Chodzik dla dziecka – jak wpływa na jego rozwój? Zalety i wady korzystania z chodzika okiem fizjoterapeuty
Magdalena Chrzęszczyk

Chodzik dla dziecka – jak wpływa na jego rozwój? Zalety i wady korzystania z chodzika okiem fizjoterapeuty

W jaki sposób chodzik wpływa na postawę dziecka i jego rozwój motoryczny? Czy rzeczywiście ułatwia on naukę chodzenia? Dlaczego chodzik dla dziecka może powodować problemy z równowagą? Sprawdź, co na ten temat sądzą fizjoterapeuci.

Czym jest chodzik? 

Chodzik to najczęściej plastikowe urządzenie, które w swoim pierwotnym założeniu ma ułatwiać dzieciom naukę chodzenia. Posiada on szeroką stabilną powierzchnię podparcia, siedzisko, które stabilizuje i ułatwiaja mu utrzymanie pozycji pionowej i półsiedzącej, a także skrętne kółka znajdujące się w podstawie, dzięki którym dziecko może wraz z chodzikiem przemieszczać się po płaskiej powierzchni. Dodatkowo przed dzieckiem znajduje się blat, a na nim umieszczone są kolorowe zabawki (często dźwiękowe i świetlne), zachęcające dziecko do pozostawania właśnie w takiej pozycji i korzystania z chodzika. Najczęściej chodziki posiadają funkcję regulacji wysokości, którą dostosowuje się do wieku i masy ciała dziecka. 

Teoretycznie chodzik dla dziecka zapewnia mu wszystko to, co mogłoby pomóc w nauce chodzenia – jest stabilny, podtrzymuje dziecko i chroni je przed upadkiem oraz dzięki zabawkom jest atrakcyjny dla malucha. Kiedy chodzik dla dziecka może faktycznie pomóc, a kiedy staje się zagrożeniem dla jego zdrowia?  

Chodzik dla dziecka – jak wpływa na naukę samodzielnego chodzenia? 

Dziecko powinno zacząć samodzielnie chodzić mniej więcej do 18. miesiąca życia. Ale zanim to nastąpi, musi w swoim indywidualnym tempie osiągnąć umiejętności, które przygotują go do przyjmowania prawidłowej pozycji wyprostnej, równomiernego obciążania kończyn, odpowiedniego napięcia mięśniowego, ale także do bezpiecznego upadku i kontroli przestrzeni wokół niego. Nauka obrotów, naukowa siadania i siedzenia, a także czworakowania czy chodzenia bokiem i stania, to trening, który każde zdrowe dziecko powinno samodzielnie przejść, aby w sposób bezpieczny i kontrolowany móc swobodnie poruszać się na nóżkach. 

Przyspieszanie tych procesów przy użyciu pomocy, takich jak chodzik dziecięcy lub zmuszanie czy stymulowanie dziecka do aktywności, na które jeszcze nie jest samo gotowe, zdecydowanie negatywnie wpływa na jego rozwój motoryczny.  

Chodzik w nienaturalny, wymuszony sposób utrzymuje dziecko w pozycji, której samodzielnie jeszcze nie umie przyjąć. W rezultacie zamiast uczyć się prawidłowo chodzić, unieruchamia dziecko w pozycji zawieszenia na materiałowym siedzisku i daje możliwość jedynie odpychania się stopami od podłoża. Nieprzygotowana i nieprawidłowo ułożona stopa dziecka szuka jak najłatwiejszego sposobu na odepchnięcie się, czego skutkiem jest nieprawidłowe jej ułożenie i stymulowanie błędnego wzorca chodu. Dodatkowo dziecko w chodziku nie musi właściwie zupełnie aktywować mięśni, które pracują podczas chodzenia. Tułów jest cały czas sztucznie podtrzymywany, miednica jest obciążona, a stopa pracuje głównie w obszarze palców i śródstopia.  

Dodatkowym aspektem jest zmysł równowagi i reakcje obronne przy ewentualnym upadku. Dziecko w chodziku zupełnie nie skupia się na utrzymaniu równowagi, gdyż urządzenia samo je utrzymuje i nie pozwala mu upaść. Konsekwencją tego są niepoprawne próby utrzymywania samodzielnej równowagi oraz częste niekontrolowane upadki, gdyż dziecko ma złudne poczucie bezpieczeństwa wytworzone właśnie podczas korzystania z chodzika.  

Powiązane produkty

Chodzik dla dziecka – skutki korzystania z chodzika 

Korzystanie z chodzika dziecięcego ma zdecydowanie więcej skutków ubocznych i wad niż korzyści z jego używania. Dotyczy to szczególnie dzieci, u których już wcześniej dochodzi do nierównomiernego rozłożenia napięcia mięśniowego lub u których problemem jest asymetria ułożeniowa i funkcjonalna.  

Nie ma jednoznacznych badań naukowych, które by stwierdzały, że chodzik dla niemowlaka jest zdecydowanie przeciwwskazany. Jedne badania pokazują, że korzystanie z chodzika u niektórych dzieci może przyspieszyć chodzenie w porównaniu do dzieci, które z takiego sprzętu nie korzystały, ale jest to wartość statystycznie nieistotna. Inne badania mówią, że powstają duże opóźnienia w chodzeniu między dziećmi używającymi chodzik a tymi, które ich nie stosowały. Są kraje, takie jak Kanada, gdzie chodziki dziecięce są wycofane ze sprzedaży. 

Oczywiście jest duża grupa maluchów, ale także już dorosłych osób, które korzystały z chodzików i teoretycznie nie wpłynęło to na ich umiejętności chodzenia i życie. Ale czy na pewno? Wiele deformacji w obrębie stóp, skrzywienia kręgosłupa czy problemy z biodrami mogą być właśnie konsekwencją nienaturalnego przyspieszania nauki chodzenia.  

Wielu rodziców uważa, że chodzik dla dzieci jest wręcz potrzebny jako forma aktywności malucha, a do tego jeszcze daje mu swobodę przemieszczania się oraz ułatwia rozwój. Niestety to tylko pozorne korzyści. W rzeczywistości dziecko przede wszystkim traci umiejętność koncentracji i uważności, nie kontroluje samodzielnie równowagi oraz zupełnie nie jest aktywne, czyli nie używa w odpowiedni sposób swoich mięśni do trenowania i uczenia się nowych umiejętności. 

Dodatkowe wady chodzenia w chodziku to: nieprawidłowe obciążanie stóp, prawdopodobieństwo koślawości kolan i stóp, skoliozy, możliwe budowanie nieprawidłowego napięcia mięśniowego, uczenie się niekorzystnych form równowagi, a także upadki.

Wypadki z udziałem dzieci zdarzają się dosyć często, a dziecko w chodziku może zahaczyć o dywan lub inną zabawkę i się przewrócić bez możliwości jakiejkolwiek obrony przed taki upadkiem, gdyż jest niejako przymocowane do chodzika. Najbardziej niebezpieczne są upadki ze schodów. Dlatego zanim zadamy sobie pytanie, od kiedy można stosować chodzik dla dziecka, najpierw odpowiedzmy sobie, czy w ogóle warto to robić.  

Chodzik dla dziecka a pchacz – różnice 

Jeśli nie chodzik, to może pchacz? Pchacz to zabawka, która przeznaczona jest do tego, aby przy jej pomocy podeprzeć się i popychając ją, przemieścić się. Przeznaczona jest dla dzieci, które potrafią już same utrzymać pozycję stojącą przy pomocy oparcia się, np. o meble. Ale aby pchacz faktycznie spełniał swoją funkcję i dziecko go pchało, a nie zawieszało się na nim, ani też, aby nie uciekał on zbyt szybko do przodu przy stawianiu kroków, pchacz musi być odpowiednio dociążony. 

Jaki zatem pchacz do nauki chodzenia? Przede wszystkim odpowiednio ciężki i dostosowany wysokością do wzrostu dziecka. Ważna jest także jakość pchania dziecka – angażująca całe ciało i prowadząca do prawidłowego przetoczenia całej stopy po podłożu.

Podczas tego ruchu stopy dziecka powinny dążyć do pełnego kontaktu z podłożem, palce powinny być skierowane w przód lub lekko w bok, stopa nie może się koślawić. Tułów dziecka podczas pchania musi być tylko lekko wychylony w przód, aby mogło ono wykonać krok. Każdy mocny skłon będzie obciążał jeszcze nie do końca wykształcone stawy malucha. 

Choć pchacz jest lepszym rozwiązaniem niż chodzik i powoduje mniej skutków ubocznych, to jednak jest elementem, który może rozleniwić mięsnie dziecka, powodować złudne poczucie stabilności i zaburzać naukę równowagi i upadków.  

  1. Hellbrügge T., Hermann von Wimpffen J., Pierwsze 365 dni życia dziecka. Rozwój niemowlęcia, Fundacja Promyk Słońca, Warszawa 1995.
  2. Crouchman M., The effects of babywalkers on early locomotor development, „Dev Med Child Neurol.” 1986, nr 28(6), s. 757–761. 
  3. Hellbrügge T., Lajosi F., Menara D., Rautenstrauch T., Monachijska Funkcjonalna Diagnostyka Rozwojowa. Pierwszy rok życia, Fundacja Promyk Słońca, Wrocławskie Wydawnictwo Naukowe, Wrocław 2016. 
  4. Badihian S., Adihian N., Yaghini O., The effect of baby walker on child development. A systematic review, „Iran J. Child Neurol.” 2017, nr 11(4), s. 1–6.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Standardowe mleko modyfikowane. Co znajduje się w mleku dla niemowląt?

    Kiedy dziecko jest zdrowe, nie ma alergii i większych problemów z trawieniem, można podawać mu tzw. standardowe mleko modyfikowane odpowiednie dla jego wieku. Takie preparaty mają na rynku status tzw. środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego. Ich skład jest regulowany prawem i ściśle nadzorowany. Dlaczego jednak takie mleko jest nazywane modyfikowanym i na czym te modyfikacje polegają? Jednym z głównych składników mleka modyfikowanego jest mleko krowie. Mleko krowie różni się od ludzkiego pod wieloma względami. Zawartość podstawowych składników odżywczych – tłuszczu, białka i węglowodanów – jest inna w każdym z nich.

  • Wymioty u dziecka – przyczyny i skutki. Co robić, gdy dziecko wymiotuje?

    Ostatnio obserwujemy w Polsce gwałtowny wzrost liczby dzieci zgłaszających się do przychodni i szpitali z silnymi wymiotami. U dzieci wywoływane są one zwykle przez zakażenia wirusowe, bakteryjne, a także przez błędy dietetyczne. Co ma zrobić rodzic, gdy dziecko wymiotuje? Podpowiadamy.

  • Szczepionka przeciw ospie wietrznej – charakterystyka, cena, skutki uboczne szczepionki

    Szczepionka na ospę wietrzną jest zalecana w Programie Szczepień Ochronnych. Chroni przed zachorowaniem i powikłaniami po przejściu choroby. Szczepionka na polskim rynku występuje w formie jednego preparatu i można ją podawać dzieciom, które skończyły 9 miesięcy. Kilkudziesięcioletnią oporność na ospę zapewnia podanie dwóch dawek leku, w określonych odstępach czasu. Ile kosztuje szczepionka, jak się przygotować do szczepienia przeciwko ospie wietrznej i czy jest ono bezpieczne? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Katar u dziecka – jak pomóc dziecku z katarem? Domowe sposoby na zatkany nos u dzieci

    Katar to częsta dolegliwość, która dotyka dzieci. Charakteryzuje się występowaniem wydzieliny w nosie oraz uczuciem niedrożności nosa. Do najczęstszych przyczyn nieżytu nosa u dzieci należą infekcje wirusowe oraz alergie. Przewlekły katar u dzieci może być objawem przerostu trzeciego migdałka lub chorób takich jak niedobory odporności czy mukowiscydoza. Podpowiadamy, co warto stosować na katar u dziecka.

  • Witamina D dla dzieci – dawkowanie, objawy i skutki niedoboru

    Witamina D jest hormonem steroidowym, który kontroluje wiele istotnych dla organizmu procesów. Dostarczenie jej (poprzez syntezę skórną oraz wraz z pożywieniem) jest szczególnie ważne w przypadku najmłodszych. Witamina D wpływa na układ kostny dzieci poprzez regulację gospodarki wapniowo-fosforanowej, działa immunomodulująco, podnosząc odporność i obniżając poziom cytokin prozapalnych, ma również działanie antykancerogenne oraz neuro- i kardioprotekcyjne. Jaką dawkę witaminy D podawać dziecku? Witamina D dla dzieci w kroplach, kapsułkach twist-off, sprayu czy tabletkach?

  • Objawy, które powinny cię zaniepokoić. Nowotwory u dziecka

    Aż 60% rodziców nie wie, na jakie objawy powinni zwrócić uwagę, aby w porę wykryć potencjalne choroby nowotworowe u swoich dzieci. Z kolei aż 80% dzieci, u których zdiagnozowano chorobę nowotworową i w porę wdrożono leczenie, udaje się uratować. Na co zwrócić uwagę i co powinno zaniepokoić?

  • Jak podawać leki dziecku? Czopki, tabletki, inhalacje i syrop

    Podawanie leków dziecku w trakcie choroby to w wielu przypadkach nie lada wyzwanie. Warto jednak wiedzieć, w jaki sposób prowadzić domowe leczenie, aby było jak najskuteczniejsze. Jak podawać dziecku tabletki oraz co zrobić, aby inhalacja była jak najbardziej efektywna?

  • Jak uniknąć wad zgryzu u dzieci? Dobre nawyki

    Chociaż blisko 90 procent dzieci w wieku szkolnym ma mniejsze lub większe wady zgryzu, to tylko 10–15 procent z nich boryka się z zaawansowanymi problemami w tej sferze, które wymagają leczenia. Większość pacjentów poddaje się działaniom korekcyjnym ze względu na defekt kosmetyczny, a nie z powodu dolegliwości zdrowotnych.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij