Lecytyna sojowa (E322) – czym jest, gdzie ją znaleźć i kiedy suplementować? - portal DOZ.pl
Lecytyna sojowa (E322) – czym jest i gdzie ją znaleźć? Kiedy należy ją suplementować?
Joanna Orzeł

Lecytyna sojowa (E322) – czym jest i gdzie ją znaleźć? Kiedy należy ją suplementować?

Lecytyna jako apteczny preparat na pamięć znana jest każdemu, niezależnie od wieku: stosowana jest i przez studentów w trakcie sesji, i przez osoby starsze. Jakie jeszcze zastosowania można jej przypisać? Jakie ma właściwości i do czego służy lecytyna sojowa? Dowiedzmy się więcej. 

Lecytyna to tak naprawdę mieszanina związków, fosfolipidów. Jest pochodzenia naturalnego, a jej liczne zalety i właściwości pozwalają na szerokie wykorzystanie jej w przemyśle farmaceutycznym, spożywczym lub kosmetycznym. 

Lecytyna sojowa – czym jest? 

Lecytyna, mówiąc ogólnie (ang. i łac. lecithinum, z greckiego lekithos, co oznacza żółtko jaja), to niezwykle wartościowy surowiec pochodzenia naturalnego. Jest to grupa związków, w której zwykle przeważa fosfatydylocholina zawierająca w cząsteczce resztę cholinową, kwas fosforowy oraz dwa różne kwasy tłuszczowe zestryfikowane z glicerolem. Otrzymuje się ją z żółtek jaj lub z nasion roślin oleistych (soja, rzepak, słonecznik), występuje również w rybach i w mięsie. 

Lecytyna to główne pokarmowe źródło choliny, przez co może ona wpływać na zwiększenie syntezy acetylocholiny – neuroprzekaźnika (cholina jest bowiem jej prekursorem). Jest to również źródło kwasów tłuszczowych, przede wszystkim omega-6, ale też pewnych ilości omega-3. 

Ze względu na opłacalność produkcji obecnie stawia się głównie na lecytynę pochodzenia sojowego. Lecytynę sojową nazywa się czasem synonimem: fosfolipid sojowy

Skład lecytyny sojowej 

W zależności od pochodzenia lecytyny różnią się dokładnym składem chemicznym. Składniki podstawowe lecytyny sojowej to: 

  • fosfatydylocholina (PC), 
  • fosfatydyloetanoloamina (PE), 
  • fosfatydyloinozytol (PI), 
  • kwas fosfatydowy. 

Lecytyna sojowa – właściwości 

Lecytyna jako produkt handlowy ma wygląd żółtobrunatnej masy, jest mazista i lepka. Rozpuszcza się w alkoholu, tłuszczach, chloroformie, eterze, natomiast w wodzie nie rozpuszcza się, lecz pęcznieje. Ma zdolność do zmniejszania napięcia powierzchniowego. Ma charakter amfifilowy, czyli w cząsteczce zawiera zarówno część hydrofilową, jak i hydrofobową. Działa jak emulgator, umożliwiając tworzenie emulsji o/w (olej w wodzie) oraz w/o (woda w oleju); wpływa na właściwości reologiczne (lepko-sprężyste) emulsji, poprawiając jej konsystencję. 

Lecytyna sojowa ze względu na obecność kwasów nienasyconych działa przeciwutleniająco. 

Wykazuje zgodność biologiczną z organizmem ludzkim (fosfolipidy mają powinowactwo do lipidów naskórkowych, są też naturalnych składnikami lipidów osocza), jest nietoksyczna, biodegradowalna, w organizmie ulega metabolizmowi. 

Lecytyna sojowa – zastosowanie 

Ze względu na swoje właściwości lecytyna sojowa znalazła zastosowanie w technologii farmaceutycznej oraz kosmetologicznej: przede wszystkim jako emulgator do sporządzenia emulsji do odżywiania pozajelitowego oraz w produkcji zawiesin, maści i kremów. Stosowana jest w produkcji liposomów – nośników substancji aktywnych. W kosmetykach, prócz funkcji technologicznej, pełni rolę fizjologiczną: odbudowuje skórne spoiwo lipidowe, działa nawilżająco, przeciwzmarszczkowo, uelastycznia. Stosowana na włosy zapewnia poprawę ich kondycji, dodaje blasku i sprężystości, zapobiega ich elektryzowaniu się. 

Lecytyna jest składnikiem bioaktywnym nadającym żywności status funkcjonalności: utrzymuje organizm w dobrej kondycji fizycznej i psychicznej, usprawnia funkcjonowanie centralnego układu nerwowego, ułatwia trawienie tłuszczów. Jest też składnikiem licznych suplementów diety i produktów leczniczych. 

W przemyśle spożywczym jest dodatkiem do żywności o symbolu E322 stosowanym do uzyskania i stabilizacji emulsji. Jest przeciwutleniaczem, reguluje lepkość i płynność, przeciwdziała rozpryskiwaniu tłuszczu podczas smażenia. 

Lecytyną wzbogaca się przede wszystkim czekolady. Ten naturalny emulgator niweluje skutki niższej zawartości kakao, skraca czas konszowania (mieszania), a co z a tym idzie – obniża koszty produkcji. Pomimo tego i tak warto poszukiwać czekolad, które w składzie mają lecytynę zamiast emulgatora półsyntetycznego E476 (jest to polirycynooleinian poliglicerolu), którego to należy spożywać z ostrożnością i w niewielkich ilościach. 

E322 znajdziemy też w ciastach, deserach i innych słodkich wyrobach; w kakao rozpuszczalnym oraz w napojach kakaopodobnych, margarynach, miksach tłuszczowych, majonezie, mlecznych produktach dla dzieci (jogurtach, serkach, deserkach), mleku modyfikowanym, kaszkach i kleikach dla najmłodszych, w płatkach zbożowych, w pieczywie. 

Lecytynę można zastosować do pierwszych eksperymentów z kuchnią molekularną: to doskonały emulgator do przygotowania lekkich i puszystych sosów i kremów (wręcz o konsystencji pianki!) bez dodatku śmietany lub masła. 

Lecytyna sojowa – szkodliwość 

Lecytyna stosowana doustnie jest dobrze tolerowana. Niektórzy pacjenci zgłaszali niewielkie działania niepożądane ze strony układu pokarmowego, np. nudności, bóle brzucha, wymioty, biegunkę. 

Lecytyna nie wchodzi w istotne interakcje z lekami ani z żywnością. Jest naturalnie metabolizowana w organizmie. 

Lecytyna sojowa jest odpowiednia dla wegan. Osoby unikające glutenu powinny dokładnie przestudiować etykietę produktu – czasami podczas procesów produkcyjnych mogą przedostać się do niego śladowe ilości glutenu. Takie informacje powinny jednak widnieć na opakowaniu. Warto również szukać lecytyny pochodzącej z soi niemodyfikowanej genetycznie, chociaż często należy się liczyć z wyższą ceną takiego surowca i produktu finalnego. 

Lecytyna sojowa jako suplement – dawkowanie, wskazania, przeciwwskazania 

Jakie korzyści przyniesie suplementacja lecytyną? 

  • Usprawni funkcjonowanie układu nerwowego – z tego zdecydowanie najbardziej znana jest lecytyna. Jest jednym ze składników otoczek mielinowych włókien nerwowych. Cholina, prekursor acetylocholiny, czyli przekaźnika impulsów nerwowych, decyduje o procesach uczenia się, zapamiętywania, utrzymania koncentracji. Zwiększa odporność na stres, prawdopodobnie zabezpiecza przed chorobami neurodegeneracyjnymi (np. chorobą Alzheimera, Parkinsona). Zaleca się podaż lecytyny osobom obciążonym wzmożonym wysiłkiem umysłowym
  • Wykaże pozytywny wpływ na choroby zwyrodnieniowe wątroby. Ułatwi transport cholesterolu i jego eliminację z organizmu. Ochroni przed tworzeniem się kamieni żółciowych. Wspomoże przemianę materii. Ochroni ściany żołądka. 
  • Wspomoże wykorzystanie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. 
  • Usprawni krążenie krwi, zmniejszy ryzyko wystąpienia miażdżycy i chorób z nią związanych. 
  • Korzystnie wpłynie na sprawność seksualną mężczyzn. 
  • Jest istotna dla kobiet planujących potomstwo (mioinozytol jest pomocny w zaburzeniach hormonalnych), dla ciężarnych (wspiera prawidłowy rozwój układu nerwowego dziecka) i karmiących piersią (usprawnia przepływ mleka w kanalikach mlecznych, chroniąc przed zastojami pokarmu). 
  • Może usprawnić procesy odchudzania – przenosi komórki tłuszczowe do tkanki mięśniowej, gdzie zachodzi ich spalanie. 

Gdzie kupić preparaty na pamięć z lecytyną sojową? Suplementy diety lub leki dostępne są w aptekach (są to preparaty w postaci kapsułek lub płynu do wypicia), a inne produkty w proszku, w płynie lub w granulacie – najczęściej w sklepach stacjonarnych i internetowych ze zdrową żywnością lub z półproduktami do produkcji kosmetyków naturalnych. 

Dokładny sposób dawkowania opisany będzie na opakowaniu. 

Produkt nie powinien być stosowany przez dzieci oraz przez osoby z nadwrażliwością na którykolwiek ze składników preparatu. 

