AIDS - objawy, rozpoznanie, leczenie
Anna Posmykiewicz

AIDS - objawy, rozpoznanie, leczenie

AIDS, czyli zespól nabytego niedoboru odporności, pierwszy raz rozpoznano w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych w Zairze w Afryce. Od roku 1980 choroba zaczęła się rozpowszechniać w centralnej Afryce, na Karaibach i w USA, skąd została przeniesiona do Europy oraz na inne kontynenty. Do dnia dzisiejszego w Afryce liczba zachorowań jest podobna dla obu płci, natomiast w USA i w Europie chorują głównie mężczyźni biseksualni i homoseksualni oraz osoby uzależnione od narkotyków. Stale jednak rośnie też ilość chorych wśród osób heteroseksualnych.

Jaki wirus odpowiedzialny jest za rozwój AIDS?

Za rozwój AIDS odpowiedzialny jest wirus HIV (human immunodeficiency virus). Znane są dwa typy wirusa HIV mogącego doprowadzić do rozwoju AIDS. Najbardziej popularny na całym świecie jest wirus HIV-1. Wyróżnia się jego trzy odmiany: odmiana M (maior) najczęstsza na świecie oraz odmiany N i O spotykane głównie w Afryce. Wirus HIV-2- początkowo występował tylko w Afryce zachodniej, później pojawił się także w Europie i Ameryce. 

Czym jest wirus HIV?

Wirus HIV należy do grupy retrowirusów zawierających jako materiał genetyczny RNA i posiadających enzym odwrotną transkryptazę (rewertazę). Wirus HIV jest wirusem limfocytotropowym oraz neurotropowym, a to z kolei oznacza, że uszkadza on bezpośrednio układ immunologiczny i układ nerwowy. Zakażony przez niego organizm wytwarza przeciwko wirusowi przeciwciała, nie jest jednak w stanie doprowadzić do eliminacji wirusa. 

W jaki sposób może dojść do zakażenia wirusem HIV? 

  • Przez kontakty płciowe
Niebezpieczeństwo zakażenia zdecydowanie wzrasta w przypadku stosunków płciowych z przypadkowymi partnerami. Znaczną większość zakażonych stanowią homoseksualni mężczyźni. Wirus może znajdować się w spermie, ale zawiera go także preejakulat oraz śluz szyjkowy. Do zakażenia może też dojść w czasie stosunków oralnych.
  • Przez kontakt z krwią lub błoną śluzową osoby zakażonej
Dlatego też dużą ilość zakażonych stanowią osoby uzależnione od dożylnych narkotyków - używają bowiem tych samych strzykawek. Do zakażenia drogą krwi może dojść też w czasie transfuzji krwi, w czasie operacji, kiedy lekarz zakłuje się igłą w czasie zabiegu u zakażonego pacjenta czy przy stosowaniu niewysterylizowanych narzędzi dentystycznych. 
  • Przez przeniesienie wirusa z matki na płód - mówi się wtedy o tzw. drodze wertykalnej.  

Czy każde zakażenie wirusem HIV jest takie samo? 

Nie. Wyróżnia się cztery grupy zakażeń wirusem HIV. Podstawą podziału na te grupy są objawy kliniczne. Zakażenie może przebiegać w każdej z nich jako przetrwałe lub postępujące. Nie wykazuje jednak tendencji do wycofywania się z raz już osiągniętego stopnia zaawansowania. Jak wygląda podział?
  • Grupa I - ostra choroba HIV. Występuje u około 10-20 % zakażonych od 6 dni do 6 tygodni od zakażenia. Przebieg kliniczny ostrej choroby HIV przypomina przebieg kliniczny mononukleozy zakaźnej i charakteryzuje się gorączka, powiększeniem węzłów chłonnych, powiększeniem śledziony, anginą, rzadziej wysypką skórną, zaś jeszcze rzadziej zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych. W tym okresie wyniki badań na obecność przeciwciał anty-HIV są jeszcze ujemne.
  • Grupa II - zakażenie bezobjawowe (utajone). Następuje namnażanie się wirusa w tkance limfatycznej, po 1-3 miesiącach (czasami po 1-6 miesiącach) stwierdza się przeciwciała anty- HIV. Chorzy tej grupy są nosicielami niewykazującymi żadnych objawów klinicznych, będących jednak źródłem zakażenia. Okres utajenia wynosi średnio około 10 lat. U osób w tej grupie można wyróżnić zakażonych, u których nie stwierdza się żadnych patologicznych wyników badań laboratoryjnych oraz osoby zakażone, u których można wykazać nieprawidłowe wyniki badań (limfocytopenię, małopłytkowość, granuloctyopenię). 
  • Grupa III - przetrwała uogólniona limfadenopatia. W tej grupie u osób zakażonych stwierdza się utrzymujące się ponad trzy miesiące powiększenie węzłów chłonnych w przynajmniej dwóch różnych miejscach poza okolicą pachwinową. Nie stwierdza się natomiast objawów ogólnych. 
  • Grupa IV - choroby związane z zakażeniem HIV. W tej grupie wyróżnia się podgrupy: grupa IV A to choroby towarzyszące AIDS, wśród objawów klinicznych stwierdza się poty nocne utrzymujące się ponad miesiąc, niezamierzoną utratę masy ciała przewyższającą 10 % masy wyjściowej, gorączkę i biegunkę trwającą ponad miesiąc. Grupy IV B - E to grupy, w których mówi się już o pełnoobjawowym AIDS. Pojawiają się tu charakterystyczne oportunistyczne zakażenia pierwotniakiem Pneumocystis carini, toksoplazmozą, kryptosporydiozą. Charakterystyczne są też zakażenia grzybicze (kandydoza, kryptokokoza), zakażenia bakteryjne (zakażenie atypowymi prątkami), zakażenie wirusem opryszczki czy też cytomegalii. Obecna jest też encefalopatia i polineuropatia towarzysząca zakażeniu HIV. Typowym dla AIDS nowotworem jest natomiast mięska Kaposiego. 

Jak stawia się rozpoznanie zakażenia wirusem HIV?

Rozpoznanie stawia się na podstawie dokładnie zebranego wywiadu lekarskiego, obrazu klinicznego i wyników badań laboratoryjnych. Wykonuje się badania serologiczne umożliwiające wykrycie przeciwciał przeciw HIV-1 i HIV-2. Ponadto można także wykazać obecność wirusa lub jego fragmentów: można wyizolować wirusa, można wykazać obecność antygenu p24 wirusa  oraz można wykazać obecność RNA wirusa. Do diagnostyki służą też badania umożliwiające ilościowe oznaczenie wirusa, np. za pomocą metody PCR. 

Jak wygląda leczenie osoby zakażonej? 

Przede wszystkim osoba zakażona musi otrzymywać specjalne leki przeciwwirusowe - mówi się w tym przypadku o agresywnej terapii przeciwwirusowej HAART. Ponadto, pacjent powinien prowadzić zdrowy tryb życia oraz unikać czynników zmniejszających odporność, jak np. palenie papierosów. Należy też zapobiegać oportunistycznym zakażeniom i innym powikłaniom oraz je skutecznie leczyć. Ważna jest także pomoc psychologiczna i socjalna.
Zakażenie AIDS oraz wirusem HIV są w dalszym ciągu nieuleczalne. Dlatego tak bardzo ważna jest profilaktyka - unikanie przypadkowych stosunków seksualnych, stosowanie prezerwatyw, niezażywanie narkotyków, badanie dawców krwi, stosowanie rękawiczek ochronnych przy kontakcie z krwią - może to uratować życie. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Pieczenie, upławy i swędzenie kobiecych okolic intymnych? – to może być infekcja pochwy. Jak zabiegać i leczyć stany zapalne?

    Upławy, pieczenie i swędzenie okolic intymnych to nie tylko uporczywe i często nawracające przypadłości, ale także objawy infekcji, która jeśli jest zaniedbana, może doprowadzić do niepłodności. Infekcje okolic intymnych mogą przydarzyć się kobiecie w każdym wieku, przed porodem, w trakcie ciąży i w połogu. Czy istnieje jedna uniwersalna odpowiedź na pytanie – jak skutecznie wyleczyć i zapobiegać zakażeniom pochwy? Otóż nie, nie istnieje. Można jednak postępować zgodnie z pewnymi wskazówkami, dzięki którym nawet w oparciu o domowe sposoby na infekcje intymne możliwe jest złagodzenie tych najbardziej dokuczliwych objawów. Więcej infmacji na ten temat znajduje się w niniejszym artykule.

  • Suche utonięcia – czym są? W jaki sposób objawia się zespół post-immersyjny?

    Z pozoru niegroźne zachłyśnięcie się płynem, może być niezwykle niebezpieczne, czego potwierdzeniem mogą być dane statystyczne, które wskazują, że około 15% wszystkich utonięć stanowią tzw. suche utonięcia, do których wystarczy naprawdę niewielka ilość wody. Dry drowning definiowane jest jako problem z oddychaniem, występujący po dostaniu się wody do dróg oddechowych. Jak chronić dziecko przed groźnym obrzękiem płuc oraz co robić, kiedy po zabawie w wodzie zauważymy, że nasze dziecko jest wyjątkowo apatyczne i osłabione? Odpowiedzi znajdują się w poniższym artykule.

  • Sparaliżowany po udarze mężczyzna „przemówił” dzięki nowatorskiej neuroprotezie mowy

    Problemy z mową i komunikacją po udarze występują często w przypadku tego urazu mózgu. Anartria, czyli zespół zaburzeń oddechowo-fonacyjno-artykulacyjnych występujący właśnie w tym przypadku jest wywołany uszkodzeniami ośrodków i/lub dróg unerwiających aparat mowy. Przez wiele lat problem ten był nierozwiązywalny, a metody komunikacji osoby chorej opierały się jedynie na literowaniu. Obecne rozwiązanie polega na generowaniu płynnych komunikatów, które pozwalają na tworzenie całych zdań w oparciu o 50 słów. Na czym polega nowatorska metoda  z wykorzystaniem neuroprotezy? Odpowiedź znajduje się w artykule.

  • Czym jest zespół Ushera? Badanie niemieckich naukowców daje nowe spojrzenie na patologię choroby

    Zespół Ushera to choroba dziedziczona genetycznie od obojga rodziców. Oznacza to, że zarówno matka, jak i ojciec przekazują dziecku po jednej kopii wadliwego genu, co tylko w takiej konfiguracji będzie skutkowało wystąpieniem tzw. głuchoto-ślepoty. Obecny stan wiedzy nie pozwala na doraźne leczenie tej choroby z użyciem środków farmakologicznych, a jedynie kompensacje wady słuchu z użyciem implantu ślimakowego. Najnowsze wyniki badań naukowych pozwalają jednak dostrzec światełko w tunelu, ponieważ jak donoszą niemieccy naukowcy, właśnie odkryto patologiczny mechanizm molekularny, prowadzący do rozwoju choroby, a to w przyszłości może pozwolić na opracowanie skutecznej metody leczenia zespołu Ushera, z wykorzystaniem np. terapii genowej.

  • Jakie choroby mogą wywołać bakterie Salmonella? W jaki sposób dochodzi do zakażenia?

    Salmonella to rodzaj bakterii gram-ujemnych, należących do rodziny Enterobacteriaceae, które żyją w jelitach ludzi i zwierząt. Są najczęstszą przyczyną biegunek, ale też wielu innych dotkliwych dolegliwości. Głównym źródłem infekcji jest skażona wydalinami żywność i woda, ale można zarazić się nimi też przez bezpośredni kontakt z nosicielem. Dowiedz się, jakie są objawy salmonellozy. W jaki sposób dochodzi do zakażenia? Jak można temu zapobiec?

  • Liszajec zakaźny – przyczyny, objawy, leczenie. Jak można zapobiec zarażeniu?

    Liszajec zakaźny jest bakteryjną chorobą skóry wywoływaną przez zakażenie paciorkowcami lub gronkowcami. Cechuje się wysoką zakaźnością dla otoczenia. Charakterystycznym objawem liszajca zakaźnego jest obecność pęcherzyków oraz żółtawych, miodowych strupów. Jak się go leczy? 

  • Czy „latające kleszcze” mogą zagrażać ludziom? W jaki sposób się przed nimi chronić?

    Strzyżaki sarnie obecne w polskich lasach, potocznie zwane „latającymi kleszczami”, to pasożyty, które żerują głównie na dzikich zwierzętach, ale zdarza się, że tymczasowo, także ludziach. Podobnie jak kleszcze, żywią się krwią, nie są jednak pajęczakami. Ukąszenia strzyżyków są wyjątkowo bolesne i mogą być niebezpieczne dla alergików. Te stawonogi mogą być wektorem, który przenosi różne chorobotwórcze drobnoustroje.

  • Cytyzyna – pogromca nałogu nikotynowego ukryty w tabletkach na rzucenie palenia? Jak działa, skutki uboczne, przeciwwskazania

    Cytyzyna to alkaloid (ma pochodzenie roślinne) pobudzający układ nerwowy w sposób podobny do nikotyny. Występuję w nasionach łac. Laburnum anagyroides, czyli złotokapu. Od wielu lat jest wykorzystywana jako substancja czynna w preparatach na rzucenie palenia. Działa podobnie jak nikotyna, niemniej tworzy silniejsze niż ona połączenia z receptorami nikotynowymi w mózgu. Liczne badania kliniczne nad cytyzyną potwierdziły, że pomaga ona rzucić palenie osobom decydującym się na ten krok, którym towarzyszy również wysoki poziom motywacji. Czy kobiety w ciąży i mamy karmiące mogą brać tabletki na rzucenie palenia z cytyzyną, czy terapię można zakończyć wcześniej i czy cytyzyna jest bardziej skuteczna od żywicy nikotynowej? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij