Odcinek lędźwiowo-krzyżowy kręgosłupa - ćwiczenia profilaktyczne

Ból zlokalizowany w dolnej części kręgosłupa jest bardzo częstym problemem zdrowotnym. Brak aktywności fizycznej, przewlekły stres, nadwaga oraz przeciążanie kręgosłupa, towarzyszące obecnym czasom sprawiają, że „bóle krzyża” zaliczamy do chorób cywilizacyjnych. W artykule prezentujemy przykładowe ćwiczenia wzmacniające mięśnie stabilizujące odcinek lędźwiowo-krzyżowy kręgosłupa oraz ćwiczenia odbarczające ten odcinek.

Etiologia bólu odcinka L-S kręgosłupa

Rodzaj i obszar występującego bólu zależy od miejsca i stopnia podrażnienia korzeni rdzeniowych lub/oraz rdzenia kręgowego w odcinku lędźwiowo – krzyżowym kręgosłupa. Drażnienie bądź ucisk na w/w struktury daje najczęściej objawy rwy kulszowej, drętwienia lub parestezji w kończynach, osłabienia czucia powierzchniowego oraz siły mięśniowej, prowadząc nawet do zaników mięśniowych.

Zmiany patologiczne wywołujące wymienione dolegliwości są bardzo zróżnicowane i uwarunkowane zarówno czynnikami zewnętrznymi jak również wieloma procesami wewnętrznymi oraz chorobami. Najczęściej w badaniach obserwuje się zmiany w obrębie krążka międzykręgowego (dysku-stąd nazwa dyskopatia) i stawów międzywyrostkowych, lecz mogą również obejmować więzadła, przyczepy mięśniowe bądź dotyczyć zmian okołokręgosłupowych. Przyczyną dolegliwości mogą być ponadto zmiany wrodzone i nabyte kręgów i kręgosłupa, zaburzenia statyczne, przeciążenia, zwyrodnienia, zaburzenia mineralizacji kośćca i choroby kręgosłupa.

Diagnostyka

Niezwykle istotne jest wykonanie dokładnego badania fizykalnego przeprowadzonego przez lekarza specjalistę lub fizjoterapeutę (oglądanie, określenie ruchomości kręgosłupa i poszczególnych segmentów, określenie napięcia mięśni oraz badanie neurologiczne). Równie ważny jest wywiad z pacjentem, dotyczący dolegliwości bólowych.

Badania obrazowe takie jak RTG lub CT czy MRI bywają zalecane dopiero w drugim etapie. Warto wiedzieć, że w wielu przypadkach badania radiologiczne nie wykazują nieprawidłowości pomimo bardzo intensywnych objawów odczuwanych przez chorego.

Metody leczenia

Metod leczenia bólu odcinka lędźwiowo-krzyżowego jest wiele a dobór terapii zależy od rodzaju oraz przebiegu schorzenia.Tylko nieliczni pacjenci wymagają leczenia inwazyjnego (operacji metodą otwartą lub endoskopową). Najczęściej leczenie operacyjne okazuje się potrzebne u osób młodych, u których na skutek przeciążenia kręgosłupa doszło do uszkodzenia krążka międzykręgowego oraz objawów ucisku na korzenie rdzeniowe. W pozostałych przypadkach pomaga leczenie zachowawcze, którego podstawą jest w tym przypadku fizjoterapia. Najczęściej stosuje się zabiegi z zakresu kinezyterapii, terapii manualnej oraz fizykoterapii.

Profilaktyka

Poniżej przedstawiłem przykładowe ćwiczenia wzmacniające mięśnie stabilizujące odcinek lędźwiowo-krzyżowy kręgosłupa oraz ćwiczenia odbarczające ten odcinek.

Ćwiczenie 1.

Ćwiczenia wzmacniające odcinek lędźwiowo-krzyżowy - napinanie mięśni brzucha

Pozycja wyjściowa - leżąca na plecach z rękoma skrzyżowanymi na klatce piersiowej.

Napinając mięśnie brzucha, unieś głowę i oderwij łopatki od podłoża. Wydech wykonuj w trakcie napinania mięśni. Powoli powróć do pozycji wyjściowej.

Liczba powtórzeń: 20

Ćwiczenie 2.

Ćwiczenia wzmacniające odcinek lędźwiowo-krzyżowy - napinanie mięśni brzucha bez unoszenia tułowia

Pozycja wyjściowa - leżąca na plecach ze zgiętymi kolanami, ręce wzdłuż tułowia.

Napinaj mięśnie brzucha nie unosząc tułowia nad podłoże. Wydech wykonuj w trakcie napinania mięśni. Napięcie utrzymuj przez 10 sekund. Następnie rozluźnij mięśnie i odczekaj kolejne 10 sekund.

Liczba powtórzeń: 20

Ćwiczenie 3.

Ćwiczenia wzmacniające odcinek lędźwiowo-krzyżowy - rotacja tułowia

Pozycja wyjściowa - leżąca na plecach ze zgiętymi kolanami, ręce odwiedzione (do 90 stopni względem tułowia).

Wyprostuj lewą nogę. Złap lewą ręką za prawe kolano, po czym pochyl w lewą stronę (tak żeby prawa część miednicy oderwała się od maty). Kolano prawe „dąży” do zetknięcia z podłożem. W tym czasie obracamy głowę w przeciwnym kierunku (w tym przypadku w prawo), kierując wzrok w stronę odwiedzionej ręki. W ten sposób wykonujemy rotację tułowia. Ćwiczenie wykonujemy analogicznie dla strony przeciwnej.

Liczba powtórzeń: 20

Ćwiczenie 4.

Ćwiczenia wzmacniające odcinek lędźwiowo-krzyżowy - przyciąganie kolana do przeciwległego łokcia

Pozycja wyjściowa - leżąca na plecach ze zgiętymi kolanami, dłonie na karku.

Unosząc ramiona i głowę, przyciągaj kolano do przeciwległego łokcia, a łokieć do kolana powodując lekką rotację tułowia.

Liczba powtórzeń: 20

Ćwiczenie 5.

Ćwiczenia wzmacniające odcinek lędźwiowo-krzyżowy - unoszenie nogi i przeciwnej ręki do poziomu tułowia

Pozycja wyjściowa - klęk podparty.

Unieś nogę i przeciwną rękę do poziomu tułowia. Utrzymaj pozycję przez 10 sekund. Podczas ćwiczenia staraj się utrzymywać ciało w równowadze, oraz nie zmieniać ustawienia miednicy oraz obręczy barkowej. Wykonaj ćwiczenie w ten sam sposób dla przeciwnych kończyn.

Liczba powtórzeń: 20

W razie chęci wykorzystania wskazówek, wzorca postępowania z w/w artykułu, należy skontaktować się z lekarzem prowadzącym lub fizjoterapeutą celem konsultacji.

 


Podziel się:

Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus