Poranny jogging czy kubek kawy? Co dostarczy większej dawki energii? - portal DOZ.pl
Poranny jogging czy kubek kawy? Co dostarczy większej dawki energii?
Katarzyna Szulik

Poranny jogging czy kubek kawy? Co dostarczy większej dawki energii?

Wielu z nas bez niej nie wyobraża sobie poranka. Kawa daje nam niezbędnego „kopa” przed długim dniem pracy, ponieważ wyostrza zmysły, dodaje energii i poprawia humor. Nie każdy jednak jest podatny na dobroczynne działanie kawy, a niektórzy, w szczególności osoby nadwrażliwe na kofeinę, mogą wręcz negatywnie reagować na porcję małej czarnej. Jak się okazuje, pochodzący z niej zastrzyk energii można zastąpić innym, zdecydowanie zdrowszym. Mowa o krótkim wysiłku fizycznym o poranku, który, zdaniem naukowców z Kanady, działa również skutecznie jak kawa. 

Sport działa jak kawa

Naukowcy z Western University w Ontario postanowili porównać oddziaływanie kawy i aerobowego wysiłku fizycznego na nasz organizm tuż po przebudzeniu, skupiając się na poprawie zdolności kognitywnych, a więc koncentracji i pamięci. W tym celu wytypowali grupę zdrowych osób dorosłych, którzy w pierwszym etapie badani mieli rozpocząć dzień od żwawego, dwudziestominutowego spaceru, natomiast w drugim zastąpili go kawą. Po każdej z tych aktywności ich zdolności kognitywne były poddawane testom. 

Jak się okazało, umiarkowana aktywność fizyczna, do której można zaliczyć trening w domu czy spacerowanie, oraz wypicie porannej porcji „małej czarnej” miały ten sam pozytywny wpływ na zdolność do koncentracji, kojarzenia i zapamiętywania. To, czy dany uczestnik na co dzień był miłośnikiem kawy i pijał ją często, czy też robił to rzadko bądź nie pił napojów z kofeiną w ogóle, nie miało wpływu na ostateczny wynik badania – aktywność fizyczna działała w równym stopniu na obie grupy. 

Co ważne, regularny wysiłek fizyczny dostarcza znacznie więcej pozytywów zdrowotnych niż tylko zwiększenie poziomu energii, więc choćby z tego względu warto go uwzględnić w codziennych, zwłaszcza porannych rytuałach. Jak pokazały wcześniejsze badania, ćwiczenia fizyczne zwiększają przepływ krwi do mózgu i prowadzą do wydzielania tak zwanych czynników neurotroficznych, które stają się pożywką dla mózgu i mobilizują go do intensywniejszej pracy. Przy okazji wysiłku fizycznego wydzielają się także hormony szczęścia, takie jak dopamina i epinefryna, które również wpływają na ogólną poprawę nastroju i przypływ energii. 

Łakniesz kofeiny? Idź na spacer

Drugim aspektem badania było sprawdzenie, czy wysiłek fizyczny jest w stanie złagodzić skutki odstawienia kofeiny u osób od niej uzależnionych. W tym celu kawoszom biorącym udział w badaniu nakazano odstawienie ulubionego napoju na 12 godzin. Po upływie tego okresu zostali oni zaproszeni do laboratorium, gdzie symptomy odstawienia, które wykazywali, zostały poddane ocenie przez specjalistów. Do najczęstszych należało zmęczenie, trudności z koncentracją, spadek motywacji, bóle głowy i ogólne złe samopoczucie. Po wykonaniu badań poproszono uczestników, by zrobili sobie szybki, 20–minutowy spacer, który, jak pokazały wyniki testu, był w stanie zredukować symptomy odstawienia, między innymi poprzez poprawę humoru i zmniejszenie odczuwalnego poczucia zmęczenia u osób badanych. 

Mimo wspomnianych wyżej wyników, nie ma żadnych powodów, by całkowicie eliminować kawę z diety, ponieważ ona sama ma szereg pozytywnych efektów zdrowotnych.

Mitem jest również, że niezdrowo podnosi ciśnienie, ma wpływ na nadciśnienie tętnicze, wręcz przeciwnie, może wspomagać pracę serca. Nad jej kluczowym składnikiem, czyli kofeiną, prowadzonych jest szereg badań, które również ujawniają kolejne pozytywny jej przyjmowania. Naukowcy z Uniwersytetu w Illinois na zwierzęcej próbie wykazali, że picie kawy może zniwelować negatywne skutki niezdrowej diety, w tym przyrost wagi i nadprodukcję cholesterolu. 

Polecane dla Ciebie

Kawa zapobiega tyciu

Do badania wykorzystano szczury, którym przez okres czterech tygodni podawano kofeinę, będącą uzupełnieniem diety bogatej w tłuszcz i węglowodany (po 40 proc.) z niewielkim dodatkiem protein. Dawka kofeiny podanej zwierzętom była równa czterem „ludzkim” filiżankom kawy dziennie. Po upływie czterech tygodni przyrost wagi myszy na diecie, w której występowała kawa porównano z tymi, które miały identyczne menu, ale którym nie podawano kofeiny. W grupie z kofeiną przyrost wagi był zauważalnie niższy. 

Gdy zjawisko to przebadano na poziomie komórkowym, okazało się, że przyjmowanie kofeiny zmniejszało akumulacje lipidów w komórkach tłuszczowych zwierząt o nawet 40 proc. Wspomniane badanie dało wyniki, które można przekładać na wszystkie źródła kofeiny, choć jego głównym celem było zweryfikowanie pozytywnego wpływu na organizm herbaty yerba mate, również bogatej w kofeinę, a także w fito chemikalia, przeciwutleniacze i aminokwasy. Napój ten cieszy się szczególną popularnością w Ameryce Południowej i Łacińskiej, ale zdążył przeniknąć także do Europy i dziś przez wielu uznawany jest za dobrą alternatywę wobec kawy. Yerba mate zawiera połowę kofeiny obecnej w filiżance kawy, od 65 do 130 mg, podczas gdy w kawie jej stężenie sięga nawet 300 mg.

  1. A.    Morava, M. J. Fagan, H. Prapavessis, Effects of caffeine and acute aerobic exercise on working memory and caffeine, “Scientific Reports”, 19644 (2019), https://doi.org/10.1038/s41598-019-56251-y, [dostęp:] 01.06.2020 r.
  2. R.l Funnell, Could a morning stroll be as effective as a cup of coffee?, "iflscience.com" [online], https://www.iflscience.com/health-and-medicine/could-a-morning-stroll-be-as-effective-as-a-cup-of-coffee/, [dostęp:] 01.06.2020 r.
  3. F. J. Zapata, M. Rebollo-Hernanz, J. E. Novakofski i in., Caffeine, but not other phytochemicals, in mate tea (Ilex paraguariensis St. Hilaire) attenuates high-fat-high-sucrose-diet-driven lipogenesis and body fat accumulation, “Journal of Functional Foods”, https://doi.org/10.1016/j.jff.2019.103646, [dostęp:] 01.06.2020 r.
  4. University of Illinois at Urbana-Champaign, News Bureau, Caffeine may offset some health risks of diets high in fat, sugar, “sciencedaily.com” [online], www.sciencedaily.com/releases/2019/12/191220074245.htm, [dostęp:] 01.06.2020 r.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Które ryby warto przyrządzić na święta?

    Trudno wyobrazić sobie świąteczny stół bez ryby. Oprócz tradycyjnego karpia czy śledzia warto w oryginalny sposób zaserwować również inne gatunki tej niezwykle zdrowej potrawy. 

  • Święta w ciąży – co może jeść ciężarna, a czego musi unikać?

    Kobieta w ciąży powinna jeść nie za dwoje, a dla dwojga, musi starać się tak komponować swoją dietę, aby dostarczała ona maluszkowi wszystkich niezbędnych składników. Znalezienie balansu między smakiem i zdrowiem może być szczególnie trudne w święta, gdy stół wręcz ugina się pod ciężarem aromatycznych potraw. 

  • Wielkanoc dla alergików: bez mleka, jaj i pszenicy

    Nietolerancje pokarmowe dają się szczególnie we znaki podczas świąt. Osoby nietolerujące laktozy, a więc mleka i jego przetworów, muszą zapomnieć o tradycyjnym serniku, bezglutenowcy nie zjedzą żurku, zaś uczuleni na jaja zostaną zmuszeni obyć się bez koronnej, wielkanocnej potrawy. Czym zastąpić żelazne pozycje ze świątecznego menu?

  • Pachnące święta – przegląd korzennych przypraw

    Imbir, cynamon i anyż trafiają do każdej polskiej kuchni w okresie przedświątecznym jako składniki pierniczków, ciast i kompotu z suszu. Warto o nich pamiętać, ponieważ usprawniają trawienie, dzięki czemu łagodzą skutki świątecznego przejedzenia. Ulga w dolegliwościach żołądkowych to jednak tylko jedna z wielu prozdrowotnych właściwości korzennych przypraw.

  • Dziecko w samochodzie w upał

    Wraz z nadejściem letnich upałów media zasypują nas informacjami o dzieciach i zwierzętach pozostawianych w rozgrzanych do czerwoności samochodach. Roztargnienie lub brak wyobraźni często prowadzą do tragedii, ponieważ nawet godzina spędzona w takich warunkach może grozić śmiercią dziecka. Najnowsze badanie potwierdzają, że ryzyko jest równie duże także w pojeździe pozostawionym w cieniu.

  • Kiedy dieta roślinna może szkodzić zdrowiu?

    Korzyści zdrowotne płynące z przejścia na dietę opartą na roślinach podkreśla wielu lekarzy, natomiast aktywiści ekologiczni zwracają uwagę na jej pozytywy wpływ na kondycję planety. Mimo to przejście na wegetarianizm, a zwłaszcza weganizm, musi być połączone z suplementacją składników odżywczych obecnych wyłącznie w mięsie. Do tej pory podstawową pozycją z tej kategorii była witamina B12, ale eksperci z Wielkiej Brytanii radzą, by do tej listy dodać także cholinę. 

  • Jak obchodzić Święta Wielkanocne podczas pandemii?

    W tegoroczne Święta Wielkanocne ze względu na pandemię koronawirusa, podobnie jak w roku ubiegłym, musimy zrezygnować z rodzinnych spotkań i odwiedzin, a w większości przypadków również z uczestnictwa w rytuałach religijnych. Nie oznacza to, że nawet w tych trudnych warunkach nie można przeżyć świąt radośnie i duchowo – wręcz przeciwnie, właśnie teraz warto zadbać, by w miarę możliwości utrzymać dobrze znane tradycje i zadbać o  namiastkę normalności w tym trudnym okresie. 

  • Domowa opieka nad chorym na Covid-19 – podstawowe zasady

    Zgodnie z danymi pochodzącymi z Chin, około 80 proc. osób, u których wynik testu na obecność SARS-CoV-2 okaże się pozytywny, doświadczy wyłącznie łagodnych objawów, niewykraczających poza dyskomfort związany ze zwykłą grypą lub przeziębieniem. W związku z tym, by nie stwarzać zagrożenia dla siebie i innych pacjentów, większość chorych będzie odsyłana do domów, by w ich zaciszu leczyć chorobę zgodnie ze wskazaniami lekarza. Ta sytuacja może dotknąć większość z nas, dlatego warto znać zasady postępowania i przygotować się na tę ewentualność. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij