kosmetyk z kwasem BHA
Joanna Orzeł

Kwasy BHA a skóra – co warto wiedzieć?

Hydroksykwasy to stosunkowo liczna grupa związków chemicznych. Wyróżniono w niej pewne podgrupy zawierające cząsteczki o podobnej budowie chemicznej i właściwościach, znane pod akronimami AHA, BHA czy PHA. W poniższym tekście przybliżamy kwasy BHA, czyli beta hydroksykwasy.

Już od wielu dekad hydroksykwasy stosuje się w praktyce klinicznej do leczenia różnorodnych schorzeń skóry. Można powiedzieć, że wprowadzenie tej grupy składników aktywnych do praktyki dermatologicznej zrewolucjonizowało kanony pielęgnacji skóry. Znajdziemy je w składach preparatów przeznaczonych do terapii trądziku, rybiej łuski, zrogowaceń, brodawek, łuszczycy, efektów fotostarzenia skóry i wielu innych schorzeń naszego największego organu.

Kwasy BHA – charakterystyka i rodzaje

Hydroksykwasy (kwasy hydroksylowe) to grupa kwasów organicznych, które w swoich cząsteczkach prócz grupy kwasowej (w nomenklaturze nazywanej karboksylową) posiadają też grupę hydroksylową. Taka budowa chemiczna powoduje, że łączą w sobie właściwości zarówno kwasów, jak i alkoholi. Zalicza się do nich:

  • α-hydroksykwasy AHA (ang. Alpha-Hydroxy Acid),
  • β-hydroksykwasy BHA (ang. Beta-Hydroxy Acid),
  • poli-hydroksykwasy PHA (ang. Poly-Hydroxy Acids).

Odmiany hydroksykwasów różnią się położeniem grupy hydroksylowej. W beta hydroksykwasach znajduje się ona przy drugim atomie węgla (atomie beta (β)) sąsiadującym z grupą karboksylową (licząc w kolejności od grupy karboksylowej HCOO–C(α)–C(β)–C(γ)…–C(ω)).

Bezsprzecznie najpopularniejszym przedstawicielem kwasów BHA jest prekursor aspiryny – kwas salicylowy (pozyskiwany z kory wierzby lub brzozy – naturalna forma BHA). Do innych zaliczamy przykładowo kwas 3-hydroksymasłowy, kwas tropowy, kwas tretokanowy. Co ciekawe, kwas cytrynowy ze względu na swoją budowę również bywa szeregowany do grypy kwasów BHA.

Zastosowanie kwasów BHA – gdzie można je znaleźć?

Ze względu na właściwości kwasów BHA, a zwłaszcza kwasu salicylowego, znaleziono im zastosowanie w kosmetyce i w branży farmaceutycznej. Znajdziemy je w preparatach przeznaczonych do pielęgnacji cery (zwłaszcza trądzikowej i noszącej ślady przebarwień wywołanych kąpielami słonecznymi), w preparatach o działaniu przeciwdrobnoustrojowym (np. alkoholu salicylowym, czyli alkoholowym roztworze kwasu salicylowego). Mogą także być środkami konserwującymi dodawanymi do kosmetyków.

Powiązane produkty

Jakie zastosowanie mają kwasy BHA w branży kosmetycznej?

Kwasy BHA w branży kosmetycznej stosuje się w ramach składników:

  • złuszczających (usuwając zbędną warstwę naskórka, ułatwiają przenikanie do głębszych warstw skóry innych związków aktywnych),
  • normalizujących pory oraz regulujących wydzielanie sebum (przenikając przez warstwę łojową, mają szansę dotrzeć do mieszków włosowych, których ujście zostało zablokowane przez zaskórniki),
  • poprawiających koloryt skóry oraz redukujących przebarwienia słoneczne,
  • przeciwbakteryjnych,
  • przyspieszających proces odnowy komórkowej (poprawiając strukturę skóry, redukując płytkie zmarszczki czy blizny).

Właściwości kwasów BHA

Kwasy BHA – podobnie jak bardziej popularne kwasy AHA – wywołują efekt łuszczenia, redukują płytkie zmarszczki, pozytywnie wpływają na koloryt i strukturę skóry. Niemniej oprócz podobnej efektywność ich nieocenioną zaletą jest niższa tendencja do wywoływania podrażnień skóry. Co więcej, ze względu na swoją budowę, rozpuszczają się nie tylko w wodzie, ale także w tłuszczach. Cecha ta sprawia, że przenikają przez warstwę łojową skóry i normalizują pory, jak również wydzielanie sebum.

Najpopularniejszym przedstawicielem kwasów BHA używanym w kosmetykach jest kwas salicylowy. Działa przeciwbakteryjnie, dzięki czemu nie tylko redukuje stan zapalny wywoływany przez drobnoustroje. Również może być stosowany w ramach środka konserwującego, np. fazę tłuszczową kosmetyków. Dowiedz się więcej: Kwas salicylowy – co warto o nim wiedzieć?

Jak stosować kwasy BHA? Zabieg w gabinecie czy w domu?

Kwasy BHA znajdziemy w wielu produktach przeznaczonych do oczyszczania (piankach, żelach czy maskach, zwłaszcza tych z dopiskiem „na zaskórniki” oraz „na trądzik”), nawilżania (tonikach, kremach, serach, maskach) czy eksfoliacji skóry (peelingach chemicznych). Również w kosmetykach do konkretnych obszarów ciała, jak np. kremach pod oczy. Bywają składnikami podkładów. Znajdują się także w profesjonalnych preparatach, używanych w zabiegach przez wykwalifikowany personel (kosmetologów lub dermatologów). Takimi działaniami są peelingi chemiczne wykonywane w gabinetach kosmetycznych. Tego typu preparaty często mają mieszankę kwasów zawierających grupy hydroksylowe. Wówczas przeprowadza się np. eksfoliację kwasami AHA i BHA. Wybór między zabiegiem w gabinecie a domowym zaciszu zależy wyłącznie do nas. W przypadku zabiegów domowych stężenie kwasów BHA w produktach będzie niższe (rzędu kilku %) niż używane przez profesjonalistów.  

Dowiedz się więcej o problemie wrastających włosków, na który można stosować kwasy BHA.

Kwasy stosowane na skórę uwrażliwiają ją na działanie promieniowania UV. Dlatego niezależnie od wyboru pielęgnacji, jeżeli używamy kwasów BHA, koniecznie musimy zadbać o ochronę przeciwsłoneczną.

Na co zwracać uwagę przy zakupie produktów z kwasami BHA? Do jakiej cery?

Wybór kosmetyku z kwasami BHA nie powinien ograniczać się do sprawdzenia, czy wybrana substancja jest wymieniana w składzie produktu. Powinniśmy również zwrócić uwagę na stężenie składnika aktywnego oraz pH produktu, które zapewni maksymalną efektywność. Dla kwasu salicylowego optymalne pH zawiera się w przedziale 3–4.

Preparaty zwierające kwas salicylowy sprawdzają się u osób z cerą trądzikową czy problematyczną. Zadowalające efekty również dają w przypadku cer suchych lub tłustych. Osoby o cerze wrażliwej powinny liczyć się z możliwością wystąpienia podrażnień po aplikacji kwasów BHA.

Decydując się na domową pielęgnację z kwasem salicylowym, warto wybrać jeden produkt, który będzie go zawierał. Kwasy potrzebują czasu na wchłonięcie przez skórę. Z tego powodu lepszą efektywność będą miały preparaty, które pozostaną na twarzy po uprzednim nałożeniu (np. serum, kremu czy toniku z kwasem BHA).

Kwasy BHA – przeciwwskazania

Decydując się na używanie kwasów BHA, powinniśmy wiedzieć, czy istnieją przeciwwskazania do ich stosowania. W przypadku zabiegu profesjonalnego osoba wykonująca go przedstawi nam możliwe działania niepożądane. Jeżeli stosujemy kwasy BHA w domu, sami musimy zadbać o nasze bezpieczeństwo!

Kwasy BHA ogólnie są dobrze tolerowane. Jak w przypadku każdego składnika aktywnego głównym przeciwwskazaniem do jego użytkowania jest wrażliwość na sam składnik oraz jego pochodne (np. w przypadku kwasu salicylowego jest to wrażliwość na salicylany). Nie stosuje się kwasów BHA na otwarte rany oraz podczas wysokiej aktywności słońca (np. latem lub jeżeli planujemy egzotyczne podróże), jak również gdy planuje się wizytę w solarium.

Ciąża i karmienie piersią nie są okresem, w którym zabiegi z kwasami BHA byłyby zakazane. Niemniej powinny być stosowane z dużą ostrożnością i pod kontrolą lekarza specjalisty.

Łączenie kwasów BHA i retinoidów również jest niewskazane.

Uczulenie na kwasy BHA – jak się objawia?

Reakcja alergiczna na kwasy BHA może objawiać się różnie, w zależności od użytego stężenia oraz stopnia nasilenia alergii na wybrany składnik aktywny. Na skórze mogą pojawić się zmiany np. pokrzywka, może wystąpić obrzęk, alergiczny nieżyt nosa, w przypadku silnej alergii nawet reakcje anafilaktyczne.

Jeżeli nie wiemy, czy nasz organizm wykazuje reakcję alergiczną na kwasy BHA, przed planowanym zabiegiem należy wykonać tzw. próbę skórną. Polega ona na naniesieniu niewielkiej ilości preparatu na skórę (najlepiej za uchem) i obserwacji miejsca aplikacji przez minimum 24 godziny.
  1. G. Broniarczyk-Dyła, Hydroksykwasy, ich rola i zastosowanie w dermatologii i kosmetyce lekarskiej, „Przegląd dermatologiczny”, nr 89 (4) 2002.
  2. A. Kornhauser, S. G. Coelho, V. J. Hearing, Applications of hydroxy acids: classification, mechanisms, and photoactivity, „Clinical Cosmetic and Investigational Dermatology”, nr 3 2010. 
  3. A. Kaniewska, B. Sperkowska, Hydroksykwasy organiczne w fitokosmetykach rewitalizujących, „Herbalism”, nr 1 (3) 2017.
  4. Beta Hydroxy Acids, „fda.gov” [online] https://www.fda.gov/cosmetics/cosmetic-ingredients/beta-hydroxy-acids, [dostęp:] 17.02.2022.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Kwas hialuronowy – charakterystyka, właściwości i zastosowanie

    Kwas hialuronowy to jedna z najbardziej znanych makrocząsteczek na świecie. Występuje nie tylko w ustroju człowieka, ale również w innych organizmach zwierzęcych, a takie rozpowszechnienie przekłada się na jego szerokie zastosowanie w medycynie i farmacji. Z czego wynika ta popularność? Jakie właściwości ma hialuronian? Oto garść informacji na jego temat.

  • Co stan paznokci mówi o zdrowiu? Zwróć uwagę na te objawy

    Czy kiedykolwiek spojrzeliście na wyszczerbiony, połamany lub pokryty białymi kropkami paznokieć i zastanawialiście się, dlaczego tak wygląda? Cóż, okazuje się, że zdrowie paznokci jest ściśle związane z tym, jak dobrze organizm funkcjonuje w innych obszarach, na co wpływ ma przede wszystkim nasza dieta i styl życia.

  • Skwalan na twarz i włosy – jak działa? Kto powinien go używać?

    Skwalan to naturalny organiczny związek o charakterze lipidowym, który jest produkowany przez organizm człowieka. Jest pochodną skwalenu, jednak w przeciwieństwie do swojego prekursora wykazuje znacznie większą trwałość i stabilność. Skwalan w największych ilościach występuje w skórze, gruczołach łojowych oraz w wydzielanym przez nie sebum. Aplikowany na skórę tworzy na jej powierzchni ochronny film o działaniu natłuszczającym i nawilżającym. Wraz z wiekiem poziom skwalanu drastycznie spada, dlatego warto stosować kosmetyki z tym cennym składnikiem.

  • Najlepsze kremy nawilżające do cery trądzikowej – ranking

    Osiągnięcie zdrowej i promiennej skóry przy cerze trądzikowej często wymaga starannej pielęgnacji, a kluczowym elementem w codziennej rutynie pielęgnacyjnej jest odpowiedni krem nawilżający. W dzisiejszym świecie kosmetyków wybór najlepszego produktu może być wyzwaniem. Dlatego przygotowaliśmy obszerny ranking najlepszych kremów nawilżających dedykowanych cerze trądzikowej, aby ułatwić Ci podjęcie świadomej decyzji w pielęgnowaniu skóry podatnej na niedoskonałości. Przekonaj się, które produkty zdobyły uznanie eksperta, abyś mógł cieszyć się piękną i zdrową cerą każdego dnia.

  • Botoks na czoło, pod oczy, na twarz. Jak działają zabiegi na zmarszczki z użyciem botoksu?

    Zmarszczki powstają nie tylko z powodu wieku. Mięśnie twarzy są w ciągłym ruchu, nawet, gdy nie jesteśmy tego świadomi. Zaciskamy usta, mrużymy oczy, unosimy brwi. Wszystkie te mimowolne ruchy mogą powodować powstawanie dodatkowych zmarszczek. Botoks czasowo blokuje sygnały nerwowe powodujące kurczenie się mięśni, w efekcie czego mięsnie się rozluźniają, a zmarszczki redukują.

  • Clean beauty – co to jest, jakie kosmetyki wybierać?

    W dzisiejszych czasach coraz częściej zwraca się uwagę na składy kosmetyków. Konsumenci szukają produktów zawierających naturalne składniki, takie jak ekstrakty z ziół i kwiatów, oleje roślinne czy enzymy. Obecnie w branży kosmetycznej zauważalny jest trend clean beauty. Jest on dość wymagający i bezkompromisowy. Opiera się na holistycznym podejściu do pielęgnacji. Czym jest popularny trend clean beauty?

  • Skin cycling – działanie, etapy, produkty do pielęgnacji skóry

    W Internecie krąży wiele trendów dotyczących pielęgnacji cery. Łatwo się w tym pogubić, a jeszcze łatwiej wpaść w błędne koło wypróbowywania kolejnych nowości polecanych przez influencerów. Skin cycling to jedna z metod, które jednak warto wypróbować na własnej skórze, ponieważ jest to doskonały sposób na uporządkowanie codziennych rytuałów pielęgnacyjnych.

  • Skin flooding - nowa metoda nawilżania skóry

    Skin flooding jest jednym z trendów, który swoją popularność zyskał na Tik-Toku i szybko zamieszał w świecie pielęgnacji skóry. Na czym polega? Co sprawia, że ten nowy trend w pielęgnacji doceniany jest przez profesjonalistów i czy naprawdę może zapewnić ultranawilżenie skóry?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij