RTG dłoni – badanie, wskazania, przeciwwskazania, refundacja, cena prześwietlenia
Michalina Mendyka

RTG dłoni – badanie, wskazania, przeciwwskazania, refundacja, cena prześwietlenia

Prześwietlenie dłoni wykonywane jest najczęściej w przypadku urazu tego obszaru. RTG jest badaniem bezbolesnym i szybkim. Wskazaniami do przeprowadzenia rentgenu dłoni mogą być również ból, sztywność i zauważalnie niższa ruchomość stawów. W których przypadkach należy odstąpić od RTG dłoni, ile kosztuje to badanie i czy do jego wykonania niezbędne jest skierowanie lekarskie? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

RTG dłoni (rentgen, prześwietlenie) to szybkie, łatwo dostępne oraz nieinwazyjne badanie, dzięki któremu możliwa jest dalsza diagnostyka pacjenta w kierunku możliwych schorzeń układu kostno-stawowego. Prześwietlenie dłoni można stosować również jako badanie kontrolne ze względu na jego powtarzalność.

RTG dłoni – co to jest i na czym polega badanie?

Prześwietlenie dłoni to jedno z podstawowych badań, na które jest kierowany pacjent, skarżący się na ból oraz obrzęk w tym obszarze. Przy pomocy promieniowania jonizującego specjalista jest w stanie dostrzec na zdjęciu nieprawidłowości w budowie kości oraz stawów, a także przerwanie ich ciągłości (np. złamanie). Badanie najczęściej przeprowadza się na aparatach cyfrowych, co oznacza, że wykonane zdjęcie jest przesyłane bezpośrednio z pracowni obrazowej na konsolę lekarską, a następnie osoba badana otrzymuje je na płycie CD/DVD.

Standardowo wykonuje się zdjęcie w projekcji AP (przednio-tylna), projekcję skośną oraz (zdecydowanie rzadziej) boczną. RTG można robić pojedynczo (prawej lub lewej dłoni) oraz porównawczo obu. Na prawidłowo wykonanych zdjęciach będą widoczne kości palców, śródręcze oraz kości nadgarstka.

RTG dłoni – wskazania do badania

Najczęstsze wskazanie do wykonania RTG dłoni to wykluczenie zmian zapalnych, pourazowych (np. stłuczeń, złamań) oraz kontrola kości po przebytym urazie. Pacjent z podejrzeniem ciała obcego w tkankach miękkich dłoni także będzie skierowany na wykonanie zdjęcia rentgenowskiego. Ponadto prześwietlenie służy do wykrywania zmian reumatoidalnych w obrębie stawów, m.in. reumatoidalnego zapalenia stawów – RZS  oraz osteoporozy (ubytek masy kostnej). Lekarz skieruje pacjenta na RTG również wówczas, jeśli podejrzewa martwicę kości lub zmianę nowotworową. Z kolei w przypadku zaburzeń wzrastania wśród dzieci, np. w małorosłości, wykonanie zdjęcia RTG zostanie wykonane w celu ustalenia jego wieku kostnego. Jest to metoda określenia tzw. wieku biologicznego dziecka na podstawie oceny dojrzewania jego układu kostnego. Na badanie będą kierowani chorzy odczuwający głównie ból, sztywność i ograniczenie ruchomości w stawach.

Powiązane produkty

RTG dłoni – przeciwwskazania do badania

Jedynym przeciwwskazaniem do wykonania badania jest ciąża. W tym przypadku należy wykonać inne, bezpieczniejsze badania obrazowe, np. USG lub rezonans magnetyczny. Ciąża jest jednak przeciwwskazaniem względnym, co oznacza, że jeśli badanie jest absolutnie niezbędne do zdiagnozowania pacjentki, wówczas zostanie ono wykonane. Przed badaniem pacjentka musi koniecznie powiadomić elektroradiologa o tym, czy jest w ciąży. Jeśli natomiast nie jest pewna, powinna odstąpić od badania i wykonać test ciążowy.

RTG dłoni – jak wygląda badanie?

