Źródło zmęczenia tkwi w mózgu - portal DOZ.pl
Źródło zmęczenia tkwi w mózgu
Katarzyna Szulik

Źródło zmęczenia tkwi w mózgu

Choć odczuwamy je w całym ciele, to mózg decyduje o skali naszego zmęczenia – taką tezę postawili naukowcy z Johns Hopkins Medicine, którą postanowili zweryfikować na drodze badań z wykorzystaniem rezonansu magnetycznego. Ich celem było pokazanie, które rejony mózgu biorą udział w procesie odczuwania zmęczenia, by opracować sposoby na szybsze i sprawniejsze radzenie sobie z nim.

Subiektywne zmęczenie

Wnioski z takiego badania mogłyby dostarczyć informacji dotyczących nie tylko „zwykłego” zmęczenia, ale także podobnych stanów powiązanych z konkretnymi schorzeniami, takimi jak: depresja, stwardnienie rozsiane czy udar.

W celu przeprowadzenia badań, zespół naukowców opracował sposób na obiektywny pomiar odczuwania zmęczenia, co było niezwykle trudnym zadaniem, biorąc pod uwagę, jak odmiennie każda osoba może na nie reagować. W celu standaryzacji pomiaru, 20 uczestników badania zostało poproszonych o podjęcie decyzji dotyczącej konkretnej aktywności fizycznej. Ich wiek wynosił od 18 do 24 lat, a 9 z 20 osób biorących udział w eksperymencie było kobietami. 

Trening wysiłkowy a reakcja mózgu

Każda z osób po treningu miała za zadanie uchwycić i ścisnąć sensor, który mierzył wysiłek włożony w tę czynność. W ten sposób mogli się dowiedzieć, jaki wysiłek muszą włożyć w osiągniecie konkretnego wyniku w przyjętej skali zmęczenia. Następnie nakazano im ściskanie sensora w 17 blokach po 10 prób każda, do chwili, gdy odczują zmęczenie.

Wówczas przeszli do kolejnej części badania, w której mieli wybór dotyczący skali wysiłku. Mogli ją wyznaczyć rzutem monetą, decydując między brakiem wysiłku lub wysiłkiem na konkretnym poziomie, którego nie znali, lub po prostu wybrać konkretny poziom wysiłku. To wprowadzało element niepewności, angażujący mózg w czynności stricte fizyczne, co pozwoliło naukowcom stwierdzić, do jakiego stopnia każdy z badanych był skłonny do wysiłku i z czego wynikała ta decyzja.

Polecane dla Ciebie

Wolimy wysiłek, który możemy przewidzieć

Na podstawie wyborów uczestników – ryzykownych lub świadomych – naukowcy dokonali obliczeń komputerowych. Dzięki nim byli w stanie stwierdzić, do jakiego stopnia uczestnicy byli skłonni do podjęcia dodatkowego wysiłku w chwili, gdy byli zmęczeni.

Jak się okazało, zdecydowana większość badanych (19 z 20) zdecydowała się na podjęcie wysiłku, którego skalę znali, zamiast zdawać się na ślepy los i szansę całkowitego uniknięcia go. Oznacza to, że zmęczenie skłania nas podejmowania decyzji mających na celu ograniczenie wysiłku lub przynajmniej zmniejszenie ryzyka zwiększenia jego intensywności. Uczestnicy byli skłonni zdać się na rzut monetą dopiero, gdy skala z góry określonego wysiłku została znacząco zwiększona, przez co ryzyko trafienia na jeszcze gorszą możliwość na drodze rzutu monetą była stosunkowo niewielka. 

Grupą kontrolną badania było 10 osób, które miały dokonać wyboru rodzaju wysiłku w sytuacji, gdy byli w pełni wypoczęci, a więc bez wcześniejszego treningu. W tym wypadku zdania były podzielone i żadna z opcji nie była faworyzowana. Dodatkowym elementem badania był pomiar aktywności mózgów uczestników podczas ćwiczeń za pomocą obrazowania rezonansu magnetycznego, który śledził przepływy krwi przez mózg i pokazywał aktywność neuronalną. W chwili wyboru aktywność mózgów wszystkich uczestników zwiększała się w rejonie wyspy mózgowej. Dzięki temu samemu narzędziu naukowcy przyjrzeli się także aktywności kory mózgowej podczas zmęczenia, ponieważ właśnie ten rejon mózgu odpowiada za wysiłek. 

Szansa na nowe terapie

Jak się okazało, kora była „wyłączona” z podejmowania decyzjo o skali wysiłku, co pozostaje w zgodzie z poprzednimi badaniami, które wykazywały zmniejszoną aktywność kory ruchowej, co przekładało się na mniejszą liczbę sygnałów przekazywanych do mięśni. Ci z uczestników, u których aktywność kory ruchowej zmieniała się w najmniejszym stopniu w odpowiedzi na zmęczenie, byli najmniej skłonni do ryzykownych wyborów mogących skutkować zmęczeniem, a także najmocniej je odczuwali. 

Zdaniem naukowców, te wnioski mogą okazać się pomocne w opracowywaniu terapii mających na celu ograniczanie negatywnych skutków wysiłku, nie tylko w kontekście osób zdrowych, ale również cierpiących na konkretne schorzenia powodujące wyczerpanie. 

  1. P. S. Hogan, S. X. Chen, W. W. Teh, V. S. Chib, Neural mechanisms underlying the effects of physical fatigue on effort–based choice, “Nature Communications” 2020, nr 11 (1), DOI: 10.1038/s41467 –020 –17855 –5
  2. Johns Hopkins Medicine, Got fatigue? Study further pinpoints brain regions that may control it, "sciencedaily.com" [online], www.sciencedaily.com/releases/2020/08/200826113713.htm, [dostęp:] 07.09.2020 r.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Teoria zapalna depresji

    Doszukując się przyczyn powstania i rozwoju depresji naukowcy natrafiają na liczne, ciekawe poszlaki. Intrygująca jest między innymi teoria zapalna depresji, która wskazuje na związek między cytokinami prozapalnymi a objawami depresyjnymi.

  • Zawał serca u młodych kobiet – zaskakujące czynniki ryzyka

    Podczas nowych studiów prowadzonych przez Uniwersytet Yale opisano po raz pierwszy, które pośrednie przyczyny wywołują z większym prawdopodobieństwem atak serca lub ostry zawał serca (AMI) zarówno u mężczyzn, jak i kobiet w wieku 55 lat bądź u młodszych osób.

  • Depresja u młodych mężczyzn? Lepsza dieta może pomóc

    Nowe ustalenia naukowe dowiodły faktu, w świetle którego widać znaczną poprawę w leczeniu depresji u młodych mężczyzn – sukces polegał na odejściu ze stosunkowo ubogiej diety i zastosowaniu diety śródziemnomorskiej.

  • Przypadki zakażenia ludzi pleśnią odporną na leki

    Jak dowodzą ostatnie badania pleśń Aspergillus fumigatus potrafi być odporna na leki przeciwgrzybicze. To bardzo niepokojąca informacja zwłaszcza dla osób cierpiących na zaburzenia odporności, dla których grzyb ten stanowi istotne zagrożenie.

  • Czy grozi nam pandemia małpiej ospy?

    Do 21 maja 2022 roku Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) otrzymała raporty z 12 krajów o 92 potwierdzonych laboratoryjnie i 28 podejrzanych przypadkach małpiej ospy. Państwa te nie są obszarem endemicznym dla tej choroby, która od wielu lat praktycznie „nie opuszczała” Afryki. Czy grozi nam nowa pandemia?

  • Co wywołuje wysoki poziom testosteronu u kobiet?

    Wpływ testosteronu na organizm kobiety nie jest w pełni zgłębionym tematem. Dotychczas poznano tylko część z mechanizmów, w których bierze udział ten hormon androgenowy. Podobnie jak w przypadku innych hormonów, wszelkie poziomy testosteronu odchylone od normy laboratoryjnej, są manifestowane przez organizm w różny sposób. Co wpływ ana podwyższenie poziomu testosteronu u kobiet i na jakie objawy zwrócić uwagę?

  • Dieta ketogeniczna a rak jelita grubego

    Najnowsze wyniki badań, które opublikowano na łamach czasopisma Nature, przedstawiają najnowsze odkrycie naukowców ze Stanów Zjednoczonych, w których potwierdzono, że myszy na diecie ketogenicznej wykazują się wyjątkową odpornością na rozwój i wzrost guza jelita grubego. Czy przyczyni się do zmiany podejścia względem profilaktyki RJG?

  • Czy osteopatię można stosować w leczeniu bólów głowy i migren?

    W czasopiśmie BMJ Open opublikowano artykuł przeglądowy oparty na ocenie pięciu badań klinicznych, których autorzy sugerują, że stosowanie technik osteopatycznych może zmniejszać intensywność bólów głowy i poprawiać stan funkcjonalny u osób cierpiących z powodu migren.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij