Mammografia i ultrasonografia
Michał Posmykiewicz

Mammografia i ultrasonografia

Mammografia jest badaniem stosowanym od trzydziestu lat i nadal zajmuje najważniejsze miejsce w diagnozowaniu raka piersi.

Jest to badanie stosunkowo dokładne i bezpieczne, które co prawda nie wyleczy z raka, ale może uratować życie, umożliwiając wczesne rozpoznanie. Udowodniono, że wykonywanie kontrolnego mammografu w sugerowanych terminach zmniejsza ryzyko śmierci z powodu raka piersi o około 35%. Wczesne zdiagnozowanie raka piersi przynosi często dodatkową korzyść w postaci mniej rozległego zabiegu.

Wykonanie mammografii zlecane jest raz na 2 lata po 49 roku życia

Należy oczywiście pamiętać o tym, że mammografia nie jest badaniem nieomylnym. Może się zdarzyć, że guz nie zostanie uwidoczniony na zdjęciu. Niedoskonałość może występować także w drugą stronę. Czasem zdarza się, że zmiana na mammografii wygląda na złośliwą, a w dalszym etapie diagnostyki okazuję się guzem łagodnym. Ponadto u młodszych kobiet gęstość piersi z uwagi na zawartość tkanki gruczołowej utrudnia odczytanie wyniku badania mammograficznego. Dlatego przed 40. rokiem życia jako badanie kontrolne zdecydowanie lepsze jest badanie USG. Dodatkowo w okresie rozrodczym ultrasonografia jest badaniem bezpieczniejszym.

•    Mammografia może uratować Twoje życie. 
•    Mammografia to badanie szybkie i bezpieczne. 
•    Na wizytę u lekarza przynieś swoje stare wyniki dla porównania, także wyniki innych badań, jak USG. 
•    Mammografia jest potężnym narzędziem w walce z rakiem piersi, ale nie nieomylnym, dlatego badaj swoje piersi i regularnie odwiedzaj lekarza. 

Zmiany łagodne, które można uwidocznić w mammogramie

Zwapnienia Widoczne są pod postacią drobnych plamek. Mogą występować pod postacią zmian łagodnych, ale mogą być objawem wczesnego stadium raka. W badaniu ręką nie są wyczuwalne.
Torbiele Są to torebki wypełnione płynem i przeważnie nie są związane z rakiem piersi. W celu odróżnienia zmiany litej od torbieli dokładniejszym badaniem jest ultrasonografia.
Włókniaki (gruczolakowłókniaki) To zwykle okrągłe, dobrze widoczne, dobrze odgraniczone guzki w obrębie piersi. Są to zmiany łagodne, ale ze względu na to, że nie cofają się, a mogą rosnąć i by mieć całkowitą pewność, że jest to niegroźny guzek, zwykle są usuwane. Są to zmiany, które często tworzą się u młodych kobiet.

Czy do badania mammograficznego należy sie jakoś specjalnie przygotowywać?

Nie. Wykonanie badania mammograficznego absolutnie nie wymaga ze strony pacjentki żadnego specjalnego przygotowania. Warto jedynie pamiętać o tym, aby w dniu badania nie smarować górnej połowy ciała żadnym kremem ani balsamem. Nie należy też stosować żadnych środków przeciwko nadmiernemu poceniu się, jak dezodoranty i talk. Jeśli wcześniej kobieta miała już wykonywana mammografie lub też usg piersi, zawsze warto na kolejne badanie stawić się ze starymi wynikami, po to, aby opisujący wynik badania lekarz mógł go porównać z poprzednimi wynikami. 

Jak wygląda sam przebieg badania mammograficznego?

Badanie mammograficzne przeprowadza się w pozycji stojącej. Technik wykonujący badanie układa pierś kobiety na podstawce i dociska ją z góry i z boku plastikową płytką. Takie postępowanie jest konieczne po to, aby uzyskać dokładny obraz piersi oraz zastosować najmniejszą możliwą dawkę promieniowania rentgenowskiego. Następnie wykonywane jest zdjęcie radiologiczne. W czasie badania zawsze od razu ocenia się obydwie piersi pacjentki. 

Jakie są wskazania do wykonywania mammografii? 

Każda kobieta po 40 roku życia powinna wykonywać to badanie jako badanie profilaktyczne w celu szybkiego zdiagnozowania ewentualnego raka sutka. Ponadto, badanie to powinno być też wykonywane u kobiet, u których w rodzinnie wcześniej zdiagnozowano przypadki raka piersi. Wskazaniem do mammografii jest też obserwowany wyciek z brodawki sutkowej, jak również znaczna różnica w budowie i kształcie piersi lewej i prawej. Dodatkowo, mammografia jest też badaniem kontrolnym po leczeniu guza piersi. 

Ultrasonografia

Technika ultrasonograficzna wykorzystuje zjawisko odbijania fal dźwiękowych o wysokiej częstotliwości. USG piersi jest najlepszym badaniem do odróżnienia zmiany o stałej konsystencji od torbieli wypełnionej płynem. Gorzej uwidocznią się natomiast zwapnienia, ani nie da się zdecydowanie powiedzieć czy dana zmiana lita jest rakiem czy nie.

USG jest zalecane u młodych kobiet zamiast mammografii, ponieważ mają one gęstą, gruczołową strukturę piersi i obraz mammograficzny jest na ogół nieczytelny.

Badanie USG jest także wykorzystane powszechnie przy wykonywaniu biopsji, by wprowadzana igła trafiła dokładnie w podejrzaną zmianę.

Jakie są wskazania do wykonywania usg piersi? 

Tak naprawdę każda kobieta po ukończeniu 30 roku życia powinna raz do roku profilaktycznie zafundować sobie takie badanie. Badanie usg piersi może wykonać zarówno lekarz ginekolog, jak i onkolog oraz radiolog. W przypadku ginekologa i onkologa ważne jest, aby lekarz posiadał certyfikat Polskiego Towarzystwa Ultrasonograficznego, bowiem wiadomo wtedy, iż ma on pełne kwalifikacje do wykonywania tego badania. Ponadto, wskazaniem do wykonywania usg piersi są również częste i nawracające bóle piersi, które nie mają związku z cyklem miesięcznym. Kolejnym wskazaniem do wykonania usg sutków jest obserwowany przez kobietę wyciek z brodawki sutkowej lub też zmiana, którą kobieta wyczuła w gruczole piersiowym w czasie comiesięcznego samobadania piersi. Badaniu usg piersi powinny też regularnie poddawać się kobiety, u których w rodzinie wcześniej stwierdzono występowanie raka sutka oraz jeśli wcześniej u kobiety zdiagnozowano w piersi jakakolwiek zmianę łagodną- wtedy też usg traktowane jest jako badanie kontrolne. Jeszcze jednym wskazaniem do wykonywania usg piersi jest stosowanie przez kobietę hormonalnej terapii zastępczej. 

Czy do badania usg piersi należy się jakoś specjalnie przygotować? Jak długo trwa takie badanie?

Do badania usg piersi nie trzeba sie specjalnie przygotowywać, absolutnie nie trzeba stawiać się na nie na czczo. Najlepiej, jeśli badanie jest przeprowadzane w sposób planowy i nie ma związku z nagłym wyczuciem przez kobietę u siebie guzka w piersi, jest zgłosić się na nie pomiędzy pierwszym a dziesiątym dniem cyklu miesięcznego lub też według wskazań swojego lekarza prowadzącego. Samo badanie nie trwa długo, bowiem średni czas jego wykonywania to zwykle około 15-20 minut. Lekarz smaruje piersi specjalnym żelem do badania usg i następnie przystawia do piersi głowice i dokładnie ogląda obydwa sutki. Ponadto, lekarz bada również obydwa doły pachowe, aby ocenić, jak wyglądają położone w nich węzły chłonne (czy nie doszło do ich powiększenia się). 

Należy pamiętać, że USG i mammografia nie są badaniami równorzędnymi, nie można też powiedzieć, że jedno jest lepsze albo gorsze. Są to różne techniki ze swoimi wskazaniami w odpowiednich sytuacjach.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Jakie badania wykonuje się tuż przed porodem?

    Ostatnie tygodnie ciąży to czas narastającego oczekiwania. Zanim dziecko zjawi się na świecie, warto się upewnić, że wszystko jest gotowe. Nie chodzi tylko o niezbędną wyprawkę, ale przede wszystkim o dopełnienie medycznych zaleceń lekarza prowadzącego. Jakie badania obrazowe i biochemiczne należy wykonać tuż przed porodem? Odpowiedzi na te pytania udzielono w niniejszym artykule.

  • Jakie badania wykonuje się tuż przed porodem?

    Ostatnie tygodnie ciąży to czas narastającego oczekiwania. Zanim dziecko zjawi się na świecie, warto się upewnić, że wszystko jest gotowe. Nie chodzi tylko o niezbędną wyprawkę, ale przede wszystkim o dopełnienie medycznych zaleceń lekarza prowadzącego. Jakie badania obrazowe i biochemiczne należy wykonać tuż przed porodem? Odpowiedzi na te pytania udzielono w niniejszym artykule.

  • AST (aminotransferaza asparaginianowa) – badanie, norma, podwyższona. Interpretacja wyników prób wątrobowych

    Badanie poziomu AST to jedno z podstawowych oznaczeń, które zleca się w ramach kontroli funkcji i pracy wątroby, mięśni szkieletowych i  serca. Wszyscy pacjenci, u których wystąpiły choroby wątroby, podczas terapii hormonalnych, antytrądzikowych (z życiem retinoidów), zakażeni wirusem HIV, a także osoby otyłe i cukrzycy powinni regularnie sprawdzać poziom aminotransferazy asparaginianowej. Czy do badania AST należy być na czczo, ile kosztuje oznaczenie i jakie inne parametry krwi należą do tzw. prób wątrobowych? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Pierwsza wizyta u ginekologa – jak należy się przygotować i kiedy powinna się odbyć?

    Wizyta u ginekologa to jedna z bardziej intymnych konsultacji, jakie kobieta musi regularnie odbywać w swoim życiu. Wyjątkowo newralgiczna jest z pewnością ta pierwsza, bywająca krępującą i trudną. Młoda pacjentka zazwyczaj nie jest pewna, o co powinna zapytać, jak się zachować i czego się spodziewać. Fora internetowe są pełne zapytań dotyczących tego, do którego lekarza najlepiej się wybrać (kobiety czy mężczyzny), czy badanie ginekologiczne boli, kiedy po raz pierwszy udać się do ginekologa? Odpowiedzi na wszystkie te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Cholesterol LDL – badanie, normy, podwyższony. Jak obniżyć zbyt wysoki poziom „złego cholesterolu"?

    Badanie poziomu cholesterolu LDL jest jednym z elementów tzw. lipidogramu, który zaleca się wykonać minimum raz do roku, w ramach badań profilaktycznych. Przeprowadzenie tego oznaczenia ma na celu potwierdzenie wydolności lub dysfunkcji pracy wątroby. Na zaburzenia ilości „dobrego cholesterolu" wpływa szereg czynników, które są związane głównie z dietą i stylem życia. Jak wygląda badanie, jakie są normy cholesterolu LDL, ile kosztuje oznaczenie i czy na pobranie krwi trzeba być na czczo? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule. . Zaleca się, by badanie wykonywać raz w roku w ramach badań profilaktycznych.

  • Dlaczego w ciąży trzeba znać swoją grupę krwi?

    Zazwyczaj już podczas pierwszej wizyty w gabinecie ginekologicznym lekarz prowadzący zleca ciężarnej pacjentce szereg badań laboratoryjnych, do którego należy m.in. oznaczenie jej grupy krwi. Oznaczenie tego parametru ma na celu ocenę ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego między przyszłą mamą a jej dzieckiem. Ponadto w sytuacji ewentualnego krwotoku matki, do którego może dość podczas porodu, informacja dotycząca grupy krwi pomaga w odpowiednim czasie i bez zbędnego czekania przetoczyć jej krew. Czym jest konflikt serologiczny, czy może do niego dość już w trakcie pierwszej ciąży, czy badanie grupy krwi w ciąży jest bezpłatne? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Dlaczego w ciąży trzeba znać swoją grupę krwi?

    Zazwyczaj już podczas pierwszej wizyty w gabinecie ginekologicznym lekarz prowadzący zleca ciężarnej pacjentce szereg badań laboratoryjnych, do którego należy m.in. oznaczenie jej grupy krwi. Oznaczenie tego parametru ma na celu ocenę ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego między przyszłą mamą a jej dzieckiem. Ponadto w sytuacji ewentualnego krwotoku matki, do którego może dość podczas porodu, informacja dotycząca grupy krwi pomaga w odpowiednim czasie i bez zbędnego czekania przetoczyć jej krew. Czym jest konflikt serologiczny, czy może do niego dość już w trakcie pierwszej ciąży, czy badanie grupy krwi w ciąży jest bezpłatne? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Dlaczego w ciąży trzeba znać swoją grupę krwi?

    Zazwyczaj już podczas pierwszej wizyty w gabinecie ginekologicznym lekarz prowadzący zleca ciężarnej pacjentce szereg badań laboratoryjnych, do którego należy m.in. oznaczenie jej grupy krwi. Oznaczenie tego parametru ma na celu ocenę ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego między przyszłą mamą a jej dzieckiem. Ponadto w sytuacji ewentualnego krwotoku matki, do którego może dość podczas porodu, informacja dotycząca grupy krwi pomaga w odpowiednim czasie i bez zbędnego czekania przetoczyć jej krew. Czym jest konflikt serologiczny, czy może do niego dość już w trakcie pierwszej ciąży, czy badanie grupy krwi w ciąży jest bezpłatne? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Parathormon (PTH) – badanie, normy, wskazania. Przyczyny i skutki niedoboru i nadmiaru hormonu przytarczyc

    Badanie stężenia PTH zaleca się przede wszystkim osobom z zaburzeniami przytarczyc, nadciśnieniem, kłopotami nefrologicznymi oraz chorym na nadmierną łamliwość kości (w tym kobietom na etapie i po menopauzie). Wzrost stężenia parathormonu jest skutkiem nieprawidłowej pracy nerek, niedoboru witaminy D3 i zaburzeń metabolizmu wapnia (hipokalcemią i hiperkalcemią), a także fosforanów. Jak się przygotować do oznaczenia poziomu PTH, czy na pobranie krwi trzeba zgłosić się na czczo oraz jak groźne mogą być powikłania związane z zaburzeniami stężenia parathormonu we krwi? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Kalcytonina (CT) – wskazanie do badania, normy, interpretacja wyników

    Kalcytonina (tyreokalcytonina) to hormon, który odpowiada za regulowanie gospodarki fosforanowej i węglanowej w organizmie. Badanie poziomu CT (ang. calcitonin) wykonuje się głównie podczas diagnostyki i monitorowania rdzeniastego nowotworu gruczołu tarczowego, czyli tarczycy. Prawidłowy (normatywny) wynik stężenia tego hormonu zależy od wielu czynników, w tym także od wieku i płci pacjenta. Diagnostycy i lekarze przyjmują, że kalcytonina jest swoistym markerem nowotworowym w przypadku podejrzenia chorób komórek tarczycy, gdyż te mają zdolność do wydzielania jej w dużej ilości. Jak się przygotować do oznaczenia poziomu kalcytoniny, czy na badanie krwi należy stawić się na czczo i co należy zrobić, kiedy wynik badania stężenia CT we krwi jest za wysoki? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij