Nadciśnienie może być przyczyną nadwrażliwości emocjonalnej

Nowe badanie wykazuje związek między występowaniem wysokiego ciśnienia krwi a neurotycznymi cechami osobowości, takimi jak nadwrażliwość czy silne przeżywanie negatywnych emocji.

Nadciśnienie a neurotyzm, lęk i depresja

Wysokie ciśnienie krwi jest głównym czynnikiem ryzyka chorób sercowo-naczyniowych – to fakt znany od dawna i dobrze zbadany przez naukowców. Nieleczone może prowadzić do wystąpienia zawału serca czy udaru mózgu. Od pewnego czasu zwraca się także uwagę na powiązanie nadciśnienia tętniczego z czynnikami psychologicznymi, w dalszym ciągu jednak związki przyczynowe między ciśnieniem krwi a lękiem, objawami depresyjnymi, neurotyzmem czy subiektywnym złym samopoczuciem nie są w pełni jasne.

W nowym badaniu naukowcy z Szanghaju starali się wyjaśnić te zależności. Badacze zastosowali technikę zwaną randomizacją mendlowską, metoda ta wykorzystuje warianty genetyczne jako wskaźnik zastępczy dla określonego czynnika ryzyka, w tym przypadku ciśnienia krwi. Uwzględniono podstawowe parametry – skurczowe ciśnienie krwi, rozkurczowe ciśnienie krwi i nadciśnienie (powyżej 140/90 mm Hg) ponad 700 tys. osób pochodzenia europejskiego. Analiza wykazała, że wysokie rozkurczowe ciśnienie krwi było silnie związane z neurotyzmem (powyżej 90%), ale nie ze zwiększonym lękiem czy objawami depresji.

Czym jest neurotyzm?

Neurotyzm jest jedną z cech osobowości. Nie jest on zaburzeniem, jednak wiąże się z większą skłonnością do popadania w nałogi czy występowania chorób psychicznych. Charakteryzuje się nadwrażliwością oraz skłonnością do częstego odczuwania „złych” emocji, takich jak lęk, strach, niepokój, smutek, gniew, zazdrość czy poczucie winy. Osoba z zaburzeniami neurotycznymi jest często postrzegana przez otoczenie jako niezrównoważona emocjonalnie, chwiejna, niedojrzała. Neurotycy źle radzą sobie ze stresem i z negatywnymi zdarzeniami, jakie mają miejsce w ich życiu, np. rozstaniem z partnerem czy utratą pracy. Bywają to osoby wycofane, nieśmiałe, ale i ekstrawertyczne, pragnące nieustannie zwracać na siebie uwagę.

Neurotycy są w większym stopniu niż osoby o innej osobowości narażeni na występowanie objawów somatycznych, takich jak:

• kołatanie serca,
• problemy z układem pokarmowym (częste biegunki, zaparcia, zespół jelita drażliwego),
• osłabienie odporności,
• drżenia mięśni,
• nawracające bóle głowy.

Przyczyny neurotyzmu w świetle najnowszych badań

Uważa się, że za osobowość neurotyczną w większości przypadków odpowiadają czynniki genetyczne oraz środowiskowe. Duży wpływ na ujawnienie się cech tej osobowości mają negatywne wydarzenia mające miejsce w dzieciństwie oraz młodości. Częściej zachowania neurotyczne obserwuje się u kobiet, a także u osób o niskim statusie społeczno-ekonomicznym.

Najnowsze badanie pokazuje, że obniżenie ciśnienia tętniczego krwi może zmniejszyć częstotliwość występowania zachowań neurotycznych, w tym zaburzeń nastroju. Naukowcy, którzy przeprowadzili eksperyment, zwracają uwagę, że potrzebne są dalsze badania nad związkiem pomiędzy zdrowiem psychicznym, emocjami a ciśnieniem krwi. Aktualnie za złoty standard postępowania w przypadku neurotyzmu, który utrudnia codzienne funkcjonowanie, uważa się psychoterapię (za najkorzystniejszą uznaje się terapię poznawczo-behawioralną).