Jak odetkać ucho? Domowe sposoby na zatkane ucho, preparaty do czyszczenia uszu
Katarzyna Deptuła

Jak odetkać ucho? Domowe sposoby na zatkane ucho, preparaty do czyszczenia uszu

Zatkane ucho to problem, którego choć raz doświadczył niemal każdy. Uczucie zatkanych uszu może być niegroźne – pojawia się często podczas podróży samolotem (jako efekt różnicy ciśnień) lub po kąpieli, ale może także być oznaką poważnej choroby. Towarzyszą mu wtedy ból ucha, zaczerwienie czy wyciek. Jakie mogą być przyczyny zatkanego ucha? Jakie są domowe metody walki z tą dolegliwością?

Każdy, kto doświadczył uczucia przytkanego ucha zastanawiał się, jak skutecznie odetkać ucho. Towarzyszy mu najczęściej obecność wody w zewnętrznej części ucha – woda w uchu (gdy nie może znaleźć ujścia i zalega) powoduje nieprzyjemne odczucia – szumy, dzwonienie czy pogorszenie zdolności słyszenia. Zatkane uszy stanowią sygnał alarmowy, szczególnie, gdy zaczyna towarzyszyć im ból, zaczerwienienie, swędzenie oraz wyciek, a domowe sposoby czy apteczne środki nie pomagają.

Ucho – budowa, fizjologia, funkcje

Ucho jest narządem odpowiadającym za umiejętność słyszenia oraz za utrzymanie równowagi i balansu – ukłon w stronę błędnika. Zadaniem ucha jest odpowiednie wychwytywanie fal dźwiękowych, przekształcanie ich w drgania o naturze mechanicznej, a kolejno w impuls nerwowy. W budowie ucha wyróżniamy 3 części:

  • ucho zewnętrzne (obejmuje m.in. małżowinę uszną, kanał słuchowy zewnętrzny),
  • ucho środkowe (składową jest m.in. błona bębenkowa, trzy kosteczki słuchowe, trąbka Eustachiusza, inaczej trąbka słuchowa),
  • ucho wewnętrzne (m.in. ślimak z narządem Cortiego, który jest ostatnim ogniwem do wytworzenia impulsu nerwowego, wędrującego do ośrodka słuchu).

Co to jest woskowina? Jakie pełni funkcje?

Wosk uszny, inaczej woskowina uszna (potocznie woszczyna) to substancja lepka, wytwarzana w zewnętrznej części ucha – w przewodzie słuchowym. Jest koloru żółtego (od miodowego do brązowego). Gruczoły odpowiedzialne za jej wydzielanie to w głównej mierze gruczoły łojowe. W składzie woskowiny, oprócz „tłustych związków”, jak kwasy tłuszczowe (nasycone i nienasycone), skwalen i cholesterol znajdziemy także martwe komórki, m.in. nabłonka słuchowego.

Fizjologiczna ilość wosku pełni funkcję ochronną – nawilża przewód słuchowy i chroni przed patogenami, takimi jak bakterie czy grzyby. Wosk posiada lekko kwaśne pH (w okolicach 6,1).

Przyczyny zatkanego ucha

Nadmiar, pęcznienie lub zagęszczenie wosku prowadzi do jego nagromadzenia się w kanale słuchowym i formowania się korka woskowego. Czop może uciskać błonę bębenkową i blokować przewód słuchowy, ograniczając zdolność słyszenia, wywołując tymczasowe ubytki słuchu, a niekiedy również ból ucha lub uszkodzenie błony bębenkowej.

Uczucie przytkanego ucha może towarzyszyć również podróży samolotem (to kwestia różnicy ciśnień – pomocne okazuje się w tej sytuacji ziewanie lub żucie gumy), może być też wywołane przez częste wizyty na basenie (tzw. ucho pływaka) lub przez „zalewanie ucha” podczas kąpieli. Zatkane ucho może także występować przy katarze, czy od zatok.

Należy wziąć pod uwagę, że wosk pod wpływem wody pęcznieje, a próby usuwania go patyczkiem higienicznym zwykle pogarszają sprawę. Woda w uchu wiąże się ze zwiększeniem wilgotności w kanale słuchowym, co stwarza odpowiednie warunki do rozwoju chorobotwórczych bakterii i może prowadzić do zapalenia ucha zewnętrznego (o charakterze grzybiczym lub bakteryjnym).

Objawy zatkanego ucha

Wśród objawów zatkanego ucha wymienić można m.in. gorsze słyszenie na skutek przyblokowania przewodu słuchowego, a także:

  • szumy uszne,
  • zawroty głowy,
  • zaburzenia równowagi,
  • uczucie rozpierania i dzwonienia,
  • uczucie pełności ucha.

W nasilonych dolegliwościach, niekiedy z nadkażeniem bakteryjnym, występuje ból, wydzielina ropna lub wyciek z ucha, świąd, a nawet utrata słuchu.

Jak usunąć woskowinę? Domowe sposoby na czop woskowinowy

Najlepszym domowym sposobem na zatkane ucho jest właściwa profilaktyka – nie czyścimy ucha patyczkiem higienicznym oraz staramy się nie zalewać uszu wodą (woda i woskowina to złe połączenie). Oczyszczanie uszu może być wsparte przez apteczne środki i preparaty do higieny uszu.

Zatkanemu uchu może towarzyszyć ból o lekkim charakterze, który można łagodzić, stosując ciepłe okłady (nie należy stosować tego sposobu w ostrych dolegliwościach). Wśród domowych sposobów można wymienić także okłady z cebuli. 

Każdy z nas zna płukanie ucha strzykawką i ciepłą wodą, jednak nie róbmy tego w domu! Istnieje większa szansa na pogorszenie dotychczasowego stanu – metodę tę może stosować tylko lekarz otolaryngolog.

Starym zabiegiem, który można wykonać w domowych warunkach jest natomiast świecowanie uszu (można zakupić gotowy zestaw lub pokusić się o samodzielne wykonanie). Gdy pogorszenie słuchu to efekt nierównego ciśnienia, o które łatwo chociażby przy katarze czy podczas przelotu samolotem, przyda się z kolei przyrząd do wyrównywania ciśnienia w przewodzie słuchowym.

Wśród domowych metod warto zwrócić szczególną uwagę na zakraplanie do ucha wody utlenionej. Metoda może okazać się skuteczna, ponieważ woda utleniona w kontakcie ze skórą wytwarza tlen, m.in. o właściwościach dezynfekujących. Do ucha zakrapla się zwykle kilka kropli.

Apteczne preparaty na zatkane ucho – krople, aerozol, spray

Na aptecznej półce znajdziemy kilka preparatów w postaci kropli do ucha czy sprayu. Mogą być one stosowane już u niemowląt i dzieci. Preparaty do czyszczenia uszu opierają się na tłustych substancjach – korek woskowinowy jest zmiękczany wg starej chemicznej reguły – podobne rozpuszcza się w podobnym. Częstymi składnikami takich preparatów na zmiękczenie woskowinowego korka są oleje mineralne – rozpuszczają twardą woskowinę oraz ułatwiają samooczyszczenie ucha.

Innymi składnikami występującymi w preparatach do zmiękczania czopu woskowinowego (cerumenolitykami) są:

  • parafina ciekła (dostępna jako lek bez recepty w buteleczkach po 30 i 100 g),
  • oliwa z oliwek (wysokooczyszczona, dostępna jako aerozol),
  • mieszanki różnych olejów, które dodatkowo łagodnie odkażają kanał słuchowy.

Znajdziemy również leki OTC (bez recepty) w postaci kropli z salicylanem choliny (rodzaj niesteroidowego leku przeciwzapalnego, NLPZ) – jest to substancja stosowana w przypadku stanu zapalnego ucha zewnętrznego, bólu ucha czy uczucia zatkanego ucha – krople te można podać przed płukaniem zewnętrznego przewodu słuchowego. Leki tego typu stosuje się u dorosłych.

Przeciwwskazania do stosowania preparatów do czyszczenia uszu

Wśród przeciwwskazań związanych ze stosowanie środków na zatkane ucho możemy wymienić m.in.:

  • nadwrażliwość na którykolwiek ze składników kropli czy sprayu,
  • uszkodzoną błonę bębenkową,
  • występowanie krwawienia lub wycieku z ucha,
  • silny ból ucha.

Bolące, zatkane ucho a konieczność wizyty u lekarza

Płukanie uszu w gabinecie lekarskim to jedna z metod służących oczyszczaniu ucha z woskowiny. Do tego zabiegu używa się strzykawki, zwykle o pojemności 100 ml i ciepłej wody. Woda ze strzykawki pod ciśnieniem jest wprowadzana do ucha i w efekcie wypływa z zalegającą woskowiną. W gabinecie spotkamy się również z innymi metodami, jak oczyszczanie ucha ssakiem czy haczykiem usznym.

Płukanie uszu w domowych warunkach nie jest bezpieczne ze względu na ryzyko uszkodzenia błony bębenkowej. Podczas wykonywania jej samemu nie mamy możliwości oceny stanu przewodu słuchowego.

Zatkane ucho w ciąży – co zastosować?

Apteczne preparaty stosuje się miejscowo, posiadają one substancje, które nie wchłaniają się do krążenia ogólnoustrojowego. Większość preparatów na bazie parafiny ciekłej oraz oliwy z oliwek może być z powodzeniem stosowana u kobiet w okresie ciąży, jak również karmienia piersią.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ból stopy – przyczyny, leczenie, ćwiczenia na ból śródstopia

    Ból stopy to dolegliwość, która może mieć rozmaite przyczyny. Ból stóp może pojawić się po intensywnym wysiłku fizycznym, wielogodzinnej pracy w pozycji stojącej, ale także jako objaw poważnych chorób, takich jak cukrzyca, dna moczanowa czy nerwiak Mortona. Sprawdź, jak diagnozuje się ból stóp, jak wygląda leczenie? Poznaj ćwiczenia na bolące stopy.

  • Ból szyi – przyczyny, diagnostyka, leczenie, ćwiczenia

    Ból szyi to częsta dolegliwość, która dotyka dużą grupę osób. Przyczyny bolącej szyi mogą być różne, od przeciążenia i napięcia mięśni, spowodowanego np. wielogodzinną pracą przed komputerem przez zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego i urazy odcinka szyjnego kręgosłupa aż po nowotwór. Sprawdź, jak przebiega diagnostyka bólów szyi, w jaki sposób się je leczy oraz jakie ćwiczenia można zastosować, by złagodzić dolegliwości. 

  • Niedobór witaminy B12 – przyczyny, objawy, skutki niskiego poziomu witaminy B12

    Witamina B12 (kobalamina) pełni istotną rolę w organizmie, m. in. reguluje produkcję czerwonych krwinek. Witamina B12 znajduje się głównie w produktach pochodzenia zwierzęcego, nie jest wytwarzana przez ludzki organizm, dlatego niedobór witaminy B12 jest dość częsty. Objawy niedoboru to np. nerwowość, depresja, zaburzenia chodu czy problemy ze wzrokiem. Jak powinna wyglądać dieta i suplementacja u osób z niskim poziomem kobalaminy?

  • Ból brzucha z lewej strony – co może oznaczać?

    Ból brzucha po lewej stronie może być wywołany przez chwilową niedyspozycję, ale jest także objawem poważnych chorób układu pokarmowego czy moczowego. Jakim schorzeniom towarzyszy? 

  • Mioklonie – przyczyny i leczenie mimowolnych skurczów mięśni

    Mioklonie (zrywania mięśniowe) to niekontrolowane, intensywne skurcze mięśni. Mogą one obejmować jeden mięsień, grupę mięśni, kończynę, a nawet cały tułów. Przyczyn powstawania mioklonii jest wiele, niektóre mimowolne ruchy są fizjologiczne (np. mioklonie przysenne, czyli szarpnięcia ciała podczas zasypiania) i nie wymagają leczenia, inne mogą oznaczać poważne schorzenia, takie jak zaburzenia metaboliczne, padaczkę czy zatrucie metalami ciężkimi. Wszystkie niekontrolowane skurcze mięśni wymagają konsultacji ze specjalistą.

  • Nadmierne i częste gazy jelitowe – co robić?

    Choć produkcja gazów w jelitach to proces naturalny, ich nadmierne powstawanie nastręcza wielu trudności. Wzdęty i obolały brzuch oraz uczucie dyskomfortu są nieodłącznymi towarzyszami zwiększonej ilości gazów jelitowych. Czy ich nadmierne powstawanie może oznaczać chorobę? Jak skutecznie zapobiegać zbyt wielkiej produkcji gazów w jelitach?  

  • Suchość gardła – czym i jak nawilżać gardło?

    Suchość gardła może być spowodowana wieloma przyczynami. Zwykle pojawia się podczas infekcji, a także w wyniku odwodnienia, palenia papierosów, nadwyrężenia narządu głosu czy spania z otwartymi ustami. Uczucie suchego gardła dotyczy zarówno dzieci, jak i osób dorosłych. Jak i czym nawilżać gardło? Czego warto unikać, gdy czujemy suchość w gardle?

  • Zatkany nos – przyczyny i sposoby leczenie zatkanego nosa bez kataru

    Zatkany nos to bardzo częsty objaw infekcji górnych dróg oddechowych, zarówno o podłożu wirusowym, jak i bakteryjnym. Towarzyszą mu wówczas nadmierna produkcja wydzieliny, kichanie, ból głowy, ból gardła, kaszel, chrypka czy ogólne osłabienie. Zatkany nos bez kataru jest natomiast objawem,mogącym świadczyć o różnych schorzeniach przewlekłych, takich jak chroniczne zapalenie zatok, skrzywienie przegrody nosa, obecność polipów. Uczucie zatkanego nosa może pojawić się również na skutek urazu, zazwyczaj wówczas występuje także krwawienie.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij