Dieta normokaloryczna – założenia, efekty i etapy. Dla kogo będzie wskazana? - portal DOZ.pl
Dieta normokaloryczna – założenia, efekty i etapy. Dla kogo będzie wskazana?
Karolina Dereń

Dieta normokaloryczna – założenia, efekty i etapy. Dla kogo będzie wskazana?

Słowo dieta często kojarzone jest wyłącznie z odchudzaniem. Niesłusznie, ponieważ celem diety, czyli naszego sposobu żywienia, może być nie tylko odchudzanie, ale również wspomaganie leczenia danej jednostki chorobowej, a nawet przytycie. Natomiast w sytuacji, gdy chcemy utrzymać obecną masę ciała, powinniśmy zastosować dietę normokaloryczną.  Na czym polega i komu jest polecana? 

Dieta normokaloryczna – co to takiego? Na czym polega? 

Dieta normokaloryczna to dieta, która powoduje utrzymanie obecnej masy ciała. W diecie normokalorycznej ilość przyjmowanej energii wraz z pożywieniem jest równa energii, jaką wydatkujemy. Czyli inaczej mówiąc, pożywienie, które znajduje się w naszym codziennym menu, dostarcza nam tyle kalorii, ile nasz organizm potrzebuje do życia (utrzymywania funkcji życiowych) oraz do wykonywania pracy, codziennych czynności czy aktywności fizycznej. Jest to tak zwany zerowy bilans energetyczny.

Inaczej wygląda to w sytuacji, gdy jemy mniej, niż wydatkujemy. Dochodzi wtedy do wytworzenia ujemnego bilansu energetycznego, co sprawia, że chudniemy. Gdy natomiast spożywamy więcej energii, niż wydatkujemy, ze względu na powstały dodatni bilans energetyczny przybieramy na masie ciała.  

Dieta normokaloryczna – dla kogo będzie wskazana? 

Dieta normokaloryczna może być wskazana zarówno dla osoby dorosłej, jak i dla dziecka. W przypadku dorosłych stosowanie diety normokalorycznej polecane jest tym osobom, które posiadają prawidłową masę ciała, a celem jest jej utrzymanie. Tak jak wcześniej wspomniano, dieta normokaloryczna zakłada taką ilość energii, która pozwala na utrzymanie aktualnej masy ciała. W sytuacji, gdy osoba jest otyła lub ma nadwagę polecane jest stosowanie diety z ujemnym bilansem energetycznym, w celu normalizacji masy ciała.  

Sytuacja wygląda trochę inaczej u małych dzieci. U dzieci otyłych w wieku do 7 lat nie zaleca się diety z ujemnym bilansem energetycznym, lecz właśnie dietę normokaloryczną. Dzieci te powinny otrzymywać odpowiednią ilość energii, zgodnie z normą fizjologiczną dla danego wieku, przy zapobieganiu nadmiernej jej podaży. Nadmierna podaż energii to jeden z kluczowych powodów zbyt wysokiej masy ciała u dziecka. Niezbędna jest tu modyfikacja żywienia otyłego dziecka, która powinna obejmować wyeliminowanie z jadłospisu m.in. słodyczy, deserów, słodkich napojów.  

Polecane dla Ciebie

Dieta normokaloryczna – etapy

W celu wprowadzenia w życie diety normokalorycznej należy przede wszystkim w pierwszym etapie poznać swoje aktualne zapotrzebowanie energetyczne. Jest ono definiowane jako ilość energii dostarczanej przez pożywienie w ciągu doby, która jest potrzeba do zbilansowania wydatku energetycznego organizmu związanego z utrzymaniem masy ciała oraz aktywnością fizyczną.

Na nasz wydatek energetyczny składa się PPM, czyli podstawowa przemiana materii (minimalna podaż energii, która wystarczy do utrzymania funkcji życiowych), termogeneza poposiłkowa, energia na potrzeby aktywności fizycznej oraz do odbudowy tkanek organizmu. Zapotrzebowanie na energię jest cechą bardzo indywidualną i zależy m.in. od płci, wieku, wysokości i masy ciała, stanu fizjologicznego (ciąża, karmienie piersią), aktywności fizycznej.

W celu oszacowania naszego zapotrzebowania można w pierwszej kolejności obliczyć podstawową przemianę materii (PPM) za pomocą zalecanych wzorów (np. Harrisa-Benedicta), a następnie pomnożyć ją przez współczynnik aktywności fizycznej (PAL). W razie wątpliwości odnośnie do oszacowania zapotrzebowania warto zasięgnąć porady specjalisty – dietetyka. Gdy już wiemy, jakie jest nasze zapotrzebowanie, w kolejnym etapie należy komponować jadłospis w taki sposób, aby dostarczał tyle kcal, ile potrzebujemy. Aby to zrobić, można sprawdzać kaloryczność danych produktów w różnego rodzaju tabelach. Następnie w oparciu o te informacje stopniowo uczyć się planować i komponować posiłki. 

Dieta normokaloryczna – efekty 

Głównym efektem diety normokalorycznej jest utrzymanie obecnej masy ciała, zapobiegając przy tym rozwojowi nadwagi, otyłości lub niedowagi. W przypadku osób zdrowych najlepiej, aby była stosowana zgodnie z prawidłowymi zasadami zdrowego żywienia. Jeżeli współwystępują określone jednostki chorobowe, dieta normokaloryczna powinna uwzględniać określone modyfikacje, mające na celu wspomaganie leczenia.  

Dieta normokaloryczna – jak komponować posiłki? Jak tworzyć jadłospis? 

W przypadku osób zdrowych dieta normokaloryczna powinna opierać się o zasady zdrowego odżywiania. Komponując codzienne posiłki, należy wybierać produkty ze wszystkich grup w odpowiednich proporcjach. Różnorodność zapewnia nam dostarczenie sobie różnych składników pokarmowych. Podstawą naszego żywienia powinny być różnorodne warzywa oraz owoce. Oprócz tego produkty zbożowe, najlepiej pełnoziarniste (np. brązowy ryż, pełnoziarniste makarony, kasze), mleko i jego przetwory, ryby, jaja, nasiona roślin strączkowych, chude gatunki mięs. Zaleca się ograniczenie spożywania mięsa czerwonego. Jako dodatek do potraw należy wybierać tłuszcze pochodzenia roślinnego (np. olej rzepakowy, oliwę z oliwek).

Warto zadbać o regularność posiłków oraz odpowiednie nawodnienie. Zaleca się unikanie słodyczy, słonych przekąsek. Zamiast dosalania potraw warto wprowadzić do menu zioła i przyprawy (np. imbir, kurkumę, oregano, bazylię). W razie potrzeby, w sytuacji występowania danych jednostek chorobowych, należy stosować zmodyfikowane zalecenia, odpowiednie dla występującego schorzenia. 

  1. H. Ciborowska, A. Rudnicka, Dietetyka Żywienie Zdrowego i Chorego Człowieka,  Warszawa 2014.  
  2. M. Jarosz (red.),  Normy żywienia dla populacji Polski i ich zastosowanie, Warszawa 2020.  
  3. A. Taraszewska, Podstawowe zasady zdrowego żywienia "NCEZ" [online], https://ncez.pl/abc-zywienia-/zasady-zdrowego-zywienia/podstawowe-zasady-zdrowego-zywienia [dostęp] 05.02.2021. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Świąteczne menu dla osób z chorobami układu pokarmowego

    W święta Bożego Narodzenia dieta lekkostrawna pacjenta z chorobą układu pokarmowego może stać się nie lada wyzwaniem. Wbrew pozorom, nie jest ona jednak tak restrykcyjna jakby się wydawało. W trzeciej części naszego świątecznego cyklu podpowiemy Wam co wybierać aby nie wyrządzić szkody swojemu żołądkowi.

  • Wigilia bez karpia? Święta w wersji wege

    Wigilijna wieczerza kojarzy nam się zazwyczaj z takimi daniami, jak smażony karp, śledzie, ryba po grecku, pierogi z kapustą i grzybami. Tradycyjnie w ten wyjątkowy wieczór podajemy na stół dania postne, jednak od kilku lat dopuszczalne jest także jedzenie mięsa.

  • Arsen w żywności – jaki może mieć wpływ na zdrowie?

    Arsen to składnik swego czasu najpopularniejszej trucizny – arszeniku. Ma udokumentowany wpływ na działanie metabolizmu – jest mikroelementem, jednak w wyższych dawkach jest toksyczny i powoduje poważne problemy zdrowotne. Co ciekawe, jednym z głównych źródeł, z którymi dostaje się do naszego organizmu jest żywność. Jaki ma wpływ na zdrowie? Jak ograniczyć ilość arsenu w diecie? Podpowiadamy.

  • Miód manuka – właściwości i zastosowanie

    Ostatnimi czasy coraz intensywniej obserwowany jest wzrost zainteresowania naturalnymi metodami leczenia różnorodnych schorzeń – apiterapia jest jedną z nich. To praktyka wykorzystująca produkty pszczele podczas procesu leczenia. W apiterapii stosuje się miód, ale również wosk, kit pszczeli czy zasklep miodowy. Ze względu na swoje specyficzne właściwości miód manuka jest jednym z najbardziej popularnych gatunków miodów stosowanych w apiterapii. Dlaczego? Dowiedz się więcej w poniższym artykule. 

  • Dieta na zaparcia – co jeść przy zatwardzeniu? Jadłospis dla dzieci i dorosłych

    Problemy z wypróżnianiem wynikają głównie z nieprawidłowej diety, w której brakuje składników ułatwiających pracę jelit. Dieta przy zaparciach obejmuje przede wszystkim produkty bogate w błonnik, a także zwiększenie podaży przyjmowanych płynów. Co warto jeść przy zatwardzeniu? O czym należy pamiętać przy komponowaniu diety na zaparcia? 

  • Żywienie przy COVID-19 – jaka dieta przy zakażeniu wirusem SARS-CoV-2?

    Przed zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 nie uchroni nas niestety żadna specjalna dieta, produkt „superfood” czy suplement. Dbając o stan odżywienia, możemy jednak wpłynąć na łagodniejszy jego przebieg oraz zmniejszyć natężenie niepożądanych następstw po jego przechorowaniu.

  • Gruszka – właściwości, wartości odżywcze, przepisy

    Jej dodatek do diety może pomóc przy uciążliwych zaparciach. Świetnie sprawdzi się jako element maseczki na przetłuszczającą się cerę. W dodatku – pysznie smakuje zarówno w daniach na słodko, jak i na wytrawnie. Gruszka – jakimi wartościami odżywczymi się charakteryzuje? Czy jedzenie jej może zaszkodzić? Co dobrego przygotować z gruszek?

  • Mandarynki – wartości odżywcze, kalorie i właściwości. Czy warto je jeść?

    Małe, słodkie, lubiane chyba przez wszystkich. Wraz z pomarańczami nieodłącznie kojarzą się z okresem Bożego Narodzenia. Czy mandarynki są zdrowe? Jakimi właściwościami się charakteryzują? Czy mogą wchodzić w skład kosmetyków?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij