PIMS-TS – groźny dziecięcy zespół "pocovidowy". Jakie daje objawy?
Justyna Piekara

PIMS-TS – groźny dziecięcy zespół "pocovidowy". Jakie daje objawy?

Do tej pory odnotowano nieliczne ciężkie przypadki choroby COVID-19 u dzieci – jeżeli dochodzi do infekcji SARS-CoV-2 u najmłodszych, to ma ona zwykle łagodny przebieg. Jednak u niektórych pacjentów po przebyciu zakażenia kronawirusem (także bezobjawowo), obserwuje się poważny stan i  liczne powikłania – jest to wieloukładowy zespół zapalny PIM-TS, nazywany "dziecięcym zespołem pocovidowym".

Czym jest PIMS-TS? 

PIMS-TS to nowo opisany i nadal słabo scharakteryzowany zespół, szczególnie z immunologicznego punktu widzenia. Dokładna przyczyna PIMS-TS nie jest jeszcze znana, ale wydaje się, że jest to nadmierna odpowiedź ze strony układu odpornościowego związana z koronawirusem SARS-CoV-2. Konieczne są dalsze badania, aby potwierdzić dotychczasowe ustalenia i lepiej zrozumieć patofizjologię choroby. W literaturze możemy też spotkać się z nazwą MIS-C (ang. Multisystem Inflammatory Syndrome in Children). 

Pediatryczny wieloukładowy zespół zapalny tymczasowo związany z zakażeniem SARS-CoV-2 (ang. Paediatric Inflammatory Multisystem Syndrome: Temporally Associated with SARS-CoV-2, PIMS-TS) objawia się podobnie, jak choroba Kawasaki (ang. Kawasaki Disease, KD) i zespół wstrząsu toksycznego (ang. Toxic Shock Syndrome, TSS), któremu może towarzyszyć posocznica oraz zespół aktywacji makrofagów (ang. Macrophage Activation Syndrome, MAS).

Obecnie wiemy, że tzw. dziecięcy zespół pocovidowy może objawiać się: podwyższeniem temperatury ciała, biegunką i wysypką, co utrudnia odróżnienie od innych chorób i zespołów przebiegających z gorączką. Wstępne doniesienia sugerują, że oprócz objawów ogólnoustrojowych i żołądkowo-jelitowych, u wielu pacjentów pojawia się dysfunkcja mięśnia sercowego oraz naczyń wieńcowych.  

Bez wczesnej diagnozy i odpowiedniego leczenia, które polega głównie na wykonaniu wlewów immunoglobulin i podawaniu leków sterydowych, PIMS-TS może prowadzić do poważnych problemów nie tylko z sercem, ale też płucami i nerkami. W rzadkich przypadkach może spowodować ich trwałe uszkodzenia lub nawet doprowadzić do śmierci. 

Badanie obserwacyjne dzieci z PIMS-TS

Na potrzeby eksperymentu powstał multidyscyplinarny zespół pediatryczny, w skład którego weszli kardiolodzy, pediatrzy, reumatolodzy, specjaliści chorób zakaźnych, immunolodzy, farmaceuci i  zespół ratunkowy. 

Dane z EKG zostały przeanalizowane retrospektywnie wraz z danymi demograficznymi, klinicznymi i parametrami krwi piętnaściorga dzieci w wieku 6–11 lat, u których stwierdzono PIMS-TS. Kryteria diagnostyczne PIMS-TS oparto na wytycznych przyjętych przez Royal College of Paediatrics and Child Health (RCPCH). Pacjenci pochodzili z hrabstwa West Midlands w Anglii (epicentrum wybuchu pandemii COVID-19 w Wielkiej Brytanii) i reprezentowali różne tamtejsze grupy etniczne. 

Naukowcy zaobserwowali: 

  • przemijająca niedomykalność zastawki u 10 chorych (67%), 
  • zmniejszona frakcję wyrzutową lewej komory u 12 (80%), 
  • ułamkowe skrócenie u 8 osób (53%),
  • nieprawidłowości w tętnicach wieńcowych u 14 osób (93%),
  • podwyższone wartości markerów zapalnych serca,
  • konieczność podania leków inotropowych lub wazopresyjnych 10 pacjentom (67%),
  • brak potrzeby pozaustrojowego podtrzymywania życia pacjentów ze stwierdzonym PIM-TS. 

Podobne objawy zauważono u pacjentów z kilku paryskich szpitali. Ciężka choroba, która wymagała intensywnej terapii z powodu zapalenia mięśnia sercowego dotyczyła blisko połowy stwierdzonych przypadków PIMS-TS. Wcześniej informacje na temat zbliżonych symptomów u dzieci płynęły z Włoch, USA i Wielkiej Brytanii. 

Pierwszy zdiagnozowany przypadek PIMS-TS w Polsce

W maju tego roku 2-letni chłopiec został przyjęty do Wojewódzkiego Specjalistycznego Szpitala we Wrocławiu. Chłopiec skarżył się na bóle stawów, miał biegunkę i od kilku dni gorączkował. Doustna antybiotykoterapia amoksycyliną i kwasem klawulanowym okazała się nieskuteczna. 

Przeprowadzona w szpitalu diagnostyka nie potwierdziła żadnej typowej przyczyny gorączki. Test PCR (wymaz z nosa i gardła w kierunku koronawirusa SARS-CoV-2) dał dwukrotnie ujemny wynik, a wynik testu ELISA Anti-SARS-CoV-2 był dodatni dla immunoglobuliny G i ujemny dla immunoglobuliny M. 

Około 5 tygodni wcześniej u dziecka i jego rodziny stwierdzono zakażenie górnych dróg oddechowych, któremu towarzyszyła niska gorączka i zapaleniem zatok przynosowych. W tym czasie nie przeprowadzono u nich testów diagnostycznych. W następstwie przebytego PIMS-TS u chłopca rozwinęła się mózgowa angiopatia amyloidowa (ang. Cerebral Amyloid Angiopathy, CAA), która jest częstym powikłaniem dziecięcego syndromu pocovidowego

PIMS-TS i choroba Kawasakiego – różnice

Pomimo wielokrotnie podkreślanego podobieństwa między PIMS-TS a chorobą Kawasakiego, ostatnie dane sugerują, że choroby te wykazują kilka istotnych różnic. 

W porównaniu do choroby Kawasakiego PIMS-TS dotyczy starszych pacjentów – dzieci powyżej 5. roku życia i wiąże się z częstszym występowaniem ciężkiego zapalenia mięśnia sercowego i zapalenia osierdzia. Dla PIMS-TS charakterystyczny jest też podwyższony poziom ferrytyny (wartości powyżej 1400 µg / L) oraz istotnie niższą liczbę płytek krwi. 
  1. T. Ramcharan, O. Nolan, Ch. Y. Lai, Paediatric Inflammatory Multisystem Syndrome: temporally associated with SARS-CoV-2 (PIMS-TS): cardiac features, management and short-term outcomes at a UK Tertiary Paediatric Hospital, "Pediatric Cardiology" 2020, s 1–11 [online], https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7289638/, [dostęp:] 27.11.2020.
  2. P. Tracewski, K. M. Ludwikowska, L. Szenborn, The first case of pediatric inflammatory multisystem syndrome temporally associated with SARS-CoV-2 infection (PIMS-TS) in Poland, complicated by giant coronary artery aneurysms, "Polish Heart Journal" 2020, nr 10 (78),[online] DOI: 10.33963/KP. 1562323, [dostęp:]27.11.2020.
  3. D. Buonsenso, F. Riitano, P. Valentini, Pediatric inflammatory multisystem syndrome temporally related with SARS-CoV-2: immunological similarities with acute rheumatic fever and toxic shock syndrome, "Frontiers in Pediatrics" 2020, [online] https://doi.org/10.3389/fped.2020.00574,[dostęp:] 27.11.2020.
  4. Multisystem Inflammatory Syndrome in Children (MIS-C) and COVID-19, „mayoclinic.org” [online], https://www.mayoclinic. org/diseases-conditions/mis-c-in-kids-covid-19/symptoms-causes/syc-20502550, [dostęp:] 27.11.2020.
  5. W. S Yeo, Q. X. Ng, Distinguishing between typical Kawasaki disease and multisystem inflammatory syndrome in children (MIS-C) associated with SARS-CoV-2, "Medical Hyptheses" 2020, nr 114 [online], https://doi.org/10.1016/j.mehy.2020.110263, [dostęp:] 27.11.2020.
  6. M. Pouletty, Ch. Borocco, N. Ouldali, Paediatric multisystem inflammatory syndrome temporally associated with SARS-CoV-2 mimicking Kawasaki disease (Kawa-COVID-19): a multicentre cohort, "Annals of reumathic diseases" 2020, nr 79 (8), s 999–1006 [online], doi: 10.1136/annrheumdis-2020-217960, [dostęp:] 27.11.2020.
  7. L. Verdoni, A. Mazza, A. Gervasoni, An outbreak of severe Kawasaki-like disease at the Italian epicentre of the SARS-CoV-2 epidemic: an observational cohort study, "The Lancet 2020" [online], doi: 10.1016/s0140-6736 10.1016/s0140–(10.1016/s0140-20)31103-x,[dostęp:] 27.11.2020.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Pierwsze Święta z dzieckiem

    Boże Narodzenie to cudowny okres w roku. W przypadku świeżo upieczonych rodziców chwile te będą jeszcze bardziej magiczne - pierwsze święta z dzieckiem to niezapomniane przeżycie. Należy jednak pamiętać o tym, że w okresie świątecznym na naszego malca może czekać w domu wiele niebezpieczeństw. Dlatego musimy zadbać o jego bezpieczeństwo i sprawić, aby całe Święta upłynęły w spokoju i aby nie zakłócił ich żaden wypadek.

  • 5 pomysłów na prezent, które ucieszą Twoje dziecko

    Jak wybrać prezent, by ucieszył obdarowaną osobę? Wybór nie jest łatwy, trudno przecież trafić w czyjś gust. Tym bardziej, jeśli obdarowaną osobą ma być dziecko. W tym przypadku, możemy być pewni, że otrzymamy szczerą informacje zwrotną o tym, czy prezent spodobał się, czy okazał się nie trafiony.

  • Inhalator – jak wybrać najlepszy? Czym różni się inhalator od nebulizatora?

    Nebulizator to najważniejsza część inhalatora, w której roztwór ze substancją leczniczą jest rozpraszany do mniejszych cząstek, a następnie w postaci aerozolu wdychany do płuc. Wyróżnia się kilka rodzajów inhalatorów: pneumatyczno-tłokowe, mambranowo-siateczkowe, ultradźwiękowe oraz klasyczne. Na co zwracać uwagę przy wyborze najlepszego inhalatora? Jak prawidłowo przeprowadzać nebulizację?

  • Asymetria ułożeniowa – na czym polega asymetria u niemowlaka? Jak wygląda rehabilitacja i jak długo trwa?

    Asymetria ułożeniowa u niemowlaka to sytuacja, w której dziecko nie układa się symetrycznie w stosunku do osi podłużnej swojego ciała. Do pewnego momentu jest to stan fizjologiczny, jeśli jednak utrzymuje się powyżej 3.-4. miesiąca życia dziecka lub towarzyszą mu inne niepokojące objawy, należy zgłosić się do lekarza bądź fizjoterapeuty. Jak rozpoznać asymetrię ułożeniową? Jak wygląda rehabilitacja?

  • Czy szczepienia na COVID-19 będą przeznaczone dla dzieci?

    Do niedawna niemowlęta i dzieci były wykluczone z dyskusji na temat szczepionek przeciwko COVID-19. Dostępne obecnie preparaty są przeznaczone dla osób powyżej 16. roku życia. Czy i kiedy będzie można zaszczepić dzieci?

  • Katar u dziecka – jak pomóc dziecku z katarem? Domowe sposoby na zatkany nos u dzieci

    Katar to częsta dolegliwość, która dotyka dzieci. Charakteryzuje się występowaniem wydzieliny w nosie oraz uczuciem niedrożności nosa. Do najczęstszych przyczyn nieżytu nosa u dzieci należą infekcje wirusowe oraz alergie. Przewlekły katar u dzieci może być objawem przerostu trzeciego migdałka lub chorób takich jak niedobory odporności czy mukowiscydoza. Podpowiadamy, co warto stosować na katar u dziecka. 

  • Wędzidełko w jamie ustnej – czym jest? Kiedy należy je podciąć?

    Wędzidełko języka oraz wargi górnej i dolnej należą do fizjologicznych struktur jamy ustnej. Czasem ich budowa jest nieprawidłowa i polega na np. zbyt krótkim wędzidełku lub jego nadmiernym pogrubieniu. Kiedy zatem należy podciąć wędzidełko? Jak rozpoznać, że ma ono zaburzoną budowę? Podpowiadamy. 

  • Niedoczynność tarczycy u dzieci – przyczyny, objawy, leczenie

    Niedoczynność tarczycy u dzieci to stan, w którym gruczoł tarczowy nie wytwarza wystarczającej ilości hormonów: trijodotyroniny i tyroksyny. Choroba może być wrodzona lub nabyta. Objawy niedoczynności tarczycy u dzieci to najczęściej: nadmierne zmęczenie, przyrost masy ciała, zaparcia, zahamowanie wzrostu. Jak wygląda diagnostyka i leczenie niedoczynności tarczycy u noworodków, niemowląt i starszych dzieci?  

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij