Starszy mężczyzna unosi ręce w geście zadowolenia
Arkadiusz Dąbek

To kiedy jemy, wpływa na zachowania kognitywne – najnowsze badania

Styl życia, w tym rodzaj diety czy ilość aktywności fizycznej bezpośrednio wpływa na długość i jakość życia. Niedawno opublikowane badania wskazują także, że nie tylko to, co jemy, ale także jak często spożywamy posiłki, czyli kiedy jemy, wpływa na tempo rozwoju demencji starczej.

Nowe badanie wykazało, że zaspokojenie naszego dziennego zapotrzebowania na energię poprzez trzy stosunkowo podobne posiłki może być najlepszym sposobem na uniknięcie pogorszenia funkcji poznawczych (kognitywnych). Według badania pomijanie śniadania wiąże się z pogorszeniem ich stanu. Wyniki badań opublikowano w magazynie naukowym Life Metabolism.

Dlaczego musimy jeść?

Jedzenie powinno być paliwem dla organizmu. Dostarcza energii, która jest niezbędna dla niego, żeby mógł przeprowadzić niemal wszystkie procesy biochemiczne. Potrzeby energetyczne każdego człowieka są inne i zależą od szeregu czynników, takich jak płeć, wiek, masa ciała, aktywność fizyczna (lub jej brak) czy też rodzaj wykonywanej pracy. Żeby przetworzyć w ciele energię pozyskaną z pożywienia musi zajść kilka skomplikowanych, wieloetapowych procesów biochemicznych, a najważniejszy z nich to tzw. oddychanie komórkowe, na które składają się cztery kolejne mechanizmy – glikoliza, reakcja pomostowa, cykl Krebsa i reakcja łańcucha oddechowego. Wszystkie te etapy mają doprowadzić do uwolnienia energii z pokarmu. Ta energia chemiczna, która jest zawarta w związkach organicznych i magazynowana w cząsteczkach ATP, zostaje stopniowo przetwarzana na inne rodzaje energii niezbędne każdej komórce do funkcjonowania.

Jak powstał pomysł na badania?

Poprzednie badania koncentrowały się na tym, jak jakość energii, czyli żywności, którą spożywamy, może wpływać na zdrowie człowieka. Eksperci tym razem zbadali zarówno sercowo-naczyniowe, jak i metaboliczne skutki tego k i e d y jemy. Stwierdzili, że niewiele było dotychczas eksperymentów, w których przeanalizowano, w jaki sposób organizm odczuwa dobowy rozkład spożycia energii w kontekście zachowania funkcji poznawczych. Badacze postanowili sprawdzić, jak dzienny rozkład spożycia energii może wpływać na długoterminowe funkcje poznawcze i czy ma to jakikolwiek wpływ na rozwoju demencji.

Powiązane produkty

Demencja – co to jest?

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) około 55 milionów ludzi na całym świecie cierpi na demencję, a każdego roku diagnozuje się 10 milionów nowych przypadków. Odsetek osób starszych (w skali globalnej) stale rośnie — WHO szacuje, że do 2030 r. 78 mln a w 2050 r. 139 mln osób będzie cierpiało na demencję.  Czym zatem jest demencja? Otóż definiowana jest jako wystąpienie szeregu objawów, takich jak pogorszenie sprawności umysłowej (ze szczególnym uwzględnieniem pamięci krótkotrwałej), zmiany osobowości oraz pogorszenie umiejętności związanych z samodzielnym radzeniem sobie z codziennymi obowiązkami, co określane jest mianem zaburzeń funkcji kognitywnych, inaczej poznawczych.

Jak wyglądało badanie?

Naukowcy przeanalizowali dane z badania China Healt and Nutrition Survey z lat 1997–2006. Dane dotyczyły nawyków żywnieniowych 3342 osób żyjących w Chinach. W ciągu dekady przeprowadzono cztery ankiety z tymi pacjentami. Mieli oni najmniej 55 lat, niemniej średnia wieku grupy badanej wynosiła 62 lata. Większość z nich (ponad 60%) mieszkała na terenach wiejskich, miała wykształcenie średnie lub wyższe.

Na początku badania każdy uczestnik był poddany ocenie jego diety, jak i telefonicznemu testowi poznawczemu, w którym oceniono natychmiastowe i opóźnione przywoływanie słów, liczenie wstecz oraz zręczność w odejmowaniu cyfry 7 od dostarczonych liczb. Wyniki poznawcze wahały się od 0 punktów do 27 punktów, przy czym 27 punktów reprezentowało najwyższy poziom zdrowia poznawczego.

Dzienny harmonogram posiłków a demencja – wyniki badań

Badanie wykazało, że przechylanie spożycia energii w kierunku jednego lub drugiego posiłku nie wiąże się z szybkim spadkiem jakości funkcji poznawczych, niemniej nie wpływa na nie tak korzystnie, jak dzieje się to w przypadku  diety zbilansowanej pod kątem ilości i częstości spożywanych posiłków. 

Wyniki pokazują, że spożywanie każdego z trzech równych posiłków, wiąże się z lepszymi funkcjami poznawczymi w porównaniu z innymi, mniej równomiernie rozłożonymi sposobami spożywania tzw. całkowitego spożycia energii, czyli TPEI (ang. Temporal Patterns of Energy Intake). Co więcej, udowodniono, że pomijanie śniadania wpływa na gorsze funkcje poznawcze.

  1. Chen H. i in., Temporal patterns of energy intake and cognitive function and its decline: a community-based cohort study in China, "Life Metabolism", 7, 2022

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • „Ukryte” bakterie jelitowe odpowiadają za zdrowie? Przełomowe badanie może zmienić podejście do probiotykoterapii

    Przełomowe badanie międzynarodowego zespołu naukowego pokazuje, że w ludzkich jelitach funkcjonuje ogromna, dotąd niedostatecznie poznana grupa mikroorganizmów, która może mieć kluczowe znaczenie dla zdrowia. Tak zwane „ukryte” bakterie jelitowe – w szczególności linia CAG-170 – występują w znacznie większej liczbie u osób bez chorób przewlekłych. Odkrycie to sugeruje, że bakterie te mogą stanowić zarówno marker zdrowego mikrobiomu, jak i potencjalny cel przyszłych terapii probiotycznych.

  • Nowe obostrzenia w związku z wycofanym mlekiem dla niemowląt. UE zaostrza kontrole

    Główny Inspektorat Sanitarny poinformował o obowiązujących od 26 lutego 2026 r. nowych, zaostrzonych wymogach importowych dla oleju z kwasem arachidonowym pochodzącego z Chin. Zmiany wynikają z nowego rozporządzenia Komisji Europejskiej modyfikującego zasady kontroli granicznych tego surowca, który jest stosowany m.in. w produkcji preparatów żywieniowych. Nowe wymogi są związane z wcześniejszym stwierdzeniem obecności toksyny cereulidyny w preparatach do początkowego żywienia niemowląt.

  • Dieta niskowęglowodanowa czy niskotłuszczowa – która lepiej chroni serce? Wyniki 30-letnich badań zaskakują

    Od lat w dyskusji na temat zaleceń żywieniowych pojawia się pytanie, czy dla zdrowia serca korzystniejsze jest ograniczanie tłuszczu czy węglowodanów. Nowe wyniki 30-letnich badań sugerują, że ta sporna kwestia nie jest jednoznaczna, a podział diety bazujący tylko na makroskładnikach jest zbyt dużym uproszczeniem. Co więc decyduje o ryzyku chorób sercowo-naczyniowych w największym stopniu? Jakie cechy diety mają kluczowe znaczenie?

  • Szczepionka na HPV chroni przed rakiem nawet po 18 latach od podania. Nowe badania

    Największe dotychczas badanie populacyjne, opublikowane na łamach „The BMJ”, wskazuje, że szczepienie przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV) zapewnia trwałą ochronę przed inwazyjnym rakiem szyjki macicy przez co najmniej 18 lat, bez oznak spadku skuteczności. To istotne odkrycie potwierdza rolę szczepień w strategiach eliminacji raka szyjki macicy jako ważnego problemu zdrowia publicznego.

  • Pierwsza szczepionka na COVID-19 i grypę dla osób 50+ z rekomendacją Europejskiej Agencji Leków

    Europejska Agencja Leków (EMA) zarekomendowała dopuszczenie do obrotu pierwszej szczepionki skojarzonej, która w jednej dawce zapewnia ochronę zarówno przed COVID-19, jak i grypą sezonową u osób w wieku 50 lat i starszych. To pierwsze tego typu rozwiązanie w strategii profilaktyki chorób zakaźnych układu oddechowego, które może uprościć programy szczepień i wpłynąć na organizację sezonowych kampanii szczepień w populacji najbardziej narażonej na ciężki przebieg tych infekcji.

  • Wczesne rozpoczęcie menopauzalnej terapii hormonalnej może zmniejszać ryzyko osteoporozy

    Rozpoczęcie menopauzalnej terapii hormonalnej (MHT) wkrótce po wystąpieniu menopauzy może wiązać się z niższym ryzykiem osteoporozy i złamań w późniejszym wieku. Wyniki dużej analizy obejmującej ponad 137 tys. kobiet sugerują, że moment rozpoczęcia terapii, czyli tzw. „okno korzyści”, może mieć istotne znaczenie dla zdrowia kości.

  • Nowa lista leków refundowanych od 1 kwietnia. Jakie terapie obejmie?

    Od 1 kwietnia 2026 r. zacznie obowiązywać nowa lista leków refundowanych ogłoszona przez Ministra Zdrowia. Wprowadza ona kolejne terapie – przede wszystkim w onkologii – a także rozszerza dostęp do leczenia chorób rzadkich i niektórych chorób przewlekłych. Zmiany obejmują zarówno nowe programy lekowe, jak i kontynuację refundacji części dotychczas stosowanych terapii.

  • Leki na cholesterol już po trzydziestce? Nowe podejście do leczenia zaburzeń lipidowych

    Jest nowy standard w profilaktyce chorób sercowo-naczyniowych. Wytyczne opublikowane przez dwa najważniejsze kardiologiczne towarzystwa naukowe w USA wskazują, że działania mające na celu obniżenie poziomu cholesterolu, w tym przyjmowanie statyn, należy rozważać znacznie wcześniej niż dotychczas – nawet u pacjentów po 30. roku życia. Dlaczego eksperci zmienili podejście?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl