Agorafobia - objawy, leczenie i przyczyny
Michał Posmykiewicz

Agorafobia - objawy, leczenie i przyczyny

Agorafobia jest nieuzasadnionym, chorobliwym wręcz lekiem przed otwartą przestrzenią. Jest to zaburzenie nerwicowe, które znacznie utrudnia pacjentowi codzienne normalne funkcjonowanie.

Jakie są objawy agorafobii?

Chory, który cierpi z powodu agorafobii, sam boi się wychodzić z domu, już sama myśl o opuszczeniu bezpiecznych czterech ścian napełnia go ogromnym przerażeniem. Pacjent z agorafobią czuje się bezpiecznie jedynie w miejscach, które zna, natomiast paniczny lęk odczuwa przed każdym nowym miejscem, zwłaszcza, jeśli jest to duże, otwarte miejsce (zarówno na świeżym powietrzu, jak i zamknięte pomieszczenia, np. duże hipermarkety). Często jednak chorzy cierpiący z powodu agorafobii boją się też mniejszych przestrzeni, zwłaszcza, jeśli są one zatłoczone, np. pacjent może bać się podroży pociągiem czy autobusem, może też odczuwać silny lęk przed staniem w kolejce do kasy w sklepie. Osoby z agorafobią za wszelką cenę starają się unikać publicznych miejsc, czas lubią spędzać w swoim mieszkaniu lub ewentualnie w innych, dobrze znanych sobie miejscach, np. w mieszkaniu u swojej rodziny. Unikanie miejsc publicznych może też spowodować, że u pacjenta z agorafobią dodatkowo rozwinie się również fobia społeczna, czyli będzie mu towarzyszył wtedy nie tylko lęk przed otwartą przestrzenią, a także przed kontaktami z innymi ludźmi czy też przed publicznymi wystąpieniami. Chorzy z agorafobią unikają wszystkich miejsc i sytuacji, z których wydostanie się, według ich mniemania, mogłoby być utrudnione. Często zatem wychodząc z domu starają się zabrać ze sobą znajomą osobę, która według nich zawsze pomoże im rozwiązać ewentualne napotkane na nowej przestrzeni problemy. 

Jakie objawy mogą wystąpić u pacjenta cierpiącego z powodu agorafobii, kiedy znajdzie się on w miejscu publicznym, na dużej otwartej przestrzeni?

W takiej sytuacji u pacjenta z agorafobią zaczynają występować objawy paniki. Zaczyna przyspieszać czynność serca, co często odczuwane jest przez chorego jako uczucie kołatania serca, rośnie też znacząco ciśnienie tętnicze krwi. Chory zaczyna też odczuwać mrowienie w rękach i nogach, ma wrażenie, że jego nogi stają się miękkie, są "jak w z waty". Dodatkowo, chory zaczyna odczuwać częstsze parcie na mocz, częsta jest także biegunka. Jego oddech staje bardzo szybki i głęboki, co może doprowadzić do hiperwentylacji. 

Jakie są przyczyny agorafobii?

Jak dotąd, przyczyny agorafobii nie zostały do końca i jednoznacznie wyjaśnione. Dość często zdarza się, że przed pojawieniem się u pacjenta objawów agorafobii, przeżywa on jakieś traumatyczne wydarzenie, np. śmierć lub chorobę kogoś bardzo bliskiego czy też rozwód lub rozstanie ze swoim dotychczasowym partnerem. Zdecydowanie częściej stwierdza się też objawy agorafobii u kobiet niż u mężczyzn. 

W jaki sposób diagnozuje się agorafobie?

Pacjent, który cierpi z powodu agorafobii, początkowo może w ogóle nie zdawać sobie sprawy, że w jego zachowaniu dzieje się coś niepokojącego. Zwykle pierwsze niepokojące objawy obserwowane są przez najbliższa rodzinę chorego oraz jego przyjaciół i współpracowników. Najbliżsi zaczynają dokładnie obserwować zachowanie chorego i próbują mu uświadomić, że zaczyna się z nim dziać coś złego. Początkowo zwykle pacjent nie chce ich słuchać, ale kiedy zaobserwuje, że jego zachowanie zaczyna mu utrudniać codzienne normalne funkcjonowanie i prace, zwykle decyduje się na wizytę u specjalisty psychiatrii. Lekarz psychiatra w czasie pierwszego spotkania zawsze bardzo długo rozmawia z pacjentem, wnikliwie też obserwuje jego zachowanie. Zwykle w czasie pierwszej wizyty lekarz nie jest w stanie postawić ostatecznej, pewnej diagnozy, dlatego też konieczne są jeszcze wizyty dodatkowe, w czasie których zazwyczaj udaje się już postawić rozpoznanie.  

Jakimi wskazówkami diagnostycznymi posługuje się lekarz psychiatra, aby postawić u pacjenta ostateczne rozpoznanie agorafobii? 

Przede wszystkim w przypadku podejrzenia agorafobii objawy psychiczne i wegetatywne muszą być pierwotnym, a nie wtórnym przejawem leku. Poza tym lęk musi być ograniczony do co najmniej dwóch następujących sytuacji: lęk przed miejscami publicznymi, lęk przed tłumem, lęk przed oddaleniem się od domu oraz lęk przed samotnym podróżowaniem. Dodatkowo, w przypadku podejrzenia agorafobii, pacjent wyraźnie unika sytuacji fobicznych, czyli sytuacji, które wyzwalają lęk. 

Jak wygląda leczenie pacjenta z agorafobią?

Ponieważ zwykle podstawowym problemem pacjentów z agorafobią jest lęk przed wychodzeniem z domu, bardzo często początki terapii odbywają się w warunkach domowych i lekarz psychiatra decyduje się przyjeżdżać na spotkania do domu pacjenta. Bardzo pomocna w przypadku agorafobii jest terapia poznawczo-behawioralna, w której wykorzystuje się głownie technikę systematycznej desensytyzacji, czyli stopniowego odwrażliwiania pacjenta. Na czym ona polega? Lekarz musi ustalić po rozmowie z pacjentem, jakie bodźce wywołują u niego lek największy i najmniejszy. Na tej podstawie lekarz psychiatra ustala hierarchie tych bodźców i zaczyna terapie od wielokrotnego wystawiania pacjenta na działanie najsłabszego z nich. Pacjent z czasem zaczyna przyzwyczajać się do tego bodźca i przestaje on w nim wzbudzać lęk. Wtedy też lekarz zaczyna poddawać pacjenta po kolei działaniu nowych, silniejszych bodźców, do których z czasem  chory również powinien się przyzwyczaić. Dodatkowo, poza oswajaniem się z nieprzyjemnymi dla siebie bodźcami, pacjent poddawany jest przez lekarza różnego rodzaju terapiami relaksacyjnym. W leczeniu agorafobii, poza psychoterapią, wykorzystywane są również różnego rodzaju środki farmakologiczne. W zależności od stopnia nasilenia u pacjenta objawów oraz od ewentualnych objawów towarzyszących (często bowiem agorafobia może np. współwystępować  z depresją) stosuje się leki przeciwdepresyjne czy też leki o działaniu przeciwlękowym. 

Agorafobia to choroba, która naprawdę może znacząco utrudnić pacjentowi życie. Jeśli u kogoś ze swoich bliskich w rodzinie lub wśród przyjaciół zaobserwujemy objawy lęku przed wychodzeniem z domu lub przed kontaktem z innymi, nie traktujmy takiego zachowania jako dziwactwa, tylko postarajmy się takiej osobie pomóc i namówić ją do wizyty u specjalisty zdrowia psychicznego. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Zbliża się przesilenie wiosenne

    Porą roku, która zazwyczaj najbardziej się dłuży jest zima, a najtrudniejsze do przetrwania są jej ostatnie tygodnie. Jesteśmy wtedy zmęczeni mało ruchliwym trybem życia, niedoborem światła słonecznego i zimnem. Jest to tzw. przesilenie wiosenne.

  • 5 zdrowych postanowień na Nowy Rok. Co warto zmienić?

    Istnieje kilka sfer życia, które warto uporządkować niezależnie od pory. Powoli, małymi krokami, ale zdecydowanie i sukcesywnie.  Oto kilka postanowień noworocznych –wystarczy wybrać jedno, a wiele dobrego zrobimy dla siebie i czasami też dla naszych najbliższych.

  • Jak w okresie izolacji spowodowanej koronawirusem zachować równowagę psychiczną?

    Ostatnie miesiące drastycznie ograniczyły nasze możliwości w zakresie opuszczania domów i utrzymywania standardowych kontaktów towarzyskich. Dla wielu były one więc czasem intensywnego nadrabiania zaległości serialowych, książkowych czy filmowych. Jak się okazuje, taka forma spędzania czasu jest nie tylko przyjemna i skuteczna w przyspieszaniu jego upływu – w tym trudnym czasie pozwala utrzymać równowagę psychiczną. Naukowcy nazywają to zjawisko nietradycyjną socjalizacją.

  • Przyczyny i objawy nerwicy – jakie są rodzaje i jak objawiają się zaburzenia nerwicowe?

    Nerwica to niepsychotyczne zaburzenie psychiczne, którego przyczyn najczęściej upatruje się w czynnikach środowiskowych oraz genetycznych. Objawy nerwicy nie obejmują wyłącznie sfery psychicznej (lęk, natrętne myśli), mogą także pochodzić ze strony układu oddechowego (np. trudności z oddychaniem), układu krążenia (np. przyspieszone tempo pracy serca), układu nerwowego (np. dezorientacja) czy układu pokarmowego (np. nudności i wymioty). W jaki jeszcze sposób mogą objawiać się zaburzenia nerwicowe?

  • Nerwica – leczenie. Jakie są metody walki z zaburzeniami nerwicowymi i jak długo trwa leczenie nerwicy?

    Metodą najczęściej stosowanej w ocenie nerwic jest psychoterapia, mająca na celu zrozumienie zastosowania opcji i modyfikację zachowania. W wymaganym stosowaniu lękowym należy zastosować leczenie farmakologiczne, przeważnie stosować leki przeciwdepresyjne i przeciwlękowe. Jak długo trwa leczenie nerwicy? Czy jesteś lekarzem, gdy zauważysz u siebie objawy towarzyszące nerwicom? 

  • Depresję można zdiagnozować na podstawie tętna

    Dzięki trwającej 24 godziny analizie rytmu serca można przewidzieć depresję z aż 90% skutecznością. Badania na ten temat zostały zaprezentowane podczas 33 Europejskiego Kongresu Neuropsychofarmakologii, a ich autorami są naukowcy z Uniwersytetu Goethego we Frankfurcie. 

  • Podczas lockdownu warto mieć zwierzaka, twierdzą naukowcy

    Pandemia koronawirusa na pewien czas zamknęła nas w domach, co musiało się przełożyć na kondycję psychiczną osób zmuszonych do izolacji, często w całkowitej samotności. Druga fala pandemii nie jest wykluczona, a najnowsze badania pokazują, w jaki sposób przygotować się do niej, mając na uwadze ograniczenie obciążenia psychicznego. Okazuje się, że stres związany z lockdownem świetnie redukują czworonogi. 

  • Jak odprężyć się przed świętami? Sprawdzone sposoby na przedświąteczny relaks

    Końcówka roku to zdecydowanie jeden z najgorętszych okresów na przestrzeni dwunastu kolejnych miesięcy kalendarzowych. Niezaprzeczalnie to właśnie grudzień króluje w tym rankingu, co ma związek z obchodzonymi w tym czasie Świętami Bożego Narodzenia. Skupiamy wtedy całą swoją energię, aby jak najlepiej się do nich przygotować. Pociąga to jednak za sobą spory stres, który, kumulując się, może wpływać negatywnie zarówno na nas samych, jak i na otoczenie, w którym się znajdujemy. W dalszej części artykułu opowiem o kilku sprawdzonych sposobach na zrelaksowanie się i złapanie oddechu w tym i tak już niełatwym dla nas wszystkich czasie. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij