Czosnek. Co warto wiedzieć o naturalnym antybiotyku? - portal DOZ.pl
Czosnek. Co warto wiedzieć o naturalnym antybiotyku?
Joanna Naczyńska

Czosnek. Co warto wiedzieć o naturalnym antybiotyku?

Uważa się, że przeciwbakteryjne działanie czosnku po raz pierwszy opisał w 1858 roku Louis Pasteur, jednak działanie to było wykorzystywane już od najdawniejszych czasów w medycynie ludowej. Czosnek stosowano do leczenia chorób zakaźnych, leczenia ran i owrzodzeń. Często był stosowany w chorobach płuc, górnych dróg oddechowych, zakażeniach przewodu pokarmowego i skóry. Obecnie, wzrost zainteresowania naturalnymi metodami leczenia sprawia, że właściwości czosnku są szczególnie cenione.

Co wiemy o czosnku?

Czosnek pospolity (Allium sativum) należy do rodziny Liliowatych (Liliaceae). Powszechnie czosnek uważany jest za naturalny antybiotyk, skuteczny w łagodzeniu przebiegu infekcji górnych dróg oddechowych i przeziębienia. Właściwości czosnku zostały szeroko zbadane i opisane w literaturze, na ich podstawie można stwierdzić, że czosnek ma szerokie działanie przeciwdrobnoustrojowe. Wykazuje działanie przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze, przeciwwirusowe i przeciwpierwotniakowe. Wyciąg z czosnku hamuje również wzrost prątków gruźlicy. Wykazuje ponadto działanie obniżające ciśnienie krwi i poziom cholesterolu. U osób przyjmujących codziennie czosnek stwierdzono również mniejsze ryzyko wystąpienia nowotworu żołądka lub okrężnicy.

W czosnku zidentyfikowano prowitaminy A, D, witaminy B1, B2, C, PP oraz wiele istotnych dla organizmu człowieka mikropierwiastków. Czosnek ponadto, jest ceniony za walory smakowe i stosowany od wieków jako przyprawa.

Czemu zawdzięczamy dobroczynne działanie czosnku?

W świeżym czosnku występuje bezwonna alliina, która po uszkodzeniu tkanek czosnku rozpada się na allicynę o silnym zapachu i właściwościach bakteriobójczych wobec bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych. Czosnek wykazuje właściwości hamowania enzymów bakteryjnych, swoim działaniem obejmuje szczepy z rodzaju Escherichia, Salmonella, Klebsiella, Proteus, Staphylococcus, Streptococcus, Bacillus i Clostridium. Co ważne, większość szczepów bakterii nie jest w stanie wytworzyć oporności na allicynę. Uważa się, że wytworzenie oporności na antybiotyki beta-laktamowe jest 1000 razy łatwiejsze niż na allicynę. 

Polecane dla Ciebie

Kiedy warto sięgnąć po czosnek?

•    w profilaktyce i przebiegu przeziębienia i infekcji górnych dróg oddechowych.
U osób dorosłych profilaktyczne stosowanie czosnku może zmniejszyć częstość przeziębień.
•    w leczeniu zakażeń w obrębie jamy ustnej. 
Zaobserwowano, że po zastosowaniu wyciągu z czosnku w formie płukanki, znacznie obniża się ogólna liczba bakterii występujących w ślinie oraz bakterii patogennych dla przyzębia.
•    wspomagająco w zakażeniach bakteryjnych przewodu pokarmowego człowieka. 
Istnieją doniesienia o skuteczności działania wyciągów z czosnku wobec pałeczek Helicobacter pylori.

W jakiej postaci najlepiej spożywać czosnek?

•    świeżo rozdrobniony czosnek posiada najwięcej cennych składników
•    silne właściwości przeciwdrobnoustrojowe wykazuje np. świeży sok czosnkowy
•  jeżeli przeszkadza nam zapach czosnku, warto sięgnąć po preparaty z liofilizowanym, sproszkowanym surowcem lub olejowym ekstraktem czosnku dostępnymi w postaci kapsułek. 

Jak obchodzić się z czosnkiem, aby nie stracić jego cennych właściwości?

Aby pozyskać jak najwięcej cennych właściwości czosnku, warto wiedzieć, że:

•    przed dodaniem do potraw, najlepiej rozdrobnić czosnek rozgniatając go za pomocą noża lub specjalnej prasy,
•  nie należy poddawać świeżego czosnku obróbce termicznej, dłuższe ogrzewanie czosnku w wysokiej temperaturze prowadzi do inaktywacji enzymu allinazy i utraty aktywności przeciwdrobnoustrojowej.

Czy mogą wystąpić działania niepożądane?

Stosując czosnek nie należy używać go w nadmiernych ilościach. U osób uczulonych, może wystąpić reakcja alergiczna objawiająca się pokrzywką, zapaleniem skóry, nieżytem nosa, a nawet reakcją anafilaktyczną.

W przypadku przyjmowania na stałe leków, warto skonsultować stosowanie czosnku z lekarzem prowadzącym. Kobiety w ciąży i matki karmiące również powinny zasięgnąć porady lekarza.

Źródło:
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmedhealth/PMH0013804/
https://dieta.mp.pl/zasady/77697,czosnek-ogrodowy
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4103721/
http://www.czytelniamedyczna.pl/3539,przeciwdrobnoustrojowe-dzialanie-czosnku-allium-sativum-l.html
S.Kohlmunzer, „Farmakognozja” Podręcznik dla studentów farmacji, PZWL, 1998
https://www.mp.pl/medycynarodzinna/artykuly/122066,leczenie-przeziebienia-u-doroslych-i-dzieci

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Nadmierne pocenie się (hiperhydroza) – przyczyny i leczenie. Co stosować na nadpotliwość?

    Pocenie pełni istotną fizjologiczną funkcję – pomaga organizmowi schłodzić się w warunkach przegrzania. Dla wielu osób ten sprytny mechanizm oznacza, niestety, plamy pod pachami, mokre skarpetki czy nieprzyjemne, lepkie dłonie, które zawstydzają nas przy uścisku na powitanie. Dlaczego dochodzi do nadmiernego pocenia się? Jak temu zaradzić? Czy nadpotliwość może być objawem innych chorób? 

  • 5 zasad grillowania bez problemów z trawieniem

    Wraz z nadejściem wyższych temperatur coraz chętniej spędzamy czas na świeżym powietrzu. Przy tej okazji często decydujemy się na przygotowanie i zjedzenie posiłku w ogrodzie, w towarzystwie zaproszonych gości. Największą popularnością cieszą się potrawy przyrządzane na grillu. Czy możemy przygotować potrawy grillowane, które będą wyglądały apetycznie, smakowały gościom i jednocześnie nie szkodziły ich zdrowiu?

  • Bóle jajników przed okresem – co oznaczają?

    Ból i kłucie jajników przed okresem to nieprzyjemne dolegliwości. Pojawiają się zwykle na kilka dni przed miesiączką i sygnalizują, że jajniki osiągają gotowość do owulacji, dlatego są naturalnym objawem menstruacji, jednak nie zawsze. Silne bóle jajników przed okresem mogą oznaczać m.in. torbiel lub stan zapalny. Kiedy należy udać się do lekarza? Podpowiadamy. 

  • Hipotermia – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc

    Hipotermia to wychłodzenie organizmu, do którego dochodzi, gdy temperatura ciała spada poniżej 35℃. Co ją może spowodować? Czy jej skutki mogą być groźne dla zdrowia? Jak wygląda pierwsza pomoc osobie z hipotermią? Podpowiadamy.

  • Wirus Coxsackie – objawy i leczenie zarażenia koksakiwirusem

    Wirusy Coxsackie (koksakiwirusy) to patogeny, które odpowiedzialne są za różne infekcje zarówno u dorosłych, jak i u dzieci. Do zakażenia tym typem wirusów najczęściej dochodzi latem i jesienią. Jak się przed nimi chronić? Podpowiadamy.

  • Leki rozkurczowe – jak je bezpiecznie stosować?

    Leki na skurczowy ból brzucha dostępne bez recepty szybko łagodzą uporczywe dolegliwości bólowe podczas menstruacji, ataku kolki nerkowej lub wątrobowej, a także w stanach skurczowych przewodu pokarmowego. Co warto o nich wiedzieć?

  • Zapalenie czerwieni wargowej – przyczyny, objawy, leczenie

    Czerwień wargowa jest określeniem odnoszącym się do zabarwienia ust. Warstwa nabłonkowa, która pokrywa wargi, jest bardzo cienka, a za kolor ust odpowiadają prześwitujące naczynia krwionośne. Jedną z częstych dolegliwości czerwieni wargowej jest cheilitis – czyli zapalenie czerwieni wargowej, oznaczające wiele różnych stanów chorobowych, jak opryszczka, zajady czy zapalenie kątów ust. Zapalenie czerwienie wargowej objawia się zaczerwienieniem, pieczeniem, odczuciem suchości czy popękaniem ust. Co na nie stosować?

  • Guzy, stłuczenia i siniaki – co na nie stosować?

    Guzy, stłuczenia, siniaki i obrzęki – jakie środki warto mieć pod ręką, aby urazy goiły się szybciej? Podpowiadamy.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij