Ból żeber – przyczyny, diagnostyka, leczenie bólu żeber z lewej i prawej strony
Magdalena Chrzęszczyk

Ból żeber – przyczyny, diagnostyka, leczenie bólu żeber z lewej i prawej strony

Ból żeber najczęściej jest związany z przebytym urazem obejmującym okolicę klatki piersiowej, jest on wówczas silny, na skórze widoczny jest krwiak, mogą pojawić się również kłopoty z oddychaniem. Inne przyczyny bólu żeber obejmują schorzenia układu pokarmowego (ból żeber po prawej stronie może oznaczać m.in. problemy z wątrobą), neuralgię międzyżebrową, stany zapalne czy choroby układu krążenia – ból żeber po lewej stronie może być objawem zawału serca. 

Ból żeber – budowa i funkcje żeber  

Żebra (łac. costae) są częścią szkieletu osiowego, wraz z mostkiem i kręgami piersiowymi kręgosłupa tworzą klatkę piersiową. Mają one kształt łuku i są dosyć sprężyste. Odchodząc po obu stronach od powierzchni bocznych kręgów piersiowych, biegną półokręgiem w kierunku mostka, tworząc jamę klatki piersiowej. Standardowo człowiek posiada 12 par żeber, liczba ta jednak może się zwiększyć poprzez występowanie dodatkowego żebra szyjnego i/lub lędźwiowego, może także się zmniejszyć do 11 par.  

Żebra są zbudowane z dłuższej części kostnej – boczno–tylnej i krótszej części chrzęstnej – tzw. chrząstki żebrowej. Mają koniec kręgosłupowy i mostkowy, pomiędzy którymi jest trzon. Do żeber przyczepiają się mięśnie oddechowe oraz przepona. Mięśnie oddechowe znajdują się także pomiędzy żebrami – mięsnie międzyżebrowe zewnętrzne z przeponą odpowiedzialne są za wdech, mięśnie międzyżebrowe wewnętrzne biorą udział głownie w wydechu.  

Funkcją żeber jest ochrona narządów wewnętrznych klatki piersiowej – serca i płuc oraz narządów jamy brzusznej – wątroby i śledziony, jak również naczyń – aorty, tętnic płucnych i żył głównych.

Poza funkcją ochronną, żebra biorą czynny udział w procesie oddychania, ponieważ są miejscem przyczepu mięśni oddechowych. Podczas wdechu rozszerzają się i unoszą, zwiększając tym objętość klatki piersiowej. Podczas wydechu obniżają się i zbliżają do siebie. Dzięki temu zmienia się ciśnienie wewnątrz klatki piersiowej, umożliwiając tym samym zasysanie powietrza do wewnątrz i przenoszenie go na zewnątrz.  

Ból żeber – przyczyny  

Jest wiele przyczyn, które mogą doprowadzić do bólu żeber. Zdarzają się sytuacje, że ból żeber po lewej stronie, z prawej strony, przy kaszlu może świadczyć nie o samym uszkodzeniu żeber, a o innych problemach zdrowotnych, takich jak wady wrodzone, choroby nowotworowe czy schorzenia zapalne.  

Ból żeber po urazie  

Uraz jest najczęstszą przyczyną wywołującą ból żebra. Stłuczenie żeber czy złamanie może pojawić się w konsekwencji uderzenia, wypadku komunikacyjnego, upadku czy podczas uprawiania sportu.

W takich okolicznościach, oprócz miejscowego bólu żebra, może wystąpić ból żeber przy oddychaniu i duszności, gdyż mimo urazu nadal biorą one czynny udział w ruchach klatki piersiowej podczas wdechu i wydechu. Ból żeber nasila się wówczas podczas dotyku i może powodować problemy z poruszaniem się. Na skórze widoczny jest siniak. Ciężko jest odróżnić ból żeber spowodowany złamaniem lub stłuczeniem, dlatego zawsze konieczna jest konsultacja z lekarzem.  

Ból żeber – inne przyczyny  

Oprócz złamań i stłuczeń, ból żeber może pojawić z innego powodu. Do takich przyczyn należą:  

  • duży silny kaszel – wówczas odczuwany jest ból między żebrami,  
  • zapalenia opłucnej,  
  • zapalenie oskrzeli,  
  • zapalenie płuc,  
  • choroby układu pokarmowego – problemy z trzustką, okrężnicą, żołądkiem lub śledzioną (ból z lewej strony żeber), z pęcherzykiem żółciowym czy wątrobą (ból żebra po prawej stronie), 
  • wrzody, refluks, nieżyt żołądkowo–jelitowy – dają się odczuć jako ucisk i ból pod żebrami w okolicy mostka,  
  • neuralgia, nerwoból międzyżebrowy – konsekwencją nieprawidłowych reakcji nerwów międzyżebrowych na bodźce po ich uszkodzeniu jest ból żeber i pleców,  
  • choroby nowotworowe – szczególnie nowotwór płuc, kiedy daje już przerzuty do żeber,  
  • półpasiec – ból żeber po lewej stronie lub ból żeber promieniujący od kręgosłupa,  
  • zbyt intensywny trening – może dawać ból pod żebrami obustronny,  
  • ciąża – szczególnie w drugim i trzecim trymestrze, kiedy dziecko szybko rośnie, a kobieta ze względu na jego większą masę zaczyna się garbi; wówczas ból żeber promieniuje od kręgosłupa, może także pojawić się w wyniku ucisku na przeponę, wywołując ból po lewej stronie pod żebrami lub pod prawym żebrem przy oddychaniu  
  • wady postawy i wrodzone deformacje klatki piersiowej i kręgosłupa – mogą wywoływać ból pleców na wysokości dolnych żeber. 

Przeczytaj również, jakie są objawy kurzej klatki piersiowej oraz jak rozpoznać klatkę piersiową lejkowatą.

Powiązane produkty

Ból żeber – diagnostyka  

Każdy ból klatki piersiowej, a więc i żeber, powinien być skonsultowany z lekarzem w celu ustalenia dokładnej jego przyczyny. Wywiad lekarski pomaga dokładnie zlokalizować bóle żeber, natężenie i momenty, kiedy jest najbardziej odczuwalny.  

Diagnostyka złamanego czy stłuczonego żebra po urazie opiera się na wykonaniu RTG klatki piersiowej. Widoczne jest wtedy miejsce przerwania ciągłości kości. Jeśli nie doszło do urazu, lekarz może zalecić wykonanie badania EKG, aby sprawdzić pracę serca oraz USG, aby ocenić narządy w jamie brzusznej. Dodatkowymi badaniami diagnostycznymi są badania endoskopowe – kolonoskopia i gastroskopia.  

Ból żeber – leczenie  

Złamane czy stłuczone żebra najczęściej leczy się zachowawczo, gdyż nie ma możliwości ich pełnego unieruchomienia. Podawane są leki przeciwbólowe i przeciwzapalne. W czasie rekonwalescencji zaleca się pacjentowi odpoczynek i niewykonywanie gwałtownych ruchów. W domu można zastosować maści przeciwbólowe i żele na stłuczenia

W powrocie do pełnej sprawności może pomóc rehabilitacja, powinna być ona jednak wprowadzana po ostrej fazie leczenia złamania. Jej podstawą są ćwiczenia klatki piersiowej, ćwiczenia oddechowe, wzmacniające i regulujące napięcie, pomagające w wentylacji płuc.

Jeśli bolące żebra są konsekwencją innych chorób, najważniejsze jest leczenie pierwotnej przyczyny. Czasami w przypadkach związanych z przewodem pokarmowym wystarcza zmiana diety, innym razem konieczne jest leczenie farmakologiczne. W niektórych przypadkach jedynym sposobem leczenia jest zabieg operacyjny.  

Ból żeber – kiedy może być niebezpieczny?  

Ból żeber może być niebezpieczny, jeśli w konsekwencji złamania żebra dochodzi do powikłań. Jednym z nich jest odma płucna (przebicie opłucnej – błony otaczającej płuca), przy której może być konieczne wykonanie drenażu klatki piersiowej. Drenaż taki usuwa powietrze wypełniające jamę opłucnej.  

Ból w klatce piersiowej odczuwany jako gniecenie, ciężar lub ucisk może być bólem o charakterze wieńcowym. W takim wypadku pacjent może odczuwać także ból z lewej strony żeber nasilający się przy stresie, wysiłku czy dużych posiłkach. Takie dolegliwości mogą świadczyć o niedokrwieniu serca.  

Silny ból między żebrami i z lewej strony promieniujący do lewej ręki, szyi i żuchwy, nieustępujący po odpoczynku czy podaniu nitrogliceryny, może być objawem zawału serca.  
  1. Paauw D. S., Burkholder L. R., Migeon M. B., Choroby wewnętrzne. Praktyczny przewodnik kliniczny, Wydawnictwo Urban&Partner, Wrocław 2009.  
  2. Bochenek A., Reicher M., Anatomia człowieka. Tom I, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2012.  
  3. Wiszomirska I., Anatomia układu ruchu człowieka, Wydawnictwo Almamer, Warszawa 2009.  
  4. Kołodziej J., Urazy klatki piersiowej, Wydawnictwo lekarskie PZWL, Warszawa 2004,  
  5. Brongel L., Lasek J., Słowiński K., Podstawy współczesnej chirurgii urazowej, Krakowskie Wydawnictwo Medyczne, Kraków 2008.  
  6. Deneka J., Głuszek S., Kozieł D., Chirurgiczne przyczyny bólu w klatce piersiowej, „Stud Med.” 2011, nr 21, s. 43-51. 
  7. Skawina A., Gorczyca J., Walocha J., Anatomia prawidłowa człowieka – klatka piersiowa, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2013. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Wrzodziejące zapalenie jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie, żywienie przy WZJG

    Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG, colitis ulcerosa) jest rozlanym nieswoistym zapaleniem błony śluzowej odbytnicy lub odbytnicy i okrężnicy, prowadzącym w niektórych przypadkach do powstania owrzodzeń. Należy do grupy nieswoistych zapaleń jelit o niewyjaśnionej etiologii. Jak rozpoznać wrzodziejące zapalenie jelita grubego?

  • Łuszczyca paznokci – przyczyny, objawy, leczenie

    Łuszczyca jest przewlekłą zapalną chorobą skóry, przebiegającą z okresami remisji i zaostrzeń, na którą w Polsce choruje prawie milion osób. Choroba najczęściej występuje u rasy białej i w umiarkowanej strefie klimatycznej. Pierwsze objawy łuszczycy mogą wystąpić w dowolnym wieku, jednak zwykle pojawiają się we wczesnym okresie dorosłego życia lub później, około 50–60 roku życia. Łuszczyca charakteryzuje się występowaniem zmian chorobowych zarówno na skórze gładkiej, jak i na owłosionej skórze głowy, a także zmianami w obrębie płytek paznokciowych dłoni i stóp. W cięższych postaciach łuszczyca może również zająć stawy. Zmianom paznokciowym z reguły towarzyszą zmiany w obrębie skóry, chociaż zdarza się, że zmiany chorobowe obejmujące aparat paznokciowy wyprzedzają pojawienie się zmian skórnych nawet o dziesiątki lat.

  • Cytomegalia (CMV) – co to za choroba? Jakie są objawy?

    Cytomegalia jest chorobą wirusową, która wywoływana jest przez wirusa o nazwie Cytomegalovirus hominis, w skrócie CMV. Zakażenie wirusem cytomegalii jest bardzo szeroko rozpowszechnione, natomiast zdecydowana większość infekcji (ponad 99%) przebiega bezobjawowo i pacjent przez przypadek dowiaduje się, że w przeszłości przebył takie zakażenie. Jednak u płodów i noworodków ze względu na niedojrzałość układu odpornościowego, jak również u osób z wrodzonymi lub nabytymi zaburzeniami odpowiedzi immunologicznej, cytomegalia może przebiegać w sposób ostry, a obraz choroby może być bardzo różny.

  • Zakrzepica – przyczyny, objawy, profilaktyka zakrzepowego zapalenia żył powierzchniowych i głębokich

    Zakrzepica (zakrzepowe zapalenie żył) polega na powstaniu w naczyniu żylnym zakrzepu w wyniku zaburzonego przepływu krwi. Nieleczona prowadzi do groźnych powikłań, m.in. do zatorowości płucnej. Wyróżnia się zapalenie żył głębokich i powierzchniowych. Jakie objawy daje zakrzepica i w jaki sposób się ją leczy? Czy istnieją sposoby na to, by jej zapobiec?

  • Nadżerka szyjki macicy (ektopia) – przyczyny, objawy, metody leczenia

    Termin „nadżerka szyjki macicy” oznacza ubytek błony śluzowej. Często jest on nieprawidłowo stosowany na określenie ektopii, która jest zupełnie innym schorzeniem. Rzekoma nadżerka szyjki macicy (tak brzmi inna nazwa ektopii) to zastępowanie nabłonka płaskiego, który fizjologicznie pokrywa tarczę szyjki macicy, nabłonkiem gruczołowym. Zazwyczaj nie daje ona żadnych objawów, a kobieta dowiaduje się o jej istnieniu podczas rutynowego badania ginekologicznego. Kiedy ektopia wymaga szerszej diagnostyki i leczenia? Jakie metody usunięcia „nadżerki” szyjki macicy stosuje się najczęściej?

  • Gastrolog – czym się zajmuje? Jakie choroby leczy?

    Lekarz gastroenterolog jest specjalistą w zakresie chorób układu pokarmowego. Gastrolog diagnozuje i leczy pacjentów z problemami gastrycznymi. Jakimi konkretnie dolegliwościami się zajmuje? Kiedy warto się do niego udać? Czy do gastrologa jest potrzebne skierowanie? Odpowiadamy.

  • Atak paniki – jak wygląda? Co robić, gdy się pojawia?

    Ataki paniki są jednymi z najczęściej występujących zaburzeń lękowych, tuż po zespole lęku uogólnionego oraz fobii społecznej. Objawiają się nagłymi napadami silnego lęku, którym towarzyszą symptomy, takie jak: kołatanie serca, zawroty głowy, duszności, nadmierne pocenie się czy strach przed śmiercią. Dowiedz się, w jaki sposób można sobie poradzić, gdy pojawia się atak paniki.

  • Czego nie można robić przy nadżerce szyjki macicy ? Jak postępować po jej usunięciu?

    Nadżerka szyjki macicy jest rozpoznaniem, które może usłyszeć wiele kobiet w gabinecie ginekologicznym. Warto podkreślić jednak, że określenie „nadżerka” używane jest najczęściej w nieprawidłowy i potoczny sposób. Czym jest nadżerka oraz jak postępować po zabiegu jej usunięcia?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij