PIMS-TS – groźny dziecięcy zespół "pocovidowy". Jakie daje objawy?
Justyna Piekara

PIMS-TS – groźny dziecięcy zespół "pocovidowy". Jakie daje objawy?

Przeważnie, jeżeli dochodzi zakażenia SARS-CoV-2 u dzieci, to infekcja ma bezobjawowy lub łagodny przebieg. Jednak u niektórych pacjentów po przebyciu zakażenia kronawirusem (także skąpoobjawowo), obserwuje się poważny stan i  liczne powikłania – jest to wieloukładowy zespół zapalny PIM-TS, nazywany "dziecięcym zespołem pocovidowym".

Czym jest PIMS-TS? 

PIMS-TS to nadal słabo scharakteryzowany zespół, szczególnie z immunologicznego punktu widzenia. Dokładna przyczyna PIMS-TS nie jest jeszcze znana, ale wydaje się, że jest to nadmierna odpowiedź ze strony układu odpornościowego związana z koronawirusem SARS-CoV-2. Konieczne są dalsze badania, aby potwierdzić dotychczasowe ustalenia i lepiej zrozumieć patofizjologię choroby. W literaturze możemy też spotkać się z nazwą MIS-C (ang. Multisystem Inflammatory Syndrome in Children). 

Pediatryczny wieloukładowy zespół zapalny tymczasowo związany z zakażeniem SARS-CoV-2 (ang. Paediatric Inflammatory Multisystem Syndrome: Temporally Associated with SARS-CoV-2, PIMS-TS) objawia się podobnie, jak choroba Kawasaki (ang. Kawasaki Disease, KD) i zespół wstrząsu toksycznego (ang. Toxic Shock Syndrome, TSS), któremu może towarzyszyć posocznica oraz zespół aktywacji makrofagów (ang. Macrophage Activation Syndrome, MAS).

Obecnie wiemy, że tzw. dziecięcy zespół pocovidowy może objawiać się: podwyższeniem temperatury ciała, biegunką i wysypką, co utrudnia odróżnienie od innych chorób i zespołów przebiegających z gorączką. Wstępne doniesienia sugerują, że oprócz objawów ogólnoustrojowych i żołądkowo-jelitowych, u wielu pacjentów pojawia się dysfunkcja mięśnia sercowego oraz naczyń wieńcowych.  

Bez wczesnej diagnozy i odpowiedniego leczenia, które polega głównie na wykonaniu wlewów immunoglobulin i podawaniu leków sterydowych, PIMS-TS może prowadzić do poważnych problemów nie tylko z sercem, ale też płucami i nerkami. W rzadkich przypadkach może spowodować ich trwałe uszkodzenia lub nawet doprowadzić do śmierci. 

Badanie obserwacyjne dzieci z PIMS-TS

Na potrzeby eksperymentu powstał multidyscyplinarny zespół pediatryczny, w skład którego weszli kardiolodzy, pediatrzy, reumatolodzy, specjaliści chorób zakaźnych, immunolodzy, farmaceuci i  zespół ratunkowy. 

Dane z EKG zostały przeanalizowane retrospektywnie wraz z danymi demograficznymi, klinicznymi i parametrami krwi piętnaściorga dzieci w wieku 6–11 lat, u których stwierdzono PIMS-TS. Kryteria diagnostyczne PIMS-TS oparto na wytycznych przyjętych przez Royal College of Paediatrics and Child Health (RCPCH). Pacjenci pochodzili z hrabstwa West Midlands w Anglii (epicentrum wybuchu pandemii COVID-19 w Wielkiej Brytanii) i reprezentowali różne tamtejsze grupy etniczne. 

Naukowcy zaobserwowali: 

  • przemijającą niedomykalność zastawki u 10 chorych (67%), 
  • zmniejszoną frakcję wyrzutową lewej komory u 12 (80%), 
  • ułamkowe skrócenie u 8 osób (53%),
  • nieprawidłowości w tętnicach wieńcowych u 14 osób (93%),
  • podwyższone wartości markerów zapalnych serca,
  • konieczność podania leków inotropowych lub wazopresyjnych 10 pacjentom (67%),
  • brak potrzeby pozaustrojowego podtrzymywania życia pacjentów ze stwierdzonym PIM-TS. 

Podobne objawy zauważono u pacjentów z kilku paryskich szpitali. Ciężka choroba, która wymagała intensywnej terapii z powodu zapalenia mięśnia sercowego dotyczyła blisko połowy stwierdzonych przypadków PIMS-TS. Wcześniej informacje na temat zbliżonych symptomów u dzieci płynęły z Włoch, USA i Wielkiej Brytanii. 

PIMS-TS i choroba Kawasakiego – różnice

Pomimo wielokrotnie podkreślanego podobieństwa między PIMS-TS a chorobą Kawasakiego, ostatnie dane sugerują, że choroby te wykazują kilka istotnych różnic. 

W porównaniu do choroby Kawasakiego PIMS-TS dotyczy starszych pacjentów – dzieci powyżej 5. roku życia i wiąże się z częstszym występowaniem ciężkiego zapalenia mięśnia sercowego i zapalenia osierdzia. Dla PIMS-TS charakterystyczny jest też podwyższony poziom ferrytyny (wartości powyżej 1400 µg / L) oraz istotnie niższą liczbę płytek krwi. 
  1. T. Ramcharan, O. Nolan, Ch. Y. Lai, Paediatric Inflammatory Multisystem Syndrome: temporally associated with SARS-CoV-2 (PIMS-TS): cardiac features, management and short-term outcomes at a UK Tertiary Paediatric Hospital, "Pediatric Cardiology" 2020, s 1–11 [online], https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7289638/, [dostęp:] 27.11.2020.
  2. P. Tracewski, K. M. Ludwikowska, L. Szenborn, The first case of pediatric inflammatory multisystem syndrome temporally associated with SARS-CoV-2 infection (PIMS-TS) in Poland, complicated by giant coronary artery aneurysms, "Polish Heart Journal" 2020, nr 10 (78),[online] DOI: 10.33963/KP. 1562323, [dostęp:]27.11.2020.
  3. D. Buonsenso, F. Riitano, P. Valentini, Pediatric inflammatory multisystem syndrome temporally related with SARS-CoV-2: immunological similarities with acute rheumatic fever and toxic shock syndrome, "Frontiers in Pediatrics" 2020, [online] https://doi.org/10.3389/fped.2020.00574,[dostęp:] 27.11.2020.
  4. Multisystem Inflammatory Syndrome in Children (MIS-C) and COVID-19, „mayoclinic.org” [online], https://www.mayoclinic. org/diseases-conditions/mis-c-in-kids-covid-19/symptoms-causes/syc-20502550, [dostęp:] 27.11.2020.
  5. W. S Yeo, Q. X. Ng, Distinguishing between typical Kawasaki disease and multisystem inflammatory syndrome in children (MIS-C) associated with SARS-CoV-2, "Medical Hyptheses" 2020, nr 114 [online], https://doi.org/10.1016/j.mehy.2020.110263, [dostęp:] 27.11.2020.
  6. M. Pouletty, Ch. Borocco, N. Ouldali, Paediatric multisystem inflammatory syndrome temporally associated with SARS-CoV-2 mimicking Kawasaki disease (Kawa-COVID-19): a multicentre cohort, "Annals of reumathic diseases" 2020, nr 79 (8), s 999–1006 [online], doi: 10.1136/annrheumdis-2020-217960, [dostęp:] 27.11.2020.
  7. L. Verdoni, A. Mazza, A. Gervasoni, An outbreak of severe Kawasaki-like disease at the Italian epicentre of the SARS-CoV-2 epidemic: an observational cohort study, "The Lancet" 2020 [online], doi:10.1016/s0140-6736 10.1016/s0140–(10.1016/s0140-20)31103-x,[dostęp:] 27.11.2020.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Zaburzenia SI – czym są zaburzenia integracji sensorycznej? Jak je rozpoznać i jak wygląda terapia SI?

    Zaburzenia SI pojawiają się w momencie, w którym układ nerwowy w sposób nieprawidłowy organizuje bodźce zmysłowe. Dysfunkcje w przetwarzaniu bodźców sensorycznych mogą obejmować systemy: czuciowy (dotyk oraz czucie głębokie), słuchowy, wzrokowy, węchowy, smakowy oraz zmysł równowagi. Zaburzenia integracji sensorycznej mogą objawiać się w rozmaity sposób, np. wzmożoną lub obniżoną wrażliwością na bodźce czy zmniejszonym bądź zwiększonym poziomem aktywności ruchowej. Jakie są przyczyny zaburzeń SI? Jak wygląda terapia SI?

  • Biegunka u niemowlaka i dziecka – co robić? Kiedy należy zgłosić się do lekarza?

    Biegunka to jedna z najczęstszych dolegliwości u dzieci oraz przyczyna wizyt lekarskich. Wbrew pozorom postępowanie  jest bardzo proste i w części przypadków dziecko może być z powodzeniem leczone w domu. Jak radzić sobie z biegunką u noworodka, niemowlęcia lub starszego dziecka? Jak zapobiegać rozwolnieniu i kiedy zgłosić się do lekarza?

  • Skala Apgar – na czym polega ocena stanu noworodka wg skali Apgar?

    Skala Apgar to narzędzie służące do oceny stanu noworodka po 1. i 5. minucie życia. Pierwszy wynik określa, jak dziecko zniosło sam poród, drugi natomiast mówi, jak radzi sobie ono poza łonem matki. Test przeprowadzany jest przez położną bądź neonatologa, który ocenia czynność serca, oddech, napięcie mięśniowe, kolor skóry oraz odruchy. Co może oznaczać niska punktacja w skali Apgar?

  • Koronawirus u dzieci – jak rozpoznać? Kiedy zgłosić się do lekarza?

    Zakażenie koronawirusem u dzieci najczęściej ma przebieg bezobjawowy lub postać łagodnie wyrażonych objawów infekcji dróg oddechowych i przewodu pokarmowego. Leczenie COVID-19 u dzieci, podobnie jak u dorosłych, polega na łagodzeniu symptomów choroby. Większość dzieci z zakażeniem SARS-CoV-2 może być leczona w warunkach domowych i nie wymaga hospitalizacji czy specjalistycznego leczenia. Groźnym powikłaniem zakażenia koronawirusem u dzieci jest pediatryczny wieloukładowy zespół zapalny, czasowo związany z zakażeniem SARS-CoV-2.  

  • Jak nadwaga wpływa na proces dojrzewania płciowego u dziewczynek?

    Badanie opublikowane w Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism dowodzi, że dziewczęta z wyższym wskaźnikiem całkowitej tkanki tłuszczowej organizmu wykazują wyższy poziom hormonów rozrodczych niż ich rówieśniczki o prawidłowej masie ciała. Nadwaga u dziewcząt może wpływać na wiek pierwszej menstruacji i proces dojrzewania piersi.

  • Bostonka – przyczyny, objawy, leczenie choroby bostońskiej

    Bostonka to choroba zakaźna wywoływana przez enterowirusy, najczęściej wirusa Coxsackie A16. Dotyka głównie dzieci do 5. roku życia, choć mogą na nią zachorować także dorośli. Nazywana jest chorobą dłoni, stóp i jamy ustnej (HFMD), ponieważ jej najbardziej charakterystycznym objawami są wykwity skórne (bolesne, nieswędzące pęcherzyki) występujące na podeszwach stóp, dłoniach oraz na błonie śluzowej jamy ustnej. Sprawdź, jak można się zarazić oraz jak leczy się chorobę bostońską.

  • Katar u niemowlaka – przyczyny i domowe sposoby

    Katar u niemowlaka może mieć różne przyczyny, najczęstszą z nich są niegroźne infekcje wirusowe. Duża ilość zalegającej wydzieliny powoduje trudności z oddychaniem, a to z kolei wywołuje rozdrażnienie dziecka, uniemożliwia spokojny sen, utrudnia karmienie. Wśród sposobów walki z katarem u niemowlęcia znajdują się m.in. stosowanie wody morskiej do nosa, kropli do nosa, plastrów do aromaterapii czy inhalacje. 

  • Synechia – przyczyny, rozpoznanie i leczenie zrośnięcia warg sromowych u dziewczynek

    Synechia to zrośnięcie (sklejenie) warg sromowych mniejszych. Dotyczy przede wszystkim małych dziewczynek − między 3. miesiącem a 3. rokiem życia, choć może również pojawić się u dorosłych kobiet (np. w wyniku urazów mechanicznych czy po radioterapii). Przyczyną synechii jest niski poziom estrogenów, stany zapalne okolic sromu czy niewłaściwa higiena intymna niemowląt. Jak przebiega leczenie zespolenie się warg sromowych mniejszych?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij