USG jąder – jak wygląda badanie? Jak się do niego przygotować?
Agata Pikulska

USG jąder – jak wygląda badanie? Jak się do niego przygotować?

Wykonanie USG jąder pozwala ocenić zarówno stan jąder, najądrzy, jak i całej moszny. Jest bardzo pomocnym badaniem w sytuacji podejrzenia chorób jąder, takich jak żylaki powózka nasiennego, guz jądra, skręt i przyczepka jądra czy wodniaki. Ultrasonografia to metoda ogólnie dostępna, pozwalającą na szybką diagnozę niepokojących objawów męskiej strefy intymnej oraz na szybkie wdrożenie odpowiedniego leczenia. Jak wygląda USG jąder i jak się do niego przygotować?

USG to bezpieczne i bezbolesne badanie, stanowiące metodę z wyboru w diagnostyce schorzeń jąder. Zazwyczaj w trakcie badania ultrasonograficznego lekarz oprócz jąder ocenia również najądrza oraz powrózek nasienny, znajdujące się w worku mosznowym. Główne wskazania do wykonania ultrasonografii to podejrzenie żylaków powrózka nasiennego oraz niepłodności, a także zmian nowotworowych jąder.

Jakie są wskazania do wykonania badania USG jąder?

Ultrasonografia to podstawowe badanie diagnostyczne większości stanów chorobowych jąder. Wskazania do wykonania USG to m.in. podejrzenie guzów jąder i przepuklin (mosznowej lub pachwinowej). Badanie ultrasonograficzne wykonuje się również przy podejrzeniu żylaków powrózka nasiennego (przez pacjentów czasami nazywanych żylakami jąder), a w przypadku ich potwierdzenia, do oceny ich stopnia zaawansowania i skuteczności leczenia. Badanie jest również przydatne w diagnostyce niepłodności – pozwala ono na ocenę dróg wyprowadzających nasienie, których schorzenia mogą być jej przyczyną. USG może wykryć również takie zmiany jak wodniaki, zapalenia jądra lub najądrza oraz skręt jądra (a właściwie skręt powrózka nasiennego). Badanie ultrasonograficzne wykonuje się również przy bólu jąder i podbrzusza, przy podejrzeniu niezstąpienia jąder, a także po urazach. Wskazaniem do badania jąder jest również wyraźna asymetria w ich wielkości.

Pod kontrolą USG można wykonać również biopsję, czyli zabieg polegający na nakłuciu igłą danego narządu, a następnie pobraniu próbki tkanki do badania. Biopsję jądra wykonuje się przy podejrzeniu raka jąder oraz w diagnostyce niepłodności.

Jak należy się przygotować do badania ultrasonograficznego jąder?

Badanie USG jąder nie wymaga przygotowania. Nie ma potrzeby depilacji (golenia) jąder przed badaniem USG. Warto jest założyć wygodne, łatwe do ściągnięcia spodnie i zabrać ze sobą zapasową bieliznę, na wypadek zabrudzenia jej żelem. Przeciwwskazaniem do wykonania badania USG jest otwarta rana w miejscu, które ma zostać zbadane. Odczuwanie przez pacjenta silnego bólu jąder również może być przeciwwskazaniem, ponieważ przykładanie głowicy aparatu może powodować jeszcze większy dyskomfort – przed rozpoczęciem ultrasonografii należy o tym fakcie poinformować lekarza.

Polecane dla Ciebie

Jak wygląda USG jąder?

Podczas badania USG jąder pacjent najczęściej znajduje się w pozycji leżącej ze skrzyżowanymi nogami lub z wałkiem podłożonym pod mosznę, co pozwoli lekarzowi na dokładną ocenę badanej okolicy. W trakcie badania lekarz (urolog lub androlog) nałoży specjalny żel na głowicę aparatu, którą następnie będzie przesuwał po ciele pacjenta, co umożliwi uzyskanie obrazu. USG jąder trwa około kilkanaście minut, a opis badania pacjent otrzymuje zazwyczaj bezpośrednio po jego wykonaniu. USG nie wymaga podania znieczulenia, ponieważ jest bezbolesne.

USG jąder – jak interpretować wyniki badania?

W opisie badania USG lekarz poda informacje dotyczące m.in. wielkości i objętości obu jąder, a także ich położenia i unaczynienia. Określi również, czy jądra mają równe zarysy oraz czy między jądrem a błoną, która je otacza, znajduje się płyn. Jeśli w trakcie badania lekarz rozpozna jakieś schorzenie, wówczas informacja ta zostanie zawarta w opisie.

Na postawienie diagnozy składa się zaobserwowanie kilku nieprawidłowości – przykładowo, brak przepływu w tętnicach miąższu jądra może świadczyć o jego skręcie. Zmiany zapalne jądra lub najądrzy charakteryzują się ich powiększeniem, zwiększeniem ilości płynu między osłonkami, a także pogrubieniem osłonek jądra lub ścian moszny. W przypadku urazu, zmiany które można zaobserwować to przerwanie osłonek jądra oraz niejednorodne obszary w jądrze. Natomiast stwierdzenie obszarów okrągłych, z gładkimi ścianami świadczy o obecności torbieli na jądrze.

Gdzie można wykonać i ile kosztuje USG jąder?

USG jest badaniem powszechnie dostępnym, można je wykonać w szpitalu lub placówce diagnostycznej. Ponadto, ultrasonografia jest często wykonywana w ramach wizyty u lekarza. Badanie ultrasonograficzne jąder można wykonać bezpłatnie w ramach ubezpieczenia w NFZ – konieczne jest wtedy skierowanie od lekarza. Skierowanie na badanie jąder wykonywane prywatnie nie jest wymagane. Cena USG jąder mieści się zazwyczaj w przedziale 100–180 zł.

Samobadanie jąder – jak to zrobić?

Samobadanie jest również istotne w profilaktyce raka jąder, ponieważ może pozwolić na wczesne wyczucie guza, co zwiększy szansę pacjenta na wyleczenie. Ważne jest, aby badanie przeprowadzać regularnie (najlepiej raz w miesiącu). Samobadanie polega na badaniu palpacyjnym jąder. Najlepiej jest wykonać je zaraz po gorącej kąpieli lub prysznicu, aby mięśnie były rozluźnione. Należy chwycić jedno jądro za pomocą obu dłoni, a następnie delikatnie obracać je między kciukiem a resztą palców. Potem powtórzyć to samo z drugim jądrem. W przypadku wyczucia guzka na jądrze lub wystąpienia bólu jądra przy dotyku, należy skontaktować się z lekarzem rodzinnym, urologiem lub andrologiem.

  1. J. F. Tyloch i in., Standards for scrotal ultrasonography, „Journal of Ultrasonography”, nr 16 2016.
  2. M. Studniarek i in., Scrotal imaging, „Journal of Ultrasonography”, nr 15 2015.
  3. W. Rogowski, Męskie nowotwory – rak stercza, rak jądra. Co każdy mężczyzna powinien o nich wiedzieć, „Głos pacjenta onkologicznego”, nr 4 (27) 2017.
  4. B. Pruszyński, Diagnostyka obrazowa: podstawy teoretyczne i metodyka badań, Warszawa 2013.
  5. B. Pruszyński i in., Radiologia: diagnostyka obrazowa, RTG, TK, USG i MR, Warszawa 2014.
  6. A. Cieszanowski, Diagnostyka obrazowa. Układ moczowo-płciowy, gruczoł piersiowy i gruczoły wewnętrznego wydzielania. Warszawa 2014.
  7. E. Oszukowska i in., Chirurgia w andrologii, „Chirurgia Polska” 8 (3) 2006.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Troponina – badanie i normy. Czy podwyższony poziom troponin zawsze świadczy o zawale serca?

    Białka kurczliwe mięśni poprzecznie prążkowanych to troponiny. Ich stężenie we krwi wzrasta już 3 godziny po zawale serca lub innym rodzaju uszkodzenia mięśnia sercowego. Badanie troponin zleca się w celu potwierdzenia lub wykluczenia diagnozy dotyczącej ataku serca. Istnieją jednak inne przyczyny wysokiego poziomu troponin we krwi pacjenta, jak chociażby zatorowość płucna, niewydolność serca lub nerek, ale także wyjątkowo ciężki wysiłek fizyczny (często obserwowany u maratończyków czy triathlonistów). Jak wygląda badanie poziomu troponin i które zaburzenia organizmu mogą wywołać ich obecność we krwi? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Insulina – normy we krwi, wskazania, cena. Badanie insuliny po obciążeniu. Czy hiperglikemia i hipoglikemia są groźne dla życia?

    Insulina i normy z nią związane są jednym z głównych wskaźników prawidłowej pracy trzustki. Badanie poziomu tego hormonu pozwala na dokonanie oceny zmian w gospodarce węglowodanowej, a w przypadku wystąpienia hipoglikemii lub hiperglikemii wdrożenie odpowiedniego leczenia tych zaburzeń, których zaniedbane może się rozwinąć w szereg chorób metabolicznych, w tym przede wszystkim w cukrzycę typu II. Osoby, które zauważyły u siebie zaburzenia widzenia, zawroty głowy, przyspieszoną akcję serca lub zlewne poty powinny koniecznie zgłosić się na badanie poziomu insuliny.

  • Prolaktyna (PRL) – badanie, normy, interpretacja wyników

    Badanie poziomu prolaktyny jest wykorzystywane w diagnozowaniu niepłodności u kobiet i mężczyzn, a także w przypadku podejrzenia guza przysadki mózgowej i kontrolowaniu leczenia tej choroby. Normy prolaktyny dla kobiet różnią w zależności od dnia cyklu miesiączkowego, okresu ciąży lub karmienia piersią. Mężczyźni z wysokim poziomem prolaktyny obserwują u siebie spadek libido i zaburzania erekcji, a w skrajnych przypadkach niepłodność. Niedobór prolaktyny jest spotykany rzadko, niemniej u kobiet karmiących może doprowadzić do zaniku produkcji mleka w gruczołach sutkowych. Jak poradzić sobie z zaburzeniami ilości prolaktyny w organizmie, ile kosztuje badanie PRL i czy stres przyczynia się do zaburzeń hormonalnych? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Lipaza trzustkowa (ALP)– badanie enzymu trzustkowwego. Normy, podwyższona, obniżona

    Badanie poziomu lipazy (ALP) pozwala ocenić ewentualne choroby trzustki, które objawiają się na przykład jako ból po lewej stronie brzucha, najczęściej pół godziny po spożytym posiłku lub po wypiciu alkoholu. To proste oznaczenie polegające na analizie próbki krwi żylnej, oddanej w punkcie pobrań na czczo, najlepiej w godzinach porannych. Ile kosztuje badanie lipazy trzustkowej, które parametry należy dodatkowo sprawdzić wraz z analizą enzymów trzustkowych i jakie są normy ALP? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Czy mutacja genu MTHFR może być przyczyną pornień nawykowych i zakrzepicy?

    Genotyp genu MTHFR pośrednio wpływa na metabolizm i przyswajanie kwasu foliowego w organizmie człowieka. Mutacja w genie MTHFR jest łączona z występowaniem u pacjenta tendencji do nadkrzepliwości i zakrzepicy, nowotworów bądź zwiększonego ryzyka chorób układu krążenia. Doniesienia te jednak bywają sprzeczne i nie znajdują przełożenia na rekomendacje specjalistów w sprawie wdrożenia profilaktycznej diagnostyki mutacji w genie MTHFR. Kwestia niedoborów kwasu foliowego jest szczególnie istotna w planowaniu ciąży, diagnostyce niepowodzeń położniczych i trudności z utrzymaniem ciąży, a także przy ustalaniu przyczyn urodzenia dziecka z wadą cewy nerwowej.

  • Jak rozpoznać toczeń rumieniowaty układowy?

    Toczeń rumieniowaty układowy, podobnie jak inne choroby układowe tkanki łącznej, jest przewlekłą chorobą nieuleczalną, którą można zdiagnozować m.in. dzięki badaniu przeciwciał ANA. Nie można nigdy samodzielnie interpretować wyników analiz, polegać na informacjach i zdjęciach zamieszczanych na internetowych forach oraz bagatelizować objawów. Diagnostyka tocznia jest bardzo złożonym procesem, który wymaga wyjątkowo indywidualnego podejścia do każdego pacjenta.

  • Testy DNA na ojcostwo – jak wygląda badanie, ile kosztuje i kiedy można je wykonać?

    Testy na ojcostwo wykonywane są od lat 80. XX wieku. Przez lata zmieniały się techniki inżynierii genetycznej, dzięki którym możliwe stało się ustalenie lub wykluczenie ewentualnego rodzicielstwa. Obecnie nie ma konieczności czekania z wykonaniem badań aż do momentu narodzin dziecka, ponieważ może je wykonać jeszcze na etapie rozwoju płodowego. Jak wygląda badanie? Skąd pobrać próbkę do testu i ile on kosztuje?

  • Cytologia płynna (LBC) a tradycyjna – która jest bardziej dokładna? Cena, refundacja

    Regularnie wykonywana cytologia pomaga uniknąć zachorowania na raka szyjki macicy. Przez wiele lat była ona wykonywana jedynie w formie szkiełkowej. W 2016 roku Polskie Towarzystwo Patologów (PTP) wnioskowało do Ministerstwa Zdrowia o zmianę standardów diagnostycznych na bardziej dokładne i czułe, czyli na cytologię na podłożu płynnym, nazywanej w skrócie LBC. Jak wygląda cytologia płynna i czym różni się od klasycznej metody diagnostycznej?  Czy cytologia na podłożu płynnym jest refundowana przez NFZ?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij