Liść Damiana – na co pomaga? Właściwości, zastosowanie

Liść Damiana (z łac. Turnera diffusa Willd. ex Schult), znany również jako turnera rozpierzchła, damiana oraz ziele św. Damiana, jest gatunkiem rośliny należącej do rodziny męczennicowatych (Passifloraceae). Zaskakująca nazwa tej rośliny okrytonasiennej pochodzi od średniowiecznego męczennika i aptekarza – św. Damiana. Liść Damiana w stanie naturalnym występuje przede wszystkim w Ameryce Południowej i Środkowej, na Karaibach oraz w południowej części Ameryki Północnej, choć spotykany bywa również w Afryce i Indiach.

Liść Damiana – właściwości. Na co pomaga liść Damiana?

W tradycyjnej medycynie Ameryki Środkowej i Południowej warzona herbata z liści Damiana była często stosowana jako afrodyzjak oraz środek pobudzający czynności psychosomatyczne ludzkiego organizmu. Co więcej, herbata z liści Damiana była niegdyś wykorzystywana jako tradycyjny lek w chorobach układu pokarmowego i oddechowego, w schorzeniach narządów rozrodczych oraz w leczeniu rzeżączki w społeczeństwach latynoamerykańskich. Z kolei nalewka macierzysta z liści Damiana o zawartości 85% etanolu jest do dzisiaj ważnym lekiem homeopatycznym stosowanym w terapii osłabienia potencji oraz wyczerpania nerwowego.

Liść Damiana jest zieloną rośliną, której przypisuje się właściwości afrodyzjakalne (wzmagające aktywność seksualną), pobudzające, moczopędne, przeczyszczające, wspomagające trawienie, przeciwwrzodowe, przeciwdepresyjne, przeciwutleniające, a także łagodzące kaszel i tonizujące nerki. Brytyjska Farmakopea Ziołowa wyszczególnia nawet konkretne wskazania do zastosowania liści Damiana, wśród których znajdują się: nerwica lękowa związana z impotencją, depresja, dyspepsja nerwicowa, zaparcia atoniczne oraz zaburzenia seksualne. Liść Damiana zyskał pewną reputację w leczeniu impotencji seksualnej i jest zwykle stosowany w preparatach homeopatycznych w połączeniu ze strychniną, fosforem lub innymi stymulantami.

Z aktualnych wyników badań in vitro i in vivo wynika, że liść Damiana może obniżać stężenie glukozy we krwi, łagodzić skutki stresu oksydacyjnego, zmniejszać stany napięcia nerwowego, zapobiegać fotostarzeniu się skóry oraz pobudzać libido i działać cytotoksycznie na komórki nowotworowe. W liściach Damiana zidentyfikowano dotychczas takie substancje bioaktywne, jak flawonoidy (apigenina), glikozydy cyjanogenne (gonzalitozyna, tetrafilina B), fitosterole (zwłaszcza beta-sitosterol), glikozydy fenolowe (arbutyna), alkany (trikozan), węglowodory (heksadekanol), olejki eteryczne oraz damianina.

Liść Damiana – przeciwwskazania i skutki uboczne

Liści Damiana nie powinny spożywać przede wszystkim kobiety ciężarne i karmiące piersią, a także osoby ze schorzeniami wątroby oraz alergią na rośliny z rodziny męczennicowatych. Sugeruje się, że liść Damiana stosowany w bardzo dużych dawkach, wynoszących nawet 200 g na dobę, powoduje halucynacje. Ponadto nadmierne spożycie liści Damiana może u niektórych osób wywoływać biegunkę i inne dolegliwości żołądkowo-jelitowe. Jeśli zatem podczas przyjmowania preparatu zawierającego liść Damiana wystąpią halucynacje i/lub różnorodne objawy ze strony przewodu pokarmowego, warto zmniejszyć stosowaną dawkę lub nawet całkowicie odstawić używany produkt i jak najszybciej uzyskać fachową pomoc medyczną.

Jak wygląda ziele Damiana?

Ziele Damiana jest krzewem osiągającym zwykle wysokość 1-2 metrów. Charakteryzuje się występowaniem aromatycznych i ząbkowanych liści o długości od 10 cm do 25 cm oraz drobnych i żółtych kwiatów, pojawiających się w okresie letnim, jak również małych owoców przypominających zapachem figowiec. Liście Damiana mają intensywny, charakterystyczny zapach, który zawdzięczają obecności różnorodnej grupy związków chemicznych zaliczanych do olejków eterycznych, takich jak choćby eukaliptol, p-cymen oraz α-pinen i β-pinen.

Czy można palić ziele Damiana?

Interesującym faktem jest to, że ziele Damiana można także palić. Okazuje się, że niektóre osoby mogą odczuwać podczas palenia ziela Damiana stan lekkiej euforii i odprężenia, który zwykle utrzymuje się do godziny, inne zaś mogą nie doświadczać żadnych przyjemnych odczuć. Ziele Damiana jest sprzedawane w niektórych krajach jako składnik odpowiednio dobranych mieszanek ziołowych, które potencjalnie mają naśladować działanie marihuany. Pomimo że palenie ziela Damiana jest faktycznie możliwe, to jednak w praktyce nie jest zalecane.

Gdzie można kupić ziele Damiana?

Liczna grupa osób zainteresowana ziołolecznictwem zastanawia się, gdzie można kupić ziele św. Damiana. Jak się okazuje, ziele Damiana jest powszechnie dostępne w aptekach oraz sklepach zielarskich. Ziele Damiana najczęściej występuje w postaci suszu oraz odpowiednio dobranej mieszanki ziół, z której przygotowuje się herbatę. Aby przygotować herbatę z ziela Damiana, wystarczy 1 łyżeczkę suszonego ziela zalać połową szklanki wrzącej wody, a po wystudzeniu wypić razem z osadem.

Zaleca się spożywać herbatę z suszonego ziela liści Damiana od 2 do 3 razy na dobę. Można także dodać do przygotowanego naparu z ziela Damiana małą ilość miodu pszczelego, który przyczyni się do polepszenia smaku. Na polskim rynku farmaceutycznym dostępne są również nalewki z ziela Damiana, płynne ekstrakty z ziela Damiana oraz suplementy diety w kapsułkach zawierające liście Damiana bądź ekstrakt z ziela Damiana. Suszone liście Damiana kosztują zwykle od 11 zł do 17 złotych za 100 g, płynne ekstrakty od 50 zł do 80 zł za 30-50 ml, zaś kapsułki od 30 zł do 40 zł za 90-100 sztuk w pojedynczym opakowaniu.