×
DOZ.PL Darmowa
aplikacja
DOZ.pl
Zainstaluj

Przebarwienia i plamy na twarzy – przyczyny i sposoby na pozbycie się przebarwień na skórze

Przebarwienia i plamy na twarzy to przede wszystkim problem natury estetycznej. Postarzają, wyglądają nieładne i nierzadko trudno jest je ukryć pod korektorem lub podkładem. Za kolor naszej skóry odpowiedzialna jest melanina – jej nadprodukcja sprawia, że cera robi się ciemniejsza, a niski poziom ją rozjaśnia. Co, jeśli skóra staje się zabarwiona nieregularnie? Skąd biorą się wszystkie plamki, kropki i przebarwienia?

Przebarwienia na twarzy – dlaczego powstają?

Przebarwienia i plamy na twarzy to podgrupa zaburzeń związanych z pigmentacją skóry. Pigmentacja, inaczej występowanie barwnika w skórze, jest bezpośrednio powiązana z brunatnym barwnikiem – melaniną. Melanina jest polimerem wytwarzanym przez melanocyty w procesie melanogenezy. Melanocyty, oprócz syntezy melaniny, mają również za zadanie rozprowadzać ją do komórek naskórka. Dzięki temu skóra jest zabarwiona jednolicie.

Melanina ma jedną kluczową rolę w naszym organizmie i nie jest to misja ani estetyczna, ani upiększająca. Jej głównym zadaniem jest ochrona DNA komórek naskórka przed słońcem, a właściwie promieniowaniem ultrafioletowym.  

Melanocyty mogą gromadzić się w skupiska, bądź też przez ich zaburzoną pracę, nieprawidłowo dystrybuować barwnik lub produkować jego nadmierną ilość. W ten sposób tworzą się ciemniejsze plamki, piegi oraz przebarwienia. Może się dziać tak na skutek zmian hormonalnych (ciąża, antykoncepcja), stanów zapalnych (trądzik, łuszczyca), nadmiernej ekspozycji na słońce lub mogą mieć podłoże genetyczne.

Jakie są rodzaje przebarwień na twarzy?

Przebarwienia na twarzy mogą przyjmować różne kształty, kolory i formy w zależności od przyczyn powstania. Najczęściej spotykane, szczególnie u osób po 40. roku życia, są plamy soczewicowate tworzące się w wyniku fotostarzenia. Są względnie niewielkie, jednak najczęściej występują w grupach i mogą przyjmować całą skalę barw – od jasnego, beżowego, aż do brunatnego. Główną przyczyną ich powstawania jest nadmierna ekspozycja na słońce, dlatego najczęściej tworzą się w miejscach, które na ogół są odsłonięte jak twarz, dekolt, ramiona czy dłonie.

Kolejnym rodzajem przebarwień występujących na twarzy jest tzw. melasma, inaczej nazywana ostudą. Plamy te występują wyłącznie na twarzy, wpadają w odcienie ciemnego brązu i mają bardzo nieregularny kształt. Przyczyną ich powstawania są zmiany hormonalne, dlatego ostuda pojawia się najczęściej u kobiet w ciąży, przyjmujących antykoncepcję lub w wyniku terapii hormonalnej. Damskie hormony płciowe – estrogen i progesteron – stymulują nadprodukcję melaniny, szczególnie gdy skóra wystawiona jest na działanie słońca. Dlatego tak ważne jest stosowanie filtrów przeciwsłonecznych, kiedy poziom tych hormonów jest zwiększony. Dobra wiadomość jest taka, że zmiany te mogą całkowicie zniknąć po zakończeniu ciąży lub terapii hormonalnej.

Przyczyną powstawania przebarwień na twarzy są również stany zapalne. Proces zapalny pojawiający się w skórze w postaci zmian trądzikowych czy łuszczycy powoduje miejscową nadprodukcję melaniny. Dlatego najczęściej choroby te zostawiają na naszych twarzach trwały ślad. W przeciwieństwie do melasmy, czy zmian powstających w wyniku nadmiernej ekspozycji na słońce, plamy potrądzikowe mają czerwonawy odcień, który z czasem staje się bardziej beżowy i rozmyty. Takie przebarwienia mogą również powstawać w wyniku kontaktu skóry z lekami, kosmetykami, substancjami chemicznymi, które wywołują kontaktowe zapalenie skóry.

Domowe sposoby na przebarwienia i plamy na twarzy

Pozbycie się plam i przebarwień z twarzy nie jest zadaniem trywialnym, jednak w domowych warunkach możemy aplikować substancje, które pomogą rozjaśnić powstałe plamki. Najskuteczniejszym sposobem jest stosowanie dermokosmetyków: kremów, maseczek i peelingów enzymatycznych zawierających kwasy. Domowe zabiegi kwasowe są coraz bardziej popularne, a kosmetyki posiadające w składzie przykładowo kwasy AHA (np. glikolowy, mlekowy) czy BHA (salicylowy) można kupić w niemal każdej aptece lub drogerii. Domowe zabiegi kwasowe świetnie wyrównują koloryt skóry, złuszczają wierzchnią warstwę naskórka, a także rozjaśniają widoczne przebarwienia. Oczywiście całkowite pozbycie się przebarwień nie jest możliwe po jednokrotnym zastosowaniu kosmetyków z kwasami. Dopiero regularne stosowanie specyfików widocznie rozjaśnia ciemniejsze plamki. Należy pamiętać o tym, że nie wszystkich kwasów kosmetycznych można używać bez fachowego przygotowania. Mają one różne stężenie, a te silniejsze powinny być stosowane wyłącznie przez profesjonalistów.

Część dermokosmetyków zawiera również substancje regulujące produkcję melaniny lub naturalnie występujące substancje rozjaśniające jak wyciąg z ogórka czy cytryny.  

Jednak najważniejszym kosmetykiem w przypadku cery skłonnej do występowania przebarwień jest specyfik o wysokim filtrze UV, który należy stosować na co dzień. Najlepiej wybierać filtry naturalne, mineralne. Pamiętajmy, że należy je stosować co najmniej przez tydzień po użyciu kosmetyków z kwasami.

Usuwanie plam i przebarwień skórnych u kosmetyczki i dermatologa

Najszybsze efekty dają zabiegi u kosmetyczki i dermatologa. Najpopularniejsze są laseroterapie oraz peelingi chemiczne (zwykle o silniejszym stężeniu niż te przeznaczone do stosowania w domu). Oba zabiegi w gruncie rzeczy mają podobne działanie. Peelingi chemiczne opierają się o abrazyjne działanie kwasów, które poza złuszczaniem naskórka także stymulują skórę do regeneracji. Laserowe terapie zwalczają przebarwienia skórne światłem o wysokiej energii. Najłagodniejsze z terapii działają na wierzchniej warstwie skóry, a najbardziej agresywne przenikają w głąb. Części przebarwień można pozbyć się również za pomocą krioterapii, a w najbardziej krytycznych przypadkach możliwe jest nawet chirurgiczne usunięcie. Dermatolog w trakcie konsultacji dobierze najlepszą metodę, a także oceni liczbę koniecznych zabiegów.

Plamy i przebarwienia skórne nie są jednostką chorobową i istnieje wiele niedrogich metod, żeby się z nimi rozprawić. Pamiętajmy jednak, że każda zmiana skórna, która zmienia wielkość czy kolor, powinna być skonsultowana z dermatologiem.

Bibliografia  zwiń/rozwiń

  1. A. Cichewicz, Zaburzenia barwnikowe, „Medycyna Praktyczna” [online], https://www.mp.pl/pacjent/dermatologia/choroby/chorobyskory/74392,zaburzenia-barwnikowe, [dostęp:] 13.11.2019.
  2. J. Maciejewska, Ostuda (melasma), „Medycyna Praktyczna” [online], https://www.mp.pl/pacjent/dermatologia/choroby/chorobyskory/170533,ostuda-melasma, [dostęp:] 13.11.2019.
  3. S.R. Desai, Hyperpigmentation Therapy: A Review, „The Journal of Clinical and Aesthetic Dermatology” [online], https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4142815/, [dostęp:] 13.11.2019.
  4. N.A. Vashi, R.V. Kundu, Facial Hyperpigmentation: Causes and Treatment, „British Journal of Dermatology” [online], https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/bjd.12536, [dostęp:] 13.11.2019.

Podziel się: