Dlaczego kobiety i mężczyźni inaczej odczuwają ból?

Choć dostrzegano różnice w odczuwaniu bólu przez kobiety i mężczyzn, nie było wystarczających dowodów na to, że mechanizmy wywołujące ból są odmienne w zależności od płci. Nowe badanie pozwoliło zidentyfikować różnice w funkcjonowaniu receptorów bólu (nocyceptorów), co może w przyszłości pomóc opracować bardziej precyzyjne metody walki z rozmaitymi dolegliwościami.

1. Odkryto specyficzne dla płci różnice w nocyceptorach
2. Hormony a odczuwanie bólu
3. Z bólem przewlekłym częściej zmagają się kobiety
4. Schorzenia, które częściej występują u kobiet

Odkryto specyficzne dla płci różnice w nocyceptorach

Badania pokazują, że odczuwanie bólu przez kobiety i mężczyzn różni się, jednak nie do końca było jasne, z czego to wynika. Przyczyn upatrywano dotychczas w kombinacji czynników biologicznych, hormonalnych, genetycznych, psychologicznych i społecznych. Nowa analiza przeprowadzona na University of Arizona Health Sciences w Stanach Zjednoczonych pozwoliła zidentyfikować funkcjonalne różnice między płciami w nocyceptorach, czyli wyspecjalizowanych komórkach nerwowych reagujących na ból. Wyniki opublikowano w czasopiśmie „BRAIN”.

Nocyceptory to receptory bólowe, które odpowiadają za wykrywanie bodźców uszkadzających tkanki i przekazywanie sygnałów bólowych do mózgu. Występują w postaci zakończeń włókien nerwowych, a ich główną funkcją jest ochrona organizmu przed urazami poprzez wywoływanie reakcji bólowej w odpowiedzi na potencjalnie szkodliwe czynniki.

Hormony a odczuwanie bólu

Biorąc pod uwagę wcześniejsze badania, zespół badawczy z Arizony podejrzewał, że za różnice w funkcjonowaniu komórek nocyceptorowych mogą być odpowiedzialne hormony. Uczeni wykorzystali próbki tkanek samców i samic myszy, naczelnych innych niż ludzie oraz ludzi, aby sprawdzić wpływ prolaktyny i oreksyny B na progi aktywacji nocyceptorów, które mogą powodować wywoływanie bólu przez bodźce o niskiej intensywności. Okazało się, że prolaktyna uwrażliwia tylko komórki żeńskie, a oreksyna B uwrażliwia tylko komórki męskie.

Naukowcy uważają, że odkrycie to pozwoli na opracowanie odmiennych podejść do leczenia ostrego i przewlekłego bólu występującego u pań i panów, co może znacznie poprawić komfort życia chorych. Badacze deklarują, że będą nadal poszukiwać innych dymorficznych płciowo mechanizmów bólu.

Z bólem przewlekłym częściej zmagają się kobiety

Statystyki dotyczące przewlekłego bólu (definiowanego jako ból trwający dłużej niż 3 miesiące) wskazują, że kobiety są bardziej narażone na doświadczanie tego rodzaju dolegliwości niż mężczyźni. Z danych wynika, że w Polsce 8,5 mln dorosłych osób cierpi na ból przewlekły, z czego co najmniej 5,1 mln stanowią kobiety. Jedną z prawdopodobnych przyczyn tego zjawiska jest fakt, że hormony mogą zmieniać wrażliwość na ból.

Schorzenia, które częściej występują u kobiet

Do takich schorzeń zalicza się m.in.:

• migrena – występuje około trzy razy częściej u kobiet niż u mężczyzn,
• fibromialgia – kobiety chorują osiem razy częściej niż mężczyźni,
• choroba zwyrodnieniowa stawów – około 60-70% pacjentów cierpiących na ChZS to kobiety,
• reumatoidalne zapalenie stawów – choroba dotyka trzy raczej częściej kobiety niż mężczyzn w każdym wieku,
• zespół jelita drażliwego – IBS jest rozpoznawany trzy-, czterokrotnie częściej u kobiet.