Uczulenie na lecytynę sojową 

Lecytyna może (ale nie musi) wywoływać reakcje alergiczne u osób uczulonych na soję. W takim przypadku warto poszukać lecytyny pochodzącej z innego źródła: słonecznikowej lub rzepakowej. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Orkisz – wartości odżywcze i wpływ na zdrowie. Dlaczego warto go jeść?

    Należy do najstarszych gatunków pszenicy – ludzkości znany jest już od wielu wielu wieków. Obecnie wytwarza się z niego m.in. pieczywo, płatki, kasze, makarony oraz mąki. Kto powinien sięgać po produkty wytworzone z orkiszu? Dlaczego warto go jeść? 

  • Olej z czarnuszki – na odporność, alergie, astmę, skórę. Poznaj właściwości i zastosowanie czarnuszki siewnej

    Olej z czarnuszki w ok. 85 proc. składa się z nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT), zawiera witaminę E, witaminę A oraz mikroelementy. Posiada wiele właściwości zdrowotnych, ma także zastosowanie w kosmetyce. Sprawdź, jak działa olej z czarnuszki siewnej, jakie ma właściwości lecznicze oraz w jaki sposób go stosować.

  • Naturalne elektrolity – przegląd najlepszych produktów

    Odpowiedni poziom elektrolitów jest bardzo istotnym elementem prawidłowego funkcjonowania organizmu. Elektrolity są obecne we wszystkich strukturach komórkowych żywego organizmu. Do naturalnych najważniejszych elektrolitów należą: sód, potas, wapń, magnez, chlorki i fosforany.

  • Imbir – jak i kiedy go jeść? Właściwości lecznicze, zastosowanie, przeciwwskazania

    Imbir to roślina o wielu właściwościach zdrowotnych. Wśród nich wymienia się m.in. pomoc w łagodzeniu bólu gardła, mdłości w czasie ciąży czy zgagi. Co więcej, imbir wspomaga trawienie i działa przeciwzapalnie. Na jego bazie tworzy się napoje, syropy czy olejki, ale spożywa się go również na surowo. Jakie jeszcze właściwości ma imbir? Jak go przechowywać? Komu odradza się regularne stosowanie imbiru?

  • Glutation – czym jest? Co warto o nim wiedzieć?

    Rozwój nauki powoduje, że jesteśmy w stanie coraz częściej powiązać wybrane cząsteczki chemiczne z dobrym bądź złym stanem badanego organizmu lub wręcz z wybraną jednostką chorobową. Jedną z takich cząsteczek jest glutation. Co to jest? Kiedy zaleca się badać jego poziom? Czy ma właściwości prozdrowotne? Czy możemy wpłynąć na jego ilość w organizmie? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.  

  • Serwatka – jak powstaje i czy jest zdrowa? Właściwości i zastosowanie serwatki

    Można powiedzieć, że podobnie jak jednostki wiele gałęzi przemysłu stara się zagospodarować coś, co niegdyś było uważane za odpad i tym samym ograniczyć liczbę wytwarzanych zanieczyszczeń, a nierzadko zwiększyć zyski. Świetnym tego przykładem jest serwatka. W przemyśle serowarskim stanowiąca odpad, w innych gałęziach przemysłu surowiec, z którego produkuje się preparaty białkowe, biodegradowalne tworzywa czy nawóz. Jakie inne zastosowania ma naturalna serwatka? Do czego możemy wykorzystać tę, która pozostanie po produkcji domowego sera? Czy jest zdrowa?  

  • Picie „twardej wody” jest korzystne dla zdrowia. Jakie są jej zalety?

    Utrudnia mycie rąk, pranie ubrań i powoduje wiele szkód w instalacjach wodno-kanalizacyjnych oraz urządzeniach gospodarstwa domowego, ale w kwestii nawadniania organizmu, tzw. twarda woda jest dobrym wyborem, zwłaszcza dla osób cierpiących na niedobory składników mineralnych. Według Światowej Organizacja Zdrowia nie ma ona negatywnego wpływu na zdrowie, wręcz przeciwnie może dostarczyć wielu korzyści.

  • Foliany – właściwości i źródła folacyny i kwasu foliowego

    Foliany, czyli folacyna i kwas foliowy stanowią szeroką grupę związków, będącymi pochodnymi pteryny, które różnią się stopniem utlenienia i charakteryzują się aktywnością biologiczną kwasu foliowego. Kwas foliowy nie ma toksycznego charakteru, niemniej jego zbyt duże dawki mogą utrudniać rozpoznanie niedokrwistości wywołanej niedoborem witaminy B12. Jakie są objawy niedoboru folianów, co stanowi najlepsze źródła tych związków w pożywieniu oraz jaka jest zalecana dawka dzienna folianów? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij