Filtry w okularach przeciwsłonecznych. Jak działają i dlaczego powinny być dobrej jakości?

Są nieodłącznym atrybutem każdego słonecznego dnia. Najczęściej sięgamy po nie latem, jednak w ciągu całego roku powinniśmy mieć je przy sobie, aby chronić nasze oczy przed działaniem promieni słonecznych. Mowa oczywiście o okularach przeciwsłonecznych, które – oprócz pełnienia funkcji dodatku do stylizacji – powinny stanowić barierę chroniącą jeden z naszych zmysłów: wzrok. Podobnie jak przy zakupie ubrań, butów, żywności czy kosmetyków zwracamy uwagę na ich jakość, tak i w przypadku wyboru okularów słonecznych powinniśmy dobrać takie, które będą odpowiednie do naszych potrzeb nie tylko pod względem wizualnym, ale przede wszystkim jakościowym.

Cechy charakteryzujące jakość okularów przeciwsłonecznych

W przypadku gadżetu jakim są okulary przeciwsłoneczne, pierwszymi wyznacznikami jakości, które przychodzą na myśl są materiały, z których je wykonano, a mianowicie jakość plastiku (lub innego tworzywa) z którego wykonane są oprawki czy ich ciężar. Drugorzędową cechą, z punktu widzenia przeciętnego konsumenta, jest poziom ochrony jaką zapewniają szkła umieszczone w wybranym modelu oprawek. Tymczasem to właśnie filtry i technologie zastosowane do ich produkcji powinny być w centrum naszego zainteresowania, gdy wybieramy idealny dla nas model.

Jak okulary przeciwsłoneczne chronią nasze oczy?

Promieniowanie ultrafioletowe (UV), które dociera do atmosfery ziemskiej, zwiększa ryzyko występowania takich chorób narządu wzroku jak zaćma (katarakta) czy zwyrodnienie plamki żółtej.

Soczewka znajdująca się w naszym oku nie działa efektywnie w stosunku do całego promieniowania do niego docierającego, co może skutkować uszkodzeniem czułej na światło siatkówki. Jest to szczególnie istotne u dzieci, których soczewki są mniej sprawne pod względem blokowania dostępu światła UV niż soczewki dorosłych.

W przypadku światła niebieskiego badania naukowe wykazały, że niemal 100% jego intensywności dociera do siatkówki zarówno u dziecka, jak i u dorosłego człowieka. Okulary przeciwsłoneczne powinny zatem wspierać ochronę naszego wzroku. Mogą pełnić taką funkcję, jeżeli do ich produkcji zostaną zastosowane odpowiednie filtry i technologie.

Filtry UV w okularach przeciwsłonecznych

Substancje absorbujące promieniowanie UV mogą być stosowane w trakcie produkcji szkieł jako zewnętrzne warstwy nanoszone na powierzchnię soczewki, mogą być też dodawane podczas wytwarzania soczewki i zamknięte w ich wnętrzu. Ze względu na to, że zakres promieniowania UV to 200-380 nm, okulary opatrzone tzw. filtrem 400 (który zablokuje każdą falę o długości poniżej 400 nanometrów) powinny chronić nasze oczy przed całym jego zakresem.

Filtry polaryzacyjne

Światło docierające do naszych oczu często jest spolaryzowane. Oznacza to, że drga w jednym określonym kierunku. Kiedy odbija się od gładkiej powierzchni, jak mokra droga, woda, śnieg czy lód, tworzy oślepiającą poświatę. Efekt ten zmienia nasze postrzeganie kształtów, kolorów oraz pogarsza komfort widzenia. Filtry polaryzacyjne nie przepuszczają drażniących oczu odblasków, dzięki czemu widzimy obrazy ze zwiększonym kontrastem. Zastosowanie filtrów polaryzacyjnych jest szczególnie rekomendowane osobom cierpiącym na astygmatyzm, kierowcom i sportowcom (np. uprawiającym sporty wodne czy na śniegu). Niemniej jednak światło rozproszone przez chmury również jest częściowo spolaryzowane, dlatego filtry polaryzacyjne w zwykłych okularach przeciwsłonecznych będą pozytywnie wpływały na komfort ich użytkowania.

Na co zwracać uwagę podczas zakupu okularów przeciwsłonecznych?

Okulary przeciwsłoneczne dobrej jakości powinny być opatrzone symbolami informującymi o stopniu ochrony, który zapewniają naszym oczom. Przede wszystkim powinny mieć wyraźny znak CE, który oznacza, że zostały dopuszczone do obrotu na rynku Unii Europejskiej.

Inne ważne oznaczenie to cyfra rzymska lub arabska z przedziału 0-4. Oznacza ona kategorię, do której należą wybrane soczewki. Kategoria ta określa przepuszczalność promieni słonecznych, czyli to, ile światła przechodzi przez okulary i dociera do naszego oka. Kategoria 0 to przepuszczalność rzędu 80-100%, co oznacza, że praktycznie nie blokują dostępu promieniowania słonecznego do naszego oka. Kolejne filtry to 1 o przepuszczalności 43-80%, 2 o przepuszczalności od 18% do 43%, 3 o przepuszczalności 8-18% oraz 4 o przepuszczalności 3-8%. Optymalne do użytkowania w słoneczny dzień, zarówno podczas spacerów, jak i jazdy samochodem, będą okulary z filtrem 2 lub 3.

Co ważne, okulary o najniższej przepuszczalności (z filtrem 4) są rekomendowane osobom uprawiającym sport np. na śniegu w słoneczny dzień, natomiast nie nadają się do prowadzenia samochodu.

Stopień przepuszczalności nie jest jedynym oznaczeniem definiującym zapewniany poziom ochrony. Informacja o użyciu wspomnianego filtra 400 to kolejna ważna składowa ochrony, która powinna być zapewniona podczas użytkowania okularów przeciwsłonecznych.

Dobre okulary przeciwsłoneczne mogą również posiadać informację na temat spełnianych norm; obok certyfikatu CE możemy znaleźć oznaczenia 89/686/EEC oraz EN 1836:1997, podobnie jak informację o zastosowaniu filtra polaryzacyjnego (często spotykane oznaczenie to angielski napis porarized).

Czy tanie okulary ze straganu mogą nam zaszkodzić?

Nie ma dolnego progu cenowego, od którego zakupione okulary przeciwsłoneczne będą zapewniały odpowiednia ochronę naszych oczu.

Dla bezpieczeństwa gadżety tego typu powinniśmy nabywać u sprawdzonych dostawców, najlepiej w salonach optycznych, zwracając uwagę na wszelkie oznaczenia jakości. Nie jest powiedziane, że tanie okulary będą dla nas złe. Jeżeli jednak decydujemy się na zakup znanej marki w „okazyjnej cenie”, np. na ulicznym straganie, powinniśmy zdawać sobie sprawę z tego, że podobnie jak logo marki jest z dużym prawdopodobieństwem nadrukowane bezprawnie, tak i wszelkie oznaczenia i certyfikaty, którymi został opatrzony wybrany model, mogą być fałszywe.

Szczególnie ważne powinno być dla nas dobro naszych dzieci, dlatego pod żadnym pozorem nie powinniśmy pozwalać im używać okularów, które pochodzą z niesprawdzonych źródeł. Jeżeli w słoneczny dzień nie mamy dostępu do takich akcesoriów, dobrą alternatywą będzie użycie czapki z daszkiem.

Podziel się: