×
DOZ.PL Darmowa
aplikacja
DOZ.pl
Zainstaluj

Oksytocyna może pomóc w leczeniu Alzheimera

Naukowcy nie ustają w poszukiwaniu nowych terapii dla osób z chorobami neurodegeneracyjnymi, które w istotny sposób obniżają jakość życia, stopniowo utrudniając normalne, samodzielne funkcjonowanie. Do szeregu potencjalnych odkryć w tym względzie właśnie dołączyło kolejne, dokonane przez naukowców z Japonii. Twierdzą oni, że w walce z odkładaniem się złogów płytek amyloidowych, będących głównym winowajcą pogarszania zdolności kognitywnych, może pomóc „hormon miłości”, czyli oksytocyna. 

Czym jest kumulacja płytek amyloidowych?

Kumulacja płytek amyloidowych wokół neuronów mózgowych prowadzi do znaczącego pogorszenia zdolności kognitywnych, a więc umiejętności zapamiętywania, mówienia czy rozumienia pozornie prostych zjawisk lub ciągów przyczynowo–skutkowych. Z czasem chorzy  na demencję nie są w stanie normalnie funkcjonować, ponieważ mają trudności z rozpoznawaniem pór dnia, obsługą sprzętów domowych i zapamiętywaniem prostych faktów lub rozpoznawaniem bliskich. 

Badania na modelach zwierzęcych pokazały, że zwiększenie agregacji amyloidów beta w hipokampie, czyli części mózgu odpowiedzialnej za zdolności uczenia się i zapamiętywania, pogarsza transmisję sygnałów między tworzącymi go neuronami. One same w wyniku tego procesu tracą tzw. plastyczność synaptyczną, czyli zdolność do dopasowywania się do zmian w transmisji sygnałów. Plastyczność synaptyczna jest kluczowa dla właściwego przebiegu procesów poznawczych w hipokampie, do czego w dużym stopniu przyczyniają się właśnie złogi płytek beta-amyloidowych. 

Oksytocyna kontra neurony w hipokampie

Niedawno wyszło na jaw, że wpływ na jakość pamięci i procesów poznawczych mieć może oksytocyna, znana jako hormon miłości, który u kobiet decyduje między innymi o powstaniu więzi z dzieckiem w czasie ciąży. Naukowcy z Tokijskiego Uniwersytetu Naukowego postanowili sprawdzić, czy oksytocyna mogłaby pomóc osobom doświadczającym chorób neurodegeneracyjnych, na co wskazywałyby jej nowo odkryte właściwości. Jest to pierwsze badanie, które sprawdzało rolę oksytocyny w kontekście schorzeń tego rodzaju. 

Badania odbyły się na mózgach myszy, które najpierw zostały nasycone beta-amyloidami, by sprawdzać, czy w wyniku tego działania plastyczność synaptyczna ulegnie pogorszeniu. Następnie wprowadzili do mózgu oksytocynę, co spowodowało poprawę zdolności sygnałowych neuronów w hiopokampie. To może sugerować, że terapia z wykorzystaniem oksytocyny będzie w stanie odwrócić szkody poczynione w mózgu przez złogi płytek beta-amyloidowych. 

By zweryfikować tę tezę, wykonali szereg eksperymentów na mózgach zdrowych zwierząt. W mózgu niedotkniętym żadną chorobą oksytocyna wiąże się ze strukturami na membranach komórkowych, znanych jako receptory oksytocyny. Naukowcy postanowili więc zablokować te receptory w mysich mózgach, by sprawdzić, czy oksytocyna będzie w stanie odwrócić uszkodzenia wywołane aktywnością beta-amyloidów w mózgu bez wiązania się ze wspomnianymi receptorami. Zgodnie z oczekiwaniami blokada receptorów uniemożliwiała oksytocynie odwrócenie skutków odkładania się złogów, co dowodzi, że receptory te są kluczowe dla terapeutycznego działania oksytocyny w schorzeniach neurodegeneracyjnych. 

Dalsze badania i szansa na nowy lek

Oksytocyna ułatwia zachodzenie reakcji chemicznych w komórkach, istotnych z punktu widzenia neuronalnego potencjału sygnalizacji i tworzenia wspomnień. Na podstawie wcześniejszych badań sądzono, że złogi beta-amyloidowe mogą częściowo hamować tę aktywność chemiczną. Gdy naukowcy zrobili to z rozmysłem, odkryli, że wprowadzenie okscytocyny do hipokampu nie było w stanie ograniczyć wpływu odkładania się złogów beta-amyloidowych na plastyczność synaptyczną. Dodatkowo stwierdzili także, że oksytocyna jako taka nie ma wpływu na plastyczność synaptyczną w hipokampie, ale z nieznanych względów jest w stanie odwrócić negatywne skutki jego degeneracji. 

Wspomniane badanie jest pierwszym, które świadczy o potencjalnie pozytywnym wpływie oksytocyny na zdolności poznawcze osób dotkniętych chorobami neurodegeneracyjnymi. To pierwszy krok do bardziej kompleksowych i szeroko zakrojonych badań nad tym zagadnieniem, ponieważ dotychczasowe były wykonywane wyłącznie na tkankach, a nie żywych zwierzętach czy ludziach. Mimo to naukowcy są pełni optymizmu, zwłaszcza że arsenał leków dla osób z Alzheimerem jest bardzo wąski, a ich rola zazwyczaj sprowadza się wyłącznie do spowolnienia degeneracji, a nie odwrócenia zmian chorobowych. Oksytocyna mogłaby więc być pierwszym lekiem, który w sposób aktywnie zwalczałby demencje czy chorobę Alzheimera, oferując szansę powrotu utraconych zdolności poznawczych. 

Bibliografia  zwiń/rozwiń

  1. J. Takahashi, D. Yamada, Y. Ueta i in., Oxytocin reverses Aβ–induced impairment of hippocampal synaptic plasticity in mice, “Biochemical and Biophysical Research Communications” 2020, DOI: 10.1016/j.bbrc.2020.04.046, [dostęp:] 22.07.2020 r.
  2. Tokyo University of Science, “Love hormone” oxytocin could be used to treat cognitive disorders like Alzheimer's, “sciencedaily.com” [online], www.sciencedaily.com/releases/2020/07/200720093308.htm, [dostęp:] 22.07.2020 r.

Podziel się: