Owoce bergamoty
Zuzanna Kręcisz

Bergamota – czy jest skuteczna w walce z za wysokim poziomem cholesterolu? Pomarańcza bergamota a monakolina – co wybrać?

Pomarańcza bergamota, którą powszechnie nazywa się także bergamotą lub bergamotką, to roślina endemiczna, czyli występująca tylko na niewielkim obszarze świata, w tym wypadku w regionie Kalabrii w południowych Włoszech. Owoce bergamoty mają specyficzny, cierpki i jednocześnie gorzki smak. Liczne badania wykazały, że ma ona właściwości antyoksydacyjne, przeciwzapalne i rozkurczowe, co wykorzystuje się w terapii wielu schorzeń.

Zaburzenia lipidowe i związane z nimi choroby układu sercowo-naczyniowego to ogromny i stale narastający problem współczesnych społeczeństw. Zmusza to do poszukiwania nowych rozwiązań i terapii, które będą wykazywały się wyższą skutecznością i bezpieczeństwem.

Pomarańcza bergamota – co to za owoc? Właściwości

Pomarańcza bergamota (łac. Citrus bergamia Risso & Poiteau), nazywana bergamotą, cytryną bergamotką lub bergamotką, jest drzewem z rodziny rutowatych (łac. Rutaceae) i nie należy jej mylić z dziką bergamotką (łac. Monarda fistulosa), czyli pysznogłówką dętą. Pochodzi najprawdopodobniej z Indii, a jej największe uprawy znajdują się we Włoszech. Nazwa rośliny pochodzi od miasta Bergamo, gdzie od wieków pozyskiwano i sprzedawano olejek z bergamoty. Drogocennych składników, czyli olejku i soku, dostarczają owoce przypominające małe pomarańcze lub limonki. Są zielone, charakterystycznie pofałdowane, w smaku cierpkie z wyraźnie wyczuwalną dozą goryczy.

Olejek eteryczny z bergamoty, którego dostarczają również liście i kwiaty, wykorzystywany jest w przemyśle perfumeryjnym, kosmetycznym oraz do aromatyzowania popularnej herbaty Earl grey. Badania wykazały również jego działanie antyoksydacyjne, przeciwzapalne i rozkurczowe, co wykorzystuje się m.in. w pielęgnacji skóry trądzikowej. Potwierdzono, że olejek bergamotowy używany do aromatoterapii zmniejsza nasilenie objawów depresji u pacjentów powyżej 60. roku życia. Wątpliwe natomiast wydają się doniesienia na temat jego działania przeciwlękowego, przeciwłuszczycowego czy wspomagającego odchudzanie. Podczas stosowania olejku z bergamoty u zwierząt stwierdzono obniżanie poziomu glukozy we krwi. Choć nie potwierdzono tego w badaniach na ludziach, należy zachować ostrożność, szczególnie u pacjentów stosujących leki przeciwcukrzycowe. Przed zewnętrznym użyciem olejku warto sprawdzić reakcję skóry na jej małym obszarze i pamiętać o jego fototoksyczności w połączeniu z promieniowaniem UV. Reakcja fototoksyczna przypomina oparzenia słoneczne, którym towarzyszy zaczerwienienie, obrzęk oraz pęcherze. Uczulenie pojawia się niemal natychmiast lub do kilku godzin po ekspozycji na światło.

Wpływ bergamoty na obniżenie poziomu cholesterolu

Prowadząc badania nad pomarańczą bergamotą, naukowcy odkryli, że sok z owoców zawiera polifenole, a dokładniej flawonoidy: flawanony i flawony. Ich skład jest unikatowy, a stężenie najwyższe wśród wszystkich owoców cytrusowych. Wyodrębniono m.in. naringinę, neoeriocytrynę, neohesperydynę, melitydynę, rhoifolinę i poncirinę, które na drodze różnych mechanizmów wpływają korzystnie na profil lipidowy i na poziom cukru we krwi. Obniżają one stężenie cholesterolu całkowitego i LDL (tzw. złego cholesterolu) oraz podnoszą frakcję HDL, czyli tzw. dobrego cholesterolu. Zauważono również znaczącą redukcję poziomu trójglicerydów. Pacjenci stosujący BPF – standaryzowaną kompozycję polifenoli – uzyskują również dobre wyniki w ograniczaniu insulinooporności, redukcji masy ciała i zmniejszenia stłuszczenia wątroby. Terapia BPF wpływa na poprawę funkcji śródbłonka naczyniowego oraz erekcji u pacjentów z cukrzycą. Do działań BPF zaliczyć można również wpływ na zmniejszone przewodnictwo bólu przewlekłego, działanie ochronne przed skutkami promieniowania UVB – istotne w profilaktyce przeciwstarzeniowej, w kontekście nowotworów skóry, a także działanie protekcyjne na mięsień sercowy podczas chemioterapii.

Powiązane produkty

Suplementacja ekstraktem z bergamoty – dla kogo?

Według oficjalnych zaleceń stosowanie standaryzowanej kompozycji polifenoli z bergamoty można rekomendować pacjentom:

  • z zespołem metabolicznym,
  • z niskim lub umiarkowanym ryzykiem wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych, gdy nie trzeba intensywnie obniżać poziomu lipidów we krwi,
  • którzy nie chcą lub nie mogą przyjmować statyn,
  • którzy przyjmują już statyny, ale leczenie wymaga zastosowania większej dawki.
BPF podane razem ze statyną nasila jej działanie (przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa terapii) i nie zwiększa działań niepożądanych statyn.

Jak stosować bergamotę na cholesterol?

Suplementy z bergamotą na cholesterol zaleca się przyjmować od 1 do 3 razy dziennie przed posiłkami. Należy popijać je wodą. Dawka polifenoli zależna jest od stanu klinicznego pacjenta i wnosi od 500 do 1500 mg.

Polifenole z pomarańczy bergamoty wykazują wysoką aktywność bakteriobójczą wobec bakterii Helicobacter pylori, która jest przyczyną zapaleń błony śluzowej i nowotworów żołądka oraz owrzodzeń żołądka i dwunastnicy. Wykazano również, że połączenie w leczeniu antybiotyku z ekstraktem bergamoty zwiększa jego skuteczność. Badania nadal trwają i niosą nadzieję na alternatywne terapie zakażeń w przypadku stale narastającej antybiotykoodporności.

Bergamota czy monakolina – co wybrać? Jakie są najnowsze wytyczne?

Ze względu na ogromny potencjał i wielokierunkowe działanie, a jednocześnie brak działań niepożądanych podczas terapii, obecne rekomendacje zalecają stosowanie standaryzowanych kompozycji polifenoli z bergamoty. Polskie Towarzystwo Kardiologiczne zaleca stosowanie bergamoty w profilaktyce chorób sercowo-naczyniowych, gdyż korzystnie wpływa na gospodarkę lipidową i węglowodanową oraz na naczynia krwionośne, co zostało potwierdzone w badaniach klinicznych. Ponadto w świetle ostatnich doniesień – w przeciwieństwie do monakoliny jest pozbawiona działań niepożądanych, posiada wysoką skuteczność porównywalną ze statynami i jest dobrze tolerowana przez pacjentów.

  1. M. Barylski, Standaryzowana kompozycja polifenoli z bergamoty – kompleksowy suplement diety o właściwościach plejotropowych na tle innych dostępnych na rynku naturalnych substancji hipolipemizujących, Medycyna i Życie, vol. 8, nr 1-4 (20-23), 2021.
  2. P. Krzyżek, Polifenole w terapii chorób wywołanych przez Helicobacter pylori, Postępy Fitoterapii 1/2017.
  3. M. Barylski, K. Filipiak, B. Okopień, F. Szymański, B. Woźniakowska-Kapłon, A. Mamcarz, Stanowisko grupy ekspertów wsparte przez Sekcję Farmakoterapii Sercowo-Naczyniowej Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego dotyczące miejsca standaryzowanej kompozycji polifenoli z bergamoty w terapii dyslipidemii oraz jej innego potencjalnego zastosowania w praktyce klinicznej, Choroby Serca i Naczyń 2018, tom 15, nr 2.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) – co to jest? Skutki uboczne

    Menopauza jest jednym z przełomowych etapów w życiu kobiety. Charakterystyczne dla tego okresu jest pojawienie się wczesnych łagodnych objawów oraz tych bardziej poważnych, mogących skutkować zmianami w funkcjonowaniu układu krwionośnego, nerwowego oraz kostnego. Jednym ze sposobów spokojnego przejścia przez okres menopauzy jest hormonalna terapia zastępcza (HTZ). Jakie są najlepsze metody hormonalnej terapii zastępczej? Czy HTZ może powodować tycie oraz czy terapia może zwiększyć ryzyko zachorowania na raka piersi? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • SPF i PPD – co określają te współczynniki? Jak prawidłowo stosować kremy z filtrami przeciwsłonecznymi?

    Latem powinniśmy korzystać z preparatów zawierających filtry UV, które chronią przed oparzeniami słonecznymi, zapobiegają wczesnym oznakom starzenia się i zmniejszają ryzyko zachorowania na raka skóry. Jak one właściwie działają? Jak wybrać odpowiedni filtr przeciwsłoneczny? Co oznaczają symbole na etykietach?

  • Suplementacja przy insulinooporności

    Insulinooporność jest zaburzeniem metabolizmu, które może zamienić się w poważną chorobę, która obecnie może dotyczyć nawet 2 milionów Polaków. Przyczynia się do tego przede wszystkim siedzący tryb życia, przetworzona, wysokoenergetyczna żywność, a także przewlekły stres wpływający na nasze zachowania żywieniowe – „zajadanie” problemów. Insulinooporność nie musi być leczona, niemniej jeśli na czas nie zareagujemy zmianą dotychczasowego stylu życia, może przerodzić się w pełnoobjawowe schorzenie – cukrzycę. Cennym elementem uzupełniającym dietoterapię może być racjonalna, przemyślana suplementacja. Jakie składniki szczególnie wspierają zdrowie metaboliczne?

  • Suplementacja w Hashimoto – jak wpływają na to nutraceutyki?

    Hashimoto, a raczej autoimmunologiczne zapalenie tarczycy, jest coraz powszechniej diagnozowanym schorzeniem. Mówimy o nim wtedy, gdy nasz układ odpornościowy atakuje tarczycę. W chorobie tej może dojść zarówno do podwyższonej czynności gruczołu, jak i normalnej lub obniżonej czynności. Hashimoto dotyka znacznie częściej kobiety niż mężczyzn. Wsparciem działania tarczycy, jak i całej terapii, może być racjonalna suplementacja w oparciu o składniki, których skuteczność potwierdzają wyniki badań naukowych.

  • Smart drugs – jak działają? Czy nootropy są bezpieczne?

    Ostatnio coraz głośniej o tzw. smart drugs. Są to leki nootropowe, stanowiące grupę niejednorodnych substancji pobudzających ośrodkowy układ nerwowy. Są one stosowane w leczeniu takich zaburzeń i chorób, jak ADHD, narkolepsja czy otępienie. Dzięki temu, że nootropy poprawiają zdolności poznawcze, m.in. pamięć i koncentrację, coraz więcej osób zaczęło stosować je bez wskazań medycznych. Czy to bezpieczna praktyka?

  • Zasady refundacji pieluchomajtek – aktualne wytyczne

    Nietrzymanie moczu lub kału dotyka wielu chorych, głównie osób starszych, z niepełnosprawnościami oraz chorobami nowotworowymi. Opieka nad pacjentem z tymi dolegliwościami generuje wysokie koszty. Dlatego warto znać zasady refundacji pieluchomajtek i innych wyrobów chłonnych: komu przysługuje, jak pozyskać zlecenie i gdzie je zrealizować. W artykule przedstawiamy najnowsze wytyczne.

  • Kolagen na stawy dla sportowców – jak wybrać najlepszy?

    Kolagen to białko budulcowe organizmu. Odgrywa ważną rolę w kontekście zdrowia naszych stawów. Sportowcy odbywający regularne i nierzadko niezwykle intensywne treningi powinni dbać o odpowiednią suplementację wspierającą regenerację organizmu. Kolagen jest jednym ze składników, które warto włączyć do regularnego spożycia. Jak działa kolagen na stawy? Ile kolagenu przyjmować, by wzmocnić stawy? Po jakim czasie suplementacji sportowcy zauważają wymierne efekty? Odpowiadamy!

  • Dlaczego warto się szczepić?

    Szczepienia są jednym z najważniejszych osiągnięć medycyny, które przyczyniły się do znacznego zmniejszenia liczby zachorowań i zgonów spowodowanych chorobami zakaźnymi. W dobie rozwijających się teorii spiskowych i dezinformacji warto zrozumieć, czym są szczepienia, jak działają i dlaczego są niezbędne dla zdrowia.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij