Malinowy język u dzieci i dorosłych – przyczyny. Co robić, kiedy język przybiera silny malinowy kolor

Język malinowy, nazywany także językiem truskawkowym to objawy, który jest tak naprawdę stanem zapalnym brodawek języka. Pojawia się jako jeden z symptomów szkarlatyny i choroby Kawasaki, ale także przy odrze i wstrząsie toksycznym. Jak reagować, kiedy dziecko lub osoba dorosła będzie miało język w malinowym czy szkarłatnym kolorze? Czy jest to stan, który poważnie zagraża zdrowiu? 

1. Malinowy język – jak wygląda, na co zwrócić uwagę?
2. Malinowy język u dziecka – co może być przyczyną?
3. Szkarlatyna u dziecka – objawy, leczenie
4. Choroba Kawasaki – przebieg, leczenie
5. Inne przyczyny malinowego języka u dzieci
6. Malinowy język u dzieci – jak reagować?

Pojawienie się malinowego języka zawsze budzi niepokój, zarówno wśród rodziców dzieci, jak i wśród osób dorosłych, u których również ten objaw może występować. Ze względu na fakt, że część przyczyn jego wystąpienia stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia, warto wiedzieć, kiedy należy udać się do lekarza.

Malinowy język – jak wygląda, na co zwrócić uwagę?

Malinowy język to potoczne określenie mające na celu opisanie wyglądu języka w przebiegu niektórych stanów chorobowych. Charakterystyczny wygląd spowodowany jest stanem zapalnym brodawek językowych. Czerwony język dziecka czy też malinowy język u dorosłych, w zależności od nazewnictwa, nigdy nie występuje jako jedyny objaw. Z tego względu konieczna jest obserwacja, czy pojawieniu się stanu zapalnego brodawek języka nie towarzyszą inne objawy, np. skórne czy też te ze strony układu oddechowego.

Malinowy język u dziecka – co może być przyczyną?

Malinowy, czy też truskawkowy język, kojarzy się przede wszystkim z płonicą, czyli szkarlatyną. Nie jest to jednak jedyna sytuacja kliniczna, w przebiegu której pojawia się nieprawidłowy kolor języka. Wśród innych przyczyn wymienić można zespół wstrząsu toksycznego, odrę czy też chorobę Kawasakiego. Podobny wygląd ma również język w przypadku znaczących niedoborów witaminy B12.

Szkarlatyna u dziecka – objawy, leczenie

Szkarlatyna u dziecka to choroba zakaźna wywoływana przez paciorkowce grupy A. W jej przebiegu pojawia się nie tylko truskawkowy język, ale także wysoka gorączka, powiększenie węzłów chłonnych oraz dolegliwości z przewodu pokarmowego w postaci bólów brzucha, nudności, wymiotów oraz biegunki. Charakterystyczna jest także wysypka u dzieci, najdrobniejsza ze znanych w medycynie, pojawiająca się początkowo na tułowi, a następnie „rozlewająca się” na pozostałe części ciała. W momencie zdrowienia, może dojść do znacznego złuszczania się skóry u dziecka. Chociaż płonica nie zawsze współwystępuje z anginą, to jednak w większości przypadków dochodzi również do zapalenia migdałków podniebiennych. Gardło jest silnie zaczerwienione, szkarłatne, pojawiają się również silne dolegliwości bólowe tej okolicy. Leczeniem z wyboru jest stosowanie penicyliny przez 10 dni.

Choroba Kawasaki – przebieg, leczenie

Choroba Kawasaki definiowana jest jako zapalenie średnich naczyń. W dużym skrócie proces ten można opisać jako naciekanie naczyń krwionośnych przez komórki układu odpornościowego, skutkujące powstawaniem mikrotętniaków. Są szczególnie niebezpieczne, jeżeli dotykają naczyń wieńcowych, gdyż prowadzić mogą do wystąpienia zawałów mięśnia sercowego w młodym wieku. Choroba Kawasaki rozpoczyna się od nagłej i bardzo wysokiej gorączki, sięgającej nawet 40 stopni Celsjusza, trwającej co najmniej 5 dni i niereagującej na podawane leki przeciwgorączkowe. Następnie, w fazie ostrej zakażenia pojawia się znaczne przekrwienie spojówek bez towarzyszącej wydzieliny, zaczerwienienie wokół ust, malinowy język, jednostronne powiększenie węzłów chłonnych szyjnych, a także wysypka przypominająca tą występującą w szkarlatynie. Dochodzić może również do innych poważnych powikłań, takich jak niewydolność serca, zapalenie stawów, żółtaczka, dolegliwości bólowe brzucha czy wystąpienia objawów neurologicznych. Stan dziecka może być ciężki, a sama choroba trwa niekiedy kilka tygodni. Leczeniem z wyboru jest zastosowanie wlewu z immunoglobulin. Ważne jest także podawanie kwasu acetylosalicylowego, który początkowo stosowany jest w dawce przeciwzapalnej, a następnie w niższej – przeciwpłytkowej, która ma uchronić dziecko przed powstawaniem zakrzepów w tętniakach tętnic wieńcowych. Przyczyny wystąpienia choroby Kawasaki nie są znane. Specjaliści podejrzewają, ze może ono mieć związek z przebytą nieco wcześniej infekcją wirusową. Warto podkreślić, również, że jest to choroba małych dzieci, bardzo rzadko występująca u dzieci w wieku szkolnym oraz nastolatków. Nie jest to również dolegliwości wywoływana przez drobnoustrój, dlatego też dziecko nie zaraża nią innych.

Inne przyczyny malinowego języka u dzieci

Choć zaczerwieniony język jednoznacznie kojarzy się ze szkarlatyną i innymi chorobami zakaźnymi, tak może pojawić się również w przebiegu stanów niezwiązanych z infekcją. Przykładem może być malinowy język po antybiotyku. Jest to najczęściej skutek wyjałowienia układu pokarmowego, a co za tym idzie, pojawienia się infekcji grzybiczej języka. W takiej sytuacji należy udać się do lekarza, który po zbadaniu dziecka zaleci odpowiednie leczenie przeciwgrzybicze. Malinowy język, jak zostało to już wcześniej wspomniane, może się pojawić w przebiegu niedoboru witaminy B12.

Malinowy język u dzieci – jak reagować?

Reakcja na pojawienie się malinowego języka u dziecka powinna być uzależniona od tego, jakie objawy ogólne ma dziecko. Jeżeli pojawia się drobna wysypka o charakterze przypominającym pokrzywkę, współwystępuje wysoka gorączka, a dziecko skarży się na silne dolegliwości bólowe gardła, można wtedy z dużym prawdopodobieństwem stwierdzić szkarlatynę. Jeżeli natomiast po przedłużającej się wysokiej gorączce pojawiają się zmiany skórne, zapalenie spojówek oraz pęknięcia i zaczerwienienia w obrębie czerwieni wargowej, może to oznaczać chorobę Kawasakiego. W obu przypadkach dziecko sprawia wrażenie chorego, jego stan jest średni i wymaga natychmiastowej pomocy lekarskiej.