Odbijanie po jedzeniu – co na nie pomaga? - portal DOZ.pl
Odbijanie po jedzeniu – przyczyny i leczenie częstego odbijania po posiłku
Piotr Ziętek

Odbijanie po jedzeniu – przyczyny i leczenie częstego odbijania po posiłku

Odbijanie jest naturalnym odruchem fizjologicznym, które zwykle nie stanowi powodu do niepokoju. Polega na wydaleniu przez usta powietrza znajdującego się w żołądku. Natomiast nadmierne odbijanie może być oznaką np. choroby refluksowej czy nietolerancji pokarmowej. 

Odbijanie – co to takiego? 

Odbijanie to zjawisko wydalania przez usta powietrza znajdującego się w żołądku. W miejscu połączenia przełyku z żołądkiem znajduje się tzw. zwieracz dolny przełyku. Zapobiega on zarzucaniu treści pokarmowej z żołądka do przełyku. Kiedy żołądek jest zbyt mocno rozdęty znajdującymi się w nim gazami, część z nich wydostaje się z powrotem do przełyku i do jamy ustnej. Jest to proces naturalny i zwykle nie świadczy o poważnych problemach zdrowotnych. Możliwe jest też celowe wywoływanie odbijania w celu zmniejszenia dyskomfortu w nadbrzuszu. Odbijanie czasem może być nieprzyjemne lub wprawiać w zakłopotanie, jeśli zdarzy się w nieodpowiednim momencie. Istnieją pewne proste sposoby pozwalające ograniczyć odbijanie. Pomocy lekarskiej należy zasięgnąć, gdy stanie się ono nagle zbyt częste i uporczywe, zwłaszcza gdy w znaczny sposób przeszkadza nam w normalnym funkcjonowaniu. 

Odbijanie po jedzeniu i piciu 

Z każdym połkniętym kęsem pokarmu do naszego żołądka dostaje się też pewna ilość powietrza. W ten sposób połykamy dziennie około dwóch litrów gazu. Należy przy tym dodać, że maksymalna pojemność żołądka to trzy litry. Zdecydowanie więcej powietrza dostaje się do żołądka podczas zbyt szybkiego przyjmowania pokarmów lub płynów. Powietrze jest połykane również przy przełykaniu śliny, a także podczas żucia gumy lub ssania cukierków. Połykaniu powietrza sprzyja też mówienie przy jedzeniu i picie przez słomkę. 

Źródłem gazu w żołądku mogą być też napoje gazowane. Część z nich, takie jak woda gazowana, jest sztucznie wzbogacana w dwutlenek węgla. Niektóre produkty uwalniają gazy wskutek naturalnego procesu fermentacji. Dotyczy to na przykład piwa, ale też niektórych przetworów mlecznych takich jak kefir. Po zjedzeniu niedopieczonego lub surowego ciasta drożdżowego może się zdarzyć odbijanie drożdżami

Niemowlęta mają szczególną skłonność do połykania powietrza w trakcie jedzenia. Nie są one też jeszcze na tyle świadome, żeby kontrolować odbijanie. Dlatego u takich dzieci po jedzeniu należy odczekać chwilę na „odbicie się” przed położeniem do łóżka. 

Polecane dla Ciebie

Odbijanie a choroby – o jakich schorzeniach może świadczyć częste odbijanie? 

Odbijanie najczęściej jest zjawiskiem czysto fizjologicznym, ale może też być jednym z objawów niektórych chorób. Jedną z chorób, w których może ono występować jest choroba refluksowa. U jej podłoża leży niewydolność zwieracza dolnego przełyku, który przepuszcza treść pokarmową do przełyku. Często refluks pojawia się też w ciąży. Osoby chore mogą doświadczać odbijania kwaśną treścią. Kwas podrażniając przełyk, często powoduje też ból. Podstawą w leczeniu refluksu są odpowiednia dieta i leki zmniejszające wydzielanie kwasu solnego w żołądku. Po zastosowaniu tych środków zgaga zwykle ustępuje, ale odbijania mogą utrzymywać się dalej. Wówczas mają one posmak goryczy, czasami kojarzony z wymiocinami. Są one spowodowane żółcią.  

Część ucha zwana uchem środkowym jest połączona z jamą ustną tzw. trąbką Eustachiusza. Jej funkcją jest wyrównywanie ciśnienia wewnątrz ucha. W stanach zapalnych górnych dróg oddechowych lub ucha środkowego ból ucha może nasilać się przy odbijaniu

Odbijania są często objawem tzw. zaburzeń czynnościowych układu pokarmowego. Mogą one też wchodzić w skład zaburzeń poposiłkowych lub zespołu bólu w nadbrzuszu, gdzie towarzyszą dolegliwościom dyspeptycznym lub np. biegunce. Wyróżnia się tutaj odbijanie żołądkowe oraz przedżołądkowe – kiedy powietrze pochodzi tylko z przełyku. W zaburzeniach czynnościowych odbijanie może być puste lub zawierać gazy powstałe podczas trawienia pokarmu. Jednym z najbardziej wyczuwalnych gazów jest siarkowodór. Może on dawać wrażenie odbijania zgniłym jajkiem. Częste odbijania i gazy mogą być skutkiem zarówno stosowania diety bogatej w produkty wzdymające, jak również nietolerancji pokarmowych. 

Aerofagia to z kolei zaburzenie czynnościowe funkcji przełyku, polegające na połykaniu powietrza, które następnie prowadzi do odbijania. Zaburzenie to może występować razem z niektórymi problemami psychicznymi takimi jak nerwica, bulimia czy zaburzenia obsesyjno-kompulsywne. 

Odbijanie – kiedy jest potrzebne leczenie? 

Podstawą diagnostyki choroby refluksowej jest gastroskopia. Często wymaga ona też leczenia środkami zmniejszającymi wydzielaniu kwasu solnego w żołądku. Stosuje się leki z grupy inhibitorów pompy protonowej. 

Diagnostyka zaburzeń czynnościowych układu pokarmowego jest bardzo trudna. Wymaga ona bardzo starannie zebranego wywiadu oraz wykluczenia innych przyczyn mogących powodować dolegliwości. Konieczne jest poinformowanie lekarza o innych objawach występujących przy odbijaniu. Przykładowo: kwaśne odbijanie połączone z pieczeniem w przełyku i bólem za mostkiem wskazują na chorobę refluksową lub przepuklinę rozworu przełykowego. Charakterystyczny ból w nadbrzuszu i puste odbijania pojawiające się na czczo mogą być przyczyną choroby wrzodowej. Odbijanie treścią pokarmową oraz współistniejące biegunki, wczesne uczucie pełności lub poposiłkowy ból w nadbrzuszu mogą być skutkiem zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego i nietolerancji pokarmowych. Często w celu wykluczenia tych przyczyn konieczne jest przeprowadzenie szerokiej diagnostyki obejmującej badanie endoskopowe, badania krwi, USG, zdjęcie RTG górnego odcinka przewodu pokarmowego z kontrastem lub tomografię komputerową jamy brzusznej. 

Do rozpoznania zaburzeń odbijania konieczne jest ciągłe występowanie objawów przez minimum cztery dni w tygodniu trwające co najmniej pół roku. Charakterystyczną cechą odbijania przełykowego jest fakt, że nie występuje ono w czasie snu ani podczas rozmowy. W razie wątpliwości w określeniu rodzaju odbijania, można posłużyć się tzw. badaniem impedancji przełyku. Ze względu na możliwe podłoże psychiczne zaburzeń może być konieczna pomoc psychiatry lub psychoterapeuty. Poza tym w leczeniu zaburzeń czynnościowych pomocne może być stosowanie baklofenu – leku zmniejszającego częstość rozkurczania dolnego zwieracza przełyku. 

Domowe sposoby na odbijanie – co pomaga na problemy z odbijaniem? 

Dla osób zdrowych, bez zaburzeń czynnościowych układu pokarmowego, najlepszym domowym sposobem na problemy z odbijaniem jest unikanie czynników prowadzących do gromadzenia się gazów w żołądku. Należy unikać: 

  • picia gazowanych napojów, 
  • jedzenia i picia w pośpiechu, 
  • spożywania obfitych posiłków, 
  • picia przez słomkę, 
  • żucia gumy i ssania drażetek lub cukierków, 
  • spożywania tzw. gazotwórczych produktów takich jak fasola, soczewica, kapusta, kalafior. 

Pomocne mogą być też niektóre leki na wzdęcia, np. preparaty zawierające symetykon. Niektóre zioła i środki naturalne, takie jak ziele glistnika, czarnuszka, korzeń lukrecji czy imbir, również mogą być skuteczne zarówno w odbijaniu, jak i w innych dolegliwościach dyspeptycznych. 

  1. Interna Szczeklika 2015, pod red. P. Gajewskiego, Kraków 2015, 927-930, 940, 946-949, 975, 1205-1210. 
  2. M. Szczepanek, Ł. Streszyński, Choroby czynnościowe układu pokarmowego – wytyczne rzymskie IV (2016). Część II: Choroby czynnościowe żołądka i dwunastnicy, „Medycyna Praktyczna”, nr 27-28 (10) 2017. 
  3. M. Babaeian, M. Naseri, M. Kamalinejad i in., Herbal remedies for functional dyspepsia and traditional Iranian medicine perspective, „Iranian Red Crescent Medical Journal”, nr 17 (11) 2015. 
  4. C. Venter, Food Hypersensitivity: Diagnosing and Managing Food Allergies and Intolerances, „Journal of Allergy”, nr 1-2 (2012) 2012. 
  5. G. Chiarioni, M. Pesce, A. Fantin i in., Complementary and alternative treatment in functional dyspepsia „United European Gastroenterology Journal”, nr 5-12 (6) 2018. 
  6. A. J. Bredenoord, B. L. A. M. Weusten, R. Timmer i in., Psychological Factors Affect the Frequency of Belchingin Patients with Aerophagia, „American Journal of Gastroenterology”, nr 2777-2781 (101) 2006. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Wirus żółtej gorączki (żółta febra) – szczepionka, objawy i leczenie

    Pierwsze symptomy tej choroby są niecharakterystyczne i przypominają objawy typowe dla grypy. Jednakże u około 15% pacjentów nie następuje wyleczenie, a zamiast tego rozwija się drugi, gwałtowny okres schorzenia. Oto co należy wiedzieć o żółtej gorączce, zwanej też żółtą febrą.

  • Guz Wilmsa – czym jest? Objawy, przyczyny

    Jednym z częstych nowotworów, jakie dotykają dzieci jest guz Wilmsa. Ta złośliwa choroba ma swoje źródło w nerkach, jednak przejawia się często w sposób, który jest łatwy do przeoczenia. Dlatego tak ważne jest, by znać objawy guza Wilmsa i odpowiednio wcześniej rozpoznać proces chorobowy oraz podjąć właściwe leczenie.

  • Remineralizacja szkliwa – czym jest?

    Pod wpływem różnych czynników szkliwo ludzkich zębów ulega stopniowemu niszczeniu. Istnieją jednak sposoby na powstrzymanie tego procesu – w tym celu niezbędna jest remineralizacja szkliwa. Jest to zabieg skuteczny zarówno wśród dzieci, jak i dorosłych pacjentów.

  • Skala Silvermana – ocena oddechowa wcześniaka

    Wszelkie przejawy trudności w oddychaniu u noworodków to ogromny stres dla rodziców, a także potrzeba szybkiego działania personelu medycznego. Aby jak najlepiej zdiagnozować stopień zagrożenia powstała specjalna metoda – skala Silvermana, dzięki której lekarze są w stanie ocenić wydolność oddechową dziecka.  

  • Majaczenie – jak rozpoznać i leczyć?

    Majaczenie to zaburzenia świadomości, który może się przytrafić każdemu na dowolnym etapie życia. Między innymi z tego powodu warto wiedzieć, jak rozpoznać stan majaczenia, w jaki sposób można pomóc osobie majaczącej, a także jakie mogą być przyczyny takiego stanu rzeczy.  

  • Próchnica wtórna – czym jest i jak się objawia?

    Bardzo częstym problemem stomatologicznym, zarówno u dzieci, jak i dorosłych, jest próchnica wtórna. To proces, w którym zmiany próchnicowe powstają wokół poprzednich ubytków wypełnionych plombą. Warto wiedzieć, jak zapobiegać tego typu zmianom, oraz jaka jest w tym kontekście dobroczynna rola fluoru. 

  • Blaszki miażdżycowe – jak powstają i dlaczego są groźne?

    Choroby sercowo-naczyniowe są najczęstszą przyczyną zgonów w Polsce. U ich podłoża leży miażdżyca – najczęstsza choroba tętnic wśród populacji krajów rozwiniętych. Jej Istotą jest powstawanie tzw. blaszek miażdżycowych, odkładających się w świetle tętnic i stopniowo je zwężających. Miażdżyca bywa również nazywana „cichym zabójcą”, ponieważ długo może pozostawać bezobjawowa, a jej pierwsza manifestacja może być zarazem ostatnią.

  • Hemofobia – czym jest fobia krwi i jak sobie z nią radzić?

    Hemofobia, a więc lęk przed krwią to jedna z powszechniejszych fobii, która jest charakterystyczna dla dzieci, ale dotyka również bardzo wielu dorosłych. Warto wiedzieć, jakie są dostępne sposoby terapii i leczenia tej nieprzyjemnej przypadłości.  

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij