Czy osocze jest skuteczne w leczeniu COVID-19?
Justyna Piekara

Czy osocze jest skuteczne w leczeniu COVID-19?

Osocze i immunoglobuliny hiperimmunizacyjne pobierane od ozdrowieńców są z powodzeniem stosowane w leczeniu objawów wielu chorób, w tym infekcji wirusowych układu oddechowego. Stosowano je w przypadkach m.in. grypy, SARS i Eboli. Czy ta metoda okaże się równie skuteczne w leczeniu infekcji wywoływanej przez SARS-CoV-2?

Terapia biernej immunizacji w leczeniu COVID-19

Jednym z proponowanych sposobów leczenia COVID-19, jest terapia przeciwciałami pochodzącymi z osocza ozdrowieńców. Badania obserwacyjne świadczą o potencjale tej metody, ale potrzebne są dalsze prace, aby potwierdzić jej skuteczność i upewnić się, że nie wiąże się ona z niepożądanymi efektami ubocznymi. 

Osocze to transparentny, płynny składnik krwi, o żółtawym zabarwieniu. Jest ono odpowiedzialne za transport krwinek oraz płytek krwi w organizmie. Po przebytej infekcji osocze może zawierać również przeciwciała wytwarzane przez układ odpornościowy.

U osób, które wyleczyły się z COVID-19 została wywołana odpowiedź układu odpornościowego, a w ich krwi pojawiły się przeciwciała. Istnieje duże prawdopodobieństwo, że gdy wraz z osoczem zostaną pobrane od osób, które wyzdrowiały z COVID-19, a następnie podane dożylnie lub podskórnie innym zainfekowanym, pomogą złagodzić objawy chorobowe. 

Czy terapia osoczem jest skuteczna w przypadku COVID-19?

Przedstawiciele Cochrane Collaboration – organizacji non-profit, która zajmuje się doradztwem i opracowywaniem postępowania medycznego na podstawie naukowych faktów, przyjrzeli się zagadnieniu. Korzystając z baz danych, m.in. WHO, COVID-19 Global Research Database i własnej, przeanalizowali dane dotyczące prób leczenia COVID-19 za pomocą osocza ozdrowieńców. 

Analitycy wywnioskowali, że: 

  • podanie osocza może przyczynić się do zmniejszenia nasilenia objawów COVID-19 – osoby, którym podano przeciwciała nie wymagały wspomagania oddychania,
  • terapia nie wpływa znacząco na jakość życia pacjentów,
  • nie dostrzeżono efektów ubocznych. 

Autorzy pracy podkreślają, że do otrzymanych wyników, należy mieć ograniczone zaufanie, ponieważ większość branych pod uwagę badań nie była randomizowana, a przez to nie spełniały warunków dobrej praktyki badań klinicznych. Co więcej, niektórzy pacjenci, uwzględnieni w analizie, wykazywali już wcześniej pewne problemy zdrowotne. Trzeba też zwrócić uwagę, na fakt, że nie byli poddawani ujednoliconym procedurom leczenia, w związku z czym zebrane do analizy dane były trudne do porównania. 

Najnowsze badania

Jeden z najnowszych eksperymentów, którego wyniki opublikowano w „British Medical Journal” sugeruje, że terapia z zastosowaniem osocza ma ograniczoną skuteczność, nie wpływa specjalnie na złagodzenie objawów choroby i zmniejszenie śmiertelności spowodowanej przez COVID-19. W eksperymencie uczestniczyło 464 osób z umiarkowanymi objawami Covid-19, którzy zostali przyjęci do szpitali w Indiach w okresie od kwietnia do lipca. Połowa uczestników w ciągu doby otrzymała dwie transfuzje osocza z przeciwciałami ozdrowieńców. Pozostali stanowili grupę kontrolną. 

Autorzy badania stwierdzili, że leczenie osoczem zmniejszyło objawy, takie jak duszność i zmęczenie. Wśród 19% pacjentów poddanych procedurze w ciągu miesiąca od podania osocza rozwinęła się choroba koronawirusowa, która przybrała ciężki przebieg lub nastąpiła ich śmierć z różnych przyczyn. Wśród osób z grupy kontrolnej odsetek ten wynosił 18%. Jak można łatwo zauważyć, podanie osocza z przeciwciałami anty-SARS-Cov-2 przyczyniło się do niewielkiego wzrostu liczby zgonów. 

Dla kontrastu analiza wyników badań okresowych 136 pacjentów z Covid-19 ze szpitala w Houston Methodist w Teksasie sugeruje znaczną redukcję zgonów wśród pacjentów, którzy we wczesnej fazie choroby otrzymali osocze z wysokim poziomem przeciwciał anty-SARS-CoV-2. Najlepsze rezultaty otrzymano w przypadku osób, u których przeprowadzono transfuzję do 44h po rozpoczęciu hospitalizaji. Transfuzja wykonana później nie miała wpływu na śmiertelność, niezależnie od poziomu przeciwciał. 

Według profesora Paula Morgana, dyrektora Systems Immunity Research Institute Cardiff University, trzeba być dobrej myśli, ponieważ „wydaje się, że terapia ma działanie przeciwwirusowe, nawet jeśli nie znajduje to odzwierciedlenia w końcowych wynikach”. Uczony sugeruje, że warto jednak przemyśleć procedurę. Być może leczenie samymi wyizolowanymi przeciwciałami mogłoby dać lepsze rezultaty. 

Profil dawcy osocza

Ustalenie, jakie czynniki wpływają na jakość i ilość przeciwciał jest ważne dla optymalizacji leczenia i stworzenia standardów, które będą mogły zostać zastosowane w praktyce klinicznej. Wiek, płeć pacjenta oraz prawdopodobnie przebieg choroby nie jest tu bez znaczenia. Badanie opublikowane w „Journal of Clinical Investigation” dowodzi, że mężczyźni, którzy byli hospitalizowani z powodu ciężkiego przebiegu COVID-19 mieli we krwi wysoki poziom przeciwciał, które przyszłości mogą chronić przed powtórną infekcją. 

W szpitalu MSWiA w Warszawie także prowadzone są badania kliniczne nad zastosowaniem osocza w leczeniu COVID-19. Dawcami w tym projekcie mogą zostać mężczyźni do 65. roku życia, którzy są 2 tygodnie po przechorowaniu COVID-19, co potwierdza się dwoma niezależnymi testami i nieposiadający chorób współistniejących. W przypadku kobiet częściej dochodzi do powikłań przy separacji osocza. Panie mogą zostać dawczyniami po wykluczeniu przeciwwskazań i wykonaniu odpowiednich testów genetycznych. 

  1. K. L. Chai, S J. Valk, V. Piechotta, Is plasma from people who have recovered from COVID-19 an effective treatment for people with COVID-19?, "www.cochrane.org" [online], https://www.cochrane.org/CD013600/HAEMATOL_plasma-people-who-have-recovered-covid-19-effective-treatment-people-covid-19, [dostęp:] 06.11.2020.
  2. T. Huzar, Older males recovering from COVID-19 may have best plasma to treat it, www.medicalnewstoday.com [online], https://www. medicalnewstoday. com/articles/older-males-recovering-from-covid-19-may-have-best-plasma-to-treat-it, [dostęp:] 09.11.2020.
  3. L. Geddes, Covid-19 blood plasma therapy has limited effect, study finds, "www.theguardian.com" [online], https://www.theguardian. com/world/2020/oct/23/covid-19-blood-plasma-therapy-has-limited-effect-study-finds, [dostęp:] 09.11.2020  
  4. A. Agrawal, A. Mukherje, G. Kumar, Convalescent plasma in the management of moderate covid-19 in adults in India: open label phase II multicentre randomised controlled trial (PLACID Trial), „BMJ” 2020, nr 371, [online] https:/doi. org/10.1136/bmj.m3939, [dostęp:] 09.11.2020.
  5. K. Pinkosz, Osocze to jedna z metod, jakie stosujemy, "www.swiatlekarza.pl" [online], https://swiatlekarza.pl/osocze-to-jedna-z-metod-jakie-stosujemy/, [dostęp:] 09.11.2020.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Cholestaza ciążowa – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

    Cholestaza zwykle pojawia się w III trymestrze ciąży, a jej pierwszym objawem jest świąd skóry. Czym jest cholestaza ciążowa i jaki ma wpływ na mamę oraz dziecko? W jaki sposób ją rozpoznać i leczyć? Jak powinna wyglądać dieta ciężarnej, u której doszło do zastoju żółci? 

  • Pieczenie, upławy i swędzenie kobiecych okolic intymnych? – to może być infekcja pochwy. Jak zabiegać i leczyć stany zapalne?

    Upławy, pieczenie i swędzenie okolic intymnych to nie tylko uporczywe i często nawracające przypadłości, ale także objawy infekcji, która jeśli jest zaniedbana, może doprowadzić do niepłodności. Infekcje okolic intymnych mogą przydarzyć się kobiecie w każdym wieku, przed porodem, w trakcie ciąży i w połogu. Czy istnieje jedna uniwersalna odpowiedź na pytanie – jak skutecznie wyleczyć i zapobiegać zakażeniom pochwy? Otóż nie, nie istnieje. Można jednak postępować zgodnie z pewnymi wskazówkami, dzięki którym nawet w oparciu o domowe sposoby na infekcje intymne możliwe jest złagodzenie tych najbardziej dokuczliwych objawów. Więcej infmacji na ten temat znajduje się w niniejszym artykule.

  • Szczepionka przeciw grypie oparta na technologii mRNA. Rozpoczęły się badania kliniczne nad nowymi preparatami

    Obecnie szczepionki przeciw grypie zmniejszają ryzyko zachorowania o 40–60%. Moderna postawiła sobie za cel stworzenie preparatu o lepszej skuteczności i z początkiem lipca rozpoczęła badania kliniczne nad nowym produktem, preparatem przeciw grypie sezonowej, która wykorzystuje technologię mRNA. Według prognoz ma on być bardziej skuteczny niż dotychczasowe szczepionki.

  • Suche utonięcia – czym są? W jaki sposób objawia się zespół post-immersyjny?

    Z pozoru niegroźne zachłyśnięcie się płynem, może być niezwykle niebezpieczne, czego potwierdzeniem mogą być dane statystyczne, które wskazują, że około 15% wszystkich utonięć stanowią tzw. suche utonięcia, do których wystarczy naprawdę niewielka ilość wody. Dry drowning definiowane jest jako problem z oddychaniem, występujący po dostaniu się wody do dróg oddechowych. Jak chronić dziecko przed groźnym obrzękiem płuc oraz co robić, kiedy po zabawie w wodzie zauważymy, że nasze dziecko jest wyjątkowo apatyczne i osłabione? Odpowiedzi znajdują się w poniższym artykule.

  • Sparaliżowany po udarze mężczyzna „przemówił” dzięki nowatorskiej neuroprotezie mowy

    Problemy z mową i komunikacją po udarze występują często w przypadku tego urazu mózgu. Anartria, czyli zespół zaburzeń oddechowo-fonacyjno-artykulacyjnych występujący właśnie w tym przypadku jest wywołany uszkodzeniami ośrodków i/lub dróg unerwiających aparat mowy. Przez wiele lat problem ten był nierozwiązywalny, a metody komunikacji osoby chorej opierały się jedynie na literowaniu. Obecne rozwiązanie polega na generowaniu płynnych komunikatów, które pozwalają na tworzenie całych zdań w oparciu o 50 słów. Na czym polega nowatorska metoda  z wykorzystaniem neuroprotezy? Odpowiedź znajduje się w artykule.

  • Czym jest zespół Ushera? Badanie niemieckich naukowców daje nowe spojrzenie na patologię choroby

    Zespół Ushera to choroba dziedziczona genetycznie od obojga rodziców. Oznacza to, że zarówno matka, jak i ojciec przekazują dziecku po jednej kopii wadliwego genu, co tylko w takiej konfiguracji będzie skutkowało wystąpieniem tzw. głuchoto-ślepoty. Obecny stan wiedzy nie pozwala na doraźne leczenie tej choroby z użyciem środków farmakologicznych, a jedynie kompensacje wady słuchu z użyciem implantu ślimakowego. Najnowsze wyniki badań naukowych pozwalają jednak dostrzec światełko w tunelu, ponieważ jak donoszą niemieccy naukowcy, właśnie odkryto patologiczny mechanizm molekularny, prowadzący do rozwoju choroby, a to w przyszłości może pozwolić na opracowanie skutecznej metody leczenia zespołu Ushera, z wykorzystaniem np. terapii genowej.

  • Jakie choroby mogą wywołać bakterie Salmonella? W jaki sposób dochodzi do zakażenia?

    Salmonella to rodzaj bakterii gram-ujemnych, należących do rodziny Enterobacteriaceae, które żyją w jelitach ludzi i zwierząt. Są najczęstszą przyczyną biegunek, ale też wielu innych dotkliwych dolegliwości. Głównym źródłem infekcji jest skażona wydalinami żywność i woda, ale można zarazić się nimi też przez bezpośredni kontakt z nosicielem. Dowiedz się, jakie są objawy salmonellozy. W jaki sposób dochodzi do zakażenia? Jak można temu zapobiec?

  • Liszajec zakaźny – przyczyny, objawy, leczenie. Jak można zapobiec zarażeniu?

    Liszajec zakaźny jest bakteryjną chorobą skóry wywoływaną przez zakażenie paciorkowcami lub gronkowcami. Cechuje się wysoką zakaźnością dla otoczenia. Charakterystycznym objawem liszajca zakaźnego jest obecność pęcherzyków oraz żółtawych, miodowych strupów. Jak się go leczy? 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij