Stosuje się tu najczęściej preparaty stanowiące mieszaninę ceramidów, cholesterolu, nasyconych i wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, które wspomagają odnowę bariery lipidowej, zmniejszają TEWL (ang. transepidermal water loss, przeznaskórkową utratę wody), poprawiają uwodnienie skóry. Ceramidy z kosmetyków penetrują do struktur cementu międzykomórkowego warstwy rogowej naskórka i trwale odbudowują barierę naskórkową. Dzięki temu mniej substancji egzogennych przenika przez skórę (np. alergenów). 

Ceramidy w preparatach kondycjonujących włosy sklejają łuski włosa, wbudowują się w substancje uszczelniające korę włosa. Dbają o nawilżenie, sprężystość, połysk, elastyczność włosów. Zapewniają ochronę przed promieniowaniem UV. 

Ceramidy mają też zastosowanie w lakierach i odżywkach do paznokci wzmacniających strukturę płytki paznokcia. 

Kosmetyki z ceramidami – dla kogo, na co zwracać uwagę przy zakupie, jak stosować? 

Dla kogo przeznaczone są dermokosmetyki i kosmetyki z ceramidami w składzie? Niedobór ceramidów występuje w przebiegu wielu dermatoz, stanów zapalnych, zaburzeń hormonalnych, zaburzeń metabolizmu w naskórku: przede wszystkim w atopowym zapaleniu skóry, w łuszczycy, w nadmiernym rogowaceniu, alergiach skórnych. To głównie skóra atopowa zmaga się z wieloma niedogodnościami: szorstkością, podrażnieniami, zaczerwienieniem, częstym świądem. Prawidłowy skład lipidów zaburzają też środki myjące (mydła, detergenty), promieniowanie UV, czynniki atmosferyczne. Zawartość ceramidów zmniejsza się również z wiekiem, co objawia się widocznymi zmarszczkami, przesuszoną, wiotką skórą i jej matowym wyglądem. Ceramidy w kosmetykach pomogą także w odbudowie bariery hydrolipidowej skóry u osób po zabiegach złuszczania kwasami

Po produkty do włosów powinny sięgnąć osoby zmagające się suchymi, szorstkimi, cienkimi, przerzedzonymi włosami pozbawionymi blasku i objętości. Preparaty do paznokci kruchych i łamliwych regenerują ich płytkę i zwiększają elastyczność paznokci, zmniejszając ich podatność na rozdwajanie. 

Przy zakupie warto wybrać typ produktu, który najbardziej odpowiada naszym potrzebom. Wśród szerokiej gamy kosmetyków z ceramidami dostępne są kremy do twarzy, sera, kremy pod oczy, kremy do rąk i stóp oraz emulsje, balsamy i mleczka do ciała.

Ceramidy to wiodący składnik dodawany do kondycjonerów włosów: masek i odżywek. Można także zdecydować się na suplement diety w postaci kapsułek przeznaczony dla osób dorosłych, wspomagający utrzymanie zdrowego wyglądu skóry. 

Wszystkie te produkty prócz ceramidów mogą zawierać w swym składzie szereg substancji wspomagających i/lub uzupełniających ich działanie, np. kolagen, kwas hialuronowy, aminokwasy, kwas salicylowy, mocznik, oleje roślinne, niacynamid, skwalan, witaminy A, C i E. 

Jak stosować preparaty z ceramidami? Krótko mówiąc: często i obficie, zwłaszcza w przypadku skóry dotkniętej dermatozą. Dokładnie instrukcje użycia będą zawarte na opakowaniach poszczególnych produktów. 

  1. H. Bojarowicz, B. Woźniak, Wielonienasycone kwasy tłuszczowe oraz ich wpływ na skórę, „Problemy Higieny i Epidemiologii”, nr 89 (4) 2008. 
  2. J. Wiśniowska, Z. Dzierżewicz, R. Balwierz, Ceramidy – budowa i ich znaczenie w warstwie lipidowej naskórka, „Kosmetologia Estetyczna”, nr 4 2019. 
  3. M.-C. Martini, Kosmetologia i farmakologia skóry, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • HIFU – zabieg krok po kroku. Czy da się zmniejszyć drugi podbródek w pół godziny?

    Medycyna estetyczna jest bardzo szybko rozwijającą się, wyjątkowo nowoczesną i coraz bardziej dostępną branżą z pogranicza fizjologii i kosmetologii. Służy m.in. do dbania o siebie, a tym samym poprawy samopoczucia. Z powodzeniem korzystają z niej zarówno kobiety, jak i mężczyźni. Umożliwia szybsze osiągnięcie wyznaczonych celów sylwetkowych, poprawę wizerunku, pozbycie się kompleksów lub po prostu – poprawia jakość życia. W artykule podpowiemy, jak pozbyć się drugiego podbródka, jak ujędrnić skórę na piersiach po karmieniu i co zrobić, aby skóra na szyi lub brzuchu przestała być wiotka? Oznacza to, że przyjrzymy się jednej z bardziej popularnych metod wykorzystywanych w medycynie estetycznej – HIFU.

  • Kwasy BHA a skóra – co warto wiedzieć?

    Hydroksykwasy to stosunkowo liczna grupa związków chemicznych. Wyróżniono w niej pewne podgrupy zawierające cząsteczki o podobnej budowie chemicznej i właściwościach, znane pod akronimami AHA, BHA czy PHA. W poniższym tekście przybliżamy kwasy BHA, czyli beta hydroksykwasy.

  • Cera naczynkowa – pielęgnacja, kosmetyki, domowe sposoby

    Widoczne naczynka na twarzy to nie tylko problem natury estetycznej, to przede wszystkim znak, że nasze naczynia krwionośne są osłabione. Kruche naczynka włosowate nie wytrzymują ciśnienia krwi, zaczynają pękać, pozostawiając na skórze trwałe ślady, które potocznie nazywane pajączkami. Jak dbać o cerę naczynkową, z jakich zabiegów skorzystać i które kosmetyki wybrać?

  • Co stosować na pękające pięty? Skarpetki złuszczające, kremy, peelingi, domowe sposoby

    Nadmierne rogowacenie oraz pęknięcia stóp to przypadłości, które są ściśle związane z suchością skóry, a która może wynikać z uwarunkowań genetycznych, niemniej zazwyczaj wynika z niedoborów witaminy A, picia małej ilości wody, niedoczynności układu krwionośnego czy zaburzeń metabolicznych lub hormonalnych. Jak radzić sobie z problemem pękających stóp, czy stosowanie tarek i pumeksów to na pewno dobry pomysł i czy kobiety w ciąży mogą stosować skarpetki złuszczające? 

  • Bimatoprost – co to za związek? Czy pomaga na porost włosów, rzęs i brwi?

    Bimatoprost od lat stosuje się w leczeniu jaskry. Występuje w postaci kropli do oczu przepisywanych na receptę, które po wkropleniu do worka spojówkowego obniżają ciśnienie wewnątrzgałkowe. Efektem niepożądanym stosowania bimatoprostu jest wzrost długich i gęstych rzęs oraz ich ściemnienie. Zostało to wykorzystane przez koncerny kosmetyczne do produkcji odżywek do rzęs i brwi. Jakie zatem są skutki uboczne stosowania bimatoprostu na porost włosów, rzęs i brwi? Czy w drogerii wybierać odżywki z czy bez bimatoprostu?

  • Jak się pozbyć wrastających włosków? Sposoby na czerwone kropki na nogach

    Wrastające włoski to problem, który dotyczy skóry nóg, pach czy okolic bikini i może pojawić po depilacji maszynką, woskiem, a także depilatorem. Która z metod radzenia sobie z problemem wrastających włosów jest najbardziej skuteczna, dlaczego nie wolno podrażniać np. zaczerwienień skórnych? Jak zapobiegać wrastaniu się włosków?

  • Jak dbać o skórę twarzy w słoneczne dni? Z których kosmetyków warto zrezygnować? Porady kosmetologa

    Skóra jest narażona na działanie promieniowania ultrafioletowego przez cały rok, niemniej najbardziej podczas miesięcy letnich. Promieniowanie UV i wysoka temperatura sprawiają, że skóra znacznie szybciej traci prawidłowe nawilżenie, co prowadzi do zaburzenia bariery hydro-lipidowej. Ponadto szybciej ulega procesom fotostarzenia, co sprzyja powstawaniu zmarszczek. Jak dbać o skórę latem czy będąc na wakacjach? 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij