RTG kręgosłupa lędźwiowego  – badanie, wskazania, przeciwwskazania, refundacja, cena
Michalina Mendyka

RTG kręgosłupa lędźwiowego – badanie, wskazania, przeciwwskazania, refundacja, cena

Ból kręgosłupa lędźwiowego, określany przez pacjentów także jako ból krzyża, ból korzonków lub ból na dole pleców, jest głównym wskazaniem do wykonania RTG tego obszaru. Aby wykonać prześwietlenie lędźwi konieczne jest posiadanie skierowania lekarskiego, które można uzyskać od lekarza pierwszego kontaktu lub ortopedy czy neurologa. Jak wygląda przygotowanie do rentgenu kręgosłupa lędźwiowego, czy kobieta w ciąży może mieć wykonane RTG tego obszaru i ile kosztuje to prześwietlenie wykonane prywatnie? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

RTG (rentgen, prześwietlenie) kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego to szybkie, bezbolesne i łatwo dostępne badanie, które umożliwia wykrycie patologii tego odcinka. Najczęściej jest to jedno z pierwszych badań zlecanych w przypadku dolegliwości bólowych dolnej części pleców, przez pacjentów często określana jako ból krzyża.

RTG kręgosłupa lędźwiowego  – co to jest i na czym polega badanie?

Prześwietlenie kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego polega na użyciu promieniowania jonizującego w celu zobrazowania układu kostno-stawowego badanego obszaru. Rentgen kręgosłupa lędźwiowego to tzw. metoda z wyboru, co oznacza, że zleca się go w pierwszej kolejności pacjentom, którzy skarżą się na ból dolnej części pleców. Jeśli RTG jest niewystarczające, lekarz może zlecić tomograf komputerowy kręgosłupa lub rezonans magnetyczny tego obszaru. Zazwyczaj rentgen wykonuje się na aparatach cyfrowych, tzn. zdjęcie przesyłane jest bezpośrednio do opisowni lekarskiej, a pacjent otrzymuje je na płycie CD/DVD (zamiast kliszy).

Należy jednak pamiętać, że jeszcze nie w każdym gabinecie lekarskim znajduje się komputer, przez co odczyt wyniku w formie cyfrowej może okazać się niemożliwy, dlatego najlepiej posiadać obie wersje: analogiczną (zdjęcie na kliszy) i cyfrową (płyta CD/DVD).

Standardowo wykonuje się zdjęcie w projekcji AP (przednio-tylne) oraz zdjęcie boczne. Inną, rzadziej stosowaną jest projekcja skośna (na otwory międzykręgowe). Dodatkowo można wykonać zdjęcia czynnościowe, czyli zdjęcie w maksymalnym pochyleniu oraz odchyleniu tułowia (podobnie jak w kręgosłupie szyjnym). Dzięki temu możliwa jest diagnoza w kierunku niestabilności kręgosłupa lędźwiowego oraz stawów.

Na prawidłowo wykonanym RTG widoczne są następujące struktury:

  • 5 kręgów lędźwiowych,
  • kość krzyżowa,
  • kość guziczna,
  • ostatni (12) kręg kręgosłupa piersiowego,
  • stawy międzykręgowe.

RTG kręgosłupa lędźwiowego  – wskazania do badania

Głównym wskazaniem do badania RTG jest diagnostyka dolegliwości bólowych oraz sztywności kręgosłupa lędźwiowego. Za pomocą RTG możliwe jest wykluczenie wad postawy, zmian pourazowych, wad wrodzonych lub przerzutów nowotworowych do kości. Przerzuty to częste powikłanie u pacjentów onkologicznych, chorujących m.in. na raka piersi lub gruczołu krokowego. Objawia się one silnym bólem, który ma charakter miejscowy lub promieniujący. Lekarz skieruje pacjenta na badanie także wówczas, kiedy chce wykluczyć/potwierdzić zmiany zwyrodnieniowe, w tym dyskopatię. Często pacjenci kierują się do lekarza po skierowanie na RTG kręgosłupa lędźwiowego, jeśli domowe sposoby na złagodzenie bólu krzyża zawodzą. Poza prześwietleniem mają wykonywane również inne badania w celu wykluczenia lub zlokalizowania przepukliny kręgosłupa, której objawy są na tyle uciążliwe, że utrudniają życie pacjentowi.

RTG kręgosłupa lędźwiowego  – przeciwwskazania do badania

Jedynym przeciwwskazaniem do badania jest ciąża. Jest to przeciwwskazanie względne, co oznacza, że dopuszcza się wykonanie badania, gdy stan pacjentki się pogarsza, a nie ma możliwości wykonania innych bezpieczniejszych badań obrazowych (np. rezonansu magnetycznego kręgosłupa lędźwiowego). Przed badaniem należy koniecznie powiadomić elektroradiologa o ciąży. Jeśli pacjentka nie jest pewna, czy jest w ciąży czy nie, badanie powinno być przełożone, w celu wykonania testu ciążowego.

RTG kręgosłupa lędźwiowego  – jak wygląda badanie?

Osoba badana powinna zgłosić się na czczo na prześwietlenie kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego, czyli po upływie 6–8 godzin od ostatniego posiłku i będąc po wypróżnieniu. Dzień przed badaniem należy zastosować lekkostrawną dietę oraz unikać spożywania produktów, które mogą wywoływać powstawanie nadmiernej ilości gazów, np. warzyw strączkowych lub napojów gazowanych. Dodatkowo zaleca się, aby pacjent dzień przed oraz rano w dniu badania przyjął preparat na wzdęcia. Nie należy przed badaniem palić papierosów i żuć gumy, ponieważ oba te produkty powodują przyspieszenie pracy jelit. Jeśli pacjent posiada poprzednie wyniki badań dotyczące kręgosłupa lędźwiowego, powinien również zabrać je ze sobą. Przed wykonaniem zdjęcia należy się rozebrać, tzn. zdjąć dolną część garderoby (spodnie lub spódnicę z wyjątkiem bielizny) oraz ubrania z metalowymi elementami w obrębie nadbrzusza i dolnej części klatki piersiowej, tak aby badany obszar był widoczny dla elektroradiologa. Bielizna nie może zawierać żadnych metalowych elementów. W trakcie badania pacjent znajduje się w pozycji leżącej na stole diagnostycznym lub w pozycji stojącej opierając się plecami o detektor (urządzenie do przetwarzania promieniowania jonizującego). Lampa rentgenowska znajduje się nad lub przed pacjentem. W zależności od ilości wykonanych zdjęć całkowity czas badania wynosi od 5 do 15 min.

RTG kręgosłupa lędźwiowego  – najczęstsze pojęcia diagnostyczne w opisach badań

Kręgosłup w odcinku lędźwiowym oznaczany jest literą L. Kość krzyżową oznacza się literą S, a kość guziczną Co. W opisie badania lekarz posługuje się nazewnictwem kręgów od L1 (pierwszy kręg kręgosłupa lędźwiowego) do L5. Najczęstszym zdiagnozowanym schorzeniem w badaniu RTG są zmiany zwyrodnieniowe, w tym dyskopatia, czyli zwyrodnienie krążka międzykręgowego. Na zdjęciu widoczne jest to poprzez obniżenie wysokości krążka. Skutkiem wysunięcia się części krążka międzykręgowego poza przestrzeń międzykręgowym jest przepuklina. Objawy przepukliny to m.in. ból pleców, pieczenie, drętwienie i mrowienie najczęściej jednej strony (prawej lub lewej). Zmiany zwyrodnieniowe mogą obejmować też trzony kręgowe – spondyloza. Innym opisywanym schorzeniem jest kręgozmyk – spondylolisteza – przemieszczanie się kręgów względem siebie. Badanie również może wykluczyć złamanie kompresyjne kręgu (powoduje zapadnięcie i zmniejszenie wysokości kręgu). W RTG możliwe jest zdiagnozowanie wad postawy. Rozróżnia się lordozę, czyli nadmierne wygięcie kręgosłupa do przodu, oraz skoliozę – boczne skrzywienie kręgosłupa.

RTG kręgosłupa lędźwiowego  –  skierowanie, cena/refundacja badania

Na badanie RTG kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego wymagane jest skierowanie lekarskie, zarówno w ramach badań refundowanych przez NFZ, jak i tych wykonywanych prywatnie. Można je uzyskać od lekarza POZ (podstawowej opieki zdrowotnej) lub specjalisty. Cena prześwietlenia zależy od ilości wykonanych zdjęć oraz od placówki, w której pacjent chce wykonać badanie. Koszt rentgenu kręgosłupa lędźwiowego wynosi od 35 do 120 zł.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Niedobór żelaza – przyczyny, objawy, skutki oraz leczenie niskiego poziomu żelaza. Dieta i suplementacja żelaza

    Żelazo jest jednym z kluczowych pierwiastków dla prawidłowego funkcjonowania ludzkiego organizmu. Niedobór żelaza może wywoływać uciążliwe objawy, jak zmęczenie, senność, nadmierne wypadanie włosów, bóle głowy, może również prowadzić do anemii. Anemię z niedoboru żelaza leczy się podawaniem preparatów doustnych żelaza bądź, w przypadku problemów z wchłanianiem, stosuje się zastrzyki lub wlewy dożylne. Jakie są przyczyny niskiego poziomu żelaza we krwi? Jak powinna wyglądać dieta przy niskim poziomie żelaza?

  • Jakie badania wykonuje się tuż przed porodem?

    Ostatnie tygodnie ciąży to czas narastającego oczekiwania. Zanim dziecko zjawi się na świecie, warto się upewnić, że wszystko jest gotowe. Nie chodzi tylko o niezbędną wyprawkę, ale przede wszystkim o dopełnienie medycznych zaleceń lekarza prowadzącego. Jakie badania obrazowe i biochemiczne należy wykonać tuż przed porodem? Odpowiedzi na te pytania udzielono w niniejszym artykule.

  • Jakie badania wykonuje się tuż przed porodem?

    Ostatnie tygodnie ciąży to czas narastającego oczekiwania. Zanim dziecko zjawi się na świecie, warto się upewnić, że wszystko jest gotowe. Nie chodzi tylko o niezbędną wyprawkę, ale przede wszystkim o dopełnienie medycznych zaleceń lekarza prowadzącego. Jakie badania obrazowe i biochemiczne należy wykonać tuż przed porodem? Odpowiedzi na te pytania udzielono w niniejszym artykule.

  • Leptyna – funkcje i właściwości. Jak wygląda badanie poziomu hormonu sytości? Czy niektórzy są skazani na efekt jojo?

    Leptyna zmniejsza apetyt, dlatego nazywana jest „hormonem sytości”. Produkują ją adipocyty, czyli komórki tłuszczowe organizmu. Przyjmuje się, że osoby, które łatwiej wracają do wagi sprzed odchudzania, czyli borykają się z tzw. efektem jojo, mają podwyższony poziom leptyny i jednocześnie obniżony poziomem greliny, czyli „hormonu głodu”. Leptyna jest nie tylko hormonem skierowanym przeciwko otyłości, ale także bierze udział w szeregu procesów związanych ze wzrastaniem, dojrzewaniem, termogenezą i regulacją ciśnienia krwi. Ponadto wpływa na płodność i status układu immunologicznego. Jak wygląda badanie leptyny, ile kosztuje i czy na pobranie krwi trzeba być na czczo? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Hormon głodu – grelina. Badanie poziomu greliny a otyłość

    Grelina to silnie wypływający na uczucie głodu hormon białkowy. Jest wydzielana przez komórki dna i trzonu żołądka. Bierze udział w regulowaniu gospodarki węglowodanowo-lipidowej organizmu, wpływa na zmniejszenie wydzielania insuliny w trzustce oraz nasila proces powstawania komórek tłuszczowych (adipocytów). Grelina bierze udział w osteogenezie, pozytywnie wpływa na procesy pamięci długotrwałej i przestrzennej. Za wzrost syntezy hormonu odpowiada m.in. głód, faza folikularna cyklu miesiączkowego, hipoglikemia czy stres, zaś do obniżenia poziomu greliny przyczynia się stan sytości, hiperglikemia, hiperinsulinemia lub uprawianie aktywności fizycznej. Jak wygląda badanie poziomu greliny w Polsce i po co wykonywać oznaczenie poziomu leptyny? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • AST (aminotransferaza asparaginianowa) – badanie, norma, podwyższona. Interpretacja wyników prób wątrobowych

    Badanie poziomu AST to jedno z podstawowych oznaczeń, które zleca się w ramach kontroli funkcji i pracy wątroby, mięśni szkieletowych i  serca. Wszyscy pacjenci, u których wystąpiły choroby wątroby, podczas terapii hormonalnych, antytrądzikowych (z życiem retinoidów), zakażeni wirusem HIV, a także osoby otyłe i cukrzycy powinni regularnie sprawdzać poziom aminotransferazy asparaginianowej. Czy do badania AST należy być na czczo, ile kosztuje oznaczenie i jakie inne parametry krwi należą do tzw. prób wątrobowych? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Pierwsza wizyta u ginekologa – jak należy się przygotować i kiedy powinna się odbyć?

    Wizyta u ginekologa to jedna z bardziej intymnych konsultacji, jakie kobieta musi regularnie odbywać w swoim życiu. Wyjątkowo newralgiczna jest z pewnością ta pierwsza, bywająca krępującą i trudną. Młoda pacjentka zazwyczaj nie jest pewna, o co powinna zapytać, jak się zachować i czego się spodziewać. Fora internetowe są pełne zapytań dotyczących tego, do którego lekarza najlepiej się wybrać (kobiety czy mężczyzny), czy badanie ginekologiczne boli, kiedy po raz pierwszy udać się do ginekologa? Odpowiedzi na wszystkie te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Cholesterol LDL – badanie, normy, podwyższony. Jak obniżyć zbyt wysoki poziom „złego cholesterolu"?

    Badanie poziomu cholesterolu LDL jest jednym z elementów tzw. lipidogramu, który zaleca się wykonać minimum raz do roku, w ramach badań profilaktycznych. Przeprowadzenie tego oznaczenia ma na celu potwierdzenie wydolności lub dysfunkcji pracy wątroby. Na zaburzenia ilości „dobrego cholesterolu" wpływa szereg czynników, które są związane głównie z dietą i stylem życia. Jak wygląda badanie, jakie są normy cholesterolu LDL, ile kosztuje oznaczenie i czy na pobranie krwi trzeba być na czczo? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule. . Zaleca się, by badanie wykonywać raz w roku w ramach badań profilaktycznych.

  • Dlaczego w ciąży trzeba znać swoją grupę krwi?

    Zazwyczaj już podczas pierwszej wizyty w gabinecie ginekologicznym lekarz prowadzący zleca ciężarnej pacjentce szereg badań laboratoryjnych, do którego należy m.in. oznaczenie jej grupy krwi. Oznaczenie tego parametru ma na celu ocenę ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego między przyszłą mamą a jej dzieckiem. Ponadto w sytuacji ewentualnego krwotoku matki, do którego może dość podczas porodu, informacja dotycząca grupy krwi pomaga w odpowiednim czasie i bez zbędnego czekania przetoczyć jej krew. Czym jest konflikt serologiczny, czy może do niego dość już w trakcie pierwszej ciąży, czy badanie grupy krwi w ciąży jest bezpłatne? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Dlaczego w ciąży trzeba znać swoją grupę krwi?

    Zazwyczaj już podczas pierwszej wizyty w gabinecie ginekologicznym lekarz prowadzący zleca ciężarnej pacjentce szereg badań laboratoryjnych, do którego należy m.in. oznaczenie jej grupy krwi. Oznaczenie tego parametru ma na celu ocenę ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego między przyszłą mamą a jej dzieckiem. Ponadto w sytuacji ewentualnego krwotoku matki, do którego może dość podczas porodu, informacja dotycząca grupy krwi pomaga w odpowiednim czasie i bez zbędnego czekania przetoczyć jej krew. Czym jest konflikt serologiczny, czy może do niego dość już w trakcie pierwszej ciąży, czy badanie grupy krwi w ciąży jest bezpłatne? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Dlaczego w ciąży trzeba znać swoją grupę krwi?

    Zazwyczaj już podczas pierwszej wizyty w gabinecie ginekologicznym lekarz prowadzący zleca ciężarnej pacjentce szereg badań laboratoryjnych, do którego należy m.in. oznaczenie jej grupy krwi. Oznaczenie tego parametru ma na celu ocenę ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego między przyszłą mamą a jej dzieckiem. Ponadto w sytuacji ewentualnego krwotoku matki, do którego może dość podczas porodu, informacja dotycząca grupy krwi pomaga w odpowiednim czasie i bez zbędnego czekania przetoczyć jej krew. Czym jest konflikt serologiczny, czy może do niego dość już w trakcie pierwszej ciąży, czy badanie grupy krwi w ciąży jest bezpłatne? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij