blaszki łuszczcowe na dłoni
Mateusz Burak

Zespół SAPHO – przyczyny, objawy, leczenie

Syndrom SAPHO to bardzo rzadkie zaburzenie, które obejmuje kombinację różnych objawów. Osoby z tym zespołem mogą odczuwać stany zapalne w obrębie stawów i kości, a także powłok skórnych. Mowa tutaj o zaawansowanych problemach dermatologicznych w postaci pęcherzy czy trądziku. Jak zatem wygląda leczenie zespołu SAPHO?

SAPHO jest akronimem od słów, które oznaczają najczęstsze objawy tego schorzenia. Wywodzą się z języka angielskiego, mianowicie: synovitis (zapalenie błony maziowej), acne (trądzik), pustulosis (pustuloza), hyperostosis (hiperostoza) oraz osteitis (zapalenie kości). Na czym dokładnie polega syndrom SAPHO?

Zespół SAPHO – czym jest? Kogo dotyczy?

SAPHO wiąże się z zapaleniem błony maziowej wewnątrz stawu. Do tego pojawiają się trądzik oraz pustuloza (pogrubiałe pęcherze wypełnione ropą, które lokalizują się często na stopach i rękach). Schorzeniu towarzyszy także hiperostoza, czyli przyśpieszony wzrost substancji kostnej. Występuje również zapalenie struktur kostnych. U pacjentów z opisywanym syndromem może dochodzić do różnych połączeń objawów.

Obecnie przyczyna zespołu SAPHO nie jest znana. Doniesienia naukowe z 2019 roku sugerują, że pewne czynniki genetyczne mogą odgrywać ważną rolę w inicjacji schorzenia. Konkretnie chodzi o mutacje genów. Wskazuje się też na inną przyczynę, mianowicie patogen o niskiej zjadliwości, który przenosi się drogą krwiopochodną. Alternatywnie odpowiedź autoimmunologiczna może być efektem działania patogenu wirusa lub bakterii. Odrębna hipoteza mówi także o związku zespołu SAPHO z seronegatywnymi spondyloartropatiami. Żeby dokładnie zrozumieć przebieg choroby oraz wyjaśnić jej przyczyny, konieczne są jednak szeroko zakrojone badania.

Zespół SAPHO – objawy i przebieg

U pacjentów z opisywanym schorzeniem występuje obszerny zakres objawów. Niektóre z nich są bardziej popularne od pozostałych. Badania naukowe pokazują, że blisko 90% pacjentów z zespołem SAPHO może doświadczyć symptomów, takich jak:

  • bóle stawów oraz stany zapalne,
  • ból kości,
  • dolegliwości pojawiające się w obszarze klatki piersiowej,
  • osteoskleroza twarzoczaszki (pogrubienie kości twarzy),
  • stan zapalny przyczepów ścięgnistych mięśni,
  • przerost kości,
  • osteoliza,
  • trądzik,
  • artretyzm,
  • obrzęki,
  • infekcje kości,
  • pojawiające się pęcherze wypełnione ropą na rękach oraz stopach,
  • łuszczycowe zapalenie skóry,
  • zapalenie jelita grubego,
  • przewlekła biegunka,
  • bóle brzucha,
  • porażenie nerwów czaszkowych,
  • wysypki,
  • powtarzające się infekcje skóry,
  • zakrzepy krwi,
  • zapalenie naczyń krwionośnych.
Symptomów zespołu SAPHO może być wiele. Jedne z nich pojawiają się częściej, inne rzadziej. Ich kompilacja jest uzależniona od wielu niepoznanych jeszcze czynników.

Polecane dla Ciebie

Zespół SAPHO – rozpoznanie i diagnostyka

Wyniki badań laboratoryjnych w zespole SAPHO zwykle mają niewielką wartość diagnostyczną. Obejmują zazwyczaj nieznaczne podwyższenie wartości białka ostrej fazy (CRP).

Odnotowano, że obecność antygenu HLA-B27 może w pewien sposób determinować zachorowanie na zespół SAPHO. Wykryto go u 30% chorych.

Pomocne w lokalizacji zmian i dostarczaniu informacji o sąsiednich tkankach są badania obrazowe. Wśród nich wyróżnia się tomografię komputerową oraz rezonans magnetyczny. Pozwalają one także na różnicowanie zespołu SAPHO z nowotworem czy zapaleniem szpiku.

Innymi przydatnymi badaniami są scyntygrafia kości oraz biopsja tkanki kostnej.

Zespół SAPHO – leczenie

Mimo że zespół SAPHO zwykle jest schorzeniem przewlekłym, z czasem może ulec samoistnemu wyleczeniu. Nie ma obecnie specjalnie ustalonego schematu leczenia. Jest ono zróżnicowane w zależności od prezentowanych objawów.

W terapii stanów zapalnych skóry i powłok zewnętrznych stosuje się niesteroidowe leki przeciwzapalne. W przypadku wystąpienia uciążliwego trądziku wykorzystuje się maści na bazie witaminy A oraz leki przeciwtrądzikowe.

Postępowanie lecznicze może także obejmować leki w postaci bisfosfonianów wykorzystywanych w zwalczaniu osteoporozy. Powszechnie korzysta się z farmaceutyków pomocnych w łagodzeniu przebiegu chorób zwyrodnieniowych. Są to etanercept, metotreksat czy sulfasalazyna.

W źródłach naukowych opisano również stosowanie antybiotyków, takich jak doksycyklina czy klindamycyna, oraz wypróbowano miejscowe iniekcje sterydowe.

Leczenie zmian dermatologicznych także jest podejmowane z wykorzystaniem tetracykliny, środków przeciwdrobnoustrojowych, psoralenu – ultraviolet A, czyli zabiegu PUVA.

Dieta przy zespole SAPHO

Wśród naturalnych sposobów leczenia SAPHO wyróżnia się właściwą dietę. Przede wszystkim zwiększa się poziom spożycia pokarmów bogatych w kwasy tłuszczowe omega-3. Pomaga to często złagodzić objawy trądziku oraz stanu zapalnego powłok skórnych. Podobne działanie ma kwas gamma-linolowy.

Jadłospis obfitujący w naturalne składniki przeciwzapalne będzie sprzyjać zmniejszaniu stanu zapalnego w pobliżu stawów.

Bardzo dobrze sprawdzi się tutaj dieta śródziemnomorska. Preferowane pokarmy to tłuste ryby, orzechy, nasiona w tym orzechy włoskie, orzeszki piniowe, pestki dyni, owoce i warzywa. Oliwa z oliwek, fasola, brązowy ryż, komosa ryżowa, płatki owsiane to produkty optymalizujące proces zdrowienia.

  1. M. Soubrier, J. J. Dubost, J. M. Ristori, B. Sauvezie, J. L. Bussiere, Pamidronate in the treatment of diffuse sclerosing osteomyelitis of the mandible, „Oral Surgery, Oral Medicine, Oral Pathology and Oral Radiology” nr 92 2001.
  2. G. Assmann, O. Kueck, T. Kirchhoff i in., Efficacy of antibiotic therapy for SAPHO syndrome is lost after its discontinuation: Interventional study, „Arthritis Research & Therapy” nr 11 2009.
  3. H. Amital, Y. H. Applbaum, S. Aamar, N. Daniel, A. Rubinow, SAPHO syndrome treated with pamidronate: an open-label study of 10 patients, „Rheumatology (Oxford)” nr 43 2004.
  4. Y. Suei, A. Taguchi, K. Tanimoto, Diagnostic points and possible origin of osteomyelitis in synovitis, acne, pustulosis, hyperostosis and osteitis (SAPHO) syndrome: A radiographic study of 77 mandibular osteomyelitis cases, „Rheumatology (Oxford)” nr 42 2003.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Choroba Whipple'a – przyczyny, objawy, leczenie

    Choroba Whipple’a (zwana inaczej lipodystrofią jelitową) to rzadka wieloukładowa infekcja, która może wpływać na różne narządy w organizmie, w tym jelita, wątrobę, układ limfatyczny i układ nerwowy. Główną przyczyną tej choroby są bakterie z rodzaju Tropheryma. Objawy choroby Whipple’a mogą obejmować bóle brzucha, zaparcia, utratę masy ciała, zmęczenie, dreszcze i gorączkę. Choroba ta jest rzadka i występuje głównie u białych mężczyzn w średnim wieku.

  • Angina brzuszna – czym grozi przewlekłe niedokrwienie jelit?

    Angina brzuszna (niedokrwienie jelit) to zespół objawów, które pojawiają się, gdy dochodzi do spadku przepływu krwi do jamy brzusznej spowodowanego zablokowaniem jednej z tętnic ją zaopatrujących. Charakteryzuje się silnymi bólami brzucha, a także utratą wagi, wyniszczeniem i zmęczeniem. Angina brzuszna może być spowodowana przez różne czynniki, takie jak miażdżyca lub zagrażające życiu rozwarstwienie aorty. Ze względu na niespecyficzne objawy lekarz może mieć trudności z szybkim postawieniem odpowiedniej diagnozy. Czym jest angina brzuszna? Jak ją zdiagnozować?

  • Bakteryjne zapalenie stawów – przyczyny, objawy, leczenie

    Bakteryjne zapalenie stawów to, jak sama nazwa wskazuje, infekcja stawu, która jest wywoływana przez bakterie. Może powodować obrzęk, ból, gorączkę i ograniczenie ruchomości stawu. Diagnozowanie tego stanu wymaga wykonania badań laboratoryjnych, takich jak próbka płynu stawowego czy badanie mikrobiologiczne. Leczenie obejmuje antybiotykoterapię i może wymagać hospitalizacji. W ciężkich przypadkach może być także konieczne chirurgiczne usunięcie zainfekowanego stawu.

  • Hiponatremia – czym jest? Jak ją leczyć?

    Hiponatremia to stan charakteryzujący się niskim poziomem sodu we krwi. Sód jest elektrolitem, który pomaga regulować równowagę płynów w komórkach i wokół nich. Objawy hiponatremii mogą obejmować bóle głowy, nudności, wymioty, zamieszanie, senność, utratę przytomności i kurcze mięśni. Może być spowodowana przez różne czynniki, takie jak choroby nerek, choroby hormonalne, leki i nadmierne spożycie płynów.

  • Zespół Barlowa – przyczyny, objawy i leczenie

    Bóle w klatce piersiowej, kołatania serca i omdlenia to objawy mogące świadczyć o chorobie serca. Jedną z przyczyn takich symptomów są zaburzenia pracy zastawek serca – błoniastych przegród oddzielających komory serca od przedsionków i dużych naczyń. Ich nieprawidłowe funkcjonowanie może prowadzić do opisanych objawów, które nazwane zostały zespołem Barlowa.

  • Dogoterapia (kynoterapia) – na czym polega, skuteczność

    Mówi się, że pies jest najlepszym przyjacielem człowieka. Okazuje się, że kontakt ze zwierzęciem może mieć prozdrowotny wpływ na człowieka. W Polsce już od przeszło ćwierćwiecza psy odgrywają rolę terapeutów, a dogoterapia jest integralnym elementem procesu rehabilitacji pacjentów w każdym wieku.

  • Zespół Ehlersa-Danlosa (EDS) – objawy i leczenie

    Kolagen jest białkiem, które występuje niemal w każdym układzie organizmu ludzkiego i nadaje tkankom odporność na rozciąganie. Mutacje genetyczne prowadzące do defektu tego białka mogą powodować zespół Ehlersa-Danlosa (EDS), który objawia się najczęściej nadmierną wiotkością stawów ze współistnieniem zaburzeń w obrębie innych narządów (skóry, oczu, ścian naczyń krwionośnych).

  • Schistosomatoza (bilharcjoza) – przyczny, objawy, leczenie

    Schistosomatoza (zwana również bilharcjozą) to choroba zakaźna, która jest wywoływana przez pasożyty z rodzaju Schistosoma. Choroba ta jest powszechna w krajach tropikalnych oraz subtropikalnych i może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zapalenie płuc, zapalenie wątroby i choroba nerek. Obok malarii, bilharcjoza jest najpoważniejszym w skali światowej pasożytniczym problemem zdrowotnym. Czym jest schistosomatoza? Jak ją rozpoznać?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij