Torbiel jajnika - diagnostyka i leczenie
Anna Posmykiewicz

Torbiel jajnika - diagnostyka i leczenie

Czym są torbiele jajnika? Jak i dlaczego powstają? Jak rozpoznać i leczyć torbiele jajnika? W artykule odpowiadamy na najbardziej nurtujące pytania.

Co to jest torbiel jajnika?

Torbiel jajnika to patologiczna jama otoczona bardziej lub mniej wykształconą ścianą. Jest ona stosunkowo częstą patologią ginekologiczną. Torbiele mogą występować pojedynczo, ale mogą być również mnogie. Torbiele mogą lokalizować się na jednym lub na obydwu jajnikach jednocześnie. Najczęściej występują u kobiet miesiączkujących. Niektóre z nich mają charakter łagodny, inne mogą być złośliwe.

Przyczyny powstawania torbieli na jajnikach

Najczęstszą przyczyną powstawania torbieli jajników są zaburzenia hormonalne. W prawidłowym cyklu miesiączkowym każdej kobiety jeden z pęcherzyków Graafa (pęcherzyki jajnikowe) powiększa się, dojrzewa i pęka uwalniając komórkę jajową. Na skutek różnego rodzaju zaburzeń hormonalnych możę się zdarzyć, że pęcherzyk nie pęknie i wypełni się surowiczym płynem. W ten sposób powstaje tzw. torbiel czynnościowa.

Taka torbiel może zaniknąć w kolejnym cyklu miesiączkowym, ale może także rosnąć dalej, dając różne objawy. Do najczęstszych zalicza się:

  • zaburzenia cyklu miesiączkowego,

  • plamienia i krwawienia niezwiązane z terminem miesiączki,

  • bóle w podbrzuszu.

Torbiele dużych rozmiarów lub występujące w dużej ilości mogą być też przyczyną niepłodności.

Zespół policystycznych jajników (PCOS)

Oddzielną jednostką chorobową, powstającą na skutek zaburzeń hormonalnych, jest zespół policystycznych jajników lub inaczej zespół wielotorbielowatych jajników (PCOS). Jest to jedna z częstszych przyczyn niepłodności kobiet w wieku rozrodczym.

Mechanizm jego powstawania nie został do końca wyjaśniony. Wiadomo, że ma on związek z podniesionym poziomem męskich hormonów płciowych u kobiet (androgenów), z wysokim poziomem insuliny i insulinoopornością, często zdarza się także wyższa wartość LH (hormon luteinizujący) w stosunku do hormonu FSH (hormon folikulotropowy).

Najczęstsze objawy związane z tym zespołem to:

  • zaburzenia cykli miesiączkowych,

  • niepłodność,

  • hirsutyzm (nadmierne owłosienie typu męskiego),

  • trądzik,

  • otyłość.

PCOS wymaga leczenia, które właściwe prowadzone sprawia, że kobieta może zajść w ciążę.

Jakie torbiele wyróżniamy?

Nie zawsze torbiele powstają na skutek zaburzeń hormonalnych.

  • Torbiele endometrialne (inaczej nazywane czekoladowymi), które powstają w przebiegu endometriozy. Jest to choroba, w przebiegu której błona śluzowa macicy (czyli endometrium) ulega wszczepieniu do innych narządów. Jeśli błona śluzowa znajdzie się w jajniku, to powstają w nich właśnie torbiele wypełnione krwią. Taką torbiel zwykle usuwa się operacyjnie, bowiem jej pękniecie i wylanie się krwi grozi bardzo poważnymi następstwami.
     
  • Torbiele dermatoidalne (skórzaste) - przyczyna ich powstawania nie jest do końca poznana. Mogą być one wypełnione komórkami tłuszczowymi, włosami, gruczołami potowymi czy łojowymi. Zaliczane są do łagodnych nowotworów jajnika, zazwyczaj nie złośliwieją, wymagają usunięcia.

Nie wszystkie torbiele są łagodne. Niestety zdarza się, że wykryta w przypadkowym badaniu USG torbiel ma charakter złośliwy (rak jajnika).

Jak rozpoznaje i leczy się torbiele jajników?

Torbiel można uwidocznić w badaniu usg przezpochwowym. Lekarz, który uwidoczni w takim badaniu torbiel, ocenia ją bardzo dokładnie. Określa jej wielkość, kształt, grubość ściany, nieregularność, rodzaj płynu w środku, obecność tworów litych. Na tej podstawie może określić, z jakim rodzajem torbieli mamy do czynienia. Czasami konieczne jest wykonanie biopsji torbieli.

Małe torbiele, które „nie są podejrzane” zwykle wymagają tylko systematycznej kontroli ginekologicznej.

Usunięcie jajnika

Duże torbiele lub te bardzo liczne wymagają leczenia hormonalnego. Jeśli i to nie przynosi rezultatów, wtedy torbiel należy usunąć. Jeśli są to bardzo mnogie torbiele w jednym jajniku, wtedy usuwa się cały jajnik. Nie upośledza to płodności kobiety, która nadal może zajść w ciążę - wystarczy do tego obecność jednego, zdrowego jajnika.

Torbiele można usuwać dwoma technikami operacyjnymi: tradycyjną operacją, polegająca na otworzeniu jamy brzusznej oraz metodą laparoskopową. Decyzja o wyborze właściwej metody operacji zawsze należy do lekarza prowadzącego pacjentkę.

Istnieją też bezwzględne wskazania do leczenia operacyjnego: torbiel należy koniecznie usunąć, jeśli jest wypełniona krwią i grozi pęknięciem (jak w przypadku torbieli endometrialnej), ma tak duże rozmiary, że uciska sąsiednie narządy w jamie brzusznej oraz wtedy, kiedy istnieje podejrzenie raka jajnika.

  • Torbiele zaliczają się do jednych z częstszych zmian powstających w jajnikach, zwykle są to zmiany łagodne, bezobjawowe i wymagają tylko obserwacji. Jednak czasami torbiel może być bardzo groźna i szybkie jej wykrycie może uratować życie kobiety.
  • Każda kobieta powinna zatem regularnie wykonywać usg przezpochwowe zgodnie z zaleceniami swojego ginekologa. Dzięki temu szybko można wykryć podejrzane zmiany i włączyć właściwe postępowanie.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Badanie EKG – co to jest i jak wygląda elektrokardiografia?

    EKG (elektrokardiografia) to zabieg diagnostyczny, który wykonywany jest w celu wykrycia ewentualnych zaburzeń pracy serca. EKG jest badaniem bezbolesnym i nieinwazyjnym, może zostać wykonane zarówno u dziecka, nawet u niemowlęcia, jak i u człowieka dorosłego. Kiedy wykonuje się badanie EKG? Jak ono przebiega?

  • Zapalenie piersi - przyczyny, objawy i leczenie

    Każda kobieta po urodzeniu dziecka stara się karmić je piersią. Mleko matki zawiera m.in. cenne przeciwciała, aminokwasy, enzymy i czynniki wzrostu. Zwykle w czasie karmienia nie pojawiają się żadne problemy zdrowotne, jednak raz na jakiś czas dochodzi do sytuacji, w której rozwija się zapalenie piersi. Jest to stan często połączony z zakażeniem, który objawia się najczęściej w pierwszych sześciu tygodniach od dnia porodu. Przyczyną jest najczęściej nieefektywne i niepełne opróżnianie piersi z mleka, co doprowadza do jego zastoju. Jak leczyć i zapobiegać zapaleniu piersi? Odpowiedź znajduje się w niniejszym artykule.

  • Wyprawka dla noworodka - lista najpotrzebniejszych rzeczy do domu i szpitala

    Oczekiwanie na narodziny dziecka są dla obojga rodziców ogromnym przeżyciem. Czekają oni, kiedy w końcu będą mogli wziąć na ręce i przytulić maluszka, planują, jakie imię otrzyma maleństwo, jak również zastanawiają się, co będzie im potrzebne, kiedy dziecko już się urodzi. Wyprawka dla noworodka jest bowiem bardzo istotną sprawą, w jej skład powinny bowiem wchodzić przedmioty, które będą pomagały nowo upieczonym rodzicom w zajmowaniu się maleństwem i w jego codziennej pielęgnacji.

  • Zabiegi kosmetyczne na jesień i zimę – które wybrać?

    Okres jesienno-zimowy to znakomity czas na to, aby wykonać niektóre zabiegi na twarz i ciało, ponieważ części zabiegów kosmetycznych nie powinno się wykonywać wiosną i latem – nie jest wskazana ekspozycja na silne promienie słoneczne po ich wykonaniu, co jak wiadomo wiosną i latem byłoby to nieuniknione. Poza tym część zabiegów kosmetycznych lepiej jest wykonywać jesienią i zimą – w znakomity sposób przygotują one naszą twarz i ciało do nowego letniego sezonu, w którym dzięki nim od razu będziemy mogły zabłysnąć.

  • RSV — objawy, przebieg, leczenie zakażenia wirusem RSV

    Wirus RSV (Respiratory Syncytial Virus) to wirus nabłonka oddechowego, który należy do rodziny paramyksowirusów (łac. Paramyxoviridae). Jest głównym czynnikiem etiologicznym odpowiedzialnym za rozwój ostrego zapalenia oskrzelików u najmłodszych dzieci.

  • Paracetamol czy ibuprofen — który lek na gorączkę wybrać dla dziecka i jak go prawidłowo dawkować?

    Gorączka u dzieci bardzo często przysparza ogromnego problemu rodzicom. Część z nich boi się dawać dzieciom leki przeciwgorączkowe, nie wiedząc dokładnie, w jaki sposób należy je dawkować i jakie odstępy czasu należy zachować pomiędzy poszczególnymi dawkami leków. Który lek w walce z infekcją podawać dzieciom, jaka jest bezpieczna dawka ibuprofenu lub paracetamolu, która można podać maluchowi? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • TSH – o czym świadczy podwyższone i obniżone TSH? Wskazania do badania, normy, cena

    TSH (hormon tyreotropowy) jest produkowany przez przysadkę mózgową i stymuluje tarczycę do wydzielania hormonów (trójjodotyroniny – T3 oraz tyroksyny – T4). Oznaczenie poziomu TSH we krwi jest podstawowym badaniem, dzięki któremu można sprawdzić, czy tarczyca funkcjonuje prawidłowo. Co oznacza podwyższone TSH lub obniżony poziom tyreotropiny?

  • Kaszel krtaniowy – objawy i leczenie szczekającego kaszlu u dzieci i dorosłych

    Kaszel krtaniowy, nazywany też kaszlem szczekającym, to charakterystyczny, uporczywy rodzaj kaszlu towarzyszący najczęściej zapaleniu krtani. Częściej pojawia się u dzieci niż u dorosłych, zazwyczaj w nocy oraz rano. Bywa, że towarzyszą mu duszności oraz świst wdechowy. Sprawdź, jakie są przyczyny kaszlu krtaniowego i jak wygląda leczenie.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij