Pomelo – właściwości i zastosowanie

Pomelo (z łac. Citrus maxima), nazywane inaczej pomarańczą olbrzymią lub szadokiem, to niewątpliwie nieco mniej popularny gatunek owoców cytrusowych, który należy do rodziny rutowatych (Rutaceae). Ten egzotyczny owoc cytrusowy, zyskujący w ostatnich latach na popularności w Polsce, jest znany głównie jako krewny grejpfruta, który stanowi krzyżówkę pomelo z pomarańczą chińską (Citrus sinensis). W handlu międzynarodowym pomelo i grejpfrut są zaliczane do jednej grupy towarowej.

Owoce pomelo bez wątpienia wyróżniają się największym rozmiarem w całej grupie owoców cytrusowych, ponieważ ich masa może dochodzić nawet do 2 kg, średnica do 20 cm, zaś grubość skóry do 5 cm.

Na co jest dobre pomelo?

Pomelo jest źródłem antyoksydantów, zwłaszcza witaminy C, karotenoidów (m.in. beta-karotenu, likopenu, luteiny, wiolaksantyny) oraz polifenoli (głównie hesperydyny, neohesperydyny i naringeniny). Pomelo wykazuje właściwości antyoksydacyjne, dzięki czemu zmiata wolne rodniki, hamuje powstawanie wolnorodnikowych uszkodzeń komórek oraz chroni organizm przed szkodliwym działaniem reaktywnych form tlenu i rozwojem chorób przewlekłych, których podłoże jest związane ze stresem oksydacyjnym. Sugeruje się, że regularne spożywanie pomelo może także przyczyniać się do obniżenia wartości skurczowego i rozkurczowego ciśnienia tętniczego krwi oraz zmniejszenia ryzyka wystąpienia udaru mózgu, co wynika z wysokiej zawartości potasu (216 mg/100 g) oraz witaminy C (61 mg/100 g). Wyniki badań na zwierzęcych modelach doświadczalnych wykazały zaś, że spożywanie soku z pomelo może prowadzić do zmniejszenia stężenia we krwi: cholesterolu całkowitego, cholesterolu frakcji LDL (tzw. „złego cholesterolu”) oraz triglicerydów, jak również do zwiększenia poziomu cholesterolu frakcji HDL (tzw. „dobrego cholesterolu”).

Kto nie może jeść pomelo?

Pomelo jest uważane za owoc bezpieczny dla zdrowia człowieka i jest dobrze tolerowane przez przeważającą większość konsumentów. Regularne spożywanie owoców pomelo nie wywołuje zwykle żadnych negatywnych skutków dla ludzkiego organizmu. Niemniej jednak warto podkreślić, iż częste włączanie do diety pomelo, podobnie jak grejpfruta, może wpływać na wątrobowy metabolizm i wchłanianie określonych leków.

Niektóre substancje bioaktywne pochodzenia roślinnego naturalnie zawarte w pomelo i innych owocach cytrusowych (zwłaszcza w grejpfrucie), takie jak furanokumaryny, są metabolizowane przez cytochrom CYP3A4. Spożycie całego owocu lub wypicie 200 ml soku z pomelo w zupełności wystarcza, aby wywołać interakcję z niektórymi lekami, zwłaszcza z grupy beta-adrenolityków oraz antagonistów kanału wapniowego stosowanych w terapii nadciśnienia tętniczego. Z tego powodu nie zaleca się spożywania pomelo w czasie zażywania leków – pomiędzy posiłkiem zawierającym pomelo a przyjętą dawką leku koniecznie należy zrobić co najmniej kilka godzin przerwy. Pomelo powinny także unikać osoby uczulone na owoce cytrusowe, gdyż istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że pacjenci z alergią pokarmową na grejpfruty i/lub pomarańcze będą również źle reagować na pomelo.

Czy pomelo jest tuczące?

Pomelo jest mało kalorycznym produktem żywnościowym, gdyż jego wartość energetyczna w przeliczeniu na 100 g świeżego owocu wynosi tylko 38 kcal. Jak się okazuje, kaloryczność pomelo jest nieco mniejsza, niż ma to miejsce w przypadku innych owoców cytrusowych, takich jak kiwi (60 kcal/100 g), pomarańcze (47 kcal/100 g), mandarynki (45 kcal/100 g) oraz grejpfrut czerwony (40 kcal/100 g). Jedna średnia sztuka pomelo po usunięciu skórki oraz albedo (tj. wewnętrznej, białej warstwy skórki owoców cytrusowych) waży średnio 600 g i dostarcza 228 kcal. Mało kto jednak spożywa cały owoc na jeden posiłek, a zdecydowana większość osób dzieli pomelo na 3-6 porcji. Ze względu na niską zawartość kalorii w przeliczeniu na jedną porcję (150-200 g) oraz wysoką wartość odżywczą pomelo może być regularnie włączane do diety w zdroworozsądkowych ilościach u osób z nadwagą i otyłością, którym przede wszystkim zależy na redukcji nadmiernej tkanki tłuszczowej.

Po czym poznać, że pomelo jest dojrzałe?

Dojrzałe pomelo jest twarde w dotyku i ma kulisty kształt oraz charakterystyczny, intensywny aromat, który jest wyczuwalny z niedużej odległości od półki sklepowej, na której znajdują się owoce pomelo. Gotowe do spożycia pomelo jest też z reguły najcięższe, ponieważ zawiera dużą ilość soku. Barwa dojrzałego pomelo jest na ogół równomierna i może być jasnozielona lub nawet żółtoróżowa. Dojrzałe pomelo charakteryzuje się błyszczącą skórką o jednolitej grubości, bez widocznych większych plam oraz uszkodzeń. Biorąc pod uwagę wszystkie wymienione powyżej wskazówki, zdecydowanie zwiększa się prawdopodobieństwo zakupu pomelo, które będzie dojrzałe, smaczne i zarazem zdrowe.

W jakim okresie można kupić pomelo? Ile kosztuje owoc pomelo?

Obecnie cena pomelo w polskich sklepach spożywczych waha się najczęściej w przedziale od 10 zł do nawet 15 zł za kilogram i jest mocno zależna od sezonu. Jak się bowiem okazuje, co roku na naszym rynku artykułów spożywczych pojawia się coraz więcej owoców pomelo pochodzących z regionu południowo-wschodniej Azji. Sezon na pomelo w Polsce zwykle rozpoczyna się jesienią i trwa do końca marca, a nawet kwietnia. Warto wspomnieć o tym, że pomelo jest często w sklepach spożywczych okryte folią, której głównym celem jest zabezpieczenie owoców przed wysychaniem oraz uszkodzeniami mechanicznymi w czasie transportu.

Czy pomelo rośnie w Polsce? W jakim kraju rośnie pomelo?

Pomelo pochodzi przede wszystkim z Azji Południowo-Wschodniej, Indonezji i Malezji, a także rośnie dziko na wyspie Fidżi. W dzisiejszych czasach pomelo jest uprawiane głównie w Chinach, Indiach, Tajlandii oraz Izraelu, gdzie panuje ciepły klimat śródziemnomorski. Jak można zatem wywnioskować, pomelo nie rośnie naturalnie w Polsce, lecz podobnie jak inne owoce roślin egzotycznych można je uprawiać w przydomowym ogrodzie w donicach. Należy wówczas pamiętać o tym, że pomelo powinno przez cały rok znajdować się blisko okna z ekspozycją południową, zaś latem najlepiej wystawić je na zewnątrz, gdyż lubi miejsca dobrze nasłonecznione.