Pacjent nie musi się specjalnie przygotowywać do RTG dłoni. Jeśli posiada poprzednie wyniki badań dotyczące badanego obszaru, powinien zabrać je ze sobą. Przed badaniem należy ściągnąć wszystkie przedmioty z dłoni oraz nadgarstka (m.in. pierścionki, zegarki, bransoletki). Podczas prześwietlenia pacjent znajduje się w pozycji siedzącej z wyciągniętą przed siebie ręką, położoną na detektorze (urządzenie, które przetwarza promieniowanie jonizujące). Ręka znajduje się na wysokości barku osoby badanej, a lampa rentgenowska umieszczona jest nad badaną częścią ciała. Całkowity czas trwania badania wynosi od 5 do 10 min.

RTG dłoni – najczęstsze pojęcia diagnostyczne w opisach badań

W opisie badania RTG dłoni specjalista posługuje się nazewnictwem poszczególnych palców, rozpoczynając od kciuka (palec I) i kończąc na małym palcu (palec V). Jedną z najczęściej występujących patologii są zmiany zwyrodnieniowe. Choroba zwyrodnieniowa rąk (artroza) dotyczy głównie ostatnich stawów palców (stawów międzypaliczkowych dalszych) oraz stawu u podstawy kciuka. Mogą być one również opisane jako zmiany przeciążeniowe, a widoczne na zdjęciu, chociażby jako zwężenia szpar stawowych oraz zaostrzenia kostne. W przypadku widocznego zaniku kostnego specjalista stwierdzi osteoporozę. Niestety, na zdjęciu RTG nie będzie widoczne wczesne stadium tej choroby. W przypadku wykrycia złamania, radiolog będzie posługiwał się terminami, takimi jak „szczelina złamania”, „całkowity zrost”, bądź „jądro kostnienia”. Są to określenia stopnia zaawansowania zrastania się kości po przebytym złamaniu.

RTG dłoni –  skierowanie, cena/refundacja badania

Na RTG dłoni pacjent musi posiadać skierowanie zarówno do badania refundowanego przez NFZ, jak i wykonywanego prywatnie. Wynika to z narażenia na promieniowanie jonizujące, które jest wykorzystywane podczas prześwietlenia. Skierowanie można uzyskać od lekarza POZ (podstawowej opieki zdrowotnej) lub lekarza specjalisty. Cena badania zależy od ilości wykonanych zdjęć oraz od pracowni diagnostycznej, w której pacjent chce je przeprowadzić. RTG dłoni kosztuje od 24 zł do 40 zł.

  1. B. Pruszyński, Diagnostyka obrazowa: podstawy teoretyczne i metodyka badań, Warszawa 2014.
  2. J. P. Lampignano i in., Pozycjonowanie w radiografii klasycznej dla techników elektroradiologii, Wrocław 2019.
  3. H. Imhof i in., Diagnostyka obrazowa układu mięśniowo-szkieletowego, Warszawa 2020.
  4. M. Majdan, Choroba zwyrodnieniowa stawów. Współczesne spojrzenie, Warszawa 2019.
  5. R. Rupiński, Ból ostry i przewlekły w chorobach układu ruchu, Warszawa 2018.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Podwyższona prolaktyna (hiperprolaktynemia) – przyczyny i objawy

    Hiperprolaktynemia może być jednym z objawów guza przysadki (łac. prolactinoma), chorób podwzgórza, zaburzeń funkcji gruczołu tarczycowego (np. niewyrównania niedoczynności tarczycy), niewydolności nerek, ale także ciąży. Objawami, które powinny skłonić pacjenta do zbadania poziomu PRL, są zaburzenia miesiączkowania, trudności z zajściem w ciążę, mlekotok, uderzenia gorąca, trądzik lub zauważalnie obniżone libido. Leczenie hiperprolaktynemii polega głównie na farmakoterapii i leczeniu przyczynowym podwyższonego stężenia PRL, czyli choroby, która wywołała ten stan.

  • APTT – czas kaolinowo-kefalinowy, normy i wskazania. Kiedy należy wykonać badanie?

    APTT to jeden z parametrów krwi, którego oznaczenie jest bardzo ważne w ocenie stopnia krzepliwości krwi pacjenta, u którego planowana jest operacja chirurgiczna lub który jest leczony z powodu chorób natury zakrzepowo-zatorowej. Niezwykle istotnym czynnikiem wpływającym na czas częściowej tromboplastyny po aktywacji mogą być choroby wątroby lub zaburzenia ilości witaminy K w organizmie. Jak wygląda badanie APTT, czy jest refundowane i jak się do niego przygotować?

  • D-dimery – wskazania, normy, podwyższone. Poziom d-dimerów a zakrzepica

    Badanie d-dimerów we krwi jest jednym z głównych parametrów wykorzystywanych w diagnostyce chorób zakrzepowych takich jak zakrzepica żył głębokich dolnych czy zatorowość płucna. Skrzepy krwi znajdujące się w naczyniach krwionośnych mogą zamknąć światło tych przewodów i doprowadzić w ten sposób do bardzo poważnych komplikacji zdrowotnych. Wyróżnia się cztery podstawowe metody oznaczania stężenia d-dimerów we krwi (metoda lateksowa, immunoenzymatyczna, aglutynacji pełnej krwi i wykorzystująca przeciwciała znakowane technetem). Kiedy wykonać badanie, ile kosztuje oznaczenie stężenia d-dimerów, jak się do niego przygotować? Odpowiadamy w niniejszym artykule.

  • Erytropoetyna (EPO) – badanie, normy, interpretacja wyników

    Badanie erytropoetyny (EPO) jest wskazane podczas prowadzenia procesu diagnostycznego chorób krwi i nerek. Dzięki analizie poziomu erytropoetyny możliwe jest kontrolowanie odpowiedzi na wdrożone leczenie anemii, nadkrwistości i niedokrwistości. Wysoki poziom EPO jest charakterystyczny dla sportowców, którzy swoje treningi odbywają w terenach górskich, ale także, co ciekawe, dla osób palących papierosy. Badanie poziomu erytropoetyny często towarzyszy analizie morfologii krwi i hematokrytowi. Jaka jest norma EPO we krwi, czy do badania erytropoetyny należy zgłosić się na czczo i czy stosowanie EPO przez sportowców jest równoznaczne ze stosowaniem dopingu? Na te i inne pytania odpowiedzi znajdują się w niniejszym artykule.

  • Kolposkopia – jak wygląda badanie? Wskazanie, przebieg, interpretacja wyników

    Kolposkopia to łatwe i nieinwazyjne badanie, wykonywane przez lekarza ginekologa, które pozwala na ocenę szyjki macicy, pochwy oraz sromu pod kątem zmian przednowotworowych i nowotworowych, pobranie celowanego materiału oraz ułatwienie decyzji co do dalszego postępowania. Badanie to może być wykonywane zarówno na NFZ, jak i prywatnie. Jak wygląda kolposkopia? Czy kolposkopia boli?

  • Cholesterol całkowity – badanie, norma i interpretacja wyników

    Badanie poziomu cholesterolu całkowitego to jedno z podstawowych badań, które ocenia ogólny poziom cholesterolu we krwi. Cholesterol całkowity to suma cholesterolu LDL (lipoproteiny o niskiej gęstości), cholesterolu HDL (lipoproteiny o wysokiej gęstości) oraz cholesterolu VLDL (lipoproteiny o bardzo niskiej gęstości).

  • Badanie poziomu witaminy D, metabolit 25(OH). Normy, cena, interpretacja wyników

    Witamina D bierze udział w gospodarce wapniowo-fosforanowej organizmu, wpływa również na prawidłową budowę i funkcję kości. Oznaczenie poziomu witaminy D ma zastosowanie m.in. w diagnostyce i leczeniu osteoporozy, osteomalacji i krzywicy, chorób wątroby i nerek, a także w monitorowaniu leczenia kortykosteroidami, lekami immunosupresyjnymi i przeciwpadaczkowymi oraz suplementacji witaminą D u pacjentów, którym ją zlecono.

  • Rytm zatokowy: badanie EKG, rytm miarowy, przyspieszony i zwolniony – co to oznacza?

    Rytm zatokowy to podstawowy i prawidłowy rytm pracy serca. Może być niekiedy przyspieszony lub zbyt wolny. Mówi się wtedy o tachykardii lub bradykardii zatokowej.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij