Czym jest ferrytyna i jak podnieść jej poziom?
Michał Posmykiewicz

Czym jest ferrytyna i jak podnieść jej poziom?

Ferrytyna jest białkiem, którego zadaniem jest magazynowanie w wątrobie żelaza. Można śmiało stwierdzić, że jest to swoisty magazyn, z którego organizm czerpie zapasy żelaza, kiedy jego ilość dostarczana na bieżąco jest niewystarczająca i zaczyna nagle się obniżać. Poziom ferrytyny w krwi jest uzależniony od płci, a zakres normy jest dość szeroki. Dla kobiet prawidłowe wartości ferrytyny wynoszą 10-200 mikrogramów/litr, zaś dla mężczyzn – 15-400 mikrogramów/litr. Oznaczenie poziomu ferrytyny jest doskonałym wskaźnikiem, pozwalającym u pacjenta rozpoznać niedokrwistość z niedoboru żelaza – w takiej sytuacji poziom ferrytyny ulega obniżeniu.

W jaki sposób oznacza się poziom ferrytyny w krwi?

Aby oznaczyć poziom ferrytyny, pacjent musi zgłosić się do punktu pobrań mieszczącego się w jego poradni podstawowej opieki zdrowotnej. Wtedy pielęgniarka w gabinecie zabiegowym po prostu pobierze próbkę krwi, która zostanie przekazana do laboratorium celem oznaczenia stężenia ferrytyny. Na badanie nie trzeba zgłaszać się na czczo. Pielęgniarka pobierająca krew założy na rękę stazę, dzięki której łatwiej jej będzie wykonać badanie, odkazi skórę i wkłuje się do żyły. Do oznaczenia poziomu ferrytyny wystarczy niewielka ilość krwi żylnej. Na wynik badania czeka się – w zależności od laboratorium – od kilku godzin do jednego dnia.

Pobierając krew celem oznaczenia poziomu ferrytyny, warto też od razu wykonać morfologię krwi oraz poziom żelaza. W sytuacji, kiedy u pacjenta istnieje podejrzenie niedokrwistości z niedoboru żelaza, zarówno poziom ferrytyny, jak i żelaza, hemoglobiny i hematokrytu będzie obniżony.

Kiedy wykonać badanie poziomu ferrytyny?

Przede wszystkim w sytuacji, kiedy u pacjenta istnieje podejrzenie niedokrwistości z niedoboru żelaza – stwierdza się bladość skóry oraz błon śluzowych i czerwieni wargowej, na co lekarz zwraca uwagę w czasie wizyty w gabinecie.

Typowymi objawami niedokrwistości z niedoboru żelaza są ponadto:

  • wypadanie i osłabienie włosów
  • kruchość i wzmożona łamliwość paznokci.

Pacjent zwykle też szybciej się męczy, może odczuwać kołatania serca, zaś w czasie osłuchiwania przez lekarza uwagę zwraca przyspieszona czynność serca (czyli tachykardia), czasami też w przebiegu niedokrwistości pojawia się charakterystyczny szmer nad sercem. Często też obecna jest nadmierna senność oraz osłabienie koncentracji i uwagi, a w konsekwencji problemy z nauką, co jest szczególnie zauważalne przy niedokrwistości z niedoboru żelaza u dzieci.

Zbyt niski poziom ferrytyny, niedokrwistość – co robić?

W takiej sytuacji koniecznie należy zacząć stosować preparaty, które spowodują, że badania laboratoryjne wrócą do normy, a pacjent znowu poczuje się dobrze.

Na rynku nie ma preparatów, które bezpośrednio podnoszą poziom ferrytyny – wszystkie te produkty podnoszą poziom żelaza. Jeśli jego ilość będzie już wystarczająco duża, wtedy dopiero zacznie odbudowywać się magazyn żelaza w tkankach i poziom ferrytyny wzrośnie.

Jaki preparat na podniesienie poziomu żelaza wybrać?

Dostępne są zarówno środki, które można kupić bez recepty, jak i leki na receptę – o tym, który produkt będzie dla danego pacjenta właściwy, musi zdecydować lekarz na podstawie objawów klinicznych i wyników badań laboratoryjnych – wszystko uzależnione jest od stopnia niedoborów żelaza i wyników morfologii krwi.

W sytuacji, kiedy niedobory są znaczne, pacjent na pewno będzie musiał przyjmować leki dostępne na receptę. Wśród takich preparatów można spotkać leki, które w swym składzie zawierają kompleks wodorotlenku żelaza trójwartościowego, np. w postaci syropu i tabletek do żucia oraz leki, w skład których wchodzi żelazo w postaci bursztynianu żelaza – np. w postaci fiolek do picia. Ten drugi lek może być bezpiecznie przyjmowany nawet przez osoby cierpiące z powodu przewlekłych chorób przewodu pokarmowego. Poza tym wśród leków dostępnych na receptę można znaleźć preparaty zawierające siarczan żelaza dwuwartościowego, również w połączeniu kwasem askorbinowym, który ułatwia wchłanianie żelaza oraz z kwasem foliowym.

Pacjenci, u których niedobór żelaza i ferrytyny jest mniejszy, mogą zażywać preparaty żelaza dostępne bez recepty – może być to „czyste” żelazo lub żelazo w połączeniu z kwasem askorbinowym czy kwasem foliowym.

Zawsze należy pamiętać, aby dobór właściwego preparatu pozostawić swojemu lekarzowi prowadzącemu, który przepisze nam produkt dopasowany do naszych potrzeb.

Niski poziom ferrytyny – co jeść, żeby go podnieść?

Pacjenci ze stwierdzonym niedoborem żelaza i ferrytyny powinni tez zadbać o właściwą dietę. Przede wszystkim należy spożywać duże ilości czerwonego mięsa (głównie wołowiny, ale też cielęciny, baraniny), niektórych rodzajów drobiu (kaczka, gęś) oraz podrobów (wątróbka, kaszanka, salceson).

Duża ilość żelaza mieści się też w żółtku jaja kurzego oraz w niektórych rybach – przede wszystkim w sardynkach, śledziach i makrelach.

Wysoką zawartość żelaza mają ponadto niektóre warzywa:

  • burak,
  • botwinka,
  • bób,
  • szczaw,
  • szpinak,
  • pietruszka,
  • fasola,
  • groch,
  • zielony groszek

oraz owoce:

  • czarna i czerwona porzeczka,
  • maliny.

Warto wiedzieć, że dużą ilość żelaza znajdziemy też w ciemnym pieczywie.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Wrzodziejące zapalenie jelita grubego

    Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (colitis ulcerosa, WZJG) jest rozlanym nieswoistym zapaleniem błony śluzowej odbytnicy lub odbytnicy i okrężnicy prowadzącym w niektórych przypadkach do powstania owrzodzeń. Należy do grupy nieswoistych zapaleń jelit o niewyjaśnionej etiologii. Jak rozpoznać wrzodziejące zapalenie jelita grubego? W jaki sposób leczy się WZJG? 

  • Bronchoskopia – wskazania, przebieg, wynik badania bronchoskopowego

    Bronchoskopia to inwazyjne badanie diagnostyczne, dzięki któremu można dokonać oceny dróg oddechowych  – wykryć wiele chorób i ustalić sposób leczenia. Wskazania do endokopii tchawicy i oskrzeli to m.in. nawracające zapalenia płuc, napady kaszlu o nieustalonej przyczynie czy zmiany widoczne na zdjęciu radiologicznym wymagające pogłębienia diagnostyki. Badanie jest bezbolesne, ale nieprzyjemne.

  • Porost islandzki – naturalna ulga dla gardła. Właściwości i zastosowanie preparatów z porostem islandzkim

    Porost islandzki, zwany inaczej płucnicą, bądź tarczownicą, rośnie na całej półkuli północnej. Obecne w nim kwasy porostowe hamuja rozwój drobnoustrojów w organizmie i wspomagają leczenie stanów zapalnych górnych dróg oddechowych. Preparaty z porostem islandzkim pomagają złagodzić pierwsze objawy przeziębienia i grypy, takie jak suchy kaszel czy drapanie i ból gardła, mogą być stosowane zarówno przez dorosłych, jak i dzieci.

  • Zespół Reye’a – przyczyny, objawy i leczenie choroby Reye’a u dzieci

    Zespół Reye’a to rzadka choroba dotykająca najczęściej dzieci w wieku 4–12 lat, której przyczyną jest przyjmowanie kwasu acetylosalicylowego. Choroba Reye’a to ostra encefalopatia, która powoduje obrzęk mózgu i wątroby, w konsekwencji uszkodzenie układu nerwowego, a w 50 proc. przypadków nawet śmierć. Jakie są dokładne objawy zespołu Reye’a? Jak się go diagnozuje i leczy?

  • Lamblioza – jak dochodzi do zarażenia lambliami? Objawy i leczenie giardiozy

    Lamblioza (lub inaczej giardioza) to choroba pasożytnicza wywoływana przez pierwotniaki Giardia lamblia, objawiająca się przede wszystkim długotrwałą biegunką. Do zakażenia dochodzi najczęściej na skutek zjedzenia zarażonej żywności bądź wypicia skażonej wody.

  • Lipodemia – przyczyny, objawy, leczenie obrzęku tłuszczowego

    Lipodemia (inaczej obrzęk tłuszczowy lub „choroba grubych nóg”) jest bardzo rzadką chorobą, która najprawdopodobniej jest uwarunkowana genetycznie. Lipodemia charakteryzuje się nadmiernym odkładaniem się tkanki tłuszczowej na kończynach dolnych. Nadmiarowa tkanka tłuszczowa lokalizuje się na nogach od bioder do kostek – stopy pozostają niezmienione.

  • Erytrytol – najzdrowszy cukier świata. Poznaj właściwości oraz zastosowanie erytrolu

    Erytrytol to naturalna substancja słodząca o słodyczy sięgającej 60–80 proc. sacharozy, czyli tradycyjnego białego cukru. Ten zdrowy słodzik ma zerową wartość energetyczną (0 kcal) i nie jest metabolizowany przez organizm, dzięki czemu jest polecany osobom odchudzającym się i cukrzykom. Sprawdź, jakie jeszcze właściwości ma erytrol i jakie jest jego zastosowanie.

  • Uretroskopia – jakie są wskazania do wziernikowania cewki moczowej i jak przebiega badanie?

    Uretroskopia to inaczej wziernikowanie cewki moczowej. Dzięki temu inwazyjnemu badaniu zdiagnozować można wiele schorzeń układu moczowo–płciowego, np. zwężenie cewki moczowej, nowotwór moczowodu czy infekcję dróg moczowych. Objawami, które powinny skłonić do wizyty u urologa i które mogą być wskazaniem do wykonania uretroskopii są m. in. problemy z oddawaniem moczu, krwiomocz czy nawracające infekcje dróg moczowych. Jak przebiega wziernikowanie cewki moczowej? Czy jest bolesne?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij