×
DOZ.PL Darmowa
aplikacja
DOZ.pl
Zainstaluj

Migrena u dzieci i młodzieży – jak ją rozpoznać i leczyć?

Migrenowy ból głowy może dotyczyć dzieci. Oprócz pulsującego, jednostronnego bólu głowy u dziecka mogą występować także inne objawy, są to m.in. wymioty, nadwrażliwość na święto i dźwięki, a także zaburzenia równowagi. Jak rozpoznać migrenę u dziecka? Czym jest migrena brzuszna? W jaki sposób można pomóc dziecku? Podpowiadamy. 

Migrenowy ból głowy jest dolegliwością charakterystyczną zwłaszcza dla młodych kobiet, choć może wystąpić w każdej grupie wiekowej, nawet u najmłodszych dzieci. Charakteryzuje go jednostronny, pulsujący charakter bólu o średnim lub ciężkim nasileniu, który zakłóca codzienną aktywność. Bólowi głowy mogą towarzyszyć nudności i wymioty. W około ¼ przypadków migreny stwierdza się poprzedzającą ból głowy aurę, zazwyczaj wzrokową lub słuchową. Leczenie migren u dzieci polega na podawaniu leków przeciwbólowych oraz unikaniu czynników wyzwalających napady.  

Migrena u dzieci i nastolatków – przyczyny 

Migrena może wystąpić u dziecka w każdym wieku, do 7. roku życia jest częstsza u chłopców, natomiast od 11. roku życia aż do dorosłości występuje trzykrotnie częściej u dziewcząt. Jak dotąd nie udało się dokładnie ustalić przyczyny migreny, przypisuje się jej tło genetyczne. Migrena zazwyczaj przebiega z okresami zaostrzeń i remisji i najczęściej występuje u kobiet w wieku 25–30 lat.  

Do najczęstszych czynników prowokujących wystąpienie napadu migrenowego bólu głowy u dziecka zaliczamy: 

  • głód, 
  • długotrwałe przebywanie w hałasie,
  • stres, zwłaszcza przewlekły, 
  • wysiłek fizyczny, 
  • ekspozycja na światło i zimny wiatr, 
  • długotrwałe oglądanie telewizji lub granie w gry komputerowe,
  • niektóre pokarmy takie jak czekolada, sery żółte i pleśniowe, słodziki z aspartamem, konserwanty (benzoesan i azotany), alkohol, kawa,
  • alergie wziewne i nawracające infekcje górnych dróg oddechowych,  
  • niektóre choroby pasożytnicze, 
  • wady wzroku. 

Objawy migreny u dzieci i młodzieży 

Do typowych objawów migreny u dziecka należą: 

  • pulsujący, jednostronny ból głowy u dziecka o umiarkowanym lub ciężkim nasileniu, 
  • wymioty,
  • zaburzenia równowagi i chodu, 
  • oczopląs,
  • nadwrażliwość na światło i dźwięki,
  • ból zakłócający codzienną aktywność. 
Dla migrenowego bólu głowy u dziecka charakterystyczne są nawracające epizody pulsującego bólu występującego zazwyczaj jednostronnie, zazwyczaj okolicy czołowo-skroniowej. Ból najczęściej ustępuje w ciągu 48 godzin i towarzyszą mu nudności i wymioty, nadwrażliwość na światło i dźwięki. Codzienna aktywność nasila dolegliwości bólowe.  

W około 20% przypadków osób cierpiących na migrenowe bóle głowy może występować aura, która poprzedza dolegliwości bólowe. Aura migrenowa dotyczy najczęściej objawów związanych ze zmysłem wzroku i przyjmuje postać mroczków, halucynacji a także zaburzeń czucia i mowy. Objawy zazwyczaj ustępują w ciągu godziny, po czym pojawia się typowy ból migrenowy. 

Odmiennym typem migreny jest migrena brzuszna, która charakteryzuje się bólem brzucha zlokalizowanym w okolicy okołopępkowej i trwa zazwyczaj od 2 do 72 godzin. Najczęściej występuje u dzieci w wieku 4–10 lat. Bólowi brzucha często towarzyszą wymioty i bladość skóry. 

Do kryteriów diagnostycznych migreny zaliczamy co najmniej 5 epizodów bólu głowy trwającego 2–72 godziny, w których wykluczono inną przyczynę bólu i spełniającego co najmniej dwa z warunków takich jak pulsujący charakter, ból jedno- lub obustronny w okolicy czołowo-skroniowej, umiarkowane lub ciężkie nasilenie, nasilanie dolegliwości bólowych przez codzienną aktywność oraz występowanie wymiotów lub nudności i nadwrażliwości na dźwięk lub światło.  

Leczenie migreny u dzieci i młodzieży  

W przypadku postawienia rozpoznania migreny lekarz może zalecić terapię przeciwbólową przy pomocy leków na migrenę (paracetamol lub ibuprofen). Leki zawierające tryptany można podawać u dzieci od 16. roku życia. Często podaje się także leki przeciwwymiotne, zwłaszcza przy nasilonych nudnościach i wymiotach.  

U dzieci cierpiących na migrenowe bóle głowy częściej stwierdza się zaburzenia zachowania, moczenie nocne, zmiany skórne o podłożu alergicznym, wady wzroku, zwłaszcza krótkowzroczność, astmę oskrzelową, zakażenia pasożytnicze, padaczkę lub nawracające infekcje dróg oddechowych. Celowane leczenie wyżej wymienionych jednostek chorobowych może zmniejszyć częstość napadów migreny.  

W leczeniu migreny ważne jest indywidualne podejście do pacjenta oraz skupienie się na wyeliminowaniu potencjalnych czynników wywołujących napady bólu głowy. Leki przeciwbólowe stosowane w migrenie dobierane są indywidualnie ze względu częstość i nasilenie bólu, stopień ograniczenia normalnego funkcjonowania oraz występowania chorób współistniejących.  

W leczeniu migreny u dzieci ważne są także prawidłowy styl życia oraz wyeliminowanie czynników wywołujących napad migrenowego bólu głowy takich jak stres, hałas, nadmierny wysiłek fizyczny, dietę bogatą w czekoladę, sery, konserwanty, długotrwałe oglądanie telewizji.  

Dieta w bólach migrenowych u dzieci i młodzieży  

W zapobieganiu napadom migreny ważne jest prowadzenie prawidłowego stylu życia. Chcąc zmniejszyć częstość napadów bólu głowy, należy unikać przemęczenia i sytuacji nadmiernego stresu, dbać o higienę snu oraz prawidłową, zdrową dietę. Do pokarmów mających predyspozycję do wywoływania napadów migreny zaliczamy czekoladę, sery dojrzewające i pleśniowe, kawę, alkohol, cytrusy, konserwanty i barwniki spożywcze, produkty marynowane.  

Bibliografia  zwiń/rozwiń

  1. J. Wendorff, M. Tosik, A. Grodzka, Rozpoznanie i ocena przydatności diagnostycznej badań obrazowych mózgu u dzieci hospitalizowanych z powodu bólów głowy, "Przegląd  Pediatryczny", nr 31 2001.
  2. E. W. Dilling-Ostrowska, Standardy postępowania w bólach głowy u dzieci i młodzieży. Wybrane zagadnienia z neurologii dziecięcej, "Standardy Medyczne", nr 6 2004.
  3. L. Boćkowski, W. Sobaniec, B, Steinborn, Standardy postępowania diagnostyczno-terapeutycznego w schorzeniach układu nerwowego u dzieci i młodzieży. Bóle głowy, Lublin 2013.
  4. W. Kawalec, R. Grenda, H. Ziółkowska (red.), Pediatria. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2013. 

Podziel się: