Nowa choroba przenoszona przez kleszcze – czym jest wirus Heartland?

Wirus Heartland (HRTV, ang. Heartland virus) jest przenoszonym przez kleszcze flebowirusem z rodziny Bunyaviridae. Ponieważ nie istnieje szczepionka, dzięki której można by zapobiegać zakażeniu, ani preparat stosowany stricte w leczeniu wirusa Heartland, wszystkie osoby, które wybierają się do USA, powinny zachować szczególną ostrożność, jednocześnie stosując repelenty (środki odstraszające).

Wirus Heartland został po raz pierwszy wykryty w 2009 r. u pacjentów z wysoką gorączką, osłabieniem i biegunką. Przenoszą go kleszcze występujące w południowo-wschodniej części Ameryki Północnej i jak do tej pory przypadki zachorowania potwierdzono wyłącznie na terenie Stanów Zjednoczonych. Nie oznacza to jednak, że choroba nie pojawi się w Europie, dlatego też warto znać jej objawy i sposoby leczenia.

Wirus Heartland – czym się charakteryzuje?

Wirus Heartland (HRTV, ang. Heartland virus) jest przenoszonym przez kleszcze flebowirusem z rodziny Bunyaviridae. Wyizolowano go w 2009 r., kiedy to wykryto go u dwóch rolników ze stanu Missouri w USA cierpiących z powodu wysokiej gorączki oraz biegunki. Jest genetycznie podobny do wirusa zespołu ciężkiej gorączki z trombocytopenią (SFTSV, ang. Severe Fever with Thrombocytopenia Syndrome) oraz wirusem gorączki Doliny Rift (RVF, ang. Rift Valley Fever). Jak do tej pory, chorobę zidentyfikowano w jedenastu stanach, wszyscy pacjenci przed zachorowaniem byli pogryzieni przez kleszcze.

Na tę chwilę uważa się, że wektorem wirusa Heartland jest kleszcz Lone Star (łac. Amblyomma americanum) zbytujący w południowo-wschodnich obszarach Stanów Zjednoczonych, jednak nie wyklucza się, że ludzie mogą się nim zarażać także w inny sposób. Podczas badania „Heartland virus neutralizing antibodies in vertebrate wildlife” przeprowadzonego w Stanach Zjednoczonych w latach 2009–2014 przeciwciała wykryto także w organizmach jeleni, szopów, kojotów i łosi.

Wirus Heartland – jak się objawia? Czy może pojawić się w Polsce?

Objawy zakażenia wirusem Heartland przypominają zakażenie wirusem grypy i mogą pojawić się do dwóch tygodni od ukąszenia przez kleszcza. Są to:

• gorączka,
• osłabienie,
• ból mięśni i stawów,
• bóle głowy,
• biegunka i nudności,
• zmniejszenie apetytu.

Dotychczas wirusa Heartland wykrywano wyłącznie u osób zamieszkujących terytorium Ameryki Północnej. Większość pacjentów zachorowała w okresie od maja do września. Na tę chwilę nie wiadomo, czy inne gatunki kleszczy mogą przenosić wirusa, niemniej naukowcy nie wykluczają, tym samym nie ma również gwarancji, że wirus nie pojawi się w Europie. Ponieważ nie istnieje szczepionka, dzięki której można by zapobiegać zakażeniu, ani preparat stosowany stricte w leczeniu wirusa Heartland, wszystkie osoby, które wybierają się do USA, powinny zachować szczególną ostrożność, jednocześnie stosując repelenty (środki odstraszające).

Wirus Heartland a inne choroby odkleszczowe

Kleszcze są wektorami wielu wirusów, bakterii oraz piroplazm (pierwotniaków z rodzajów Babesia i Theileria). Najpowszechniejsze są zakażenia bakterią Borrelia burgdorferi powodującą boreliozę – wieloukładową chorobę zakaźną wywołującą szereg objawów, w tym rumień wędrujący, nawracające bóle stawów, bóle głowy, a nawet problemy neurologiczne (niedowłady, drżenia mięśniowe, otępienie). Innym rodzajem patogenu, który przenoszą kleszcze jest wirus KZM z grupy Flaviviridae, który powoduje kleszczowe zapalenie mózgu. Zakażenie dotyczy układu nerwowego i objawia się wysoką gorączką, wymiotami, nudnościami, uogólnionym osłabieniem, drgawkami, zaburzeniami pamięci, niedowładami mięśniowymi.

Rzadziej występującymi chorobami przenoszonymi przez kleszcze są m.in.:

• ludzka erlichioza (wywoływana przez Ehrlichia chaffeensis),
• ludzka anaplazmoza granulocytowa (spowodowana przez bakterię Anaplasma phagocytophilum),
• gorączka plamista Gór Skalistych (wywołana bakterią z rodziny Rickettsia),
• dur powrotny (jego przyczyną są krętki z rodzaju Borrelia),
• krymsko-kongijska gorączka krwotoczna (doprowadza do niej Nairovirus z rodziny Bunyaviridae).