Olej z wątroby rekina – sprzymierzeniec odporności

Właściwości oleju z wątroby rekina docenili jako pierwsi skandynawscy rybacy oraz Japończycy. Rybacy używali go jako środka do leczenia ran i walki z grypą. Japońscy marynarze nazywali go samedawą, co znaczy „leczy wszystko”. Czemu zawdzięczamy jego właściwości i dlaczego warto po niego sięgać?

Liczne badania dowiodły skuteczności oleju z wątroby rekina jako środka pomocniczego w leczeniu m.in. chorób układu sercowo-naczyniowego, insulinooporności, problemów skórnych. Europejczycy wykorzystują jego właściwości głównie w celu wzmocnienia swojej odporności.

Oleje z ryb są źródłem składników odżywczych ważnych dla utrzymania zdrowia. Najważniejsze z nich są nienasycone kwasy tłuszczowe (NNKT) z rodziny n-3, alkiloglicerole i skwalen. Alkiloglicerole i skwalen są odpowiedzialne za wzmacnianie systemu odpornościowego i obronę przed infekcjami. Olej z wątroby rekina, w odróżnieniu od innych, jest szczególnie bogaty właśnie w te substancje.

Dlatego jest on stosowany jako środek wspomagający w leczeniu nowotworów, zwłaszcza w radioterapii, oraz w leczeniu chorób zakaźnych.

Skwalen – szlachetny lipid

Skwalen jest substancją występującą w różnych stężeniach u prawie wszystkich roślin i zwierząt, w tym u ludzi. Najwyższe stężenie tej substancji w ludzkim organizmie występuje tuż po narodzinach. Zawartość skwalenu w ludzkim sebum u młodej osoby mieści się w granicach 10-15%. Począwszy od 25. roku życia ilość skwalenu w skórze maleje, a w granicach 50. roku życia spada poniżej 5%. Skwalen bierze udział w syntezie hormonów, cholesterolu i witaminy D oraz odgrywa kluczową rolę w wielu innych procesach. Powstaje w wątrobie i skórze, przy czym najwyższe stężenia występują w skórze, gruczołach łojowych oraz w wydzielanym przez nie sebum. Wśród roślin bogatym źródłem tej substancji są oliwki, amarantus, otręby ryżowe i kiełki pszenicy. Jednak najważniejszym źródłem skwalenu stosowanym w lecznictwie jest olej z wątroby rekina. Jego stężenie jest ponad stukrotnie wyższe niż w roślinach. Skwalen charakteryzuje się wysoką przyswajalnością. Badania kliniczne pokazują, że wchłanialność z jelit kształtuje się na poziomie 60-85 procent.

Skwalen działa dwukierunkowo na nasz układ odpornościowy. Przede wszystkim przygotowuje organizm do walki z bakteriami, wirusami i grzybami. Gromadzi się w miejscu tworzenia krwinek białych: szpiku kostnym, śledzionie i grasicy, stanowiąc wsparcie i kontrolę dla tego procesu.

W tym momencie należy wspomnieć, że białe krwinki są podstawą układu immunologicznego. Komórki te odpowiedzialne są za rozpoznawanie i niszczenie wnikających do naszego ciała patogenów czy też własnych zmienionych nowotworowo komórek oraz normalizację wielu procesów życiowych. Skwalen odgrywa również ważną rolę w chwili wtargnięcia patogenów do naszego organizmu. Opłaszcza je, przez co ułatwia ich wykrycie przez komórki układu odpornościowego. Ta właściwość skwalenu została wykorzystana przy produkcji szczepionek.

Superpomocnicy, czyli alkiloglicerole

Nieodłącznym składnikiem oleju z wątroby rekina jest grupa substancji zwanych alkiloglicerolami. Ich zawartość jest porównywalna z zawartością skwalenu, natomiast charakteryzuje się zdecydowanie lepszą wchłanialnością – na poziomie 90%. Alkiloglicerole występują naturalnie w znacznie mniejszych ilościach w szpiku kostnym, wątrobie, śledzionie i mleku dojrzałych krów, a także u ludzi. Związki te, podobnie jak skwalen, wspomagają proces tworzenia krwinek białych. Ponadto stymulują inne komórki układu immunologicznego – makrofagi – do tzw. fagocytozy, czyli procesu niszczenia komórek bakteryjnych. Budowanie odporności przez alkiloglicerole odbywa się także poprzez regulację aktywności już dojrzałych odpowiednich krwinek, limfocytów i komórek żernych: granulocytów i monocytów. Efekt ten w głównej mierze wynika z tego, że z alkilogliceroli organizm wytwarza grupę związków o wspólnej nazwie: czynniki aktywujące płytki (PAF), które bezpośrednio wpływają na aktywność komórek odpornościowych.

Synergizm działania

Matka natura wiedziała, co robi, łącząc te dwie substancje – skwalen i alkiloglicerole – w jednym oleju. Badania pokazują, że jednoczesne dostarczenie skwalenu i alkiloglieceroli przynosi najbardziej wymierne korzyści na działanie układu immunologicznego. Ich funkcje nawzajem się uzupełniają, tworząc unikalny mechanizm obronny dla naszego organizmu. Występują obok siebie tak samo, jak ma to miejsce w niemodyfikowanych chemicznie olejach, tworząc niepowtarzalną i niezastąpioną strukturę. Oczywiście działanie to jest zapewnione przy dostarczeniu do organizmu odpowiedniej dawki. Polscy naukowcy potwierdzili, że suplementacja skwalenu i alkilogliceroli w dawce 3,6 g dziennie przez okres czterech tygodni zwiększa aktywność komórek żernych, produkcję przeciwciał i cytokin u zdrowej osoby.

Olej z wątroby rekina w walce z nowotworami

Skwalen i alkiloglicerole, potęgując aktywność limfocytów T i makrofagów (komórek odpowiedzialnych za niszczenie nowo powstałych komórek rakowych) oraz działając toksycznie bezpośrednio na komórki nowotworowe, stanowią poważną broń w terapii antynowotworowej. Liczne badania pokazały, że związki te potrafią wbudować się w błonę komórki rakowej, odciąć transport komórek odżywczych do wnętrza, czego konsekwencją jest śmierć komórki. Skwalen zaczęto również stosować w chemioterapii. Dostarczenie leku przeciwnowotworowego w połączeniu ze skwalenem nasila transport leku do wnętrza komórki nowotworowej oraz chroni zdrowe komórki ciała przed toksycznym działaniem leku.

Olej z wątroby rekina – nie mylić z tranem!

Wiele osób stosuje skrót myślowy i klasyfikuje wszystkie oleje z wątroby ryb jako trany lub stosuje te dwa pojęcia zamiennie. Błąd! Tran jest pozyskiwany z wątroby ryb dorszowatych i stanowi cenne źródło nienasyconych kwasów tłuszczowych z grupy omega-3 i omega-6 oraz witamin A, D i E. Natomiast nie zawiera szlachetnych lipidów: skwalenu i alkilogliceroli.

Podziel się: